Xəbər lenti
27/04/2017 [11:02]:
Hacıbala Abutalıbovun və oliqarxların gül kimi biznesi batdı -Dövlət qazandı
27/04/2017 [10:57]:
Sabiq nazir rayon icra hakimiyyətlərinin ləğvini təklif etdi
27/04/2017 [10:48]:
Dolların alış qiyməti bahalaşdı
27/04/2017 [10:02]:
“Porno-asılılıq insanlarda sonsuzluq yaradır..” - Senator
27/04/2017 [09:38]:
“Əcnəbi tələbələrin fikir platforması”nın qalibləri – UNEC tələbələri
27/04/2017 [09:20]:
Prezidentin Xoşbəxt Yusifzadə ilə maraqlı dialoqu - “Film çəkməyə gəlmişdilər..."
27/04/2017 [09:15]:
Yalanın vurduğu 6 ictimai ziyan...
27/04/2017 [09:09]:
FHN Lənkərandakı ağır qəza ilə bağlı məlumat yaydı
27/04/2017 [09:06]:
Dünya bazarında neftin qiymətləri
27/04/2017 [01:52]:
28 apreldə Azərbaycan bir daha işğal olunacaqmı?
27/04/2017 [01:43]:
"O, erməni olsa belə, Ermənistanın deyil, Ukraynanın daxili işlər naziridir və..."
27/04/2017 [01:29]:
Şəxsi münasibətlərdə təşəbbüskar olun - Günün qoroskopu
27/04/2017 [01:19]:
“Sahibkarlar bu fərmandan yararlana bilərlər”
27/04/2017 [01:03]:
Avtomobil qəzasına düşmüş xəstənin ayağını tərs tikdilər - Foto
27/04/2017 [00:55]:
90 yaşlı görünən zavallı qızcığaz - FOTOLAR
27/04/2017 [00:37]:
Gözəllik kraliçası - “Allaha dua edirdim ki, gözəlliyimi al, amma gözlərim görsün...”
27/04/2017 [00:30]:
ABŞ 150 saniyəyə raketlərimizi vurar -Rusiyadan etiraf
27/04/2017 [00:17]:
Traktorçu həkimliklə 500 min dollar qazandı - Şok
27/04/2017 [00:03]:
ABŞ qitələrarası ballistik raketi sınaqdan keçirdi
26/04/2017 [23:37]:
Dünyanın ən çox siqaret çəkən gənci siqareti tərgidib arıqladı - FOTO
26/04/2017 [23:34]:
Əbədiyyətin qorunduğu məkandan-"Cavid muzeyi"ndən REPORTAJ-FOTOLAR
26/04/2017 [23:30]:
“iPhone 8”in konseptual videosu yayıldı - Video
26/04/2017 [23:29]:
"İllər keçir, amma acıları bitmir" - Qənirə Paşayeva Çernobıl faciəsindən yazır...
26/04/2017 [23:22]:
Jurnalistin avtobobili yarasız hala salındı - FOTO
26/04/2017 [23:16]:
İstanbulda tələbələri daşıyan mikroavtobus yandı - FOTOLAR
26/04/2017 [23:11]:
"Qarabağda, hətta Zəngəzurda heç kim qalmayacaq" - Erməni ekspert
26/04/2017 [22:54]:
Türkiyədə rus generalın meyiti tapıldı
26/04/2017 [22:47]:
Kremldən Ərdoğana cavab: " Dəyişməyib"
26/04/2017 [22:39]:
Köhnə avtomobillər istifadədən yığışdırıla bilər – TƏKLİF
26/04/2017 [22:35]:
Ağ saçlı albinos uşaq görənləri heyrətləndirdi - FOTOLAR
26/04/2017 [22:34]:
İtlərin toyuna görə Aşıqlar Birliyindən qovulan danışdı - Video
26/04/2017 [22:31]:
Azərbaycanda bu saytlara giriş qadağan olunur - Nazirlik məhkəməyə müraciət etdi
26/04/2017 [22:18]:
Din xadimi nazirin yanında Quran oxuyarkən öldü - VİDEO
26/04/2017 [21:43]:
"Yaşı 70-i keçmiş bir şəxslə bu formada prinsip aparmaq doğru hal deyil”
26/04/2017 [21:39]:
"Mama" Merkelin "bəxtəvər" əri... - Elə hər zavod bir maşın hədiyyə eləsə...
26/04/2017 [21:23]:
Əli İnsanovun 7 il cəza aldığı məhkəmədəki son sözü -“Mən bu yola kəfənlə çıxmışam”
26/04/2017 [21:20]:
"Erməni xalqı cinayətkar rejimin girovuna çevrilib" -Əli Həsənov
26/04/2017 [21:07]:
Aqiyə Naxçıvanlı vətəndaşları qəbul etdi
26/04/2017 [20:58]:
“Metsamor” problemi hər kəsdən çox erməniləri narahat etməlidir”
26/04/2017 [20:37]:
“Abşeron” Gənclər Şəhərciyinə qazın verilməsi dayandırılıb - Etiraz
26/04/2017 [20:32]:
Nəcməddin Sadıkov beynəlxalq müdafiə sərgisində
26/04/2017 [20:12]:
“Prezident Administrasiyası ləğv edilə bilməz”
26/04/2017 [19:38]:
Ədliyyə naziri Goranboy rayonunda vətəndaşları qəbul etdi
26/04/2017 [19:28]:
İADC-nin Avropadakı Əməliyyatlar üzrə regional vitse-prezidenti ADNSU-da oldu
26/04/2017 [19:07]:
Türkmənistanlı tələbə: “Mənə ADU ilə maraqlanmağı məsləhət gördülər”
26/04/2017 [19:04]:
Komitə əməkdaşları monitorinq keçirdi
26/04/2017 [19:02]:
"Növbəti dilemma qarşısında qalmışıq..." -Təhsil eksperti
26/04/2017 [18:53]:
Əli İnsanova daha 7 il 5 gün həbs cəzası verildi
26/04/2017 [18:51]:
ADU-da SABAH qruplarına seçimlə bağlı görüş keçirildi
26/04/2017 [18:49]:
İnterpol dövlət əmlaknını talayan azərbaycanlını axtarır
26/04/2017 [18:47]:
Prezident: "Bu il 2 milyard ton neftin hasil olunmasını qeyd edəcəyik"
26/04/2017 [18:05]:
Azərbaycanda 91 şagird yazıb-oxumağı bacarmır - IX və XI siniflərdə
26/04/2017 [17:59]:
Mərkəzi Bank sabahın məzənnəsini açıqladı
26/04/2017 [17:21]:
“Kasıbçılıq, səfalət idi” - Prezident
26/04/2017 [17:15]:
Qərb Universitetində millət vəkili Qənirə Paşayeva ilə görüş keçirildi
26/04/2017 [16:59]:
Qitələr birləşəcək, dənizlər yox olacaq - Ailimlərdən ŞOK İDDİALAR
26/04/2017 [16:54]:
“Sahibkarlar Günü”nə həsr olunan Konfrans keçirildi
26/04/2017 [16:47]:
Prokuror Əli İnsanova daha 8 il iş istədi
26/04/2017 [16:45]:
Deputatdan Azərbaycan kommunistlərinin rəhbərinə ağır sözlər: “Xəcalət çəkin”
26/04/2017 [16:39]:
İspaniyalı professor ADU-da seminar keçirildi
26/04/2017 [16:28]:
2040-da neft bitəcək - Dünyadan gizlədilən 50 həqiqət
26/04/2017 [16:24]:
“Əmək haqları 1 manat artırıldı” kimi təqdimatlar yanlışdır
26/04/2017 [16:20]:
Yeni qanun layihəsi yoxsullaşma probleminin həllinə kömək edəcək
26/04/2017 [16:13]:
Goranboyda daha bir əcaib toy - Milli Qəhrəman meymununu evləndirib?
26/04/2017 [16:01]:
“Moskva görüşü ciddi siyasi nəticələrə səbəb olmayacaq, amma...”
26/04/2017 [15:58]:
“Bu, çox aşağılayıcı bir hərəkətdir” - Aydın Mirzəzadə
26/04/2017 [15:53]:
Evimizdə Hipatit B-ni yayan ən böyük təhlükə- Uzaq durun
26/04/2017 [15:36]:
"Samir Şərifov Azərbaycanın maliyyə sektorunu çökdürüb" - "Həbs olunmalıdır..."
26/04/2017 [15:29]:
Milli Məclisin növbəti iclasının vaxtı və GÜNDƏLİYİ
26/04/2017 [15:28]:
Şagird qızlara alt paltarı hədiyyə edən müəllim həbs olundu
26/04/2017 [15:16]:
Ərdoğan: "Suriya münaqişəsini həll etmək olmaz..."
26/04/2017 [15:16]:
Tanrılarla baş-başa - Qədim Elladadan fotolu-xəyali, tarixi-mifik reportaj
26/04/2017 [15:12]:
“Bilsəydim ki, Cəmil müəllim də namizədliyini irəli sürəcək...”
26/04/2017 [14:59]:
Hind fəlsəfəsinin 4 qızıl qaydası
26/04/2017 [14:37]:
İlham Əliyevə Kəbə örtüyünün bir fraqmenti hədiyyə edildi -Foto
26/04/2017 [14:35]:
“İŞİD” Messini əsir götürübmüş... - İri məbləğdə pul üçün
26/04/2017 [14:33]:
İtlərin toyundakı balabançı Aşıqlar Birliyindən qovuldu - Bəyanat
26/04/2017 [14:31]:
"O, qız uşağıdır, toy etməsəydim, verməzdilər" - 60 yaşlı polkovnik
26/04/2017 [14:28]:
Təyyarədə saksafon ifa edən musiqiçi iki min dollar yığdı - Video
26/04/2017 [14:20]:
Müəllim məktub yazıb damarlarını kəsdi - Qubadakı hoteldə+Foto
Bütün arxiv bir sırada
15/04/2017 [17:04] - Araşdırma - ( 9429 dəfə baxılıb)

İnsanlar hansı səbəbdən getdikcə daha çox narsistləşir? - ARAŞDIRMA




Yazıya başlamadan öncə məlumatsız olanlar üçün narsistliyin nə olduğu barədə qısa arayış təqdim edək:  

Narsisizm xudbinlikdən irəli gələn, özünə vurğunluq, insanın özünə aşiq olması, öz-özünə səcdə etməsi mənasına gələn ruhi sarsıntı, xəstəlikdir.  Qədim Yunan əsatirinə görə, Narkiss adlı bir gənc suda öz əksini görür və öz-özünə vurulur. Öz əksinə elə heyran olur ki, yerindən tərpənə bilmir və əriyib, çökür. Bu xəstəliyə yoluxan insanlar özlərini yer üzünün tanrıları kimi görürlər. Hətta həyat və ölüm kimi mühüm təbii hadisələrə belə bir cümlə ilə qərar verə bilirlər. Ən böyük qorxuları güclərini itirmələri, ölüm, ətraflarındakıların onlara düşmən olmasıdır.  Güc və şəhvətlərinin bəlli həddi yoxmuş kimi davranırlar, saysız insanı öldürməkdən, saysız saraylar tikdirməkdən zövq alarlar. Narsist insan xarici dünyanı anlaya bilməz və bu vəziyyət onda qorxu yaradır. Diktatorlaşan narsistlər getdikcə daha zalım, tənha və qorxaq olurlar.



Yəqin ki, bu qədər məlumat kifayət edər, indi də əsas mətləbə keçək.

Narsisizm mövzusu əsrlərdir insanların beynini qarışdıran bir məsələdir, lakin sosioloqlar artıq narsisizmin müasir bir "yoluxucu xəstəlik" halına gəldiyini irəli sürürlər. 

Görəsən narsisizmin bu qədər genişlənməsinə nə səbəb olub? 

Narsisizm “ego” ve egonun xarici dünya ilə əlaqəsi üzərində tədqiqat aparan psikoanalitik Ziqmund Freyd ilə populyarlıq qazanıb. Z.Freydin bu tədqiqatı  narsisizmlə bağlı bir çox nəzəriyyə üçün də çıxış nöqtəsi olub. Freyd narsisizmi "Xarici aləmdən təcrid olunan libidonun (cinsi enerji) saçılan işıqda egoya yönləndirilməsi” şəklində açıqlamışdı. Yəni libidonun böyük bir anbarda toplanır kimi egoda toplanması və daha sonra obyektlərə istiqamətləndirilməsidir. 

Maraqlıdır, narsisizm nə zamandan bəri problemə çevrilib?

Zamanla sağlam insanda özünə vurğunluq yaranar və özünə qarşı sağlam bir sevgi hiss edər. Real nailiyyətlər qazandıqca özünə inam, hər işin öhdəsindən gələ bilmək hissi formalaşar. Bundan sonra özünə həddindən artıq heyran olmağa, həmçinin digər insanlardan həddindən artıq təriflər gözləməyə başlayanda, narsiszm artıq problemə çevrilər. Narsistlər ətraflarında möhtəşəm bir görüntü, ya da həddindən artıq özünə inamlı bir portret çəkirlər. Amma bu vəziyyət əslində dərinlərdə gizlənmiş inamsızlıq hissi və ən kiçik bir tənqidlə məhv ola biləcək çürük özünəhörmətlə əhatə olunub. Bu xarakterlərindən qaynaqlanaraq narsist insanlar davamlı olaraq öz duyğusal ehtiyaclarını ödəmək üçün dayaz və zəif əlaqələrdə olurlar. Bu səbəbdən də, narsistlər bir dəyər itirdikləri anda bu vəziyyət onlarda şəxsiyyət pozğunluğa yol açar. 

Narsistlər, şəxsiyyət pozğunluğu olan insanlar ən kiçik tənqidlərə belə ciddi qəzəb nümayiş etdirər, özünü hədsiz dərəcədə yüksəkdə hiss edərlər. Sonu olmayan uğur fantaziyalarını işə salıb özlərini güclü, qeyri-adi, gözəl və ya ideal sevgili kimi hisslərlə özlərini “yeyib bitirərlər”. Şəxsiyyət pozğunluğundan ən çox gənclər və kişilər təsirlənir. Narsistlərin şəxsiyyət pozğunluğunun  tam səbəbləri bilinmir, ancaq uşaqlıqda məruz qaldırları sui-istifadə və etinasızlıq halları ilə üzləşmələri bu pozğunluğun əmələ gəlməsindəki mümkün amillərdən ola bilər. 

Narsisizmin çoxlamasına nələr səbəb ola bilər?

Aparılmış klinik müayinələrdə insanların 2-16 faizində narsiszmə təsadüf edilib. Bəzi araşdırmalara görə, narsistlik şəxsiyyət pozğunluğu baş verdikcə nadir görülən bir vəziyyətdir, ancaq tədqiqatlar narsistlərin xüsusiyyətlərinin və ölçülərinin olduqca dəyişikən olduğunu göstərir.  
Bəzi araşdırmalara görə isə narsiszm sənaye inqilabı ilə birlikdə cəmiyyətdə sürətli yayılan "müasir yoluxucu xəstəlikdir". Yəni kapitalizmlə yanaşı ictimai müstəvidən şəxsi müstəviyə doğru yönəltməyə şahidlik edirik. Özünəhörmət dəyişikliyi üçün bura mühüm bir dönüş idi və həyatda uğur qazanmaq üçün özünəhörmət bir qıfıl kimi tanınmağa başlandı. Pedaqoqlar və valideynlər müntəzəm olaraq uşaqlara onların nə qədər mühüm və əvəzsiz olduqlarını izah etməyə başlayaraq özünəgüvən hisslərini inkişaf etdirmələrinə kömək etdilər.

Valideynlər uşaqlarını çətin işlərin öhdəsindən gəlmək üçün daha çox çalışmağa sövq etmək əvəzinə, uşaqlarının özünəhörmət hisslərini inkişaf etdirmək istədilər. Fərdin inkişafı (mənlik və dərin hisslərə yönəltməklə) və cəmiyyətin müasirləşməsi sosial normalarda azalmaqla yanaşı, ailə və cəmiyyət fərdlərə daha əvvəl verdikləri dəstəyi artıq verə bilmədilər. 

Tədqiqatlar əslində, sosial bağlara əsaslanan biri olmağın, məsələn, cəmiyyətə, ailəyə və dostlarla bağlılığın sağlamlıq baxımından çox faydalar verdiyini irəli sürüyor. Sosial bağlılıq pozulduqca, mənalı bağlılıq üçün lazım olan əsas ehtiyacları qarşılamaq da getdikcə çətinləşdi. Və "digər insanlar üçün də ən yaxşı olan hansıdır?” sualı da "mənim üçün ən yaxşı hansıdır?"-a çevrildi. Cəmiyyətdəki müasirləşmə hər şeydən öncə zənginlik, şöhrət və şöhrəti mükafatlandırmaq halına gəldi.

Bütün bunlar, sosial bağlardakı qırmalarla birləşəndə də "sosial mənada boş mənlik" ortaya çıxdı. Texnologiyanın böyüməsi və Facebook, Twitter kimi olduqca populyar hala gələn sosial media qurumlarının inkişafı boş vaxtlarımızı keçirməkdə və ünsiyyət formalaımızda dəyişikliklər yaratdı. Bu gün dünyada təxminən 936 milyon aktiv Facebook istifadəçisi var. İnternet asılılığı mental sağlamlıq araşdırmalarının yeni halına çevrildi. Aparılan bir araşdırma Facebook asılılığının narsiszmlə güclü bağları olduğunu ortaya qoyur.

Bəs nə edə bilərik?

Əvvəla, narsistlərin şəxsiyyət pozğunluğunun müalicələri mövcuddur və bu müalicələr dərman müalicəsindən və psixoterapiyalar qəbul etməkdən ibarətdir. Digər tərəfdən meditasyonun da  mental sağlamlıq üzərində müsbət təsirlərə malik olduğu göstərilir. Ancaq müxtəlif müalicələrin təsirinə dair daha çox araşdırma aparılmasına ehtiyac var.

Bəs nələr edə və xoşbəxt bir həyata necə nail ola bilərik? Harvard Universitetinin tədqiqatçıların apardığı bir tədqiqat zamanı təsdiqlənib ki, xoşbəxtliyin sirri pulda və şöhrətdə deyil. Qeyd edək ki, tədqiqat zamanı ən qatı narsist insanlar 75 il müşahidə edilib. Tədqiqatçılar həyatdakı ən əhəmiyyətli şeyin güclü və təsdiqedici münasibətlərə malik olmaq olduğunu irəli sürülüb.
 
Buna görə də hər şeyə son verin, elə indicə telefonunuzu əlinizdən qoyun, kompüterinizi söndürün və bir dostunuzla görüşə gedin. Bəlkə də bu vəziyyət özünüzü daha yaxşı hiss etməyinizə səbəb olacaq. 


Hazırladı: Zəhra

Dünyanın ən çox siqaret çəkən gənci siqareti tərgidib arıqladı - FOTO
"İllər keçir, amma acıları bitmir" - Qənirə Paşayeva Çernobıl faciəsindən yazır...
Jurnalistin avtobobili yarasız hala salındı - FOTO
İstanbulda tələbələri daşıyan mikroavtobus yandı - FOTOLAR
“Prezident Administrasiyası ləğv edilə bilməz”
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
Maraqlı
“Porno-asılılıq insanlarda sonsuzluq yaradır..” - Senator
Müsahibə
"O, erməni olsa belə, Ermənistanın deyil, Ukraynanın daxili işlər naziridir və..."
Hadisə
Gözəllik kraliçası - “Allaha dua edirdim ki, gözəlliyimi al, amma gözlərim görsün...”
Reportaj
Əbədiyyətin qorunduğu məkandan-"Cavid muzeyi"ndən REPORTAJ-FOTOLAR
Hadisə
Din xadimi nazirin yanında Quran oxuyarkən öldü - VİDEO
Həftənin ən çox oxunanları
Ərdoğan ermənilərə başsağlığı verdi -“Sizləri sevgi və hörmətlə salamlayıram"
Türkiyə doğrudanmı Azərbaycana xəyanət etdi?
"Allaha, Qurana and olsun ki, məmurla sevgili deyiləm"
Həkimdən xəstə qadına qarşı alçaq hərəkət - "Sağalacaqsan" deyib...
Dünyanı heyrətə salan intim adətlər: Qızlar hamiləlikdən qorunmağa çalışsalar da...
Artur Rasizadədən qərar: Əməkhaqqı 1 manat artırıldı
Zakir Həsənovdan "müharibəyə hazır olun" əmri: komandirlərə tapşırıq verildi
Cinsiyyət dəyişdirmə əməliyyatında cinsi orqan necə əldə edilir? - FOTOLAR
Toyuq kimi "kürt yatan" kişi 3 həftə sonra cücə çıxardı - İNANILMAZ
Mehriban Əliyeva ilə general arasında dialoq: "Bu məsələ öz həllini tapmalıdır"
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
e-mail: [email protected]
 
X

Bəyənin və "Moderator.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin