Xəbər lenti
23/04/2018 [01:09]:
Azərbaycan Cümhuriyyətinin büdcə xərcləri– Ən çox bu sahələrə pul ayrılırdı
23/04/2018 [00:00]:
Gənc Cümhuriyyət nazirlərinin yaşları – Onlar necə təyin olunurdular?
22/04/2018 [23:06]:
Almaniyadan sığınacaq alan “Quska” ləqəbli sabiq deputat - Azərbaycana gətirildi...
22/04/2018 [22:40]:
Abid Şərifovun vəziyyəti pisləşdi – SON DƏQİQƏ
22/04/2018 [22:26]:
Aİ Ermənistanda kütləvi etirazlardan narahatdır
22/04/2018 [22:22]:
““Neftçi”nin futbolçuları öz anası, bacısı üçün oynamır” -Bəhram Bağırzadə
22/04/2018 [21:46]:
İraq vətəndaşını qarət edən “bar qızları” məhkəmə qarşısında...
22/04/2018 [21:21]:
“Qarabağ” çempion oldu – Ardıcıl beşinci dəfə
22/04/2018 [21:15]:
Yaponiyada inanılmaz kəşf - 500 milyard qiyməti var
22/04/2018 [21:09]:
"Raufla partiyadan sonra media qarşısına çıxmaq istəmirdim"
22/04/2018 [20:43]:
Burulğanlıq zonasına düşən təyyarənin illüminatoru çıxdı - VİDEO
22/04/2018 [20:34]:
Avropa İttifaqı Ermənistanda saxlanılan müxalifətçilərin azad olunmasını tələb edir
22/04/2018 [20:27]:
Baş nazirlərin ixtisasları -Onlardan biri hələ də təhsilini davam etdirir
22/04/2018 [20:25]:
Finlandiya təhsilinin 9 sirri – Qeyri-adi üsullar, mükəmməl müəllimlər...
22/04/2018 [20:16]:
Bu ölkədə hər iki müəllimdən biri istefa verir
22/04/2018 [20:15]:
Müharibə dəhşəti: Bu ölkədə 2 milyon uşaq məktəbə getmir
22/04/2018 [20:13]:
Ermənistanın paytaxtında görünməmiş vətəndaş itaətsizliyi - FOTO+VİDEO
22/04/2018 [20:05]:
“Beynəlxalq Yer Günü”nə həsr olunmuş tədbir keçirilib - FOTOLAR
22/04/2018 [20:03]:
Ermənistan prezidenti etirazçılara səsləndi -"Baş verən proseslər təhlükəli həddə çatıb"
22/04/2018 [19:57]:
Dövlət qulluğuna qəbul üçün keçirilən imtahanın nəticələri bəlli oldu
22/04/2018 [19:23]:
“Qarabağ”ı çempionluqdan 3 xal ayırır - Yenilənir
22/04/2018 [19:14]:
“Dörd dəqiqəyə erməni postunu aldıq...”- Aprel döyüşlərinin qrup komandiri...
22/04/2018 [19:00]:
Hitlerin ad gününə konsert təşkil etmək istəyənlər saxlanıldı
22/04/2018 [18:33]:
Fransada sakinlər adadan təxliyyə edilib
22/04/2018 [18:23]:
Cırtdan-aktyor vəfat edib
22/04/2018 [18:08]:
Goranboyda avtomobil aşdı - 2 nəfər yaralandı
22/04/2018 [17:43]:
“Bu gün kimisə “Facebook” üzərindən vəzifəyə təyin etmirlər” -Deputatdan çağırış
22/04/2018 [17:42]:
Yerevanda 3-ü deputat olmaqla 228 nəfər saxlanıldı
22/04/2018 [17:40]:
Türkiyədə hərbçiləri daşıyan avtobus qəzaya uğradı: 25 yaralı
22/04/2018 [17:29]:
Maykl Ceksonun ayaqqabıları satılacaq
22/04/2018 [17:25]:
Dubayda məşhur biznes mərkəz yanır – FOTOLAR
22/04/2018 [17:00]:
Oqtay Şirəliyev bu vəzifəli şəxslərlə bağlı əmr imzaladı
22/04/2018 [16:58]:
Bakı metrosunda intihar edən qadının kimliyi məlum oldu - Yenilənib
22/04/2018 [16:43]:
“Bir daha qadın kimi xoşbəxt olmayacam” - Məleykə Əsədova
22/04/2018 [16:39]:
Ermənilər Elnur Eltürkü hədələdilər - VİDEO
22/04/2018 [16:30]:
Oğlu Zeynəb Xanlarovanın adından danışdı: “Novruz Məmmədova görə çox şad oldu”
22/04/2018 [16:18]:
Vətəni ailədən öndə tutan QƏHRƏMAN - Kişilik nümunəsi
22/04/2018 [16:17]:
Yeni təyin edilən nazirlər hansı tanınmışların övladıdır?
22/04/2018 [16:02]:
ABŞ-da çılpaq şəxs insanları atəşə tutub: 3 nəfər ölüb
22/04/2018 [16:01]:
Rusiyada Google bloklanıb
22/04/2018 [15:09]:
Ötən günlərimi qaytaraydılar... - Yola salınan məmurlarla bağlı satirik (VİDEO)
22/04/2018 [14:50]:
Nizami Cəfərov özü plagiatlığı etiraf edib...
22/04/2018 [14:47]:
Yerevan etirazların yatırılmasına güc tətbiq edir – VİDEO
22/04/2018 [14:17]:
Bakı metrosunda qadın özünü qatarın altına atdı
22/04/2018 [13:42]:
Reuters: İŞİD Kabildə törədilən partlayışa görə məsuliyyəti öz üzərinə götürüb
22/04/2018 [13:41]:
Əfqanıstanda ikinci partlayış törədilib, 7 nəfər ölüb, 10 nəfər yaralanıb
22/04/2018 [13:26]:
Kabildə partlayış: ölənlərin sayı 31 nəfərə çatıb - YENİLƏNİB
22/04/2018 [12:38]:
Yerevanda etirazçıların lideri saxlanıldı - Sarkisyanla görüşdən sonra...(VİDEO)
22/04/2018 [12:36]:
Bakıda vulkan püskürdü - FOTO
22/04/2018 [12:26]:
Sərkisyan elan edir: “Nə qədər ki Qarabağ var, hakimiyyətdə mən olacağam”
22/04/2018 [12:09]:
Çinin sualtı planerindən yeni dünya rekordu: Mariana çökəkliyinin dibinə endi...
22/04/2018 [11:57]:
Sarqsyanla Paşinyanın danışıqları uğursuz oldu - Erməni dilində olsa da baxmağa dəyər...
22/04/2018 [11:47]:
"Bu şayələr heç bir həqiqəti əks etdirmir və..." - ADY-dən TƏKZİB...
22/04/2018 [11:38]:
"Biz Türk ordusunun gücünə hər zaman güvənmişik"
22/04/2018 [11:32]:
“Titanik”də naharın menyusu 140 min dollara satılıb – FOTO
22/04/2018 [11:30]:
Rusiyada 31 yaşlı qadın üzünü görmədiyi azərbaycanlı atasını axtarışa verdi - FOTO
22/04/2018 [11:27]:
MN: Ermənistan etirazlardan ictimaiyyəti yayındırmaq üçün yalan məlumatlar yayır
22/04/2018 [10:42]:
Bəzi gerizəkalılar Prezident İlham Əliyevin səlahiyyətlərini "mənimsədilər"...
22/04/2018 [10:41]:
DİM imtahan keçirir
22/04/2018 [10:30]:
Prezident anons etdi: iki gün sonra isə...
22/04/2018 [09:47]:
Serj Sarkisyanın taleyi oteldə həll olunacaq
22/04/2018 [09:41]:
Ərdoğan ABŞ-ın Türkiyəyə təhlükəsindən danışdı
22/04/2018 [09:39]:
İran ABŞ-ın sanksiyalarına cavab olaraq nüvə proqramını bərpa etməyə hazırdır
22/04/2018 [09:37]:
Cəbhədən son xəbər
22/04/2018 [09:35]:
Səudiyyə Ərəbistanında atışma: dövlət çevrilişinə cəhd iddiası... – VİDEO + YENİLƏNİB
22/04/2018 [09:30]:
Binəli Yıldırım Novruz Məmmədovu təbrik etdi
22/04/2018 [01:31]:
Alimlər əl sıxışmasının gücü ilə əqli qabiliyyətin arasında əlaqə tapdılar...
22/04/2018 [01:23]:
Cümhuriyyət parlamentində çay davası – Rəsulzadənin rişxənd etdiyi xəmir “naloq”u
22/04/2018 [01:05]:
"Müşfiq kimi adamlar bizlər üçün əsl əngəldir" - Repressiya üçün danos...
22/04/2018 [00:11]:
Ürəyini oğluna verərək donor olan atanın vida sözləri hamını ağlatdı - Ürəkdağlayan video
22/04/2018 [00:09]:
Bu gün "Beynəlxalq Yer Kürəsi Günü"dür
22/04/2018 [00:00]:
Səudiyyə Ərəbistanında dövlət çevrilişinə cəhd - SON DƏQİQƏ...+VİDEO
21/04/2018 [23:40]:
Təyyarə avtomobillərin arasından keçdi - FOTO+VİDEO
21/04/2018 [23:37]:
Məşhurların "məşhur" alışqanlıqları - MARAQLI...
21/04/2018 [23:20]:
Bütün günü yorğunam, yuxum gəlir – Halsızlığın ağlagəlməz gizli səbəbləri
21/04/2018 [23:17]:
Sarkisyan Qarabağ münaqişəsini həll edib gedəcək
21/04/2018 [22:50]:
Deputatın mühafizəçisi jurnalist qızı döydü - FOTO + VİDEO
21/04/2018 [22:42]:
Moskvada qasırğa: 2 nəfər ölüb – FOTO
21/04/2018 [22:28]:
Londonda Sarkisyan əleyhinə nümayiş keçirildi
21/04/2018 [22:17]:
Səudiyyə Yəməndə sivilləri vurdu - 14 ölü, 4 yaralı
Bütün arxiv bir sırada
12/01/2017 [08:49] - Köşə - ( 5682 dəfə baxılıb)

Gülə-gülə, qara Hüseynin oğlu... - İlham İsmayıl yazır...

İlham İsmayıl

2009-cu ilin sonlarında Bakıda QHT nümayəndəsi bir amerikalı qız mənimlə görüşmək istədiyini, təhlükəsizlik məsələlələri ilə bağlı söhbət edəcəyini bildirdi.. və görüşdük. Bir neçə saat onu maraqlandıran məsələlər barəsində suallara cavab verib fikir mübadiləsi etdik. Söhbətin bir yerində ölkəmin yaxın gələcəyi haqqında pessimist  düşüncələrimi, ümidsiz olmağımı görüb, söhbətimizə nikbinlik gətirmək üçün  gülə-gülə: “Amma, biz çox ümidliyik” - dedi. Mən: “Siz Amerika vətəndaşısınız, təbii, ümidli olacaqsınız” - dedim. Qız:” Yox, bizim də problemlərimiz var, amma biz indi ümidliyik “. Sözlərinə bir qədər pauza verib: ”Bizim ümidimiz Obamadır” - dedi. Bu, ağappaq amerikalı qızın heç bir irqi narahatlıq keçirmədən bir il əvvəl prezident seçilmiş qaradərili Obamanı ümid yeri bilməsi həmin an mənə tam çatmasa da, illər keçdikcə ABŞ prezidentinə yalnız amerikalıların deyil, dünyanın çox ağlı-qaralı  insanlarının ümid yeri kimi baxdıqlarının şahidi oldum.

Obamanın  ilk qaradərili  ABŞ prezidenti olması, ölkəsinin  iqtisadiyyatını yüksəltməsi, Nobel sülh mükafatı alması tarixi hadisələr olsa da, məncə  prezident olduğu illər üçün əsas göstərici deyil. Dünyanın bütün diktatura rejimləri Obamanın prezidentliyi dövründə keçirdikləri  narahatçılığı heç bir Amerika prezidentinin zamanında yaşamayıblar. Bu 8 ildə ən çox görünən, yaşanan, müşahidə olunan tarixi proseslərin bizlər də şahidi olduq.  Hakimiyyətlərini varislərinə ötürməyi planlaşdıran Liviyada 42 illik Qəddafi rejimi, Misirdə 30 illik Hüsnü Mübarək diktaturası, Tunisdə  arvadı Leyla Ben Əliyə hakimiyyəti devr etməyə hazırlaşan 32 illik Zin -əl Abidin Ben Əli rejimi  “Ərəb baharı” kod adı ilə sona yetdi. Kim nə deyir desin, Amerika prezidentinin siyasi  iradəsi, dəstəyi, planı olmadan ərəb baharı qışa dönə bilərdi. Bu dalğanın davamı Suriyadakı 41 illik Əsədlər hakimiyyətinin sonunu çatdırmaq ərəfəsindədir. Rusiya prezidentinin aqressiv siyasətinin qarşısını son günlərədək sanksiyalar yağışına tutması Obamanın iradəsidir. “Maqnitski qanunu”, diktaturaların icraçı məmurlarına fərdi qaydada tətbiq olunan sanksiyalar,  diktatorların yuxusuna haram qatan Obama siyasətinin nəticəsidir. Dünyaya meydan oxuyan “Əl-Qaidə” liderinin məhv edilməsi də Obamanın prezidentlik dövründə baş verdi. Bizim qonşuda ”“ İranın nüvə silahı yaratmasının qarşısını da məhz özünün dediyi kimi ”bir güllə atmadan“ Obama aldı.

Demokratiya yolunda kövrək addımlarını atan Ukrayna və Gürcüstanın müdafiə olunması, Krımın işğalı ilə barışmaz mövqedə dayanması Obamanın xidmətləridir. Kiçik bir yazıda Amerika prezidenti Barak Obamanın fəaliyyətini təhlil etmək niyyətində deyiləm, amma təsir edən məqamlar var.

Repressiyalarla hakimiyyətlərinin ömrünü uzadan rejimlərə Obama BMT məclisində dərs verdi. “Repressiyalar sosial birliyi təmin edə bilməz. Tarix sübut edir ki, diktaturalar heç vaxt uğurlu idarəetmə forması ola bilməzlər.” Bu Obamanın çıxışından olan bir tezisdir.

Obama çıxış yollarını da göstərir: “Millətin gücü insanların uğurundan - onların biliyindən, innovasiyalardan, yaradıcılıqlarından, cəhdlərindən asılıdır. Bu fərdi hüquqdan, azadlıqdan asılıdır”. Obama bu fikirlərini o millətlərə çatdırır  ki, diktaturadan qurtula bilmirlər. Obama insan  azadlığını, hüququnu uca tutmağı vacib bilir: “Buna hörmətsizlik dini güclərin toqquşmasına gətirib çıxaracaq. Biz bundan yaxşı heç nə gözləmirik.” Gözümüzün qarşısında qardaş Türkiyə demokratiyadan uzaqlaşır, diktaturaya yuvarlanır və Obamanın dediyi kimi “dini güclərin toqquşmasına” gəlib çıxıb.

Obamanın necə insanpərvər olması, əxlaqa, mənəviyyata yüksək qiymət verməsini yaşımızın imkan verdiyi, tanıdığımız Amerika prezidentlərinin, heç başqa dövlət başçılarının da simasında görməmişik desək, yanılmarıq. Bu gün Obamanın vidasına münasibət bildirən tanınmış, populyar amerikalılar onu necə çox sevdiklərini, onun haqqında dedikləri ən xoş sözlərini  heç bir prezident haqqında deməyiblər. Vida mərasimində həyat yoldaşı Mişelə də minnətdarlığını bildirməsi  bir mənəviyyat nümunəsi oldu. Mişel də ona layiq xanımdı. Səkkiz illik birinci ledi statusunda Mişel Obama Tunis diktatorunun arvadı Leyla Ben Əlinin səkkiz gündə xərclədiyini xərcləmədi. Əksinə, təzə tərəvəzə verilən pula qənaət etmək üçün Ağ Evin həyətində  öz əliylə bostan belə salmışdı.
“...hər bir insan ləyaqətə və alınmaz hüquqlara sahibdir və heç kimin onu almağa haqqı yoxdur. Ona görə də gələcəyə vahimə ilə yox, ümidlə baxırıq”.
   

Yazının əvvəlində amerikalı ağappaq qızın niyə qaradərili prezidenti ümid kimi görməsi fikrinə bir az şübhəli yanaşmamı Obama prezidentlik dövründə dağıtmışdı. Obamanın edə biləcəklərinin hamısını etməyə zamanı yetmədi, amma gələndə amerikalılara necə ümidli görünmüşdüsə, gedəndə də diktatorlardan can qurtara bilməyəcəkləri ümidsizliyinə qapılan xalqlara tarixi bir ümid verdi:

“Keçən ay Martin Lüter Kinqin 50 il əvvəl Amerikaya öz arzularını çatdırdığı yerdə durmuşdum. O dövrdə isə mənim irqimin əksər adamları hətta prezident seçkilərində səs verə bilmirdi. Bu ilin başlanğıcında xalqından və bütün dünyadan təcrid edilmiş Nelson Mandelanın on illərlə dustaq olduğu kiçik həbsxana kamerasında durmuşdum. İnsan ruhunun qadir olduğu bu cür dəyişikliklərin şahidi olduğumuz halda, biz necə hesab edə bilərik ki, guya, bugünki çətinlikləri dəf etmək mümkün deyil? Burada iştirak edənlərdən kim iddia edəcək ki, guya, gələcək ruhu azad etmək istəyənlərə yox, onu əzmək istəyənlərə məxsusdur?”. 
 
Onun getməyinə üzülənlər çoxdur, az da olsa sevinənlər də var. Onun prezidentlik dövrünün bitməyini diktatorlar bayram edir, sevinclərini dilə gətirirlər, onun sanksiya ütüsündən salamat çıxdıqlarına sevinir, ona ümid  edənlərdən qisas alacaqlarıyla əllərini bir-birinə sürtürlər. 

Bu ağ ”“qara dünyaya ümid dolu bir güzgü tutdun, Barak! Gərək adamın içi işıqlı olsun, çölünün rəngi əsas deyil.
Gülə-gülə, qara Hüseynin oğlu... Gülə-gülə işıqlı adam...

İlham İsmayıl

Kişilərlə salamlaşmağı rədd edən qadına vətəndaşlıq verilmədi
Tanınmış film ulduzu dünyasını dəyişdi-FOTO
"Bununla da “Koroğlu” stansiyasının ətrafındakı səs-küyə son qoyulacaq”
Vikipediyadan Novruz Məmmədovun yeni vəzifəsinə operativ Reaksiya...
“Əlacları olsaydı, nəfəs almağa qoymazdılar...”
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Araşdırma
Azərbaycan Cümhuriyyətinin büdcə xərcləri– Ən çox bu sahələrə pul ayrılırdı
İdman
“Qarabağ” çempion oldu – Ardıcıl beşinci dəfə
Cəmiyyət
Nizami Cəfərov özü plagiatlığı etiraf edib...
Ədəbiyyat
"Müşfiq kimi adamlar bizlər üçün əsl əngəldir" - Repressiya üçün danos...
Maraqlı
Məşhurların "məşhur" alışqanlıqları - MARAQLI...
Həftənin ən çox oxunanları
Səhiyyə naziri postuna real namizədlər: Ehtimallar özünü doğruldacaqmı?
Oteldə ölən deputatla bağlı iddia rəsmən təkzib edildi - Prokurorluqdan açıqlama
Nazirlər Kabinetinin yeni tərkibi təsdiqləndi - SİYAHI
Həkimlər infarktdan ölməkdən qaçmağın yolunu açıqladılar: Ən azı həftədə 2 dəfə...
Daha 20 yüksək post prezident sərəncamını gözləyir - SİYAHI...
“Yaşlı adamlar, hamilə qadınlar və uşaqlar evdən bayıra çıxmasınlar” - XƏBƏRDARLIQ...
Həbsxanadan qaçdı və baş nazirlə eyni təyyarədə uçub ölkəni tərk etdi...
9 övladının DNT-ni yoxlatdı və şoka düşdü - Arvadı xəyanət edirmiş...
Atasız-anasız şəhidin xalasından Birinci Vitse-Prezidentə ürəkdağlayan MÜRACİƏT...
Həbsxanadan qaçıb yarım əsr sonra məktub yazdı: “Bilsəm ki, məni bir il həbs edəcəksiniz...”
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
 
X

Bəyənin və "Moderator.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin