Xəbər lenti
21/07/2018 [00:32]:
Rusiya sınaqdan keçirdi: Saniyədə 4 km... - Video
21/07/2018 [00:23]:
Komitə sədri sərhədlərdəki növbələrin səbəbi açıqlayıb - VİDEO
21/07/2018 [00:23]:
UNEC professorunun tədqiqatı Rusiyanın nüfuzlu elmi jurnalında
21/07/2018 [00:20]:
Bakının bəzi yerlərində işıqlar niyə sönüb? - RƏSMİ AÇIQLAMA
21/07/2018 [00:12]:
“Mən Putinin qorxunc röyası olacam” - Tramp Helsinki uğursuzluğunu unutdurmaq istəyir...
21/07/2018 [00:07]:
Abşeronun icra başcısı 40 000 sakini olan qəsəbədə görüş keçirdi - FOTOLAR
20/07/2018 [23:56]:
Hüquq - mühafizə orqanları soyuducuda yarım milyard pul "tapdı"...
20/07/2018 [23:48]:
Ayılar Rusiyanın strateji vacib resursu hesab edilsin - FTX-dən əcaib təklif...
20/07/2018 [23:42]:
“Gördüyü işin ictimaiyyətə çatdırılmasını istəyən hər bir qurum jurnalistlərlə işləməlidir”
20/07/2018 [23:35]:
"Dünyanın hər yerində media hər zaman ona uzanan dost əlini sıxıb...”
20/07/2018 [23:32]:
“Qəzetlərin iqtisadi durumu yüksək olmadığı üçün onlar çox jurnalist saxlaya bilmir”
20/07/2018 [23:32]:
"O zaman hamı mənə fəxrlə "Əsgər anası" demişdi" - Şəhidimizin anasından ürək parçalayan sözlər
20/07/2018 [23:19]:
“Atamın həyatı təhlükədədir” -Dilqəm Əsgərovun oğlu
20/07/2018 [23:17]:
Paşinyan ölkədəki korrupsiyanın miqyasından şokdadır
20/07/2018 [23:15]:
Paytaxtın bəzi əraziləri qaranlıqda qaldı: Mərdəkandakı DRES-də nasazlıq
20/07/2018 [22:45]:
Trampdan Çinə 505 milyard dollarlıq təhdid
20/07/2018 [22:44]:
Prezidentin Fransa səfəri başa çatdı
20/07/2018 [22:41]:
“Milan” əfv olundu
20/07/2018 [22:30]:
Makronun Qarabağ mövqeyi - Bəyanat
20/07/2018 [22:11]:
KİVDF fərdi jurnalist yazıları müsabiqəsinin qaliblərini mükafatlandırdı
20/07/2018 [21:59]:
ADAU-nun fakültə həmkarlar təşkilatı diploma layiq görüldü
20/07/2018 [21:44]:
“Əkinçi” qəzetinin bağlanmasında erməni donosları mühüm rol oynayıb”
20/07/2018 [21:20]:
Özünü 17-ci mərtəbədən atan Nərgizin son görüntüləri – VİDEO
20/07/2018 [21:12]:
SHXÇDX-də milli mətbuat günü qeyd olunub
20/07/2018 [21:12]:
Türkiyə böyük Qəndil əməliyyatını dayandırıb – səbəb
20/07/2018 [21:08]:
ABŞ Türkiyəni sıxışdırır: Bakı hədəfdə...
20/07/2018 [21:03]:
Türkiyə-Hollandiya siyasi böhranı bitir - Yenidən səfirlər göndərilir
20/07/2018 [21:02]:
Özünü 17-ci mərtəbədən atan Nərgizin son görüntüləri - Video
20/07/2018 [20:59]:
700 bal toplayan gənclər – Onları siz də tanıyın!
20/07/2018 [20:54]:
Xorvatiyalı futbolçu DÇ-nin medalından imtina etdi
20/07/2018 [20:52]:
İranın neft anbarında partlayış: ölənlər var
20/07/2018 [20:35]:
Sahil Babayev Lənkəranda 5 rayonun sakinləri ilə görüşdü
20/07/2018 [20:00]:
Makronun adından İlham Əliyevin şərəfinə nahar verildi - FOTO + YENİLƏNİB
20/07/2018 [19:49]:
Kəlbəcərin kəndində erməni uşaqlar üçün yay məktəbi də təşkil edildi...- FOTO
20/07/2018 [19:34]:
İsrail aviasiyası və tankları Qəzzaya zərbə endirdi
20/07/2018 [19:22]:
Dünyanın ən nüfuzlu gəncləri məlum oldu
20/07/2018 [19:21]:
Hava gəmilərinin hissələrini ölkədən çıxarmağa çalışanlar tutuldu - FOTO
20/07/2018 [19:19]:
ETSN-də Milli Mətbuat Günü ilə bağlı tədbir keçirildi -FOTOLAR
20/07/2018 [19:08]:
Rus general türkiyəli qadının şərəfinə minarə ucaldıb - UNUDULAN TARİX+FOTOLAR
20/07/2018 [18:33]:
İmişli və Siyəzən rayonlarında əmək yarmarkaları keçirildi
20/07/2018 [18:27]:
Bakıda MDB Daxili İşlər Nazirləri Şurasının iclası keçirildi
20/07/2018 [18:26]:
Ermənistanda xarici diplomatın evi yarıldı
20/07/2018 [18:24]:
Qənirə Paşayeva Masallıda Aprel döyüşlərinin şəhidlərinin ailələrini ziyarət etdi
20/07/2018 [18:17]:
Azərbaycan prezidenti Belçika kralını təbrik edib
20/07/2018 [18:14]:
İmtahanların nəticələri açıqlandı: 15 nəfər 700 bal topladı
20/07/2018 [18:00]:
Diqqətsizlik və isti hava daha bir can aldı: Avtomobildə unudulan uşaq boğularaq həyatını itirdi
20/07/2018 [17:59]:
2 min 500 illik tabutdan çıxanlar şok yaratdı - FOTOLAR
20/07/2018 [17:58]:
Nazir Qazaxda mədəniyyət müəssisələrinin fəaliyyəti ilə tanış oldu -FOTOLAR
20/07/2018 [17:56]:
Təhsil Nazirliyi jurnalistləri mükafatlandırdı
20/07/2018 [17:48]:
Manat və dolların 3 günlük MƏZƏNNƏSİ
20/07/2018 [17:47]:
Təhsil strateji məsələdir - şou-biznes deyil
20/07/2018 [17:43]:
Evli qadını intim videoları ilə şantaj edən məhkəmə qarşısında
20/07/2018 [17:42]:
XIV əsrə məxsus qala satışa çıxarıldı
20/07/2018 [16:42]:
İlham Əliyevlə Makron görüşdü - FOTOLAR
20/07/2018 [16:41]:
113 ildir batan gəmi tapıldı: Milyard dollarlıq qızılla dolu olduğu iddia olunur
20/07/2018 [16:39]:
Avropada ən ucuz alkoqolu hardan əldə etmək olar? - İlk beşlikdəki şəhərləri tanıyın...
20/07/2018 [16:31]:
Laboratoriya şəraitində süni ət istehsal edildi
20/07/2018 [16:28]:
Almaniyadan deportasiya edilənlər Bakıda kütləvi şəkildə həbs olundular- FOTO
20/07/2018 [16:12]:
“Mən bənna yox, aşıq qızıyam…” - Nazpəri
20/07/2018 [16:07]:
"Diaspor təşkilatlarımızın birləşməsinə sevinməmək mümkün deyil"
20/07/2018 [16:05]:
Azərbaycan Türk fəlsəfəsindən yarpaqlar: MİRZƏ MƏHƏMMƏDƏLİ KAZIM BƏY
20/07/2018 [16:05]:
AZTV sədrini öldürmək istəyənlərə hökm oxundu
20/07/2018 [16:02]:
Putin Azərbaycanın yaxın dostu İsmail Safini mükafatlandırdı
20/07/2018 [16:02]:
Ofisiant qadına sataşan adam həyatının dərsini aldı – VİDEO
20/07/2018 [16:00]:
İlqar Abbasovun boğçası, İnam Kərimovun alçası...
20/07/2018 [15:58]:
Parlamentdə intihara cəhd hadisəsi baş verdi - VİDEO
20/07/2018 [15:56]:
Alimlərdən yeni kəşf - Çay insanlarda bu xəstəliyin qarşısını alır...
20/07/2018 [15:49]:
1500 dollara dondurma satılır - HEYRƏTAMİZ...+ VİDEO
20/07/2018 [15:31]:
Azərbaycanlılar qonşu ölkəyə üz tutur
20/07/2018 [15:29]:
Paşinyan: "İlham Əliyevlə danışıqlara hazıram"
20/07/2018 [15:18]:
Ermənilərin Azərbaycanda saldığı geniş günəbaxan tarlalarının görüntüləri yayıldı -VİDEO
20/07/2018 [14:56]:
“Biz İnterpolun dəstəyinə çox bel bağlayırıq” - Mehriban Əliyeva
20/07/2018 [14:40]:
Bolqarıstanda ermənilər arasında “razborka”
20/07/2018 [14:36]:
Metroda qəflətən soyunmağa başlayan qadın görənləri heyrətə gətirdi – VİDEO
20/07/2018 [14:34]:
ADNSU-da Milli Mətbuat Günü münasibətilə jurnalistlərlə görüş keçirildi
20/07/2018 [14:32]:
“Tuneldə qaldığımız gün camaat qapıları zorla açmaq istəyirdi” – Metro maşinisti (REPORTAJ)
20/07/2018 [14:29]:
Təhsil naziri uşaqların başına bomba atmağı təklif etdi! –Misli görünməmiş qəddarlıq
20/07/2018 [14:13]:
Cinsi əlaqədə ola bilməyən Adnan Oktar "kediciklər"ə bunu edirmiş - İyrənc üsul
20/07/2018 [14:03]:
Azərbaycan tankçıları Moskvaya yola düşüb
20/07/2018 [14:02]:
Partiya sədrindən media nümayəndələrinə təbrik
Bütün arxiv bir sırada
13/09/2017 [15:49] - Maraqlı - ( 5343 dəfə baxılıb)

Əsrin 365-dən çox xəstəliyə yol açan epidemiyası - Dünyanı təhdid edən "səssiz qatil"




Əsrin epidemiyası kimi səciyyələndirilən və 365-dən çox xəstəliyə səbəb olduğundan tibb dairələrində narahatçılıq yaradan Lyme xəstəliyi "səssiz qatil kimi adlandırılır. 

Türkiyədə Doqquz Eylül Universitetinin biologiya fakültəsinin professoru Doktor Barbaros Çetin Lyme Türk mediasına müsahibəsi zamanı Lyme xəstəliyi haqqında geniş məlumat verib. Çetin Lyme xəstəliyini dünyanın qarşı-qarşıya qaldığı yeni bir epidemiya kimi səciyyələndirib. Başda gənə olmaq üzrə ağcaqanad və bit kimi qan soran canlılar ilə, qan və orqan nəqli ilə, cinsi əlaqə yolu ilə yoluxan bu xəstəliyin 25 milyon insanda xəstəliyə yol açdığını deyən professor Lymenin dünyanı və bəşəriyyəti təhdid etdiyini bildirib. 

Moderator.az xəstəliyin ciddiyyətini nəzərə alıb professoru Doktor Barbaros Çetinin sözügedən müsahibəsindən bəzi hissələri təqdim edir:

 Hələ ki, peyvəndi yoxdur

- Lyme ən çox hansı xəstəliklərə səbəb olur?

- İnfarkt, şizofreniya, beyin şişi, bəzi xərçəng növləri, otizm, epilepsiya, ayaq sindromu, ürtiker, qalxanabənzər vəz problemi, Alzheimer, parkinson, MS, ALS kimi əzələ xəstəlikləri kimi bir çox xəstəliyə yol açır. "Wester blot" testi müəyyən edilir. Türkiyədə bu test, İstanbul, Ankara və İzmirdə xüsusi laboratoriyalarda aparılır.

- Beynəlxalq platformada Lyme xəstəliyi nə dərəcədə ciddi qəbul edilir?

- Lyme məsələsində dünyanın ən böyük sivil təşkilatı (ILADS) Beynəlxalq Lyme və Əlaqəli Xəstəliklər Qrupudur. ILADS tərəfindən xüsusi komitəyə seçilən yeganə Türk elm adamıyam. Bütün dünya Lyme xəstəliyinə qarşı ayaqdadır. Dünya səhiyyə Təşkilatına ICD11 Borreliyoz kodu təqdim olunacaq. Qəbul edilərsə, BMT ölkələri bu koddakı tələbləri yerinə yetirəcək. Təəssüf ki, ölkəmizin bu məsələdə hələ həqiqi mənada bir hazırlığı yoxdur. Türkiyə Böyük Millət Məclisinin Sağlık komisiyası təcili Lyme ilə bağlı fəaliyyət planı hazırlamalıdır. 

- Komitənin göstərmək istədiyi prioritet xidmət nədir?

- "Lyme Xəstəliyi və onun infeksiyaları üzrə 7-ci Avropa konfransı"nda Lyme ilə bağlı xəstəliklər mövzusunda lider mövqeyində 1000 nəfərdən ibarət bir komitə yaradıldı. O komitədə mən də varam. Noyabrda ABŞ-da ilk böyük toplantımızı keçirəcəyik. Yoluxucu hala gələn xəstəliyin ölkə siyasiləri tərəfindən ciddiyə alınması, xəstələrə diaqnoz qoyulması və müalicəyə başlaya bilmələri  birinci hədəfimizdir.

Bir dənə klinika belə yoxdur
 
- Türkiyə Lyme xəstəliyi ilə nə qədər bağlıdır?

- Lyme Borreliyoz xəstəliyini dünya miqyasında artıq bir epidemiya kimi görülməsi səbəbiylə başda ABŞ olmaq üzrə, Nigeriya, Böyük Britaniya, Belçika, Fransa, Avstraliya və Kanada kimi 38 ölkə parlamentində müzakirələr başlayıb. Lyme tibb fakültələrində dərs olaraq öyrədilməlidir. Lyme mərkəzləri yaradılmalı, hökumət tərəfindən təcili fəaliyyət planı hazırlanmalıdır.

- Dünya miqyasında Lyme xəstəliyinin rast gəlinmə aralığı nə qədərdir? 

- ABŞ-da Lyme xəstələrinin sayı AID xəstələrinin sayından 12 dəfə çoxdur. Hollandiyada uşaqların yüzdə 30-dan çoxu Lyme xəstəsidir. Pişik it bəsləyən hər kəs risk altındadır. Pişiyin cırmaqlayaraq səbəb olduğu yara Lyme üçün başlanğıc ola bilər. Avropada 25 ildir xidmət göstərən Lyme klinikaları var. Amma bizdə bir dənə də yoxdur.
 
- Əlamətləri nələrdir?
 
- Yayda da qrip olursunuzsa, Lyme xəstəliyindən şübhələnin. 
 Orqanizminizdə daim gəzən ağrılar varsa, bu bir işarə ola bilər.
 Müvəqqəti karlıq, müvəqqəti görmə qüsurları, yuxu nizamsızlığı Lyme əlamətləri arasındadır.
 Daim qulaq guruldaması, miqren halı varsa Lyme ola bilərsiniz.
 Həkim-həkim gəzdiyiniz halda dərdinizə diaqnoz qoyulmursa, Lymedən şübhələnməlisiniz. 
 Etməlisiniz.
 
MS dedilər, Lyme çıxdı
 
- Doqquz Eylel Universitetinin tələbəsi Gizem Köslü iki il əvvəl məktəbdə birdən sol qolunda bir keyimə hiss etdiyində infarkt keçirdiyi zənn edilib. Ancaq həkimlər tələbəyə MS diaqnozu qoyub. Professor Doktor Barbaros Çetinin yardımları ilə test etdirən gənc qızın Lyme xəstəsi olduğu orta çıxıb. Gizem Köslü Lyme xəstəsi olduğu öyrənəndə şok keçirdiyini bildirərək "Müalicə olmaq istəyirəm. Səhiyyə Nazirliyinə müraciət edirəm. Xahiş edirəm, Lyme klinikaları açılsın. Bilə-bilə ölmək istəmirəm" deyib.




Məlumatsız olanlar üçün qeyd edək ki, Lyme xəstəliyi haradasa bir əsrdir Avropada tanınmaqdadır, ancaq 1975-ci ilə qədər ABŞ-da insanlarda rast gəlinməyib. İt, at, mal və pişikdə meydana gələn xəstəlik 1980-ci illərdə  həm də insanlarda müşahidə edilib. Artıq Lyme Borreliozis (LB) dünyada ən məşhur artropod qaynaqlı xəstəlikdir. Xəstəliyin yayılmasında səbəb vektor Ixodes gənəleridir. Gənə evçiyə yapışdığında Lyme faktoru həzm sistemindən gənənin ağız orqanlarına köç edər və buradan evçiyə keçər. Yapışan gənənin xəstəliyi yoluxdurma müddəti təxminən 12 saat ərində olar.
İnsanlarda Lyme xəstəliyi dəriyə, oynaqlara, sinir sisteminə və digər orqan sistemlərinə təsir edərək yanğısal xəstəliklərə səbəb olar. Simptomlar ümumiyyətlə infeksiyanın ilk həftəsində meydana gələr ancaq gənə dişlədikdən sonra 30 gün içində də inkişaf edə bilər. 
Erkən Lyme xəstəliyində (erkən lokalize dövr) qırmızı halqalı "öküz gözü" deyə təsvir edilən şəkildə qıartı (erythema migrans) ilə özünü göstərən tipik simptom görülər. Lyme xəstəliyinə tutulmuş bir çox xəstədə yaranan bu qızartı xəstəlik yoluxduqdan sonra ümumiyyətlə 1-2 həftədə görülər və 3-5 həftə müddətdə qalıcı ola bilər. Toxunulduğunda isti ola bilər və ümumiyyətlə ağrısız və ya qaşıntısızdır. Erkən dövrdə görülən digər simptomlar, linfa vəzilərində qabarıqlıq, yorğunluq, baş ağrısı, ağrı, oynaq ağrısı, titrətmə. 
Lyme xəstəliyinin sonrakı mərhələsi (erkən yayılma dövrü) ümumiyyətlə gənənin dişləməsindən sonra ümumiyyətlə 2 həftə eiə 3 ay arasında meydana gələr. 2 və ya daha çox qıarmış nahiyə, şiddətli baş ağrısı, həddindən artıq yorğunluq, böyümüş linfa düyünləri, tutulmalar (xüsusilə oynaqlarda və boyunda), işığa həssaslıq, üz iflici (facial paraliz), titrəmə və ya keylik, nizamsız ürək ritmi, 38-39°C hərarət, meningitis görülər. 
Lyme xəstəliyinin son mərhələsi (keç dövr), əgər erkən dövrdə xəstəlik müəyyən oluna bilməyibsə və ya doğru şəkildə müalicə edilməyibsə meydana gələ bilər. Keç dövr semptomları gənə dişlədikdən sonra həftələr və ya illər içində hər hansı bir zamanda meydana gələ bilər. Xüsusilə dizlərdə arthritis, ümumiyyətlə yetkinlərdə görülən idrak pozğunlu görülər. Bu xəstələrdə ən gözə batan dəyişikliklər xroniki arthritis, xroniki MS və acrodermatitis chronica athropicans (ACA) dır.

Odur ki, əsrin epidemiyası hesab edilən bu xəstəlikdən özünüzü qorumağa çalışın!


Rumiyyə



Abşeronun icra başcısı 40 000 sakini olan qəsəbədə görüş keçirdi - FOTOLAR
Hüquq - mühafizə orqanları soyuducuda yarım milyard pul "tapdı"...
“Gördüyü işin ictimaiyyətə çatdırılmasını istəyən hər bir qurum jurnalistlərlə işləməlidir”
Metroda qəflətən soyunmağa başlayan qadın görənləri heyrətə gətirdi – VİDEO
“Özü mənə göz vurdu...” - Ata təcavüz edən adam özünü belə müdafiə etdi...
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Cəmiyyət
"Dünyanın hər yerində media hər zaman ona uzanan dost əlini sıxıb...”
Dünya
2 min 500 illik tabutdan çıxanlar şok yaratdı - FOTOLAR
Dünya
113 ildir batan gəmi tapıldı: Milyard dollarlıq qızılla dolu olduğu iddia olunur
Dünya
Parlamentdə intihara cəhd hadisəsi baş verdi - VİDEO
Maraqlı
Alimlərdən yeni kəşf - Çay insanlarda bu xəstəliyin qarşısını alır...
Həftənin ən çox oxunanları
Tolik güllələnən icra başçısı haqqında heç kimin bilmədiyi FAKTI AÇIQLADI - FOTO
Kəlbəcərdə hazırlanan yeni terrorçu dəstələrin görüntüləri yayıldı - VİDEO
"Əyalətdə özünü quldurbaşı kimi aparıb xalqın nifrətini qazananlar iqtidardan qovulmalıdır"
Melanyanın ayaqları mətbuat konfransında şorgöz Lavrovun "gözünə girdi"... -FOTO
Bakı metrosunda növbəti geyim qalmaqalı - Müdaxilə edən şəxs döyüldü - VİDEO
Sərhəddə Ermənistana yük daşıyan azərbaycanlılarla ermənilərin dialoqu - ŞOK VİDEO
Yunis Səfərovla bağlı yeni şok məlumatlar üzə çıxdı: Sən demə, Tohid İbrahimbəyli... - FOTO
"Atam DİN-in polkovniki olsa da bizi bir dəfə də xidməti maşını ilə məktəbə göndərmədi"
Emin Ağalarovun xanımının gəlinliyinin qiyməti məlum oldu - İnanmayacaqsız...
Telekanallarımız və şou-biznesimiz MASONLARIN MƏKRLİ PLANLARINI İCRA EDİR...
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə