Xəbər lenti
20/11/2017 [01:07]:
Türkiyə bu qadınla ilkə imza atır - FOTOLAR
20/11/2017 [01:04]:
Nərimanovun Leninə qəzəbli məktubu: "Müstəqil Azərbaycan” sözü sizin dilinizdən çıxmamışdırmı?"
20/11/2017 [00:59]:
"Neftçi"yə qol vuran "Qəbələ"li futbolçu etiraf etdi: "Bəli, top məndən meydanı tərk etmişdi"
20/11/2017 [00:48]:
Azərbaycanlı şou-biznes nümayəndələrinin xaricdəki mülkləri
20/11/2017 [00:34]:
"Bu nə tərbiyəsizlik, nə əxlaqsızlıq...?"
20/11/2017 [00:33]:
Çində dəhşətli yanğın - 19 nəfər həlak oldu
20/11/2017 [00:22]:
Ölüm saçan diş fırçaları - Dəhşətli araşdırma
20/11/2017 [00:06]:
Netanyahunun evinə polis basqın etdi: Baş nazir sorğuya alındı
20/11/2017 [00:01]:
Qarakənd faciəsindən 26 il ötdü QANLI TARİX
19/11/2017 [23:59]:
Ərdoğanın mühafizəçiləri qəzaya düşdü - 4 yaralı
19/11/2017 [23:54]:
Avropa İttifaqı Ermənistandan Metsamor AES-i bağlamağı tələb edir- ARAŞDIRMA
19/11/2017 [23:52]:
“Faiq Azərbaycan kişisinin namusuna düşən ləkədir”
19/11/2017 [23:41]:
Saçlarınızdakı ağları qoz qabığı ilə qaraldın - Effektiv və sərfəli üsul
19/11/2017 [23:32]:
Bu il Azərbaycana idxal olunan telefonların sayı açıqlandı
19/11/2017 [23:28]:
"Lavrov “fəal səylər dedikdə” əslində topu Azərbaycanın meydanına atır ki..."
19/11/2017 [23:24]:
Səudiyyə Ərəbistanının başçılıq ediyi qüvvələr Yəmənə zərbə endirdi - 11 dinc sakin həlak oldu
19/11/2017 [23:22]:
Mübariz Mənsimov anası ilə atasının fotosunu paylaşdı - FOTO
19/11/2017 [23:22]:
“Bizim üçün Qarabağ qədər, Türkmən dağı, o cümlədən Bayırbucaq eli də qutsaldır”
19/11/2017 [23:19]:
Saakaşvili Ukraynada “xalq impiçmenti”nin başlanmasının tarixini açıqladı...
19/11/2017 [23:08]:
Robert Muqabe postunu tərk etməyə razılaşdı - YENİLƏNİB
19/11/2017 [22:58]:
“Atletiko"nun futbolçusu: ““Qarabağ”a qalib gəlsəydik...”
19/11/2017 [22:47]:
Lavrov: “Rusiya Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli istiqamətində irəliləyişi təmin etməkdə maraqlıdır"
19/11/2017 [22:45]:
Xoruldamaqla köklük arasında əlaqə tapıldı - MARAQLI...
19/11/2017 [22:44]:
Xüms raketlə vuruldu: 12 ölü, 27 yaralı
19/11/2017 [22:39]:
İlham Əliyev: "Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin tezliklə nizamlanmasında son dərəcə maraqlıdır"
19/11/2017 [22:26]:
Mərakəşdə humanitar yardım alan şəxslər bir-birini tapdalayıb öldürdü 15 ölü, 40 yaralı
19/11/2017 [22:09]:
Dünya silkələnməkdə davam edir - Daha bir güclü zəlzələ - 6,7 bal
19/11/2017 [22:00]:
"Dünya düzdür" toplantısı keçirildi - İlginc
19/11/2017 [21:39]:
Prezident seçkisi cəmiyyət üçün növbəti fürsət ola bilərmi?
19/11/2017 [21:38]:
İstanbulda dəhşətli terakt hazırlığı: polis ayağa qalxdı - FOTO
19/11/2017 [21:26]:
Qarabağda ermənilərin gözlədiyi 11-ci qızıl ordunun ayaq səsləri...
19/11/2017 [21:13]:
"Artıq Türkiyə adlı "siyasi qatar" Qərb "platformasını" tərk etməkdədir..."
19/11/2017 [20:50]:
Senin gibi çok NATO-lar görmüşüz, çok PKK, çok FETÖ-lar görmüşüz...
19/11/2017 [20:49]:
Ukrayna ABŞ-la birləşir: Rusiyaya qarşı ittifaq
19/11/2017 [20:40]:
İlham Əliyev Sergey Lavrovu qəbul etdi
19/11/2017 [20:34]:
İtaliyada zəlzələ olub
19/11/2017 [20:19]:
Saakaşvili: "Ukraynanın baş naziri olmağa hazıram"
19/11/2017 [20:08]:
Xristian dünyasına şok: İŞİD "Yeni İl"də Papanı öldürəcək (FOTO)
19/11/2017 [19:59]:
Qurban Qurbanov bu futbolçunu "Qarabağ"dan qovdu - FOTO
19/11/2017 [19:57]:
Son 12 ayda dünyanın 4 sakinindən biri rüşvət alıb - SOS...
19/11/2017 [19:44]:
İlin ən gənc milyonçuları onlardır – FOTO
19/11/2017 [19:38]:
Ağstafada 8 yaşlı oğlan faciəvi şəkildə öldü
19/11/2017 [19:30]:
Nüvə düyməsi Trampdan alına bilər - “O, sabit və dərrakəli deyil”
19/11/2017 [19:19]:
Şamaxıda içərisində ailənin 3 üzvü olan avtomobil dərəyə aşdı – YENİLƏNİB
19/11/2017 [19:15]:
Bakı bulvarında dənizə düşən pişiyi xilas etmək üçün hər kəs ayağa qalxdı – VİDEO
19/11/2017 [19:11]:
Salyanda hoteldə baş vermiş yanğın söndürülüb - YENİLƏNİB
19/11/2017 [18:49]:
Adil Əliyev: “NATO Atatürkün kim olduğunu bilmirmi...?”
19/11/2017 [18:21]:
Saakaşvilinin sürücüsünü amansızcasına döydülər
19/11/2017 [18:19]:
Vahid Dünya Dövləti qurulmayınca Qarabağ “münaqişəsi” həll edilməyəcək...-
19/11/2017 [17:46]:
6 şəxsin meyiti Azərbaycana qaytarılıb - Qızıl Xaç Komitəsinin HESABATI
19/11/2017 [17:44]:
Brüssel Prokurorluğu Puçdemonun İspaniyaya verilməsini tələb edib
19/11/2017 [17:41]:
Zimbabvenin hakim partiyası prezident Muqabeni istefa verməyə çağırıb - YENİLƏNİB
19/11/2017 [17:33]:
Lavrov İrəvanda Qarabağ münaqişəsinin tənzimlənməsi perspektivini müzakirə edəcək
19/11/2017 [17:04]:
Zimbabve prezidenti aclıq aksiyasına başladı
19/11/2017 [16:57]:
Ələtdə ağır qəza - Bir ailənin 4 üzvü yaralandı
19/11/2017 [16:42]:
Polis cərimə yazdı: Sürücü küsüb getdi – VİDEO
19/11/2017 [16:28]:
Limonla sodanın qarışığından alınan ilahi möcüzə - FOTOLAR
19/11/2017 [16:15]:
Bu məhşurların ölümü hələ də şübhə altındadır – Araşdırma – FOTOLAR
19/11/2017 [16:05]:
“Kəpəz” PFK-nın Müşahidə Şurasının iclası keçirildi - FOTOLAR
19/11/2017 [15:39]:
""Quska"nın yaraqlıları Hacı İbrahimin kabinetini Kalaşnikovla gülləbaran edirlər..."
19/11/2017 [15:32]:
Sloveniyada "Mixaylo"nun adına layiq möhtəşəm abidə ucaldıldı - FOTOLAR
19/11/2017 [15:31]:
Bakıda tələbə qız qaçırıldı
19/11/2017 [15:16]:
Ermənistanda hərbçilər xidməti yerindən qaçdı
19/11/2017 [15:14]:
Azərbaycanlı zəvvarlarla bağlı ağlasığmaz hadisə
19/11/2017 [14:55]:
Məşhur rolları əlindən alınan aktyorlarımız- Sənət mübahisələri
19/11/2017 [14:54]:
Hakan Şükürün ABŞ-dakı bahalı həyatı – 3 milyonluq malikanə, lüks maşınlar... - FOTOLAR
19/11/2017 [14:46]:
Telefonunuz ləng işləyirsə, bunları edin - FOTO
19/11/2017 [14:28]:
Abxaziya dəmir yolunun açılmasına dair danışıqlar: “Azərbaycanın şərti var ki, silah daşınmasın...”
19/11/2017 [14:22]:
"Real"dan 200 milyonluq plan - ŞOK TRANSFERLƏR
19/11/2017 [14:22]:
Ermənistan ordusunda telefon üstündə dava düşüb, iki hərbçi xəsarət aldı
19/11/2017 [13:56]:
Azərbaycanlı qadın hərbçi partlayış zamanı şəhid oldu - FOTO
19/11/2017 [13:38]:
İmişlidə ağır qəza: Ölən var – FOTO
19/11/2017 [13:32]:
“Gərək ona sataşım ki, qalmaqal qalxsın”
19/11/2017 [13:14]:
Bakıda gənc qız gecə klubunda döyüldü
19/11/2017 [12:56]:
Rusiya Xəzərdə geniş miqyaslı hərbi təlim keçirir
19/11/2017 [12:47]:
Uçqun zamanı torpağın altından çıxarılan fəhlənin vəziyyəti orta-ağırdır – VİDEO
19/11/2017 [12:45]:
Sabah Bakıda çiskinli hava olacaq – PROQNOZ
19/11/2017 [12:38]:
Naxçıvan Qarnizonu ayağa qaldırıldı – FOTO/VİDEO
19/11/2017 [12:18]:
21 yaşlı gimnastımız dünya çempionu oldu - VİDEO
19/11/2017 [12:18]:
Təlim-tərbiyəyə dair pedaqoji və fəlsəfi baxışlar...
Bütün arxiv bir sırada
12/07/2017 [23:43] - Araşdırma - ( 4760 dəfə baxılıb)

Şair Osman Sarıvəlli general Şıxlinskinin məktubunu nə üçün cırıb atmışdı?- TARİX





Bir zamanlar bütün Qafqazın, Çar Rusiyasının, hətta az qala, dünyanın yarısının tanıdığı əfsanəvi general Əliağa Şıxlinksi 1943-cü ilin avqustuna dünyasını dəyişdi. O, xatirələrini yazan və bununla da özü, mühiti ilə bağlı dəyərli bir mənbəni bizlər üçün qoyan ilk xatirəsini yazan azərbaycanlı hərbçi kimi tarixə də düşdü. 

Moderator.az-ın təqdim edəcəyi üç əhvalat həmin xatirələrdə öz əksini tapmasa da (sonuncu istisnadır) onunla çiyin-çiyinə vuruşan şəxslərin sayəsində indiki günümüzə qədər gəlib çatıb. 
Başlayaq birincidən… Demək, 1920-ci ilin aprel istilasından bir neçə gün keçir. AXC nazirləri ölümdən xilas olmaq üçün məcburiyyət qarşısında qalıb başqa yerlərə gedirlər. Bu ərəfədə 

Müsavat hökumətinin Daxili İşlər nazirinin müavini Şəfi bəy Rüstəmbəyov Əlağa Şıxlinskidən soruşur:
 
- Hə, cənab general, qaçmırsınızmı?
 - Öz vətənimdən niyə qaçım ki? 
- Sizi öldürərlər. 

Ağır təbiətli general təmkinini pozmadan cavab verir: 
- Gələnlər ağıllı adam olsalar, məni öldürməzlər, çünki mən onların işlərinə yararam. Axmaqlardan isə, heç yerdə canını qurtara bilməzsən. Buna görə də, Vətənimin adama ehtiyacı olduğu bir zamanda, mən onu qoyub heç yerə getmərəm.
                                                             *** 

İkinci əhvalat isə Şıxlinskinin gəncliyi ilə bağlıdır. 1880-ci ildə Tiflis kadet korpusunda təhsil alan kursant Əlağa Şıxlinski bir gün dostları ilə şəhərə gəzməyə çıxır. Kursantlar güclərini sınamaq üçün güc tərəzisinə yaxınlaşırlar. Hamı bir-bir öz gücünü göstərir. Əliağaya da təklif edirlər. O, deyir ki, gəlsəniz mən bunu divardan tamam qopardım ( O vaxtlar güc sınanan tərəzi yumruqla vurulmurdu. Divara bərkidilirdi, güc sınayanlar onu özlərinə tərəf dartırdı). 
Yoldaşları deyir: 
- Əlağa, zarafat eləmə, altıya, yeddiyə qədər çəkə bilsən qalibsən. Tərəziçi: - Bala, əvvəl çək, sonra öyün, - deyib ona kinayə ilə baxır. 
Əliağa var qüvvəsi ilə elə çəkir ki, güc sınanan tərəzi divardan yerli-dibli qopur. 
Tərəziçi: 
- Bala, - deyir, sən doğrudan da güclü imişsən, bu güclə öyünməyə haqqın var. Beşə qədər çəkənə altı manat düşür. Sən isə onu yerli –dibli qopartdın. Al, mükafatın on manatdır. 
Əlağa isə cavab verir: - Mənə on manat lazım deyil. Mən istədim biləsiniz ki, tərəziniz dibindən çıxardan oğullar da var
                                                            ***

Üçüncü fakt barəsində isə nəsə demirik. Yaxşısı budur ki, özünüz xuyasız. Giriş olaraq deyək ki, Şıxlinksi şeiriyyata böyük maraq göstərən general olub. Özü şeirlər yazmaqla bərabər, bəzi Azərbaycan şeirlərini ruscaya çevirib. Bu fakt da o barədədir. Faktı araşdırmaçı Şəmistan Nəzirli danışır:

"Şıxlinski şair Osman Sarıvəlliyə yazır ki, mən cəsarət edib böyük dramaturq Cəfər Cabbarlıya yazdığınız "Yaşar" və "Ölüm" şerlərini türkcədən ruscaya tərcümə etdim. Xahiş edirəm, tərcümə ilə tanış olun, xoşunuza gəlsə dərc etdirmək üçün rüsxət verin.
Generalın şəxsi fondundakı məktublar arasında şairin heç bir cavabına rast gəlmədim. Ona görə də 1980-cı ilin qışında Osman müəllimin görüşünə getdim. Yazılan məktubların tarixini, ilini ona xatırlatdım. 
- Osman müəllim, - dedim,- sizin cavablarınızı tapa bilmədim. Bəlkə, generalın məktubları sizə çatmayıb?
 Osman Sarıvəlli bir xeyli narahatçılıqla: 
- Mənim - dedi, generalın məktublarını almağım yadıma gəlir. Tərcümələrini də oxuyub bəyənmişdim. Sən nə danışırsan, a bala, mən o vaxt çar və Müsavat generalına hansı cəsarətlə məktub yaza bilərdim. Axı, o vaxtlar otuzuncu illərin repressiyası tüğyan eləyirdi... Sonra təəssüflə - heyf ki, generalın mənə yazdığı məktubları da elə o vaxtlarda cırıb atmışam... Onlar çox məzmunlu və zərif xətlə yazılmışdı".

Elmin Nuri


...
"Lavrov “fəal səylər dedikdə” əslində topu Azərbaycanın meydanına atır ki..."
Prezident seçkisi cəmiyyət üçün növbəti fürsət ola bilərmi?
Adil Əliyev: “NATO Atatürkün kim olduğunu bilmirmi...?”
Azərbaycanlı qadın hərbçi partlayış zamanı şəhid oldu - FOTO
Yaxşı yuxu görmək üçün nə edək?
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Maraqlı
Xoruldamaqla köklük arasında əlaqə tapıldı - MARAQLI...
Kriminal
""Quska"nın yaraqlıları Hacı İbrahimin kabinetini Kalaşnikovla gülləbaran edirlər..."
Cəmiyyət
Təlim-tərbiyəyə dair pedaqoji və fəlsəfi baxışlar...
Cəmiyyət
Övladı ana bətnində qoruyan dualar - hər ay üçün
Araşdırma
Ruslar çeçen qızı zorlayan hərbçiyə çiçək dəstələri atırdılar...
Həftənin ən çox oxunanları
Prezidentdən Cavid Qurbanovla bağlı - Sərəncam
""Avo"nun qolunun birini qanırıb dizimin altına qoydum, başını da, qolunu da kəsdim"
Üç bacı kabab yeyəndən sonra dünyasını dəyişdi - ÖLKƏ ŞOKDA...
"Gəl burdan rədd olaq, elə bilərlər bizi də kimsə saxlayır..." - İCTİMAİ QINAQ
Tağıyevin məzarı belə bilinməyən oğlunun nadir fotoları- İlk dəfə
Zeynəb Xanlarova Rasim Balayevin müdafiəsinə qalxdı: “Desəm öldürərlər, deməsəm ölləm!”
Zəlzələdən sonra su anbarında təhlükəli vəziyyət - Əhali təcili köçürülür - VİDEO
Prokuror hakimi güllələdi- Gözlənilməz
Limonla sodanın qarışığından alınan ilahi möcüzə - FOTOLAR
Bakirəliyini rekord qiymətə satan qız: “Pulu təhsilimə və səyahətə xərcləyəcəm...” -FOTOLAR
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
 
X

Bəyənin və "Moderator.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin