Xəbər lenti
23/04/2018 [01:09]:
Azərbaycan Cümhuriyyətinin büdcə xərcləri– Ən çox bu sahələrə pul ayrılırdı
23/04/2018 [00:00]:
Gənc Cümhuriyyət nazirlərinin yaşları – Onlar necə təyin olunurdular?
22/04/2018 [23:06]:
Almaniyadan sığınacaq alan “Quska” ləqəbli sabiq deputat - Azərbaycana gətirildi...
22/04/2018 [22:40]:
Abid Şərifovun vəziyyəti pisləşdi – SON DƏQİQƏ
22/04/2018 [22:26]:
Aİ Ermənistanda kütləvi etirazlardan narahatdır
22/04/2018 [22:22]:
““Neftçi”nin futbolçuları öz anası, bacısı üçün oynamır” -Bəhram Bağırzadə
22/04/2018 [21:46]:
İraq vətəndaşını qarət edən “bar qızları” məhkəmə qarşısında...
22/04/2018 [21:21]:
“Qarabağ” çempion oldu – Ardıcıl beşinci dəfə
22/04/2018 [21:15]:
Yaponiyada inanılmaz kəşf - 500 milyard qiyməti var
22/04/2018 [21:09]:
"Raufla partiyadan sonra media qarşısına çıxmaq istəmirdim"
22/04/2018 [20:43]:
Burulğanlıq zonasına düşən təyyarənin illüminatoru çıxdı - VİDEO
22/04/2018 [20:34]:
Avropa İttifaqı Ermənistanda saxlanılan müxalifətçilərin azad olunmasını tələb edir
22/04/2018 [20:27]:
Baş nazirlərin ixtisasları -Onlardan biri hələ də təhsilini davam etdirir
22/04/2018 [20:25]:
Finlandiya təhsilinin 9 sirri – Qeyri-adi üsullar, mükəmməl müəllimlər...
22/04/2018 [20:16]:
Bu ölkədə hər iki müəllimdən biri istefa verir
22/04/2018 [20:15]:
Müharibə dəhşəti: Bu ölkədə 2 milyon uşaq məktəbə getmir
22/04/2018 [20:13]:
Ermənistanın paytaxtında görünməmiş vətəndaş itaətsizliyi - FOTO+VİDEO
22/04/2018 [20:05]:
“Beynəlxalq Yer Günü”nə həsr olunmuş tədbir keçirilib - FOTOLAR
22/04/2018 [20:03]:
Ermənistan prezidenti etirazçılara səsləndi -"Baş verən proseslər təhlükəli həddə çatıb"
22/04/2018 [19:57]:
Dövlət qulluğuna qəbul üçün keçirilən imtahanın nəticələri bəlli oldu
22/04/2018 [19:23]:
“Qarabağ”ı çempionluqdan 3 xal ayırır - Yenilənir
22/04/2018 [19:14]:
“Dörd dəqiqəyə erməni postunu aldıq...”- Aprel döyüşlərinin qrup komandiri...
22/04/2018 [19:00]:
Hitlerin ad gününə konsert təşkil etmək istəyənlər saxlanıldı
22/04/2018 [18:33]:
Fransada sakinlər adadan təxliyyə edilib
22/04/2018 [18:23]:
Cırtdan-aktyor vəfat edib
22/04/2018 [18:08]:
Goranboyda avtomobil aşdı - 2 nəfər yaralandı
22/04/2018 [17:43]:
“Bu gün kimisə “Facebook” üzərindən vəzifəyə təyin etmirlər” -Deputatdan çağırış
22/04/2018 [17:42]:
Yerevanda 3-ü deputat olmaqla 228 nəfər saxlanıldı
22/04/2018 [17:40]:
Türkiyədə hərbçiləri daşıyan avtobus qəzaya uğradı: 25 yaralı
22/04/2018 [17:29]:
Maykl Ceksonun ayaqqabıları satılacaq
22/04/2018 [17:25]:
Dubayda məşhur biznes mərkəz yanır – FOTOLAR
22/04/2018 [17:00]:
Oqtay Şirəliyev bu vəzifəli şəxslərlə bağlı əmr imzaladı
22/04/2018 [16:58]:
Bakı metrosunda intihar edən qadının kimliyi məlum oldu - Yenilənib
22/04/2018 [16:43]:
“Bir daha qadın kimi xoşbəxt olmayacam” - Məleykə Əsədova
22/04/2018 [16:39]:
Ermənilər Elnur Eltürkü hədələdilər - VİDEO
22/04/2018 [16:30]:
Oğlu Zeynəb Xanlarovanın adından danışdı: “Novruz Məmmədova görə çox şad oldu”
22/04/2018 [16:18]:
Vətəni ailədən öndə tutan QƏHRƏMAN - Kişilik nümunəsi
22/04/2018 [16:17]:
Yeni təyin edilən nazirlər hansı tanınmışların övladıdır?
22/04/2018 [16:02]:
ABŞ-da çılpaq şəxs insanları atəşə tutub: 3 nəfər ölüb
22/04/2018 [16:01]:
Rusiyada Google bloklanıb
22/04/2018 [15:09]:
Ötən günlərimi qaytaraydılar... - Yola salınan məmurlarla bağlı satirik (VİDEO)
22/04/2018 [14:50]:
Nizami Cəfərov özü plagiatlığı etiraf edib...
22/04/2018 [14:47]:
Yerevan etirazların yatırılmasına güc tətbiq edir – VİDEO
22/04/2018 [14:17]:
Bakı metrosunda qadın özünü qatarın altına atdı
22/04/2018 [13:42]:
Reuters: İŞİD Kabildə törədilən partlayışa görə məsuliyyəti öz üzərinə götürüb
22/04/2018 [13:41]:
Əfqanıstanda ikinci partlayış törədilib, 7 nəfər ölüb, 10 nəfər yaralanıb
22/04/2018 [13:26]:
Kabildə partlayış: ölənlərin sayı 31 nəfərə çatıb - YENİLƏNİB
22/04/2018 [12:38]:
Yerevanda etirazçıların lideri saxlanıldı - Sarkisyanla görüşdən sonra...(VİDEO)
22/04/2018 [12:36]:
Bakıda vulkan püskürdü - FOTO
22/04/2018 [12:26]:
Sərkisyan elan edir: “Nə qədər ki Qarabağ var, hakimiyyətdə mən olacağam”
22/04/2018 [12:09]:
Çinin sualtı planerindən yeni dünya rekordu: Mariana çökəkliyinin dibinə endi...
22/04/2018 [11:57]:
Sarqsyanla Paşinyanın danışıqları uğursuz oldu - Erməni dilində olsa da baxmağa dəyər...
22/04/2018 [11:47]:
"Bu şayələr heç bir həqiqəti əks etdirmir və..." - ADY-dən TƏKZİB...
22/04/2018 [11:38]:
"Biz Türk ordusunun gücünə hər zaman güvənmişik"
22/04/2018 [11:32]:
“Titanik”də naharın menyusu 140 min dollara satılıb – FOTO
22/04/2018 [11:30]:
Rusiyada 31 yaşlı qadın üzünü görmədiyi azərbaycanlı atasını axtarışa verdi - FOTO
22/04/2018 [11:27]:
MN: Ermənistan etirazlardan ictimaiyyəti yayındırmaq üçün yalan məlumatlar yayır
22/04/2018 [10:42]:
Bəzi gerizəkalılar Prezident İlham Əliyevin səlahiyyətlərini "mənimsədilər"...
22/04/2018 [10:41]:
DİM imtahan keçirir
22/04/2018 [10:30]:
Prezident anons etdi: iki gün sonra isə...
22/04/2018 [09:47]:
Serj Sarkisyanın taleyi oteldə həll olunacaq
22/04/2018 [09:41]:
Ərdoğan ABŞ-ın Türkiyəyə təhlükəsindən danışdı
22/04/2018 [09:39]:
İran ABŞ-ın sanksiyalarına cavab olaraq nüvə proqramını bərpa etməyə hazırdır
22/04/2018 [09:37]:
Cəbhədən son xəbər
22/04/2018 [09:35]:
Səudiyyə Ərəbistanında atışma: dövlət çevrilişinə cəhd iddiası... – VİDEO + YENİLƏNİB
22/04/2018 [09:30]:
Binəli Yıldırım Novruz Məmmədovu təbrik etdi
22/04/2018 [01:31]:
Alimlər əl sıxışmasının gücü ilə əqli qabiliyyətin arasında əlaqə tapdılar...
22/04/2018 [01:23]:
Cümhuriyyət parlamentində çay davası – Rəsulzadənin rişxənd etdiyi xəmir “naloq”u
22/04/2018 [01:05]:
"Müşfiq kimi adamlar bizlər üçün əsl əngəldir" - Repressiya üçün danos...
22/04/2018 [00:11]:
Ürəyini oğluna verərək donor olan atanın vida sözləri hamını ağlatdı - Ürəkdağlayan video
22/04/2018 [00:09]:
Bu gün "Beynəlxalq Yer Kürəsi Günü"dür
22/04/2018 [00:00]:
Səudiyyə Ərəbistanında dövlət çevrilişinə cəhd - SON DƏQİQƏ...+VİDEO
21/04/2018 [23:40]:
Təyyarə avtomobillərin arasından keçdi - FOTO+VİDEO
21/04/2018 [23:37]:
Məşhurların "məşhur" alışqanlıqları - MARAQLI...
21/04/2018 [23:20]:
Bütün günü yorğunam, yuxum gəlir – Halsızlığın ağlagəlməz gizli səbəbləri
21/04/2018 [23:17]:
Sarkisyan Qarabağ münaqişəsini həll edib gedəcək
21/04/2018 [22:50]:
Deputatın mühafizəçisi jurnalist qızı döydü - FOTO + VİDEO
21/04/2018 [22:42]:
Moskvada qasırğa: 2 nəfər ölüb – FOTO
21/04/2018 [22:28]:
Londonda Sarkisyan əleyhinə nümayiş keçirildi
21/04/2018 [22:17]:
Səudiyyə Yəməndə sivilləri vurdu - 14 ölü, 4 yaralı
Bütün arxiv bir sırada
12/01/2017 [08:36] - İqtisadiyyat - ( 11176 dəfə baxılıb)

"Şübhəsiz ki, bu rüsvayçılığın arxasında məmur maraqları dayanır"



Azərbaycanda metallurgiyanın inkişaf etdirilməsi üçün Sumqayıtda zavodlar kompleksi tikiləcək. Dəyəri 1.2 milyard avro olan bu kompleksdə 5 zavod tikiləcəyi gözlənilir.

“Kompleks dəmir konsentratı, hazır dəmir istehsalını nəzərdə tutan 5 zavodu əhatə edəcək. Kompleks növbəti 3 il ərzində inşa olunaraq istifadəyə veriləcək”, - bunu İqtisadi İnkişaf naziri Şahin Mustafayev deyib. 

Nazirin fikrincə, 3 il ərzində tikiləcək bu zavodlar işə düşdükdən sonra Azərbaycanın 1200 daimi iş yeri açılacaq. Tikintiyə isə 4 min işçi cəlb olunacaq. Məlumata görə, kompleksin inşası üçün artıq Azərbaycanın “Baku Steel Company” və İtaliyanın “Danieli” şirkətləri arasında saziş də imzalanıb.


Bəs, görəsən, komplekslə bağlı bu ümidlər nə qədər realdır? Ümumiyyətlə, dövlət inhisarında olan istehsal sahələrinin rentabelliyinə inanmağa dəyərmi?  

Moderator.az-ın suallarını cavablandıran iqtisadçı ekspert Elçin Qurbanov bu cür müasir komplekslərin iqtisadi inkişaf üçün mühüm əhəmiyyət kəsb etdiyini desə də, dövlət inhisarında olan müəssisələrin rentabelliyinə çox da inanmır:


“Yəqin ki, sözügedən layihə İnvestisiya təşviqatı sənədi alacaq və yaxud alıb . Kompleks Sənaye Texnologiyalar Parkının tərkibinə aid edilmiş sahibkarlıq subyekti kimi fəaliyyət göstərəcək və 7 il müddətində vergilərdən azad olunacaq. Əlbəttə belə müasir metallurgiya kompleksinin qurulması ölkə üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Bu ölkənin filiz ehtiyatlarının səmərəli həddə işlənməsinə və milyonlarla dollar həcmində idxalın azalmasına, ixracın artmasına və beləliklə ÜDM ”“in nəzərə çarpacaq səviyyədə inkişafına şərait yarada bilər. Mən bundan sonra quraşdırılması hələ üç il çəkəcək metallurgiya kompleksinin bazara çıxaracağı məhsulun rəqabət gücünü nəzərə almadan deyirəm. Amma bu işi yerli və həqiqi investorlara həvalə etmək daha yaxşı olardı, nəinki onların fəaliyyətini məhdudlaşdırmaq.  


Doğrusu, mən "Daniele" şirkəti ilə "Baku Steel Company" arasında 1,225 milyard avroluq kompleksin inşasına dair sazişin  sağlam batini detallarını təsəvvür edə bilmirəm. Ola bilsin ki səhv edirəm. Mən bu layihə ilə bağlı daha öncə fərqli məlumatlar eşitmişdim.  Səhv etmirəmsə layihə dövlət əsaslı investisiya qoyuluşlarına aid edilmişdi. Bu isə ürəkaçan deyildi. Çünki iqtisadiyyata dövlət müdaxiləsinin əsas məqsədi yerli istehsal məhsullarını və xidmətlərini xarici rəqabətdən qorumaq, ixrac üçün münbit şərait yaratmaq, məşğulluq səviyyəsini təmin etməklə sosial iqtisadi göstəriciləri tənzimləmək olmalıdır. Bura dövlətin gömrük və vergi siyasətinin xarakteri də aiddir. Sənaye inqilablarının əhatə etdiyi dövrlərin təcrübəsi onu təsdiq edir ki, iqtisadiyyata mühafizəkar yanaşmanın müqabilində sənayenin inkişafı üçün dövlət tərəfindən subsidiyaların verilməsi önəmlidir. Amma dövlət investor kimi iştirak etməməlidir. Çünki dövlət ən pis investordur. Təcrübə göstərir ki, mülkiyyəti mənsubiyyət etibarilə dövlətə məxsus olan istənilən iqtisadi subyektin iqtisadi nəticələri qənaətbəxş olmur. Xüsusilə də bizim psixoloji xüsusiyyətlərimizlə uyğun gəlmir. Dövlətə məxsus əmlakı mənimsəmək, talan etmək sanki bir dəb olaraq qəbul olunur. Ona görə də dövlət investor kimi iştirak etməməlidir. Mühafizəkarlıq (proteksionizm) sənayenin (istehsal) subsidiyalaşdırılması, etibarlı sabit qanunvericilik sisteminin təmin edilməsi, vergi güzəştlərinin tətbiqini tələb edir. Bu beynəlxalq təcrübədə geniş tətbiq olunmuş qaydadır. Bizdə isə bu prosses sağlam şəkildə aparılmır. 

Ölkəyə milyonlarla dollarlıq valyuta gətirən, xarici bazarda rəqabət davamlılığı qazanmış  “Bakı Elektroştamp”, “Bakıpoladtökmə” və “Xəzər boru” zavodlarını monopolyanın qurbanına çevirmək kimi cılız iqtisadi təfəkkürlə irəli getmək mümükün deyil. Əgər 2000 nəfərlik iş yeri olan, yüz minlərlə manat dövlət büdcəsinə vergi ödəyən müəssisəni sıradan çıxarıb 1200 nəfərlik iş yeri açmaq üçün 1.225 milyard investisiya yatırımı ilə strateji yol xəritəsində yer alan layihə təqdir edilirsə bu necə normal ola bilər? Biz yerli investorları bu işə cəlb edə bilərdik. Təəssüflər olsun ki, monopoliya institutu bütün dəyərləri, dövlət maraqlarını və ölkə konstitusiyasını nəzərə almır. Belə görünür ki, ölkə böhran məngənəsində inildəsə belə, biz monopoliya ənənələrinə sadiq qalacaq ölkədə azad rəqabətə imkan verməyəcəyik. Şübhəsiz ki, bu rüsvayçılığın arxasında məmur maraqları, qulluq mövqeyindən sui-istifadə kimi cinayətlər dayanır. 

Cənablar, bəs, başqa hansı səbəbdən ölkəmiz investisiya üçün əlverişli şərait olmayan ölkələr sırasında yer alır, hətta qırmızı zona kimi tanınır? Ona görə də bu layihədə iştirak edəcək xarici şirkətin də formal xarakter daşıdığını zənn edirəm. Belə ki, bu daha çox bizim dırnaqarası məmur investorların öz vəsaitləri hesabına,lakin hüquqi cəhətdən kapitalın gələcək siyasi hadisələrdən sığortalanması məqsədilə xarici şirkətin kölgəsində gizlənməklə həyata keçirilməsi gözlənilən layihəyə oxşayır. Başqa çür təsəvvür edə bilmirəm. Əgər investor kimi dövlət də iştirak edirsə bu daha pis. 

O ki, qaldı ayrıca “Danieli” şirkətinə, səhv etmirəmsə, bu şirkət o qədər də geniş imkanlara malik olmayan əsasən beynəlxalq yükdaşımalarla məşğul olan şirkətdir. 

Sonda məni ən çox maraqlandıran mənəvi məsələləri vurğulamaq isətəyirəm. Çünki bütün olayların səbəbi heç də texniki amillərlə deyil, bütövlükdə mənəvi qüsurlarla bağlıdır. İnsanlar neçə illərdir ki, uğur deyilən iqtisadi sıçrayışın onların həyatında öz əksini tapacağını gözləyirlər. Amma nə yazıq ki, əvəzində harınlamış məmurlar və varlanmış məmur sahibkarlardan başqa heç nə görə bilmirlər. Hansı ki, bir gün harınlayıb onları yaşadıqları ərazidən də çıxarıb həyatlarının kabusuna çevrilirlər. 
 

Siz diqqət verin, bir çox məşhur dünya milyarderlərinə. Onlar bütün var dövlətlərinin əsas hissəsini həyatdan köçdükdən sonra da xeyriyyə məqsədləri üçün vəsiət edirlər. Onların öz ideoloji dəyərlərinə, etiqadlarına nə qədər sədaqətli və inamlı olduqları mənəvi dəyərlər deyilmi? Məgər nəsil qayğısına qalmaq yalnız biz azərilərəmi xasdır? Halbuki, bu heç də həmişə gözlənilən kimi olmur. İfrat qayğı ilə əhatə olunan əksəriyyət daha yararsız və nankor olurlar. Bu yolla cəmiyyətimizi və yeni nəsli ifrat və gərəksiz qayğı ilə korlayırıq. Cəmiyyəti əməyə nifrət yaratmaqla, zəhmətsiz gəliri isə dəbə gətirməklə mənəvi cəhətdən sıradan çıxarırıq. Axı əmək təkcə maddi nemətlərin yaranma səbəbi deyil. O, həm də tərbiyyədir. Əgər biz əməyin (zəhmətin) nəticələrinə deyil, oğurluğun məhsuldar nəticələrinə qiymət veririksə, deməli ədaləti və nizamı pozuruq. Nəticədə halal, zəhmətkeş, adil və dürüst isanların məcburiyyətdən ölkəni tərk etməsinə şərait yaranır. Maddi nemətlərin istehsalı azalır, inam və etibar aradan qalxır, yalan və oğurluq artır və ölkə hərtərəfli tənəzzül edir".

Kişilərlə salamlaşmağı rədd edən qadına vətəndaşlıq verilmədi
Tanınmış film ulduzu dünyasını dəyişdi-FOTO
"Bununla da “Koroğlu” stansiyasının ətrafındakı səs-küyə son qoyulacaq”
Vikipediyadan Novruz Məmmədovun yeni vəzifəsinə operativ Reaksiya...
“Əlacları olsaydı, nəfəs almağa qoymazdılar...”
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Araşdırma
Azərbaycan Cümhuriyyətinin büdcə xərcləri– Ən çox bu sahələrə pul ayrılırdı
İdman
“Qarabağ” çempion oldu – Ardıcıl beşinci dəfə
Cəmiyyət
Nizami Cəfərov özü plagiatlığı etiraf edib...
Ədəbiyyat
"Müşfiq kimi adamlar bizlər üçün əsl əngəldir" - Repressiya üçün danos...
Maraqlı
Məşhurların "məşhur" alışqanlıqları - MARAQLI...
Həftənin ən çox oxunanları
Səhiyyə naziri postuna real namizədlər: Ehtimallar özünü doğruldacaqmı?
Oteldə ölən deputatla bağlı iddia rəsmən təkzib edildi - Prokurorluqdan açıqlama
Nazirlər Kabinetinin yeni tərkibi təsdiqləndi - SİYAHI
Həkimlər infarktdan ölməkdən qaçmağın yolunu açıqladılar: Ən azı həftədə 2 dəfə...
Daha 20 yüksək post prezident sərəncamını gözləyir - SİYAHI...
“Yaşlı adamlar, hamilə qadınlar və uşaqlar evdən bayıra çıxmasınlar” - XƏBƏRDARLIQ...
Həbsxanadan qaçdı və baş nazirlə eyni təyyarədə uçub ölkəni tərk etdi...
9 övladının DNT-ni yoxlatdı və şoka düşdü - Arvadı xəyanət edirmiş...
Atasız-anasız şəhidin xalasından Birinci Vitse-Prezidentə ürəkdağlayan MÜRACİƏT...
Həbsxanadan qaçıb yarım əsr sonra məktub yazdı: “Bilsəm ki, məni bir il həbs edəcəksiniz...”
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
 
X

Bəyənin və "Moderator.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin