Xəbər lenti
13/12/2017 [09:13]:
Xəzəryanı dövlət başçılarının sammiti 2018-ci ilin yazında Astanada keçiriləcək
13/12/2017 [09:08]:
İranda güclü zəlzələ baş verdi
13/12/2017 [09:04]:
Saakaşvili Ukraynanın baş naziri olmaq istəyir
13/12/2017 [00:53]:
Oğlu özünə əkizi qədər bənzəyir - FOTO
13/12/2017 [00:51]:
Tramp: ABŞ Suriya və İraqda İŞİD üzərində qələbə qazandı
13/12/2017 [00:44]:
Rasim Balayev: "Televiziyalarımızda baxılası veriliş var ki?"
13/12/2017 [00:42]:
“Qarabağ”ın oyunundakı xoreoqrafiya belə hazırlanıb – VİDEO
13/12/2017 [00:19]:
Bakıda ağır qəza: Jurnalist həyatını itirdi - FOTO
13/12/2017 [00:09]:
Bürclər – 13 DEKABR
13/12/2017 [00:01]:
“WhatsApp”dan 4 yenilik
12/12/2017 [23:53]:
Cadu olunmasının əlamətləri hansılardır?
12/12/2017 [23:42]:
ABŞ məhsullarına boykot çağırışı edildi
12/12/2017 [23:27]:
Dəm qazından ölən ana ilə 2 uşağının FOTOSU
12/12/2017 [23:17]:
ABŞ Türkiyənin “S-400” kompleksləri ilə bağlı qərarından narahatdır
12/12/2017 [23:05]:
“Onu tanrıdan dilənmişdik...” - Şəhid əsgərimizin anası...
12/12/2017 [23:00]:
17 yaşlı məktəbli müəlliməsi ilə seksdən sonra intihara cəhd etdi - FOTO
12/12/2017 [22:57]:
XXI əsrin əfsanəvi heyətləri
12/12/2017 [22:47]:
Rusiya bütün diplomatlarını Yəməndən çıxartdı
12/12/2017 [22:37]:
Alimlər Yer kürəsinin səsini dinlədi - “Uğultu”nun SİRRİ AÇILDI
12/12/2017 [22:28]:
Aİ Rusiyaya qarşı sanksiyaları uzadacaq
12/12/2017 [22:17]:
“Altun kələbək” bizim “altun xırdalayan” kəpənəkləri necə üzə çıxardı?
12/12/2017 [22:17]:
Qarabağda ŞOK AYRILIQ: Almeyda gedir
12/12/2017 [22:13]:
Bakının mərkəzində maşın od tutub yandı - VİDEO
12/12/2017 [22:10]:
Saakaşvilinin şok görüntüləri yayıldı - VİDEO
12/12/2017 [22:08]:
Putindən Ərdoğana ABŞ-ı oyundan çıxaracaq TƏKLİF
12/12/2017 [22:07]:
Kişi qısqanclıqdan arvadının hər iki biləyini kəsdi - DƏHŞƏT...
12/12/2017 [22:02]:
Tanınmış mədəniyyət xadimi dünyasını dəyişdi - FOTO+VİDEO
12/12/2017 [21:55]:
Rusiya bu ölkədəki vətəndaşlarını təxliyə etdi
12/12/2017 [21:49]:
58 minə yaxın "Volkswagen Touareg" geri çağırılır
12/12/2017 [21:46]:
İranda baş verən güclü zəlzələnin Azərbaycan üçün hansı təhlükəsi var?
12/12/2017 [20:46]:
Mədəsindən 52 ədəd prezervativ çıxdı, içərisindən də... - FOTO+VİDEO
12/12/2017 [20:15]:
Silahlı Qüvvələrə əlavə vəzifələr verildi
12/12/2017 [20:12]:
Azərbaycanın altıqat çempionu dünyasını dəyişdi
12/12/2017 [20:03]:
Ronaldo ilə bağlı şok iddia: "Real"dan gedir
12/12/2017 [19:48]:
Silahlı Qüvvələrin komandir heyəti sınağa çəkildi – FOTOLAR
12/12/2017 [19:30]:
"Mən Heydər Əliyevin əsgəriyəm" - Mübariz Mənsimov
12/12/2017 [19:24]:
Ədliyyə işçiləri Heydər Əliyevin xatirəsini yad ediblər
12/12/2017 [19:20]:
“Vətənpərvərlik tərbiyəsi ailədən və uşaq bağçasından başlayır”
12/12/2017 [19:18]:
Heydər Əliyevin xatirəsi Moldovada anıldı
12/12/2017 [19:08]:
Ağsuda iki uşağı avtomobil vurdu
12/12/2017 [19:07]:
“Uşağın sosiallaşması prosesi bağçadan başlamalıdır”
12/12/2017 [19:03]:
“Psixi problemləri var idi...” - Qızı öldü, qatili isə oğludur...
12/12/2017 [19:02]:
Sabah paytaxtın bu hissələrində su olmayacaq
12/12/2017 [18:58]:
“Boeing-777”nin sərnişinləri Londona yola salındı
12/12/2017 [18:55]:
Bulvardakı məşhur kafenin üstünə ağac aşdı
12/12/2017 [18:44]:
ADNSU-nun rektoru CİSCO şirkətinin nümayəndələri ilə görüşdü
12/12/2017 [18:38]:
"Ulu öndər Azərbaycan gəncliyinin qəlbində əbədi yurd salıb"
12/12/2017 [18:38]:
Həştərxanda Heydər Əliyevin anım günü ilə əlaqədar silsilə tədbirlər keçirildi
12/12/2017 [18:26]:
İran prezidenti Azərbaycana rəsmi səfər edəcək
12/12/2017 [18:25]:
ADNSU-da NASA-nın məşhur qadın astronavtı ilə görüş keçirildi
12/12/2017 [18:24]:
Abbas Ələsgərov “Vətənə xidmətə görə” ordeni ilə təltif edilib
12/12/2017 [18:22]:
İlham Əliyev Türkiyəyə getdi - FOTOLAR
12/12/2017 [18:12]:
“CNN Yunanıstan” Azərbaycan əleyhinə film nümayiş etdirdi –“KarabakhTV”
12/12/2017 [18:09]:
NATO baş katibinin səlahiyyət müddəti 2 il uzadılıb
12/12/2017 [18:08]:
Mehriban Əliyeva Beynəlxalq Sərgilər Bürosunun baş katibinin müavini ilə görüşüb
12/12/2017 [18:06]:
Keçmiş MTN-in vəzifəli şəxsləri: "Bizə şər atıblar"
12/12/2017 [18:03]:
“Narkobizneslə məşğul olan məmurlar “avtoritet”lərin bayırda olmasını istəmirlər”
12/12/2017 [18:03]:
İzmirdə “Azərbaycanın xarici siyasəti” mövzusunda konfrans keçiriləcək
12/12/2017 [18:01]:
Xərçəngə təkan verən 9 qida - MARAQLI
12/12/2017 [18:00]:
“Anaların, bacıların, ataların nalələri onun qəddini əymişdi”- Rafiq Əliyevin Famil Mehdi ilə bağlı xatirələri
12/12/2017 [17:57]:
“Haqsız qərardır, 50 min istəmişdik...” - Avropa Məhkəməsindən narazı qaldı
12/12/2017 [17:54]:
Azərbaycanda daha bir qəribə körpə doğuldu - Kürəyində cinsiyyət üzvü var
12/12/2017 [17:50]:
Azercell-in dəstəyi ilə III Uşaq Paralimpiya İdman Oyunları keçirildi
12/12/2017 [17:48]:
Deputat bələdiyyələri BİABIR ETDI
12/12/2017 [17:46]:
Bakıda jurnalist yol qəzasında ÖLDÜ
12/12/2017 [17:43]:
40 min Azərbaycan vətəndaşına Türkiyədə yaşamaq icazəsi verildi
12/12/2017 [17:07]:
Salyanda qətlə yetirilən ana və 4 qızının qəbri üstündə ürəkağrıdan mənzərə — FOTO - VİDEO
12/12/2017 [17:04]:
Cavanşir Quliyevdən hamını təəccübləndirən İDDİA - Bəstəkarlar ŞƏRH ETDİLƏR
12/12/2017 [16:58]:
"“KİV haqqında” qanun “reket jurnalistlər”ə görə dəyişir"
12/12/2017 [16:52]:
Müğənni həbs oluna bilər - Ərdoğana görə
12/12/2017 [16:48]:
Məşhurlarla görüşdən xatirələr: “Heydər Əliyev həbsimə imkan vermədi”
12/12/2017 [16:42]:
“MTN işi”nin zərərçəkəninə cəza istənildi
12/12/2017 [16:37]:
Bakıda daha bir küçədə təmirə bağlandı – FOTO
12/12/2017 [16:33]:
ADU-da “Böyük ömrün dastanı” əsəri əsasında kompozisiya nümayiş olundu
12/12/2017 [16:29]:
Rəcəb Tayyib Ərdoğan şeir üstündə həbs olundu – Tarixdə bu gün – VİDEO
12/12/2017 [16:15]:
Bakıda qonşu kişi ilə hamamda tututularaq öldürülən gəlin - FOTO
12/12/2017 [16:09]:
Qiymətlər dəyişdi - Bahalaşan və ucuzlaşan məhsulların SİYAHISI
12/12/2017 [16:03]:
Silahlı Qüvvələrdə dini qurumların yaradılması və fəaliyyəti qadağan edilir
12/12/2017 [16:00]:
Prezident Zeynal Nağdəliyevin oğluna rütbə verdi — SƏRƏNCAM
12/12/2017 [15:56]:
“Qoca”nın qaçışına görə həbs olunan qarovul rəisi vəkilindən imtina etdi
Bütün arxiv bir sırada
19/06/2017 [18:01] - Cəmiyyət - ( 19815 dəfə baxılıb)

“Şiə namazında möhür, sünni namazında əl bağlamaq yanlışdır...”- Sərdar Cəlaloğlu

“Sünnilik və şiəliyin fərqli cəhətlərini silməklə birlikdə qəbul etsək, doğru İslama gəlmiş olarıq...”


30 ilə yaxındır siyasət meydanında olan ADP sədri Sərdar Cəlaloğlu son illər gözlənilmədən müsəlman ibadətinə başlamaqla yanaşı, İslam aləminin tarixini, müasir durumunu və ayrıca Qurani-Kərimi tədqiq edir. İxtisasca həkim olsa da, əsasən fəlsəfi-siyasi araşdırmalar aparan, bir neçə fəlsəfi əsərin müəllifi olan  bu alim-siyasətçi iddia edir ki, Quran bu günədək müsəlmanlar, ayrıca İslam alimləri tərəfindən düzgün öyrənilməyib və sadə insanlara doğru anladılmayıb. Sərdar Cəlaloğlu bu istiqamətdə tamamilə yeni, original elmi-ilahi konsepsiya, metodologiya yaratdığını söyləyir...

Yaşadığımız bu Müqəddəs Ramazan günlərində Moderator.az əməkdaşının Sərdar bəylə “Quran və müsəlmanlar”,”Quran ayələrinin zahiri və batini izahı”,  “İslam aləmi və Qərb dünyası” və s. mövzularda silsilə mükalimə-müsahibələrini dəyərli oxucuların mühakiməsinə buraxırıq: 

(Öncəki müsahibələri  bu linklərdən oxuya bilərsiniz: (http://www.moderator.az/news/180707.html, moderator.az/news/180558.htmlhttp://www.moderator.az/news/180793.html )

-Sərdar bəy, ötən söhbətlərimizdə bildirmişdiniz ki, dünyanın heç bir yerində müsəlmanlar namazı doğru qılmırlar. Bəs düzgün namaz necə qılınmaldır? Həm də Qurani-Kərimdə namazın qılınma qaydaları barədə konkret bir cümlə yoxdur. Siz isə iddia edirsiz ki, Allah kitabında namazın bütün şəkilləri göstərilib. Bunu necə isbat edərsiniz? 

-Əvvəla, namazların müxtəlif cür qılınması da məzhəb və təriqətlərdən qaynaqlanır. Qurani-Kərim də  deyilir ki, ihdinəs siratəl-müstəqim, yəni bizi doru yola yönəlt. Sual olunur: əgər sən doğru yoldasansa, niyə  başçılıq etdiyin təriqətə ad qoyursan, niyə siratəl-müstəqim demirsən. Bəs niyə  iki müxtəlif məzhəb var? Bu təriqətlər dinin mövcud olmasını göstərir.  Ona görə də sünniliklə şiəlik biri-biri ilə ziddiyyət təşkil edir. Əksliklər qanununa görə. Biz bunların fərqli cəhətlərini silməklə ikisini birlikdə qəbul etsək, əsl İslama gəlmiş olarıq. Əks halda  bu İslam olmayacaq. Çünki əksliklərin vəhdəti İslamdır, sünnilik və şiəlik  heç biri ayrı-ayrılıqda İslam deyil.  Natrium və xlor ayrılıqda zəhərdir,  amma birləşəndə insan üçün faydalı bir məhsulu- natrium-xloridi- duzu əmələ gətirirlər. İndi natriumu sünnilik götürük, xloru şiəlik- ikisi birləşəndə olur faydalı, amma ayrılıqda  zəhər olur. Bu minvalla təcrübədəki İslam İslam deyil.  Yəni dinin məzhəb və təriqət şəklində olması din deyil. Onların vəhdət təşkil etməsi üçün  isə fərqlilikləri silinməldir. 

Bunun üçün hər iki məzhəbin namazlarını müqayisə edək. Şiələrin namazında möhür qoymaq yanlışdır. Sünnilərdə isə əllərin ön hissədə bağlanması yanlışdır. Onda ortaq nə olur? Möhür qoymadan əlləri açıq şəkildə önünə salırsan, iqamə vəziyyətində durursan - bu düzgündür. Dəstəmaza keçək. Sünnilərdə ayağın bütövlükdə yuyulması yanlışdır. Şiələrdə də ayətullahların dediyi dəstəmaz yanlışdır...   

– Məsələn, hansı cəhəti?

- Hərəsi bir cür deyir. Məsələn, corabın üstündən məsh etmək. Ayağı yumamalısan, açıq şəkildə məsh etməlisən.    Heç biz qüslün də nə olduğunu bilmirik. Əslində qüsl insanın yaradılışını elmi cəhətdən izah edir. Namaz isə mövcud olmanı bildirir. İndi mən dediklərimi tətbiq et Qurana, bax gör, Quranda həqiqətən namazın şəkli nədir. Allah-təala buyurur ki, yəhidilər dedilər ki, Allahın əli bağlıdır, halbuki onların öz əlləri bağlıdır. Deməli, sən namazda əlibağlı dayanırsansa, Allahın yəhudilərə etdiyi lənətin hədəfi olursan. İkincisi, Yaradan buyurur ki, sən zəkat verərkən nə əlini qoltuğuna qoy,  nə də yanına sal, mütəvazi vəziyyətdə ol.  Yəni nə çox xəsislik et, nə də israf et. Bu nə deməkdir? İqamə vəziyyətində əllərimizi düz  ön hissədə dizlərimizdən yuxarıya  qoyuruq. Bu nə deməkdir? Bu zəkat vermənin bədən vəziyyətidir. Tutaq ki, mən lalam. Məndən soruşsalar ki, normal zəkat vermənin vəziyyəti nə cürdür. Mən iqamə halında dayanacam. Namazın başlanğıcında, iqamə vəziyyətində duranda insanın bədəni nəyi xatırladır? Qurandakı əlif hərfini.  Əlif isə Allah, Adəm sözlərinin başlanğıcıdır. Deməli, Quran öz hərflərinin şəkilləri ilə düzgün namazı bizə anladır. Əlləri bağlamayacaqsan, möhür qoymayacaqsan...


-Bəs namazda möhürün səhv olmasını necə əsaslandırırsınız?

-Şiələr, ümumiyyətlə, səcdənin nə demək olduğunu bilmirlər. Məsələn, ayətullah Xorasani deyir ki, səcdə edənləri alnındakı izlərindən tanımaq olar. Və sual edir ki, biz namazda möhür qoymasaq, alnımıza necə iz düşə bilər. Amma Quranda Allah deyir ki, səcdə edənlər alnındakı izdən tanınır, bu, Tövratdakı vəsf və İncildəki buğda hadisəsində ediləndir. Get Tövratda vəsfə bax və gəl İncildəki İsa peyğəmbərin buğda hadisəsinə bax, onda biləcəksən ki, bu iz nə deməkdir. Tövratda yazır ki, Musa peyğəmbər Tur dağına qalxdı, geri dönəndə yəhudilər onu görüb dəhşətə gəldirlər. Çünki Musanın alnından çox güclü bir işıq parlamağa başladı. Yəhudilər o qədər qorxdular ki, Musa peyğəmbər üzünə bir odeyal örtməyə məcbur oldu və ölənədək həmin örtüyü başından açmadı. Yalnız Allahla danışmağa gedəndə odeyalı tam açırdı. Bir də Allahdan gəlmiş vəhyi insanlara çatdıranda başındakı örtüyü azacıq aralayırdı. Yəhudi ravvinlərinin bəzi rituallar zamanı başlarına bu cür örtük örtməsi də Musadan qalıb. Deməli, buradan belə çıxır ki, o səcdədən qalan iz deyildikdə Allahın insan simasına, alnına verdiyi nur nəzərdə tutulur. İsa peyğəmbər deyir ki, çırağı yandırıb hara qoyurlar – çıraqdana. Çırağın plitəsini uzadanda, yəni “xod” verəndə daha yaxşı işıq verir. İsa deyir ki, insan ruhu Allahın insan bədəninə qoyduğu çıraqdır.  Sən ibadət edəndə sanki “xod” verirsən ruhuna. “Xod” verəndə də sənin siman başlayır işıqlanmağa. Belə çıxır ki, bir adam namazını bitirib səcdədən qalxandan sonra sifətinin nurlandığını görsən, deməli, onun ibadəti qəbul edilib, o, Allahla ünsiyyət yarada bilib. Ancaq namazdan dərhal sonra adamın simasında bir nur yaranmayıbsa, bil ki, onun ibadəti qəbul olunmayıb. Bax, səcdə izi əslində bu deməkdir. Yoxsa, sən möhür qoy, filan elə ki, alnımda iz qalacaq bu, yanlışdır...

-Bəziləri digər arqumentlərlə yanaşı, möhürün diqqətin konsentrasiyasına kömək etdiyini də bildirirlər... 

-Biz bəzilərinin fikrini əsas götürə bilmərik. Sən Qurana istinad etməlisən. Allah-Təala deyir ki, diqqətinizi və üzünüzü mənə çevirin. Sən əgər möhürə diqqət edirsənsə, deməli Allaha diqqət yetirmirsən. Sənin üçün Allah möhürdür? Quranda deyir ki, namazda üzünüzü və diqqətinizi Allaha doğru çevirin. Yaxşı, üzümü qibləyə doğru çevirdim, bəs diqqətmi necə çevirim? Mən əgər hər hansı bir əşyaya, məsələn möhürə baxıramsa, deməli, mənim diqqətim möhürdədir...


-Söhbət diqqəti konsentrə etməkdən gedir. Yəni möhürü sən bir nöqtə də hesab edə bilərsən və onun vasitəsi ilə fikrini Allahda cəmləyə bilərsən.  İkincisi də, möhür olmasa da, namaz qıldığın canəmazın üzərində hər hansı bir fiqur, yaxud hansısa bir rəng ola bilər...

-Sən əgər xaricdə heç bir şeyə diqqət etməsən, deməli diqqətin haradır? Allahadır. Bu o deməkdir ki, sən namaza duranda təxminən 5 dəqiqə qarşında duran heç bir şeyi görməməlisən... 

-Namazda gözü yummağa necə baxırsız?

-Gözü yummaq da olmaz. Çünki onda da yanlış görüntülər görə bilərsən. Diqqət gözün görməsi ilə bağlı deyil. Mən gözümü yumub xəyalıma nəsə gətirməklə də diqqətimi onda cəmləyə bilərəm. Diqqət - gözün ruhudur. Bu yaxınlarda Malayziyadan olan br kor uşaq Quranı necə gözəl oxudu. Deməli, gözün namazda diqqətli olmağa heç bir aidiyyatı yoxdur. Diqqət şüurun, idrakın təzahürüdür. Diqqət daxili baxmadır... 

-Bəs siz namazda diqqəti necə cəmləməyi təklif edirsiz?

-Bunun üşün aşağı baxmalyıq. Nəyə görə? Çünki Allah deyir ki, mən hər yerdəyəm. Bu halda deməli, hansı tərəfə baxsaq, Allah oradadır. Ancaq Şeytan Allaha deyir ki, icazə ver, gedim insanları doğru yoldan çıxardım. Yaradan da deyir ki, get. Şeytan da deyir ki, mən insanlara sağdan, soldan, öndən və arxadan yaxınlaşıb onları yoldan çıxarmağa çalışacağam. Ancaq yuxarı və aşağının adı çəkilmir. Deməli, Allah hər tərəfimizdədir. Şeytan isə yalnız 4 tərəfdə. Əgər sən sağa sola, irəli, arxaya baxsan, Allahı düzgün görə bilməzsən, çünki Şeytan səni  çaşdıracaq. Ancaq namazda aşağı baxsan, diqqətini Allahda cəmləyə bilərsən. Dua edərkən isə adətən yuxarı baxırıq. Çünki şeytan yuxarıdan yaxınlaşa bilmir....

-Bəs İslamda bu cür ziddiyyətlərə son qoymağın yolunu nədə görürsüz?

-Öncə dediyim kimi, bütün təriqət və məzhəblər kənara qoyulmalı, sünnilik və şiəliyin fərqli cəhətləri silinməli və onları birləşdirən ortaq bir İslam qəbul olunmalıdır. Əgər Qərb dünyası, xrustianlar və yəhudilər də gerçəkdən yer üzündə əmin-amanlıq olmasını istəyirlərsə, onlar da İslamı müxtəlif təriqət və cərəyanlara bölməkdən çəkinməlidirlər...

Sultan Laçın 

...
Xərçəngə təkan verən 9 qida - MARAQLI
Azərbaycanlı alimlərin layihəsi nüfuzlu beynəlxalq mükafata layiq görülüb
“Bir var “yazıçı Anar”, bir də var “idarə sədri” Anar” - Çingiz Hüseynov
Heydər Əliyev məhz buna görə SSRİ rəhbəri seçilməyib -SƏBƏB...
Heydər Əliyevin məşhur zarafatları -"Bax, arvadı belə sevərlər..."
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Cəmiyyət
“Onu tanrıdan dilənmişdik...” - Şəhid əsgərimizin anası...
Şou-biznes
“Altun kələbək” bizim “altun xırdalayan” kəpənəkləri necə üzə çıxardı?
Maraqlı
Xərçəng xəstəliyini yox edə bilərsiniz... -CƏMİ 75 QƏPİYƏ...
Hadisə
Vəhşi fil selfi həvəskarını ölümünə tapdaladı - FACİƏ...
Hadisə
6 metrlik timsah tullanaraq qayıqdakılara şok yaşatdı... - FOTO
Həftənin ən çox oxunanları
Fazil Məmmədovun qudalarına ərizə yazdırdılar - Vergilər Nazirliyində nələr baş verir?
Qurban Məmmədovdan Təhsil Nazirliyinə qandonduran MÜRACİƏT...
“Dünya bilməlidir ki, İsrail –yəhudi dövləti deyil!” - Yəhudi Hərəkatından gözlənilməz etirazlar...
Qızından işdən çıxarılan Fazil Məmmədova ilginc dəstək - "Adam kimi adam üçün..."
Prezident 4 naziri vəzifəsindən azad etdi
Xərçəng xəstəliyini yox edə bilərsiniz... -CƏMİ 75 QƏPİYƏ...
Fatma Abdullazadə Fazil Məmmədovun 1 milyon dollarını alıb?
Manyak-qatil arvadını və dörd qızını niyə öldürdüyünü danışdı
Canlı yayımda tamaşaçı ilə Zaur arasında GƏRGİNLİK: Səni görəndə əsəbləşirəm - FOTO
Azərbaycanlı gənc “Qarabağ” avtomobil modelinin dizaynını hazırladı – FOTO/VİDEO
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
 
X

Bəyənin və "Moderator.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin