Xəbər lenti
20/01/2018 [08:57]:
ABŞ-dan Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə xəyanət- sensasion faktlar
20/01/2018 [02:08]:
2017-ci ildə “ASAN” kommunal vasitəsi ilə Azərişıq “ASC”-yə 140 min müraciət daxil olub
20/01/2018 [01:43]:
Faiq Ağayev Nazın hərəkətinə əsəbiləşdi - "Kimdir onun valideynləri?"
20/01/2018 [01:43]:
“Orfoqrafik lüğətlə bağlı müzakirələrin vaxtı uzadılmalıdır” - MÜSAHİBƏ
20/01/2018 [01:23]:
“20 yanvar günü Bakıda qırğın törədən ermənilər Qroznıda məhv edildi”
20/01/2018 [01:08]:
Saakaşvili Putinin buzlu suda çimmək "rekord"unu təzələdi - FOTOLAR
20/01/2018 [01:08]:
Etibar Məmmədov: "Onların xalqla əlaqələri yox idi"
20/01/2018 [00:55]:
"AXC və kommunistlərin Azərbaycanın bütün tarixi faciələrinin üzərində əməkdaşlığı olub"
20/01/2018 [00:52]:
"Qırğızıstana təklif etmişəm ki, borcun qarşılığında İssık- Qul gölünü 99 illiyə bizə icarəyə verin"
20/01/2018 [00:27]:
Azərbaycanda Ümumxalq Hüzn Günüdür
20/01/2018 [00:16]:
20 Yanvar: müasir tariximizin şəhid qanı ilə yazılmış hünər səhifəsi...
20/01/2018 [00:05]:
"Niyə Dövlət Departameni bu cür ermənipərəst konqresmenləri başa salmır ki..."
19/01/2018 [23:55]:
20 yanvar Şəhidləri İğdırda anıldı - FOTOLAR
19/01/2018 [23:53]:
Hər 5 saniyədən bir feysbukda 205 min status paylaşılır - MARAQLI
19/01/2018 [23:51]:
"Mən həqiqətən də bu məxluqların milllətinin düşməniyəm..."
19/01/2018 [23:37]:
Lavrov qoşunların Afrindən çəkilməsini təkzib etdi
19/01/2018 [23:35]:
Yaqub Mahmudov: "Universitetin adı mənim təklifimlə dəyişdirilib"
19/01/2018 [23:27]:
"Cümhuriyyət İli" kimlərin ilidir?
19/01/2018 [23:18]:
Bələdiyyələrə yeni səlahiyyət verildi
19/01/2018 [23:15]:
Saqarecoda 20 Yanvar şəhidləri anıldı
19/01/2018 [23:11]:
Qarabağda 1000-ə yaxın yeni erməni ailəsi quruldu...- Tələsmək gərəkdir!
19/01/2018 [23:08]:
Tariximizə şəhidlərimizin qanı ilə yazılan gün
19/01/2018 [22:54]:
İstintaq təcridxanalarında saxlanılanların sayı 24 faizədək azaldı
19/01/2018 [22:54]:
Salyan sakinindən 3 kiloqramdan çox narkotik vasitə götürüldü
19/01/2018 [22:36]:
Danimarkada "Palmali"ya məxsus tanker saxlanıldı
19/01/2018 [22:18]:
Almaniyada 2017-ci ilin ən yaxşı futbolçusu məlum oldu
19/01/2018 [22:12]:
Musa Musayev saxlanıldı
19/01/2018 [22:12]:
Mingəçevirdə qəssabdan qaçan öküz yaşlı qadını xəstəxanalıq etdi
19/01/2018 [22:02]:
"Palmali"nin yük tankeri Danimarka limanında saxlanıldı
19/01/2018 [21:46]:
Cəsur Kəşfiyyatçımızla bağlı Prezidentə və 1-ci Vitse-Prezidentə MÜRACİƏT...
19/01/2018 [21:44]:
Rəsulzadə Səməd Vurğun haqqında- ”Bu pyesində vətənpərvərlik nişanələri var”
19/01/2018 [21:24]:
Ekspert: Yaxın gələcəkdə səhm qiymətləri artacaq
19/01/2018 [21:22]:
Tehran kitabxanasından türklərə aid nadir tarixi nüsxə əldə edilib
19/01/2018 [20:50]:
"Lotu Quli" həbs olundu
19/01/2018 [20:49]:
Ölən qadın morqda uşaq dünyaya gətirdi - Tabutu açanlar gözlərinə inanmadı (FOTOLAR)
19/01/2018 [20:28]:
Moldovada 20 Yanvar qurbanlarının xatirəsi anıldı
19/01/2018 [20:25]:
Vəkilliyə namizədlərin imtahan vaxtı açıqlandı
19/01/2018 [20:17]:
Güllələndi, baltalandı, üzərindən traktor keçdi, amma sağ qaldı
19/01/2018 [20:16]:
“Azərbaycan Respublikasının Silahlı Qüvvələri haqqında” yeni qanun qüvvəyə minib
19/01/2018 [20:04]:
“Mən Xalq Cəbhəsini 20 Yanvara görə günahlandıra bilmərəm...” - Ayaz Mütəllibov
19/01/2018 [20:03]:
180 min dollarlıq tort -FOTOLAR
19/01/2018 [19:59]:
Nəşriyyat rəhbəri naşir həmkarlarını qınadı - "Vicdan haqqı, bəsdi!"
19/01/2018 [19:49]:
Bu, qarşıdakı yüzillikdə müharibələrin əsas səbəbi olacaq – NASA-dan qorxunc proqnoz
19/01/2018 [19:47]:
Krım və Donbas üçün SİQNAL: Ukrayna yeni müharibəyə hazırlaşır
19/01/2018 [19:46]:
SHXÇDX-də 20 Yanvar şəhidlərinin anım mərasimi keçirilib
19/01/2018 [19:39]:
"Məmur uniformama ləkə gətirməmək üçün Rövşənlə şəklim olmayıb" -Lənkəranskinin qardaşı
19/01/2018 [19:35]:
Kremlin gizli və muzdlu orduları -Hər başa 88 dollar qazananlar
19/01/2018 [19:28]:
Qoada hərəkət iflic oldu - Taksi sürücüləri tətilə çıxdı
19/01/2018 [19:27]:
Yerevanda bahalaşmaya qarşı etiraz aksiyası keçirilir
19/01/2018 [19:26]:
Ağsuda mənşəyi məlum olmayan bir ton ət aşkarlandı
19/01/2018 [19:25]:
"Bakı Metropoliteni" QSC: "Hazırda həmin qatarı xətdən çıxartmağa çalışırıq"
19/01/2018 [19:24]:
Şəhid olan əsgər Neftçalada dəfn ediləcək
19/01/2018 [19:22]:
"SSRİ-nin qılıncı kəsərli olduğu günlərdə Heydər Əliyev Kremlə meydan suladı"
19/01/2018 [19:20]:
Dünyada ilk dəfə əməliyyatsız mədə kiçiltmə prosesi aparıldı
19/01/2018 [19:19]:
Ana ilə körpəsi ölümdən saniyələrlə xilas oldu - VİDEO
19/01/2018 [19:17]:
Millimiz Ermənistan yığması ilə oynayacaq - FOTO
19/01/2018 [19:16]:
Formula 1-də əslən bakılı olan avtopilot çıxış edəcək
19/01/2018 [19:15]:
Metroda çətin anlar: Evə tələsən sərnişinlər yolda qaldı
19/01/2018 [19:14]:
Dünya birjalarının dəyəri açıqlandı – RƏQƏMLƏR
19/01/2018 [19:14]:
Azərbaycanda vərəmlə bağlı xəritə yaradılacaq
19/01/2018 [19:13]:
Türkiyədən ev alan azərbaycanlıların sayı artdı
19/01/2018 [19:08]:
Axşam Bakının bu yolları bağlı olacaq
19/01/2018 [19:05]:
“Onların arasında Saratovdan, Krosnadardan çağırılan ermənilər olub”
19/01/2018 [18:58]:
Azərbaycan prezidenti QMİ-yə 4 milyon manat ayırıb
19/01/2018 [18:27]:
"Xəlil Rza poeziyasını mən də sevmirəm" - Daha bir yazar "Ulutürk" mövzusunda Kəramətin fikrinə münasibət bildirdi - FOTOFAKT
19/01/2018 [18:09]:
Krakovda növbəti Azərbaycan nağılı: Bu dəfə kreativ yalan...
19/01/2018 [17:55]:
Azərbaycana Rusiyadan müasir hərbi texnikalar gətirildi FOTO/VİDEO
19/01/2018 [17:55]:
Ayaz Mütəllibovun keçmiş mətbuat katibinə hökm oxundu
19/01/2018 [17:54]:
Şair Saday Şəkərli azadlığa buraxıla bilər
19/01/2018 [17:53]:
Rusiyanın xarici borcu 529 milyard dolları keçdi
19/01/2018 [17:52]:
Nümayəndə heyəti yenilənmiş tərkiblə AŞPA-ya gedir
19/01/2018 [17:50]:
Alışanov xanım direktoru işdən çıxarıb - AzTV-də nə baş verib?
19/01/2018 [17:39]:
Nizami Kino Mərkəzindən 20 Yanvarla bağlı jest- Yalnız bu film olacaq
19/01/2018 [17:36]:
Nərimanovda müsabiqə qaliblərinin mükafatlandırılma mərasimi keçirildi - FOTOLAR
19/01/2018 [17:26]:
Manat və dolların 3 günlük MƏZƏNNƏSİ
19/01/2018 [17:24]:
“Elmin sürət qatarı” layihəsi başa çatdı
19/01/2018 [17:21]:
BSU-da 20 Yanvar faciəsi anıldı
19/01/2018 [16:59]:
20 Yanvar tariximizə birlik və şərəf günü kimi yazılıb - FOTOLAR
19/01/2018 [16:54]:
““Tənqid etmək” və “təpki göstərmək” ayrı-ayrı şeylərdir...” -EKSPERT
19/01/2018 [16:42]:
Rusiya hərbçiləri Suriyanın Afrin rayonundan çəkilir
Bütün arxiv bir sırada
09/09/2017 [12:30] - Araşdırma - ( 4094 dəfə baxılıb)

Aqiyə xanımın Mircəfər Bağırova yazdığı ərizələrin heç bir faydası olmadı

Bir daha Əkbər xan Naxçıvanski (Kəngərli) haqqında


Son vaxtlarda oxucularımız tez-tez Əkbər xan haqqında maraqlı suallarla bizə müraciət edirlər. Bu, təbiidir. Çünki Əkbər xan ensiklopedik bilikli, vətənpərvər və qorxmaz bir şəxsiyyət olmaqla bərabər, həm də I Kalbalı xanın oğul varislərindəndir, daha doğrusu, onun kötücəsidir. Nə qədər kədərli olsa da, Naxçıvan xanlarının yeganə oğul varislərindəndir ki, ata-baba yurdunda torpağa tapşırılıb. 
 
Oxucularımızın marağını nəzərə alaraq tarix üzrə fəlsəfə doktoru Musa Quliyevin Əkbər xan haqqında yazısını təqdim edirik:
    
Əkbər xan haqqında Azərbaycanda və MDB məkanında  ilk yazını bu sətirlərin müəllifi 2002-ci ildə “Şərq qapısı” qəzetində çap etdirib. Həmin yazı Əkbər xanın o vaxtlar sağ olan övladlarının xatirələri əsasında yazılmışdı. Bütün kəşməkəşli və əzab-əziyyətli həyatına baxmayaraq, Əkbər xanın qızlarının bir neçəsi Naxçıvanda qalıb yaşamışdılar. Onlardan həmin illərdə sağ qalanlardan Əxtər xanım atası haqqında maraqlı məlumatlar vermişdi. 

Arxivlərin qapıları üzümüzə açıldıqca tapılan yeni sənədlər də bir çox sirləri aşkara çıxardı. Yeni arxiv sənədlərini tapıb təhlil etdikdən sonra “Şərq qapısı”nda ikinci bir geniş məqalə çap olundu ki, əvvəlki səhvlərimizi düzəldək. 

Əkbər xanın uzaq sürgünlərdə yaşayan böyük qızı Xanımcan xanımın (1903, Naxçıvan – 30.05.1984, Daşkənd) qızı Ənvərin oğul nəvəsi Fərhad Nağdəliyev 2006-cı ildə Moskvada rus dilində yazdığı 432 səhifəlik bir kitabda (“Naxçıvan xanları Rusiya imperiyasında”) Əkbər xanın həyatının sürgün illərindən də söhbət açıb. Bu kitabla bağlı bir məsələni də deməliyəm. Əkbər xanın 100 səhifəyə yaxın arxiv işini Fərhada bu sətirlərin müəllifi hədiyyə edib. Əvvəlki yazdıqlarımızı və Fərhad Nağdəliyevin yazdıqlarını təkrarlamayacağıq. Biz, əsasən, Əkbər xanın həbs olunmasından və istintaq materiallarının bəziləri haqqında danışacağıq. 

Əkbər xan uzun və maraqlı, həm də kədərli ömür yaşayıb. Taleyində çox sevdiyi Naxçıvan uğrunda 1905, 1918-1920-ci illərdə döyüşmək də olub. Bəlkə də, bu, onun Naxçıvanı necə sevdiyini sınamaq üçün bir alın yazısıydı?! Çoxlu suallara cavab tapmaq üçün xəyalən o illərə qayıtmağa bizə arxiv sənədləri kömək edə bilər. Dövlət Siyasi İdarəsinin 90398 nömrəli işi Əkbər xan Aman xan oğlu Naxçıvanskiyə aiddir. 1928-ci ilin avqustunda tərtib edilib. Əkbər xanın həbsi və Arxangelskdəki Soloveskə sürgün olunması haqqında Moskvaya məxfi və təcili məlumat verilib. İmzalanıb və möhürlənib. Tarix 10 noyabr 1929-cu ildir. Deməli, 1928-ci ildə həbs edilən Əkbər xan haqqında sənədlərin çoxu “məxfidir” qrifi altındadır. Buradakı sənədlərdən aydın olur ki, Əkbər xan 60 yaşında, 1928-ci ilin iyun ayında Naxçıvanda həbs olunub, 4 ay Naxçıvan NKVD-sinin xüsusi təkadamlıq kamerasında saxlanılıb. Sovet hökuməti Hacı Vəli ağa Şahtaxtinski­nin əzəmətli mülkünü NKVD-nin inzibati binası etmişdi. Binanın zirzəmisini dəhşətli kameralara çevirmişdilər. O bina 1972-ci ilədək qalırdı. İndiki Zaviyyə məscidinin yanındakı dayanacağın yerində yerləşirdi.

Sənədlərdən məlum olur ki, Əkbər xan həbs olunan kimi NKVD-nin rəisi Yaqubov özü istintaq aparıb. İstintaq protokollarında Əkbər xanı 1905-ci ildə, həmçinin 1918-1920-ci illərdə ermənilərə qarşı vuruşduğu üçün “xüsusi” cani kimi qeyd ediblər. Onu Naxçıvandan Bakıya aparıb səkkiz ay istintaqsız saxlayırlar, sonra istintaqa  başlayırlar. Onun bildiyi məsələlər var idi və bu, bolşeviklərə hava, su kimi lazım idi. Çünki Naxçıvanın bir çox cəsur adamları qonşu xarici ölkələrdə sığınacaq tapmışdılar. Sovet hökuməti o adamlardan ehtiyat edirdi və istəyirdi ki, onların yerini müəyyənləşdirib agent terrorçuların əli ilə gizlicə aradan götürsün. Həmin ölkələrdə yaşayan Naxçıvan Kəngərlilərinin ünvanlarını Əkbər xandan öyrənmək istəyirdilər. Hətta ona 500 çervon (1922-1947-ci illərdə keçmiş SSRİ-nin pul vahidi) verib Arazdan o taya göndərmişdilər ki, xəbər gətirsin. Əkbər xan gedib əzizləri ilə görüşüb dərdləşmişdi. Qayıdanda isə Bakıya gedib Siyasi İdarəyə məlumat vermişdi ki, o, heç kimin haqqında məlumat toplaya bilməyib. Qeyd edək ki, istintaq materiallarının çoxu bu məsələyə həsr olunub. Dönə-dönə bu məsələyə qayıtdıqlarını dindirilmə protokolları da sübut edir. Dindirilmə protokolu 3 səhifədə kiçik hərflərlə sıx yazılıb, mətni olduqca genişdir. Protokolun əvvəlində yazılıb: “Mən Naxçıvan Siyasi Bürosunun rəisi Yaqubov 60 yaşlı Əkbər xanı – hansı ki o, Naxçıvan xanlarının varislərindəndir – İrana getməsi ilə əlaqədar olaraq 1928-ci il fevralın 4-də dindirirəm”.

Bu dindirilmə protokolunda olduqca maraqlı nüanslar vardır. Onların hamısını olduğu kimi qəzetdə dərc etmək imkan xaricindədir. Sonrakı sənədlərdən aydın olur ki, Əkbər xanı yalan məlumat verməkdə günahlandırıb Bakıda istintaqa cəlb ediblər.

20 fevral 1929-cu ilə aid dindirilmə protokolunda Əkbər xandan, əsasən, Cəfərqulu xan və onun oğlanları Kalbalı və Davud xanlar haqqında dönə-dönə suallar soruşublar. Əkbər xan dediklərini təsdiqləyib və imzalayıb. Burada bir məsələ də həqiqəti üzə çıxarır. Əkbər xan deyir ki, Kalbalı xanın atası Cəfərqulu xan Makuda qızının yanında yaşayır. O, Sovet hökuməti qurulandan sonra dövlətin icazəsi ilə xaricə mühacirət edib. Deməli, bəzi tədqiqatçıların yazdığı kimi, Cəfərqulu xanı Qarabağda güllələməyiblər. Sonrakı səhifələrdə Əkbər xandan tələb edirlər ki, öz avtobioqrafiyasını ətraflı yazsın. Əkbər xanın yazdıqlarından məlum olur ki, o, çox məsələlərin üstündən keçib. Ancaq burada bildirir ki, onu 1927-ci il fevral ayının 9-da həbs ediblər və 1 il 11 gün həbsdə saxlayıblar. Səbəb də gətiriblər ki, sən işlədiyin xəstəxanada “yeyintiyə” yol vermisən və sair.

21 fevral 1929-cu ilə aid protokolda ona verilən suallardan biri belədir: “Ermənilərə qarşı müsəlmanların üsyanında sizin rolunuz nədən ibarət olub, kim dururdu bu işlərin başında və xaricdə kimlərlə əlaqə saxlayırdılar?”

NKVD “ermənilərə qarşı üsyan” dedikdə erməni general-qubernatorluğuna naxçıvanlıların tabe olmamalarını nəzərdə tuturdu. Əkbər xan qeyd edir ki, general Şelkovnikovun dəstəsi naxçıvanlılarla çox kobud davranırdı. Bu haqda generala dəfələrlə deyilsə də, o məhəl qoymurdu. 

Əkbər xan ona verilən suallardan can qurtarmağa çalışır, üstüörtülü cavablar verir, onun qohumlarının və tanışlarının heç birinin antisovet fəaliyyətinin olmadığını bildirsə də, ona inanmırdılar. Çünki onun dediklərinin əleyhinə gedən adamlar vardı. İstintaq başa çatır, Əkbər xanın Sibirə sürgün olunması qərarını ləğv edib onu 3 illik Solovesk konslagerinə göndərirlər. Soloveskdə məhbuslar üzərində qorxunc eksperimentlər aparan laboratoriyalar yerləşirdi. 

9 fevral 1929-cu ildən hesablayaraq 13 yanvar 1930-cu ildə kollegiya onu 5 illik konslager həbs düşərgəsinə göndərir və işi arxivə verir.

30 yanvar 1930-cu ildə Tiflisdəki Zaqafqaziya Siyasi İdarəsinə təcili 533741 nömrəli məlumatı göndərirlər: “Əkbər xan Naxçıvanski Aman oğlunun 90398 nömrəli işi Birləşmiş Siyasi İdarənin Kotlas şəhərindəki Şimal idarəsinə göndərilsin”.

Əkbər xanın və həyat yoldaşı Aqiyə xanımın Mir Cəfər Bağırova yazdığı ərizələr də bu işdə saxlanılır. Onların hər ikisi ərizələrində qeyd edirlər ki, 12 nəfər uşaq köməksiz qalıb, yeməyə heç nələri yoxdur. Amma bunların heç bir xeyri olmur. Məqamında qeyd edək ki, Əkbər xanın şahbuzlu qızı Məşədi Nisə xanımdan İsgəndər adlı bir oğlu da olub. Həmin oğlan tariximizdə İsgəndər Maştava adı ilə tanınıb. Siyasi İdarə Əkbər xanı hər vəchlə Naxçıvandan uzaqlaşdırmaq istəyirdi. Əlacsız qalan Əkbər xan Aqiyə xanımın halına acıyırdı. Axı tamamilə köməksiz qalan Aqiyə xanım bu böyük ailəni necə dolandıracaqdı? Əkbər xanın xəbəri yoxdu ki, pillə-pillə yuxarılara verilən məxfi məlumatlarda onu ən qatı antisovet ünsür adlandırırdılar və yazırdılar: “... İnqilab başlayanda o, Odessada kommersiya ilə məşğul olurdu. Naxçıvanda erməni-müsəlman qırğını başlayan kimi Naxçıvana qayıtdı. Günahlandırılan şəxsin (Əkbər xan – müəllif) təşəbbüsü ilə qırğın dayandırılır, ancaq bu zaman Zəngəzur tərəfdən Andranik peyda olur və yenidən türklərlə ermənilər arasında müharibə başlayır və müqəssir də bu döyüşlərdə iştirak edir. Kazım paşanın başçılıq etdiyi türk qoşunları gəlib erməniləri tar-mar edir və sakitlik bərpa olunur. Türklər gedəndən sonra ingilislər gəlirlər Naxçıvana və müqəssir deyir: bizi ermənilərə tabe etmək istədilər, ancaq biz bununla barışa bilmədik, döyüşlərə başladıq və onları məhv etdik”.

8 aprel 1930-cu ildə Əkbər xan Kotlasa yola salınır. 1934-cü ilin 9 fevralında Əkbər xanın həbsdən azad olma vaxtı çatsa da, onu Şimal diyarına yaşamağa göndərirlər. Və şərt qoyurlar ki, Uralın 12 məntəqəsində icazəsi olmadan yaşaya bilməz, həmçinin Vətəninə qayıtmağa icazəsi yoxdur.

10 il, yəni 1944-cü ilədək Əkbər xan uzaq şimalda Paxomov familiyası ilə yaşayır. Sürgündəki tanışı öləndən sonra onun sənədlərini Əkbər xan götürmüşdü və istifadə edirdi. 1944-cü ildən sonra Əkbər xan Orta Asiyaya sürgün edilən qızı Xanımcanı tapır və 1953-cü ilə qədər onun yanında yaşayır. 1953-cü ildə Naxçıvana qayıtmaq ümidilə Bakıya gəlir. Amma Naxçıvana getməyə icazə vermirlər. Əkbər xan Oğuzda, gözdənuzaq yerdə yaşayan kiçik oğlu Həbib xanın yanına gedir və bir müddət orada qalır. Həbib xan deyirdi ki, atam Naxçıvansız qala bilmirdi. Və hər cür maneələri aşaraq çox sevdiyi Naxçıvana getdi.

Əkbər xan Naxçıvana qayıdanda gördüklərinə inana bilmədi. Onlara məxsus nə varsa, dağıtmışdılar. Şəhərdəki mülkündə peşə-texniki məktəbini yerləşdirmişdilər. Əmisi qızı və həyat yoldaşı Aqiyə xanım 1938-ci ildə vəfat etmişdi. Sahibsiz qalan balaları olmazın əzablar yaşamışdılar. Oğlu Seymur təqiblərdən qaçıb Aşqabada getmişdi. Digər oğlu İzzət 1941-1945-ci illər müharibəsinin iştirakçısı olmuş, 1941-ci ildə Kiyev ətrafında gedən döyüşlərdə itkin düşmüşdü.
Əkbər xan ömrünün son illərini Qaraçuq kəndindəki qızı Reyhanat xanımın yanında yaşamışdır. Kürəkəni Bəhlul müəllim Naxçıvanın tanınmış pedaqoqlarından idi. Əkbər xan qızı Reyhanatın evində 1961-ci ildə 88 yaşında vəfat etmişdir. 1970-ci ildə Araz dəryaçası tikiləndə doğmaları onun məzarını Bulqan kəndindəki qəbiristanlığa köçürmüşlər. Əkbər xanın nəşi 2011-ci ildə Naxçıvan qəbiristanlığına köçürülməklə doğmalarının yanında rahatlıq tapmışdır.

Qəribə bir tale, ancaq çox mənalı ömür yaşamış Əkbər xan haqqında bildiklərimiz, yazmadıqlarımız çoxdur. Naxçıvanın keçmiş partiya işçilərindən biri olan Yunis Qasımovun dediyinə görə, o, Vilayət Partiya Komitəsində işləyərkən Əkbər xanı dəvət edirmişlər ki, Naxçıvan şəhərinin planı ilə onları ətraflı məlumatlandırsın. Əkbər xan 1910-1913-cü illərdə Naxçıvan şəhərinin başçısı olmuşdu.

Beləcə, azacıq da olsa, Əkbər xana məxsus olan həyat səhifələrinin bəzi məqamlarından söhbət aça bildik. O, Naxçıvanın ən çətin günlərində – 1918-1920-ci illərdə Makuda yaşayan qohumlarının köməyi ilə naxçıvanlılara silah-sursat daşıyırmış. Hətta bu yolda ana nənəsi Xurşid banu Natəvandan və ata babası general İsmayıl xandan ona qalan qızılları belə xərcləyirmiş. Sovet hökumətindən gizlətsə də, mahir döyüşçüymüş. Babaları general İsmayıl xan və knyaz, general Xasay xan Usmiyev kimi! Siyasi İdarənin qəddarcasına etdiyi işgəncələrdən qorxmayaraq dediyi sözlər onu bütün yüzilliklərdə yaşadacaqdır. Əkbər xanın mənsub olduğu nəslin Kəngərli süvariləri Naxçıvanı ürəkdən sevirdilər və onun uğrunda döyüşürdülər. Həmin igid döyüşçülərin estafeti bu gün qüdrətli ordumuzun, cəsur əsgərlərimizin əlindədir. Ordumuz bütün xain əlləri kəsməyə qadirdir! Vətən uğrunda döyüşüb şəhid olanlar bütün əsrlərdə diridirlər, ürəklərdə yaşayırlar. Onlardan biri də Əkbər xan Naxçıvanskidir.

...
"Niyə Dövlət Departameni bu cür ermənipərəst konqresmenləri başa salmır ki..."
Yaqub Mahmudov: "Universitetin adı mənim təklifimlə dəyişdirilib"
Dünyada ilk dəfə əməliyyatsız mədə kiçiltmə prosesi aparıldı
Ana ilə körpəsi ölümdən saniyələrlə xilas oldu - VİDEO
Metroda çətin anlar: Evə tələsən sərnişinlər yolda qaldı
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Gündəm
“20 yanvar günü Bakıda qırğın törədən ermənilər Qroznıda məhv edildi”
Hadisə
20 yanvar Şəhidləri İğdırda anıldı - FOTOLAR
Cəmiyyət
Tehran kitabxanasından türklərə aid nadir tarixi nüsxə əldə edilib
Cəmiyyət
“Onların arasında Saratovdan, Krosnadardan çağırılan ermənilər olub”
Mədəniyyət
Nizami Kino Mərkəzindən 20 Yanvarla bağlı jest- Yalnız bu film olacaq
Həftənin ən çox oxunanları
"Putini 48 ildir tanıyan bir insan kimi deyirəm" - "Qarabağ düyününü açmaq onun iradəsindən asılı olsaydı..."
Qız alt paltarında, "dini" verilişdə "ilahiyyatçı" üçün erotik rəqs etdi - VIDEO
“Dövlətim əmr versə ki, əmim Sərdar Cəlaloğlunun evini tankla yıx.." -Şəhid komandir Rasim Məmmədov
Təkər gətirənlər tələyə düşdü - Həyəcan təbili...
“Əbiyev gəlmirdi, Zakir Həsənov isə bir neçə dəfə bizi ziyarət edib” - Fəriköy məzarlığında...
Dünya Əzimovun hazırladığı tortdan danışır - VİDEO
Yol polisindən MMX-sı olan sürücülərə "qara" xəbər... - VİDEO
Ziya Məmmədov xüsusi təyinatlılarla biznesmenin oğlunu tutdu: "Atana de ki..."
Qarabağı azad etmək fürsəti - “Belə şans həmişə ələ düşmür...”
"Doğuşdan ölənə qədər rüşvət..." - Prezidentin köməkçilərinin gözləri Mübariz Qurbanlıda...
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
 
X

Bəyənin və "Moderator.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin