Xəbər lenti
25/04/2018 [12:33]:
“Əbülfəz bəyin səksən illiyi yaxınlaşır deyə xalqın içində mənfi bir obraz yaratmaq istəyirlər”
25/04/2018 [12:21]:
Ermənistan yenidən qarşıdurmalar astanasında
25/04/2018 [11:56]:
Kəndçiləri təhqir edən metro rəsmisi özünü günahkar saymır
25/04/2018 [11:50]:
İlham Əliyev: "Dünyada bir-birinə bu qədər yaxın başqa iki ölkə yoxdur"
25/04/2018 [11:49]:
Kimsə kiminsə ayağını bir deyil, bir neçə dəfə tapdalayıb, vəzifədən gedəndə isə..."
25/04/2018 [11:43]:
“Dayılarımı nənəmin gözü qarşısında güllələyiblər...” - Xocalıdan anasının bətnində gələn Nişanə…
25/04/2018 [11:40]:
Səkkiz yaşlı qıza təcavüz edildi, pornosaytlar bağlandı
25/04/2018 [11:30]:
Ekspertlər: "Ermənistanda xaos davam edəcək"
25/04/2018 [11:03]:
Ermənilər İrəvan metrosunda Azərbaycan rəqsi oynadı - VİDEO
25/04/2018 [11:02]:
ADPU-da “Ekspo 2025” Ümumdünya Sərgisinə həsr olunan tədbir keçirildi
25/04/2018 [11:01]:
Bu araşdırmadan sonra çətin ki yalan danışanı tuta biləsiniz...
25/04/2018 [10:55]:
Regional İnsan Hüquqları və Media Mərkəzi yeni layihənin icrasına başladı
25/04/2018 [10:48]:
“Təbriklərin sayı məni təəccübləndirdi...” - Yeni komitə sədri
25/04/2018 [10:45]:
Bakının 4 məktəbində dərslər dayandı -SƏBƏB
25/04/2018 [10:45]:
Azərbaycan MN: "Ermənistan atəşkəs rejiminə əməl etmir"
25/04/2018 [10:41]:
“Ramiz Mehdiyev bizim ağsaqqalımızdır, dövlət nə qərar verəcəksə, o da olacaq”
25/04/2018 [10:39]:
Ermənistanın müvəqqəti baş naziri prezidenti növbədənkənar seçkiləri müzakirə etməyə çağırıb
25/04/2018 [10:35]:
Prezident işdən çıxartdığı məmurun başı dərddə: həbs oluna bilər
25/04/2018 [10:34]:
“Azərbaycan Qarabağ problemini birdəfəlik bitirə bilər”
25/04/2018 [10:32]:
Prezident hökuməti niyə “7"lərə etibar etdi - mühüm səbəblər
25/04/2018 [10:30]:
Qadınların sevgisi neçə il davam edir? - Sevə biləcəkləri müddət açıqlandı
25/04/2018 [10:16]:
Hüseyn Abdullayevin həbsi ilə bağlı ŞOK DETALLAR
25/04/2018 [10:08]:
Milli Məclisin növbəti iki iclasının tarixi və gündəliyi müəyyənləşdi
25/04/2018 [10:06]:
Elçin Quliyev “zon”a köçürülür - məhkəmə hökmü qanuni qüvvəyə mindi
25/04/2018 [09:59]:
Vaqif Əsədovdan avtoqəzalarla bağlı - MÜRACİƏT
25/04/2018 [09:55]:
Nizamnamə kapitalı 18 milyon manat olan şirkət yaradıldı
25/04/2018 [09:48]:
Paşinyan Qarabağ separatçılarının lideri ilə görüşdü
25/04/2018 [09:44]:
Prezident Milli Məclisə 3 yeni qanun layihəsi göndərdi
25/04/2018 [09:42]:
Cümhuriyyətin 100 illiyi ilə bağlı medal təsis edilir
25/04/2018 [09:39]:
Manatın bugünkü MƏZƏNNƏSİ
25/04/2018 [09:37]:
Cinayət törətməkdə şübhəli bilinən 28 nəfər saxlanıldı
25/04/2018 [09:18]:
Stressə son - 3 YOL
25/04/2018 [09:01]:
Məkkədə haram qəbul edən ata 3 QIZININ BAŞINI KƏSDİ...
25/04/2018 [00:32]:
Siçana insan beyni köçürüldü
25/04/2018 [00:24]:
Təyyarədə verilən almanı çantasında saxlayan qadına 500 dollar cərimə yazıldı - VİDEO
24/04/2018 [23:50]:
Depressiyaya düşən qadın döşlərini kəsdi - FOTOLAR
24/04/2018 [23:44]:
Kənd sakininə on bıçaq zərbəsi vuruldu - Cəlilabadda
24/04/2018 [23:43]:
Qondarma Abxaziyanın “naziri” Azərbaycan sərhədini pozdu - FOTOLAR
24/04/2018 [23:39]:
Azərbaycanda xanım nazir təyin edildi
24/04/2018 [23:38]:
Sarqsyanın cinayətləri - Xocalı qatili məsuliyyətə cəlb ediləcəkmi?
24/04/2018 [23:34]:
Ramiz Mehdiyev: "Danışıqlar baş tutmasa, torpaqlarımızı müharibə yolu ilə qaytarmalı olacağıq" - VİDEO
24/04/2018 [23:26]:
Azərbaycan və Türkiyə prezidentləri birgə şam ediblər – FOTO
24/04/2018 [22:46]:
Naxçıvan Turizm Departamentinə direktor təyin edildi
24/04/2018 [22:42]:
Tramp mətbuat konfransında Makronun saç kəpəyini çırpdı - VİDEO
24/04/2018 [22:09]:
Minaya düşən əsgərə cinsi orqan nəql edildi
24/04/2018 [22:07]:
Ədəbiyyatın gücü, siyasət və ədəbiyyat konfliktində tənhalaşan qaliblər...
24/04/2018 [21:48]:
Sürücüsü it olan yük maşını mağazaya girdi - VİDEO
24/04/2018 [21:10]:
Azərbaycanın əməkdar artisti vəfat etdi
24/04/2018 [20:40]:
Terrorçu Minasyana qarşı cinayət işi açıldı
24/04/2018 [20:38]:
Rayonluları təhqir edən Bakı Metropoliteninin vəzifəli şəxsi üzr istədi
24/04/2018 [20:30]:
Ramiz Mehdiyev daha bir Xidmət rəisini təqdim etdi: "Rüşvətxorluğa son qoyulmalıdır"
24/04/2018 [20:26]:
"Göydən" başına it düşən qadın xəstəxanalıq oldu - VİDEO
24/04/2018 [20:18]:
İsrail Suriyadakı “S-300”ləri məhv edəcəyi ilə hədələdi
24/04/2018 [20:09]:
Merilin Monro ilə azərbaycanlı kəşfiyyatçı Fidel Kastroya da dəstək verdilər - Gizli tarix
24/04/2018 [19:44]:
Prezident İlham Əliyev Ankarada Heydər Əliyevin abidəsini ziyarət etdi
24/04/2018 [19:39]:
Tramp: "İranla nüvə sazişi imzalanmamalı idi"
24/04/2018 [19:34]:
Naxçıvanda böyük əməliyyat: 108 kq heroin aşkarlandı - FOTO
24/04/2018 [19:01]:
ADU TDƏŞ nəzdində fəaliyyət göstərən Türk Universitetlər Birliyinə üzv oldu
24/04/2018 [18:46]:
Azərbaycan polisinin 100 illiyi ilə bağlı layihəyə start verildi
24/04/2018 [18:43]:
Şəmkirdə toy yasa döndü - 2 ölü, 3 yaralı
24/04/2018 [18:31]:
Bu yol axşam saat 10-dan bağlanacaq
24/04/2018 [18:24]:
Makedoniyalı siyasətçi: “Fuad Muradov bacarıqlı insandır”
24/04/2018 [18:24]:
"Baş nazir vəzifəsinə Novruz Məmmədovun təyinatı gözəl xəbər oldu"
24/04/2018 [18:08]:
Jirinovski: "Ruslar və ermənilər birdir"
24/04/2018 [18:00]:
Ermənistanda avtoqəza zamanı polkovnik ölüb - FOTOLAR
24/04/2018 [17:54]:
“Komandir, mənə irəli getməyi əmr edin" -Aprel döyüşlərindən xatirə
24/04/2018 [17:45]:
BAXCP Xilaskar Türk Əsgərini ziyarət etdi - FOTO
24/04/2018 [17:37]:
"Mikayıl Cabbarov və komandası “relsindən çıxmış təhsil vaqonu”nu relsin üzərinə qaytara bildilər"
24/04/2018 [17:36]:
“Qaçqınkom”un yeni sədri kollektivə təqdim olundu
24/04/2018 [17:34]:
İlham Əliyev Türkiyədədir - FOTO
24/04/2018 [17:32]:
Görmə məhdudiyyətli şəxslər üçün inqilabi tapıntı – Onlar da hamı kimi oxuyacaqlar
24/04/2018 [17:28]:
Həmsədr: "ABŞ Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin danışıqlar yolu ilə həllini dəstəkləməyə davam edir”
24/04/2018 [17:18]:
Ərdoğan ermənilərə başsağlığı verdi "Biz tarix boyu acıları paylaşan bir millət olduq"
24/04/2018 [17:14]:
İlham Əliyevdən hakimiyyətdə 30 faizlik dəyişiklik - Kadr arxasınca
24/04/2018 [16:55]:
“Siyasi böhran Ermənistanda iqtisadi böhranı dərinləşdirəcək” - PROQNOZ
24/04/2018 [16:53]:
Bu qidalar sağlamlığınızla yanaşı, əsəblərinizə də təsir edir - FOTOLAR
24/04/2018 [16:15]:
Elmira Axundova vəzifəyə gedən deputatlara səsləndi: “Milli Məclisi unutmasınlar”
24/04/2018 [15:50]:
Yeni nazir Muxtar Babayev tanınmış bəstəkarın oğluymuş
24/04/2018 [15:49]:
"Moskva niyə qarışmalıdır ki...?" -Zahid Oruc yazır...
24/04/2018 [15:46]:
Bakı metrosunun rəsmisi azərbaycanlıları təhqir etdi
Bütün arxiv bir sırada
07/11/2017 [23:19] - Köşə - ( 2489 dəfə baxılıb)

Səudlarda “update”...

Vüqar Zifəroğlu

Əslində Səudiyyə Ərəbistanında baş verən prosesləri bir daxili “yenilənmə” kimi də qəbul etmək olar. Səudlar bu yenilənməyə getməyə məcbur idilər, bölgədə baş verənlər sadəcə fərqli çıxış yolu qoymurdu. Əslində dəyişikliyin əsası hələ iyun ayında qoyulmuşdu. Həmin zaman Səudiyyə Ərəbistanının kralı Salman bin Əbdül Əziz əl-Səud şahzadə Məhəmməd bin Naifi vəliəhdlikdən uzaqlaşdırıb. Şahzadə bin-Naifin yerinə kral Salman özünün 31 yaşlı oğlu Məhəmməd bin Salmanı təyin etdi. 

Diqqətli oxucularımız xatırlayırsa, elə o zaman da birmənalı şəkildə vurğulamışdıq ki, Vəliəhdin dəyişməsi Səudiyyə Ərəbistanının regionda baş verən proseslərə daha çevik və hətta sərt münasibət bəsləyəcəyinin göstəricisi kimi qiymətləndirilə bilər. 

Məhəmməd bin Salman İrana qarşı daha sərt mövqeyi ilə seçilən bir vəliəhddir. Qətər böhranının davam etdiyi və Səudiyyə Ərəbistanı ilə İranın münasibətlərinin daha kəskin şəkil aldığı bir vaxtda vəliəhdin dəyişməsi sıradan bir hadisə deyildi.Yəni bunu yalnız ailədaxili rəqabət kimi qiymətləndirmək olmazdı. Bu həm də İslam ummasının içində ciddi siyasi və ideoloji gücü və dayaqları olan bir ölkənin xarici siyasətinin dəyişəcəyi ilə bağlı məsələ idi. Bu ilk növbədə İrana münasibətdə özünü göstərəcəkdi. Belə də oldu. Bu barədə hələ qabaqda danışacağıq...

Lakin yeni və regionda itirilmiş mövqelərin qaytarılmasını hədəfləyən sərt xarici siyasət kursunun davamlı və əsaslı olmasını şərtləndirən ən vacib məqam, şübhəsiz ki, daxildə münbit mühitin təmin edilməsidir. Beləliklə də Məhəmməd bin Salmanın “korrupsiya ilə mübarizə kampaniyası” start götürmüş oldu. 10 şahzadə və 12 keçmiş nazir həbs edildi. Həbs edilənlər arasında istər hərbi dairələrdə nüfuzu (Milli Qvardiya naziri, şahzadə Mitəb ibn Abdullah və hərbi dəniz donanmasının komandanı, admiral Abdullah ibn Sultan ibn Muhəmməd əl-Sultan), istərsə də ciddi iqtisadi kapitalı olan (Vəlid bin Talal, Məhəmməd əl-Amudi, Saleh Kamil, Süleyman əl-Rajhi, Bəkr bin Ladi) şahzadələr də, əslində həm də taxta gedən mürəkkəb yolda rəqiblər də var. Hələ bu azmış kimi, vertolyot qəzasında ölən şahzadə (Mənsur bin Muqrin) də var, onu həbs etməyə gələn təhlükəsizlik qüvvələri ilə mühafizəçilər arasında çıxan qarşıdurma zamanı öldüyü bildirilən şahzadə (Əbdüləziz bin Fəhd) də. Və bütün bu olanların fonunda Amerikanın dövlət orqanları, xüsusilə də hərbi və kəşfiyyat strukturlarının hər zaman dəstəyini qazanmış olan məhşur “Vaşinqton Post”da vurğulanır ki, ibn Salman yeni ölkə yaratmaq niyyətindədir. 

Hazırda Səudların daxilində baş verənləri belə xarakterizə etmək olar: Səudiyyə Ərəbistanında ənənəvi idarəetmə sistemi tamamən sırada çıxarılır. Şahzadə ailədəki siyasi rəqiblərini sürətlə zərərsizləşdirərək, icraedici hakimiyyəti ələ keçirir və öz sistemini formalaşdırır. Şübhəsiz ki, bu zaman amerikalıların baş verən dəyişiklikləri dəstəkləməsi də ön plandadır. Tramp vəliəhdi övgü ilə təqdim edir. Amerikalılar qarmaqarışıq Yaxın Şərqə yeni siyasi lider və ölkə hazırlamaqdadırlar. Şahzadə Məhəmməd təqribən 20 gün əvvəl nüfuzlu “The Guardian”a müsahibəsində bildirir ki, Ərəbistan vaxtilə olduğu kimi mülayim, bütün dünyaya və dinlərə açıq olan İslama qayıdır. Əslində şahzadənin ölkənin “mülayim islama keçəcəyi” barədə çıxışı yeni imicin vacib elementidir. Təbii ki, bu imici möhkəmlətmək üçün icraatlar da var: Uzun illərdən sonra qadınlara seçkilərdə iştirak hüququ verilir, qadınların avtomobil sürməsinə icazə verilir və s. 


Şübhəsiz ki, daxildə gedən bu dəyişiklikər istər-istəməz öz xarici təsirlərini də göstərmiş olur. Diqqət edin: Səudların daxilində korrupsiya həbslərinə paralel olaraq İranın dəstəklədiyi Husilər Yəməndən Səudlara ballastik raket “yollayırlar”. Və bütün bunlar isə Livanın baş naziri Saad Hariri isə Səudiyyə Ərəbistanının paytaxtı Ər-Riyadda istefa verdiyini açıqlaması, İranın bölgədəki siyasətini və Livandakı "Hizbullah" hərəkatını ciddi tənqid etməsi, rəsmi Tehranı ərəb ölkələrinin daxili işlərinə qarışmaqda ittiham etməsi fonunda baş verir. Və ən maraqlısı bütün bunlardan sonra, livanlı eks-baş nazir, Qətər böhranından bu yana Yaxın Şərqin az qala “boz kardinalı” funksiyasını yerinə yetirməkdə olan Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinə yola düşür. Bu həmin BƏƏ-dir ki, Qətər böhranında da bütün ipləri öz əlində cəmləşdirmişdi və Amerikanın ərəb dünyasında faktki olaraq ciddi strateji müttəfiqi hesab edilir. 

Əslində ilk baxışda “ərəb saçı” kimi qarışıq olan son ərəb hadisələri, regionda yeni siyasi dövrün başlanğıcının göstəriciləridir. Bölgədə mövqelərini gücləndirməyə müvəffəq olmuş İran və eləcə də son manevrləri ilə üstünlüklər əldə etmiş Türkiyəyə alternativ və eləcə də İslam sivilizasiyasında ənənəvi umma rəqabətində ərəb dünyası tərəfindən birmənalı dəstəklənməsi gözlənilən Səudlar yenilənmiş şəkildə meydana çıxmaqdadırlar. Bu həm “şiə inqilabı”nın ixracatçısı olan İrana qarşı ənənəvi sünni cameənin dəstəkləyəcəyi qüvvə olmalıdır. Onlar həm də neo-osmançılıq vurğusana üstünlük verən rəsmi Ankaraya qarşı neo-Xilafət ənənəsini ortaya qoyacaq peyğəmbər əmanətinin “qoruyucularıdır”. Təbii ki, Qərbə də yönəlik mesaj var: mülayim islam.

Bir sözlə müasir proqramçıların dili ilə desək, səudları “update” edirlər, ne deyirik, xeyirli olsun...

Bu araşdırmadan sonra çətin ki yalan danışanı tuta biləsiniz...
Qadınların sevgisi neçə il davam edir? - Sevə biləcəkləri müddət açıqlandı
Kənd sakininə on bıçaq zərbəsi vuruldu - Cəlilabadda
Sürücüsü it olan yük maşını mağazaya girdi - VİDEO
"Göydən" başına it düşən qadın xəstəxanalıq oldu - VİDEO
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Cəmiyyət
Hüseyn Abdullayevin həbsi ilə bağlı ŞOK DETALLAR
Dünya
Təyyarədə verilən almanı çantasında saxlayan qadına 500 dollar cərimə yazıldı - VİDEO
Dünya
Qondarma Abxaziyanın “naziri” Azərbaycan sərhədini pozdu - FOTOLAR
Maraqlı
Müxtəlif qeyri-adi canlılar tapıldı... - FOTO
Cəmiyyət
“Cavid, Cavad və Müşfiqin ikiüzlü “siyasəti” bizi məcbur edir ki...” – Repressiya üçün danos
Həftənin ən çox oxunanları
Səhiyyə naziri postuna real namizədlər: Ehtimallar özünü doğruldacaqmı?
Nazirlər Kabinetinin yeni tərkibi təsdiqləndi - SİYAHI
"Qarabağla bağlı Azərbaycan ən xain zərbəni Ermənistandan deyil, Rusiyadan gözləməlidir"
Həkimlər infarktdan ölməkdən qaçmağın yolunu açıqladılar: Ən azı həftədə 2 dəfə...
Daha 20 yüksək post prezident sərəncamını gözləyir - SİYAHI...
Abid Şərifovun vəziyyəti pisləşdi – SON DƏQİQƏ
"Bəyəm, mənə nə olub ki, xəstələnim və üstəlik, xəstəxanaya da yerləşdirilim?"
“Yaşlı adamlar, hamilə qadınlar və uşaqlar evdən bayıra çıxmasınlar” - XƏBƏRDARLIQ...
“Hacıbala, səninlə ölənə kimi məzələnəcəm” - Şeyx Əbdül Mahmudbəyov
"Azərbaycanın əhəmiyyətli bir şəhəri silahlı qüvvələrimizin nəzarətinə keçməlidir”
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
 
X

Bəyənin və "Moderator.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin