Xəbər lenti
21/02/2018 [00:26]:
Bürclər - 21 FEVRAL
21/02/2018 [00:25]:
ABŞ-da daha bir orta məktəbdə atışma baş verib
21/02/2018 [00:04]:
Bütün dərdlərin dərmanı sevişməkmiş... - Alimlər 7 populyar mifi alt-üst etdilər...
21/02/2018 [00:04]:
Qaçqınların və Məcburi Köçkünlərin İşləri üzrə Dövlət Komitəsinin strukturu dəyişdi
21/02/2018 [00:01]:
Bakıda 49 manata dönər satılır - VİDEO
20/02/2018 [23:59]:
Elmi Tədqiqatların Əlaqələndirilməsi Şurası yaradıldı
20/02/2018 [23:54]:
Magistratura səviyyəsi üzrə yeni ixtisaslar yaradıldı
20/02/2018 [23:40]:
İranda təyyarənin qəzaya uğradığı ərazidən 45 nəfərin cəsədi aşkarlandı
20/02/2018 [23:40]:
Bərdədə 3 otaqlı ev yandı
20/02/2018 [23:22]:
Sovet hakimiyyəti illərində dinə qarşı mübarizədə...
20/02/2018 [22:59]:
Kılıçdaroğlu: "Türkiyədə Xocalını unutmayıblar"
20/02/2018 [22:58]:
İranda təyyarə qəzasında ölən 30 nəfərin meyiti tapıldı
20/02/2018 [22:53]:
Azərbaycanda iki dərmanın satışı qadağan edildi
20/02/2018 [22:35]:
Ərdoğan Suriya silahlılarının Afrindən çəkilməsindən danışıb
20/02/2018 [22:13]:
Avropa ABŞ-la müharibə planını HAZIRLAYIR
20/02/2018 [21:49]:
Müəllimə 20 şagirdi ilə dəfələrlə əlaqədə olduğu üçün həbs edildi - FOTOLAR
20/02/2018 [21:45]:
Çexiya Azərbaycanda yük maşınları yığacaq
20/02/2018 [21:38]:
Vəzifəli şəxslərin cəriməsi müəyyənləşdi - Prezident dəyişiklikləri təsdiqlədi
20/02/2018 [21:33]:
Quraqlıq başladı, yırtıcı heyvanlar kəndlərə hücum etdi
20/02/2018 [21:31]:
“Qarabağ”ın keçmiş üzvü “Aktobe”yə keçdi
20/02/2018 [21:30]:
Polis məntəqəsinə hücum - 8 polis öldü
20/02/2018 [21:29]:
Ramil Usubov Səudiyyə Ərəbistanı kralı ilə görüşdü
20/02/2018 [21:29]:
Olimpiadada səyyar məscidlər xidmət göstərəcək
20/02/2018 [21:28]:
Hava vasitəsilə enerji toplayan batareya yaradılıb - Qeyri-adi ixtira
20/02/2018 [21:26]:
Azərbaycan XİN-dən Sarkisyanın təbrikinə - Münasibət
20/02/2018 [21:24]:
Məktəbə hicabla getmək olmaz... - Amma yarıçılpaq getmək olar?
20/02/2018 [21:07]:
Poroşenko Rusiyaya müharibə elan EDƏ BİLƏR – SON DƏQİQƏ
20/02/2018 [20:59]:
Siyasi Partiyaların Əməkdaşlıq Mərkəzinin növbəti yığıncağı keçirildi
20/02/2018 [20:59]:
Fotoqrafçı pozğun çıxdı, toy günü kabusa döndü - FOTOLAR
20/02/2018 [20:51]:
Azərbaycanda evdən qaçan gəlin tapıldı
20/02/2018 [20:50]:
Ürəyi və qaraciyəri kənarda doğuldu - FOTOLAR
20/02/2018 [20:44]:
Reklamla bağlı qanun qüvvəyə mindi
20/02/2018 [20:43]:
Nazir: "Qarabağın erməni və azərbaycanlı icmaları dialoqa başlamalıdır"
20/02/2018 [20:40]:
Sabah Bakının 2 rayonunda qaz olmayacaq
20/02/2018 [20:36]:
Türkiyə artilleriyanı işə saldı: Terrorçular Afrindən geri çəkildi
20/02/2018 [20:26]:
Cavid Qurbanov Avstriyalı həmkarını qəbul etdi - İkitərəfli əməkdaşlıq müzakirə olundu...
20/02/2018 [20:17]:
MEK Beynəlxalq Ana dili gününü şagirdlərlə qeyd etdi
20/02/2018 [20:09]:
17 illik dostluq 17 bıçaq zərbəsi ilə sona çatdı...
20/02/2018 [19:51]:
Fevral ayının iqlim xarakteristikası açıqlandı
20/02/2018 [19:38]:
Orenburqda yanğın zamanı həlak olan azərbaycanlıların sayı 6-a çatdı
20/02/2018 [19:30]:
I qrup əlillərin Prezident təqaüdü artırıldı
20/02/2018 [19:26]:
İnanılmaz boşanma davası: Velosipedi ilə eşq yaşayır...
20/02/2018 [19:09]:
Türk qırıcıları Əsədin ordusunu bombalamağa başladı – Dəhşətli SSENARİ REALLAŞIR
20/02/2018 [18:58]:
Daha bir partiya sədri prezidentliyə namizəd oldu
20/02/2018 [18:52]:
Milli Qəhrəmanlara verilən Prezident təqaüdü artırıldı
20/02/2018 [18:48]:
“Azərsu”ya 15 milyon manat ayrıldı
20/02/2018 [18:44]:
İlham Əliyev bu şəxslərin Prezident təqaüdünü artırdı
20/02/2018 [18:35]:
Əfv Komissiyası yenidən toplandı - 100-dən çox müraciətə baxıldı
20/02/2018 [18:19]:
Əsədin ordusu AFRİNƏ GİRDİ - Türkiyə ilə Suriya arasında dəhşətli MÜHARİBƏ BAŞLANIR
20/02/2018 [18:13]:
Kobra qanı içib canlı ilan yedilər - FOTOLAR
20/02/2018 [18:09]:
Göygöldə fen almağa gedib, taksiylə qaçan gəlin tapıldı - Açıqlaması şoka saldı
20/02/2018 [18:04]:
SON DƏQİQƏ: Bakıda Penitensiar Xidmətin binası yanır
20/02/2018 [17:56]:
Lavrovdan Türkiyəyə yeni TƏKLİF: “Bəşər Əsədlə…”
20/02/2018 [17:52]:
Dövlət Qulluğunu İdarəetmə Şurasının üzvləri təyin edildi
20/02/2018 [17:52]:
"Seçkiləri ləğv etməyə çağırmaq vətənpərvərlik və qəhrəmanlıq deyil, acizlikdir"
20/02/2018 [17:50]:
Qarabağ davasının 30-cu il dönümü...
20/02/2018 [17:50]:
Gənclər etiraz əlaməti olaraq Ağ Evin qarşısında yerə uzandılar
20/02/2018 [17:30]:
Alimlər xərçəngdən qorunmağın əsas yolunu AÇIQLADILAR
20/02/2018 [17:23]:
ADNSU-nun rektoru ingilis dilində tədris alan tələbələrlə görüşdü
20/02/2018 [17:14]:
“Mən doğma İrəvanımı gəzəndə burnufırtıqlı Serjik hələ dünyaya gəlməmişdi...”- Maksim Musayev
20/02/2018 [17:10]:
Bakı-Sumqayıt qatarının hərəkət cədvəlində DƏYİŞİKLİK
20/02/2018 [17:09]:
Rövşən Lənkəranskinin qatili bilindi
20/02/2018 [17:07]:
Cümhuriyyətin 32 əfsanəvi əsgərinin faciəvi sonluğu- TARİX
20/02/2018 [16:57]:
“Mənim heç nəyim yanmayıb” - Ziya Məmmədov
20/02/2018 [16:54]:
Sibel Can nənəsindən imtina etdi
20/02/2018 [16:52]:
Azərbaycanda yayılan yeni virusla bağlı - Səhiyyə Nazirliyindən açıqlama
20/02/2018 [16:49]:
ADU-da “Azərbaycan Demokratik Respublikasının dil siyasəti” mövzusunda tədbir keçirildi
20/02/2018 [16:42]:
Quba-Xınalıq yolunda qar uçqunu: Kəndlərlə əlaqə kəsilib - VİDEO
20/02/2018 [16:39]:
“Aşıq Şəmşir” Mədəniyyət Ocağı İB müsabiqə elan etdi - ŞƏRTLƏR...
20/02/2018 [16:34]:
Musa Yaqubun vəziyyəti ağırlaşdı
20/02/2018 [16:30]:
İcra Hakimiyyətindən Bayılda uçan evlə bağlı açıqlama
20/02/2018 [16:18]:
Məhkəmə Kanal 13-ün direktoru ilə bağlı QƏRAR VERDİ
20/02/2018 [16:16]:
BAXCP sədri İran səfirinə başsağlığı verdi
20/02/2018 [16:11]:
2 nəfər 20 vakant vəzifə üçün müraciət edib - DİM
20/02/2018 [16:02]:
“Mançester Siti”nin sabiq məşqçisi həbs edildi - 50 uşaq zorlayıb
20/02/2018 [15:57]:
"Taleh Bağırzadənin dövlət əleyhinə çıxışlarını eşitsəydim..." - Sonuncu "Nardaran işi"
20/02/2018 [15:39]:
​“Rəqqasə Fatimə paxıllıqdan məni bloka atıb” – Afət - VİDEO
20/02/2018 [15:18]:
Nazirlik Prezidentin təşəbbüsünə münasibət bildirdi - Borclar niyə silinir...
20/02/2018 [15:16]:
Suriyaya gedən hərbçilərin mobil telefonları yoxlanılır -Rusiyadan ƏMR
20/02/2018 [14:58]:
“Kitab yandırmağı kim tələb edib, heç bunu bilən yoxdur” - Onlar da bu təşəbbüsü pislədilər
Bütün arxiv bir sırada
12/01/2017 [08:36] - İqtisadiyyat - ( 11145 dəfə baxılıb)

"Şübhəsiz ki, bu rüsvayçılığın arxasında məmur maraqları dayanır"



Azərbaycanda metallurgiyanın inkişaf etdirilməsi üçün Sumqayıtda zavodlar kompleksi tikiləcək. Dəyəri 1.2 milyard avro olan bu kompleksdə 5 zavod tikiləcəyi gözlənilir.

“Kompleks dəmir konsentratı, hazır dəmir istehsalını nəzərdə tutan 5 zavodu əhatə edəcək. Kompleks növbəti 3 il ərzində inşa olunaraq istifadəyə veriləcək”, - bunu İqtisadi İnkişaf naziri Şahin Mustafayev deyib. 

Nazirin fikrincə, 3 il ərzində tikiləcək bu zavodlar işə düşdükdən sonra Azərbaycanın 1200 daimi iş yeri açılacaq. Tikintiyə isə 4 min işçi cəlb olunacaq. Məlumata görə, kompleksin inşası üçün artıq Azərbaycanın “Baku Steel Company” və İtaliyanın “Danieli” şirkətləri arasında saziş də imzalanıb.


Bəs, görəsən, komplekslə bağlı bu ümidlər nə qədər realdır? Ümumiyyətlə, dövlət inhisarında olan istehsal sahələrinin rentabelliyinə inanmağa dəyərmi?  

Moderator.az-ın suallarını cavablandıran iqtisadçı ekspert Elçin Qurbanov bu cür müasir komplekslərin iqtisadi inkişaf üçün mühüm əhəmiyyət kəsb etdiyini desə də, dövlət inhisarında olan müəssisələrin rentabelliyinə çox da inanmır:


“Yəqin ki, sözügedən layihə İnvestisiya təşviqatı sənədi alacaq və yaxud alıb . Kompleks Sənaye Texnologiyalar Parkının tərkibinə aid edilmiş sahibkarlıq subyekti kimi fəaliyyət göstərəcək və 7 il müddətində vergilərdən azad olunacaq. Əlbəttə belə müasir metallurgiya kompleksinin qurulması ölkə üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Bu ölkənin filiz ehtiyatlarının səmərəli həddə işlənməsinə və milyonlarla dollar həcmində idxalın azalmasına, ixracın artmasına və beləliklə ÜDM ”“in nəzərə çarpacaq səviyyədə inkişafına şərait yarada bilər. Mən bundan sonra quraşdırılması hələ üç il çəkəcək metallurgiya kompleksinin bazara çıxaracağı məhsulun rəqabət gücünü nəzərə almadan deyirəm. Amma bu işi yerli və həqiqi investorlara həvalə etmək daha yaxşı olardı, nəinki onların fəaliyyətini məhdudlaşdırmaq.  


Doğrusu, mən "Daniele" şirkəti ilə "Baku Steel Company" arasında 1,225 milyard avroluq kompleksin inşasına dair sazişin  sağlam batini detallarını təsəvvür edə bilmirəm. Ola bilsin ki səhv edirəm. Mən bu layihə ilə bağlı daha öncə fərqli məlumatlar eşitmişdim.  Səhv etmirəmsə layihə dövlət əsaslı investisiya qoyuluşlarına aid edilmişdi. Bu isə ürəkaçan deyildi. Çünki iqtisadiyyata dövlət müdaxiləsinin əsas məqsədi yerli istehsal məhsullarını və xidmətlərini xarici rəqabətdən qorumaq, ixrac üçün münbit şərait yaratmaq, məşğulluq səviyyəsini təmin etməklə sosial iqtisadi göstəriciləri tənzimləmək olmalıdır. Bura dövlətin gömrük və vergi siyasətinin xarakteri də aiddir. Sənaye inqilablarının əhatə etdiyi dövrlərin təcrübəsi onu təsdiq edir ki, iqtisadiyyata mühafizəkar yanaşmanın müqabilində sənayenin inkişafı üçün dövlət tərəfindən subsidiyaların verilməsi önəmlidir. Amma dövlət investor kimi iştirak etməməlidir. Çünki dövlət ən pis investordur. Təcrübə göstərir ki, mülkiyyəti mənsubiyyət etibarilə dövlətə məxsus olan istənilən iqtisadi subyektin iqtisadi nəticələri qənaətbəxş olmur. Xüsusilə də bizim psixoloji xüsusiyyətlərimizlə uyğun gəlmir. Dövlətə məxsus əmlakı mənimsəmək, talan etmək sanki bir dəb olaraq qəbul olunur. Ona görə də dövlət investor kimi iştirak etməməlidir. Mühafizəkarlıq (proteksionizm) sənayenin (istehsal) subsidiyalaşdırılması, etibarlı sabit qanunvericilik sisteminin təmin edilməsi, vergi güzəştlərinin tətbiqini tələb edir. Bu beynəlxalq təcrübədə geniş tətbiq olunmuş qaydadır. Bizdə isə bu prosses sağlam şəkildə aparılmır. 

Ölkəyə milyonlarla dollarlıq valyuta gətirən, xarici bazarda rəqabət davamlılığı qazanmış  “Bakı Elektroştamp”, “Bakıpoladtökmə” və “Xəzər boru” zavodlarını monopolyanın qurbanına çevirmək kimi cılız iqtisadi təfəkkürlə irəli getmək mümükün deyil. Əgər 2000 nəfərlik iş yeri olan, yüz minlərlə manat dövlət büdcəsinə vergi ödəyən müəssisəni sıradan çıxarıb 1200 nəfərlik iş yeri açmaq üçün 1.225 milyard investisiya yatırımı ilə strateji yol xəritəsində yer alan layihə təqdir edilirsə bu necə normal ola bilər? Biz yerli investorları bu işə cəlb edə bilərdik. Təəssüflər olsun ki, monopoliya institutu bütün dəyərləri, dövlət maraqlarını və ölkə konstitusiyasını nəzərə almır. Belə görünür ki, ölkə böhran məngənəsində inildəsə belə, biz monopoliya ənənələrinə sadiq qalacaq ölkədə azad rəqabətə imkan verməyəcəyik. Şübhəsiz ki, bu rüsvayçılığın arxasında məmur maraqları, qulluq mövqeyindən sui-istifadə kimi cinayətlər dayanır. 

Cənablar, bəs, başqa hansı səbəbdən ölkəmiz investisiya üçün əlverişli şərait olmayan ölkələr sırasında yer alır, hətta qırmızı zona kimi tanınır? Ona görə də bu layihədə iştirak edəcək xarici şirkətin də formal xarakter daşıdığını zənn edirəm. Belə ki, bu daha çox bizim dırnaqarası məmur investorların öz vəsaitləri hesabına,lakin hüquqi cəhətdən kapitalın gələcək siyasi hadisələrdən sığortalanması məqsədilə xarici şirkətin kölgəsində gizlənməklə həyata keçirilməsi gözlənilən layihəyə oxşayır. Başqa çür təsəvvür edə bilmirəm. Əgər investor kimi dövlət də iştirak edirsə bu daha pis. 

O ki, qaldı ayrıca “Danieli” şirkətinə, səhv etmirəmsə, bu şirkət o qədər də geniş imkanlara malik olmayan əsasən beynəlxalq yükdaşımalarla məşğul olan şirkətdir. 

Sonda məni ən çox maraqlandıran mənəvi məsələləri vurğulamaq isətəyirəm. Çünki bütün olayların səbəbi heç də texniki amillərlə deyil, bütövlükdə mənəvi qüsurlarla bağlıdır. İnsanlar neçə illərdir ki, uğur deyilən iqtisadi sıçrayışın onların həyatında öz əksini tapacağını gözləyirlər. Amma nə yazıq ki, əvəzində harınlamış məmurlar və varlanmış məmur sahibkarlardan başqa heç nə görə bilmirlər. Hansı ki, bir gün harınlayıb onları yaşadıqları ərazidən də çıxarıb həyatlarının kabusuna çevrilirlər. 
 

Siz diqqət verin, bir çox məşhur dünya milyarderlərinə. Onlar bütün var dövlətlərinin əsas hissəsini həyatdan köçdükdən sonra da xeyriyyə məqsədləri üçün vəsiət edirlər. Onların öz ideoloji dəyərlərinə, etiqadlarına nə qədər sədaqətli və inamlı olduqları mənəvi dəyərlər deyilmi? Məgər nəsil qayğısına qalmaq yalnız biz azərilərəmi xasdır? Halbuki, bu heç də həmişə gözlənilən kimi olmur. İfrat qayğı ilə əhatə olunan əksəriyyət daha yararsız və nankor olurlar. Bu yolla cəmiyyətimizi və yeni nəsli ifrat və gərəksiz qayğı ilə korlayırıq. Cəmiyyəti əməyə nifrət yaratmaqla, zəhmətsiz gəliri isə dəbə gətirməklə mənəvi cəhətdən sıradan çıxarırıq. Axı əmək təkcə maddi nemətlərin yaranma səbəbi deyil. O, həm də tərbiyyədir. Əgər biz əməyin (zəhmətin) nəticələrinə deyil, oğurluğun məhsuldar nəticələrinə qiymət veririksə, deməli ədaləti və nizamı pozuruq. Nəticədə halal, zəhmətkeş, adil və dürüst isanların məcburiyyətdən ölkəni tərk etməsinə şərait yaranır. Maddi nemətlərin istehsalı azalır, inam və etibar aradan qalxır, yalan və oğurluq artır və ölkə hərtərəfli tənəzzül edir".

Fotoqrafçı pozğun çıxdı, toy günü kabusa döndü - FOTOLAR
Göygöldə fen almağa gedib, taksiylə qaçan gəlin tapıldı - Açıqlaması şoka saldı
Lavrovdan Türkiyəyə yeni TƏKLİF: “Bəşər Əsədlə…”
“Aşıq Şəmşir” Mədəniyyət Ocağı İB müsabiqə elan etdi - ŞƏRTLƏR...
"Torpaqdan kənarda formalaşan müxalifətin xalqa heç bir bağlılığı yoxdur!"
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Dünya
17 illik dostluq 17 bıçaq zərbəsi ilə sona çatdı...
Dünya
Kobra qanı içib canlı ilan yedilər - FOTOLAR
Ədəbiyyat
"Maddi imkanım olsaydı, atamla bağlı çox işlər görərdim"- Xalq şairinin qızı
Cəmiyyət
"Cümhuriyyətin yüzilliyi ilə bağlı verə biləcəyim töhfə bu olacaq" - Sabiq təhsil naziri
Dünya
Ermənistanda qurdlu, tarakanlı, kifli ərzaqlar satılır - FOTOLAR
Həftənin ən çox oxunanları
ABŞ ordusunun rus əsgərlərini darmadağın etdiyinin görüntüləri yayıldı - ŞOK VİDEO
Talışinski Bakıya zəng vuraraq Rövşənin həbs edilməsini istəyir - Lənkəranskiyə qənim kəsilmiş qadın
Lənkəranski Allahşükür Paşazadəyə yazdığı məktubunda nə istəyirdi?- İstintaq materialları...
"And olsun Allaha, əgər kürd olsaydım, kürdlüyümlə fəxr edərdim, amma...”
“Monte Melkonyan məni maşına mindirib bilmədiyim bir evə gətirdi...” - Səkkiz gün erməni əsirliyində...
İsrailin müdafiə naziri erməni deputatları NOKAUT ETDİ: "Qarabağı...”
Dəhşət: Müəllim və şagirdi maşında sevişərkən yaxalandı - VİDEO
Lütlənən qız-gəlinlərimizlə fəxr etməliyikmi?..
Bir qadın eyni vaxtda 3-4 kişi ilə yaşasa?...- Uşaqların atası kim olacaq?!.
Lənkəranskinin “ştatlı” killeri “Axsaq Nazim” kim olub?- İstintaq materialları...(FOTO)
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
 
X

Bəyənin və "Moderator.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin