Xəbər lenti
24/05/2018 [23:22]:
Bundan sonra manqaldan kənar gəzəcəksiniz: Alimlər kababın yeni təhlükəsini aşkarladılar...
24/05/2018 [23:02]:
Naxçıvanda iki publik hüquqi şəxs yaradıldı
24/05/2018 [22:54]:
Məşhur repçi həbs olundu
24/05/2018 [22:53]:
Vida öpüşü zamanı sevgilisinin dilini dişlədi – VİDEO
24/05/2018 [22:52]:
Üz tanıma texnologiyası ilə 3 cinayətkar yaxalandı
24/05/2018 [22:51]:
Hamı tərəfindən qəbul olunmuş 10 yalan- Bizi necə inandırıblar...?
24/05/2018 [22:34]:
Oruc tutmaq istəyən balaca oğlan hər kəsi güldürdü - VİDEO
24/05/2018 [22:32]:
İnək kəsən müsəlman dərzi linç edilərək öldürüldü
24/05/2018 [22:08]:
Sürətlə gələn yük avtomobilinin önünə tullandı – VİDEO
24/05/2018 [22:06]:
Azərbaycan Türk fəlsəfəsindən yarpaqlar: MİR MÖHSÜN NƏVVAB
24/05/2018 [22:03]:
Şəhid ailələrinə 11 min manat nə vaxt ödəniləcək? – VİDEO
24/05/2018 [22:00]:
Astanada Xəzərin hüquqi statusu ilə bağlı müzakirələr aparıldı
24/05/2018 [21:58]:
Blokadaya düşən sahibkar ölkə başçısına müraciət etdi - FOTOLAR
24/05/2018 [21:38]:
Xəzərdə tapılan iki meyit FHN gəmisinin göyərtəsinə götürülüb- YENİLƏNİB
24/05/2018 [21:34]:
Morqan Frimen cinsi istismarda ittiham olunur
24/05/2018 [21:22]:
ABŞ “Tomohawk”ın istehsalını dayandırır
24/05/2018 [21:16]:
"Görünür, rusların əlində şərəfini itirmiş milli satqınlarla bağlı elə məlumatlar var ki..."
24/05/2018 [20:59]:
Ərdoğan regionla bağlı planlarını açıqladı
24/05/2018 [20:52]:
Laçının icra başçısı Rəhim Qazıyevə hansı sualları verdi?
24/05/2018 [20:35]:
Ana fil öz balasına yoxuşu çıxmaq üçün belə kömək etdi - VİDEO
24/05/2018 [20:32]:
Saday Şəkərli azadlığa çıxır- Şad xəbər...
24/05/2018 [20:31]:
Azərbaycana xaricdən pul köçürmələri kəskin artdı
24/05/2018 [19:47]:
Sabir Rüstəmxanlı Rüstəm İbrahimbəyovun filmi haqda danışdı: “Bu, nə xəstəlikdir?”
24/05/2018 [19:43]:
Əliyevin əfv sərəncamında 16 qadın var - Siyahı
24/05/2018 [19:36]:
Çin lideri: "Ölkəmiz Azərbaycanın uğurlarına ürəkdən sevinir"
24/05/2018 [19:33]:
“F-35” Rusiyanın “S-300”nə qalib gəldi
24/05/2018 [18:59]:
Xəzərdə tapılan meyitlərin kimliyi müəyyənləşdi: İtkin idmançılar imiş
24/05/2018 [18:53]:
Putin: "Azərbaycanın beynəlxalq aləmdə çox böyük nüfuzu var"
24/05/2018 [18:52]:
BP-nin rəhbəri: Neftin qiyməti 100 dollara çatmayacaq
24/05/2018 [18:49]:
Rüstəm İbrahimbəyov üçün filmin sonu...
24/05/2018 [18:44]:
Türkiyə şahinləri Bakıda hərbi paradda uçacaq
24/05/2018 [18:42]:
Prezident bir qrup şəxsə fəxri ad verdi – SİYAHI
24/05/2018 [18:28]:
İlham Əliyevdən 4,6 milyon manatlıq SƏRƏNCAM
24/05/2018 [18:23]:
BSU-da Slavyan yazısı və mədəniyyəti günü qeyd olundu
24/05/2018 [18:20]:
Erkan Özoral AXC-nin arxivindən danışdı
24/05/2018 [18:18]:
Ərdoğan Qarabağın işğaldan azad edilməsi məsələsini “Seçki Bəyannaməsi”nə saldı
24/05/2018 [18:06]:
"Sahibkarlığın inkişafı dövlət siyasətinin əsas prioritetləri sırasındadır"
24/05/2018 [18:02]:
Azərbaycanda əfv olunanlar arasında əcnəbilər də var - SİYAHI
24/05/2018 [17:59]:
ADNSU ilə İqtisadi İslahatlar Elmi Tədqiqat İnstitutu arasında əməkdaşlıq müqaviləsi imzalandı
24/05/2018 [17:54]:
“İmkanı olan şirkətlər imkansızlara şərait yaratsınlar” -İlham Əliyev
24/05/2018 [17:46]:
ADU-nun Konfutsi İnstitutu ilə ADMİU arasında müqavilə imzalandı
24/05/2018 [17:41]:
İşgəncələrə Qarşı Azərbaycan Komitəsinin hesabat xarakterli iclası keçirildi
24/05/2018 [17:38]:
Mədəniyyət Nazirliyindən Rüstəm İbrahimbəyovun filminə ETİRAZ
24/05/2018 [17:33]:
Qazaxda nə var, nə yox? - Haqsız iftiralara haqlı cavab
24/05/2018 [17:30]:
Xəzərdə iki meyit tapıldı - Fövqəladə Hallar Nazirliyi xəbər yaydı
24/05/2018 [17:29]:
Rəsmi Dəməşq: “Türkiyə qoşunları Suriyadan çıxarılmalıdır”
24/05/2018 [17:09]:
Əfv olunan 12 “siyasi məhbus” bunlardır - SİYAHI
24/05/2018 [17:06]:
Prezident əfv sərəncamı imzaladı - TAM SİYAHI
24/05/2018 [16:49]:
"Rəhmətlik vəkil Elton Quliyev məhkəmədə Elbrus Orucova sual verir ki...”
24/05/2018 [16:29]:
Roma Papası İslamın düşmənlərini axmaq adlandırdı
24/05/2018 [16:11]:
20 min müəllimin diaqnostik qiymətləndirilməsi keçiriləcək
24/05/2018 [16:09]:
Millət vəkili İndoneziyanın qadın naziri ilə görüşüb
24/05/2018 [15:59]:
"Maaşı 200 manatdan aşağı olanlar yubiley xatirəsi kimi saxlaya bilər” -Deputat yeni əskinasdan danışdı
24/05/2018 [15:57]:
Son 80 ilin ən qorxulu hava hücümları... - FOTOLAR
24/05/2018 [15:55]:
"Muğam oxuyacam, Səməd diz çökər" – Cavanşir Məmmədov - VİDEO
24/05/2018 [15:46]:
"Rüstəm İbrahimbəyova zəng vurub biabır etdim..." - Şeyx Əbdül
24/05/2018 [15:45]:
“Media intiharlarla bağlı xəbərlərin işıqlandırılmasından çəkinməlidir, çünki...”
24/05/2018 [15:28]:
Elnur Vaqifoğlunun reketlər bandası belə ifşa olundu
24/05/2018 [15:23]:
Türkiyə ilə Yunanıstan arasında növbəti -GƏRGİNLİK
24/05/2018 [15:11]:
“İbrahimbəyovun filmi ölkəmizə və xalqımıza təhqirdir” - Azay Quliyev
24/05/2018 [15:09]:
Litva prezidenti: "Gürcüstan Cənubi Qafqazda yeganə ölkədir ki, ona bel bağlamaq olar..."
24/05/2018 [15:05]:
Azərbaycanlı milyarderin oğlu Rusiyanın ən varlı varisidir
24/05/2018 [14:56]:
"Olimpiada qaliblərindən ali məktəblərə qəbul olunan yoxdur" -Nazirdən deputatın etirazına cavab verdi
24/05/2018 [14:49]:
“Məhkəmədə də, yasda da birinci müəllimim yanımda olub” – Tələbəsi Fuad Poladovdan danışır
24/05/2018 [14:18]:
Tramp İlham Əliyevə məktubunda Qarabağdan yazdı
24/05/2018 [14:13]:
"Bu adam görün nə qədər ləyaqətsizdir ki, öz xalqını erməninin ayağına verir"
24/05/2018 [14:10]:
Zöhrə Abdullayevanın oğlu DGK-nın şöbə rəisi olubmuş - Foto
24/05/2018 [14:08]:
“İsrailin qondarma erməni soyqırımını tanıması böyük fəsadlara səbəb ola bilər”
24/05/2018 [13:55]:
Şagirdlər üçün dəyişikliklər OLACAQ
24/05/2018 [13:50]:
Türkiyədə hərbçilərin kütləvi zəhərlənməsi
24/05/2018 [13:47]:
ABŞ vətəndaşları Aprel döyüşlərində ölmüş ermənilərin uşaqlarına velosiped bağışladı...- FOTOLAR
24/05/2018 [13:35]:
Millət vəkili: "Dərsliklər bərbad vəziyyətdədir"
24/05/2018 [13:32]:
Durğun hava diskomfort hissi yaradacaq
24/05/2018 [13:27]:
Korrupsiya pullarını kazinolar üzərindən "yuyan" yüksək vəzifəli Azərbaycan məmurları...- Həbslər başladı
24/05/2018 [13:18]:
AXC-nin dövlət bayrağı hökumətə təqdim olundu - FOTO
24/05/2018 [13:13]:
İmişli dəmir yolu qovşağında kompleks mülki müdafiə təlimi keçirildi
24/05/2018 [13:11]:
Aprel qazimizin oğlu oldu- FOTO
24/05/2018 [13:10]:
İlham Əliyev yaşayış kompleksinin açılışında...
24/05/2018 [13:08]:
Nazir sertifikasiya sisteminin tətbiqindən danışdı
24/05/2018 [13:05]:
Deputat: "“Papa”larının “gül balaları”nın problemi yoxdur"
Bütün arxiv bir sırada
18/11/2017 [20:12] - Köşə - ( 8157 dəfə baxılıb)

Bərdədə niyə zəlzələ oldu?..

Sultan Laçın

İmam nəvəsi dəfn edilən şəhərdə imam adı daşıyan şəxs  “Leş filankəs” ayamasını üzərinə götürüb on illərlə haram ət biznesi ilə məşğul və məşhurdursa... Allahın qəzəbi tutar, tutmaz?..

Salaməleykum! “Bərdədə niyə zəlzələ oldu?” Bu sualı eyni ilə Azərbaycandakı son  zəlzələnin hiss olunduğu digər bölgələrə, eləcə də qonşu İrana, uzaq Koreyaya da  aid etmək və oxşar cavab da vermək olar:”Yerin dərinliyində gedən tektonik proseslər nəticəsində  Yer qabığının üst qatında baş verən titrəyiş və silkələnmə” və s. Fəqət, sualımızda məhz Bərdənin vurğulanması yalnız zəlzələ ocağının bu qədim şəhərə yaxın olmasıyla bağlı deyil... Sualın cavabına gəldikdə...  Bəzi yalnız maddiyyata bağlı insanlar, alimi-danalar o dəqiqə kükrəyəcək ki, əşşi, bu nə danışır e, bu nə sualdır, zəlzələdir də, təbii fəlakətdir, harda olsa, baş verir... 

Həmişə deyirik, Adəm övladının başına gələn fəlakət və məhrumiyyətlərin çoxu onun bu dünyadakı proses və olaylara əsasən dünyəvi, maddi bucaqdan yanaşmasıdır...

Müasir elm guya ən yüksək inkişaf mərhələsinə çatsa da, alimlər hələ də bir sıra təbii fəlakətlərin, məsələn, ildırım, vulkan və zəlzələlələrin yaranma mexanizmlərini tam izah edə bilmirlər. Həm də onların qarşısını almaqda acizdirlər. Lakin çoxumuzun kəlməbaşı and içdiyi, amma bircə dəfə açıb üzünə baxmadığı, ürəkdən inanmadığı Müqəddəs Qurani-Kərimdə  Yaradanın zəlzələ və digər fəlakətləri hansı səbəblərdən törətdiyi barədə ayələr və  Qiyamət zəlzələsindən bəhs edən ayrıca “Zəlzələ”(Əz-Zilzal”) adlı surə var... 

“İnsanların öz əlləri ilə etdikləri (pis əməllər, günahlar) üzündən quruda və suda fəsad (pozuntu) əmələ gələr (bəzi yerlərdə quraqlıq, qıtlıq olar, bəzilərində zərərli yağışlar yağar, zəlzələlələr baş verər, dənizlərdə gəmilər batar) ki, Allah (bununla) onlara etdiklərinin bir qismini (etdikləri bəzi günahların cəzasını) daddırsın və bəlkə, onlar (tövbə edib pis yoldan) qayıtsınlar”.  

Bunu  Qurani-Kərimin Rum surəsinin 41-ci ayəsində Allah-Təala buyurur. 

Digər bir ayədə isə Yaradan belə deyir:“Sizə üz verən hər bir müsibət öz əllərinizlə qazandığınız günahların (etdiyiniz əməllərin) ucbatındandır! (Bütün bunlara baxmayaraq) Allah (günahlarınızın) çoxunu əfv edər”( Əş-Şura, 30).

Bu məntiqlə baş verən hər bir fəlakət Allahın öncə xəbərdarlığı, sonra isə cəzasıdır...  

Quranın bu və dugər ayələrinin məntiqi ilə zəlzələ, vulkan, qasırğa və s. kimi kütləvi qırğınla nəticələnən fəlakətlər adətən Allahın qəzəbi tutduğu məkanlarda baş verir. Əxlaqsızlığı son həddə çatmış, kişilərin  kişi, qadınların qadınlarla biabırçı əlaqələrinin kütləviləşdiyi Lut qövmü kimilərin yaşadığı  Sədum və Qomorra şəhərlərinin necə yerlə-yeksan olmasını yadımıza salaq... İtaliyanın vulkan küllələri altında batmış Pompey şəhərini xatırlayaq... 

Sual oluna bilər ki, bəs İslam(!) respublikası olan İranda və yaxud Pakistanda, Əfqanıstanda niyə belə kütləvi insan itkisi və dağıntılarla nəticələnən zəlzələlər tez-tez baş verir- iranlılar ki, İslamdakı buyruqlara ciddi şəkildə əməl edirlər? Əvvəla, bütün müsəlman adlanaraq ibadət edib namaz qılanlar gerçək mömin olsaydı, heç İmam Hüseyn əleyhissəlam qətlə yetirilməzdi... Allah bu dünyadakı ibadət və əməllərimizi öncə niyyətlərimizə görə dəyərləndirir. Bu baxımdan, İranda da nə qədər müsəlmanın günahkar və ya mömin olmasını dürüst deyə bilmərik. İkincisi də, Rəbbimizin bizim dərk edə bilmədiyimiz hesablama, proqrlamşdırma üsullarına və yenə də Quranın bir sıra digər ayələrinin də məntiqinə görə, digər fəlakətlər kimi, zəlzələ də kimlər üçünsə cəza, kimlər üçünsə bu dünyadan günahsız və ya az günahla köçərək Cənnəti qazanmaq xoşbəxtliyi, salamat qalan, yaralananlardan ötrü  bir xəbərdarlıq, ibrət dərsi, evini-eşiyini, əzizlərini itirənlər üçün isə  həm də bir sınaq, bir imtahandır.  Üçüncüsü də biz digər ölkələrdə, eləcə də İranda yaşamadığımızdan oradakı gerçəkliklərin şahidi olmuruq. Ancaq bəndəniz 1992-ci il didərginliyindən bu yana uzun müddət Bərdədə yaşadığından həmin bölgədə baş verənlərə xeyli bələddir... 

Öncə onu deyək ki,  qədimdə 5 yüzillik paytaxt-şəhər olmuş Bərdə islam-türk dünyası və ayrıca Azərbaycan üçün tarixi müqəddəs məkanlardandır.    10-cu əsrdən müsəlman şəhəri olan Bərdəyə bəzən “İmam ayağı dəyən şəhər” də deyirlər. Burada 5-ci İmam Məhəmməd əl-Baqirin qız nəvəsi İsmayıl dəfn olunub. Odur ki, Azərbaycanda cəmi 4 yerdə olan İmamzadələrdən biri də Bərdədir. İmam nəvəsinin məzarı yanında hələ XIV əsrdə ölkəmizdə yeganə olan 4 minarəli məscid tikilib... 


Bərdə ərəbcə “kölə” deməkdir. Bu adın İslamın qəbulundan sonra qoyulduğunu nəzərə alsaq, söhbətin Allahın köləsi, qulu olmaqdan getdiyini anlayarıq.  Sadalanan səbəblərdən Bərdə camaatı tarixən İslama çox bağlı olduğundan bu bölgə halala-harama daim riayət olunan, böyük-kiçiyin yeri bilinən məkanlardan olub.  Elə bu həlim xasiyyətlərinə görə də 1988-1994-cü il Qarabağ savaşı zamannı Bərdə camaatı 100 mindən çox qaçqın-köçkünə mehrubanlıq və qayğıkeşliklə qucaq açıb, onlar da  burada sığınacaq tapıb, yurd salıb yerli camaatla qaynayıb-qarışıb qohumlaşıblar. Buna görə Bərdə sakinlərinə, o cümlədən icra strukturlarına böyük bir təşəkkür düşür...

Təəssüf ki, son onilliklərdə Qərbdən liberal təfəkkür, dəyərsizləşdirmə dalğası digər bölgələrimizdə olduğu kimi, Bərdədə də özünü göstərib. Dinimizə, milli-mənəvi dəyərlərimzə qayıdış prosesi ilə paralel orta yaşlı nəsil və gənclər arasında milli əxlaqımıza uyğun olmayan açıq-saçıqlıq, alkoqola, narkotiklərə hədsiz meyillilik, qazanc əldə etmək üçün halal-haram sərhədlərinin gözlənilməməsi kimi tendensiyalar da qabarıq görsənməyə başlayıb... 

...Episentri  Bərdədən təxm. 23 km şərqdə yerləşmiş məlum zəlzələdən cəmi 5 gün öncə telekanallar və saytlarda Bərdə rayonunun Mirzəxan kəndindən keçən kanalın yaxınlığına tökülmüş onlarla at içalatını-daxili orqanlarını və s. əks etdirən kadrlar nümayiş etdirildi (bax:http://www.moderator.az/news/198618.html).. Həmin olayla əlaqədar bəndəniz “Facebook”da “imam ayağı dəymiş” bir bölgədə belə bir olayla bağlı təəssüfləndiyini bildirən  status da yazmışdı.  Maraqlıdır ki, həmin kənd  zəlzələnin episentri  istiqamətində -Bərdə şəhərindən təxminən 8-9 km şərqdə yerləşir... Nə yazıqlar ki, son bir neçə ildə haram ət alveriylə məşğul olan bölgələr arasında ən çox adı çəkilənlərdən biri də Bərdədir. Demək olar ki, ildə 4-5 dəfə bu bölgədə satmaq üçün nəzərdə tutulmuş keyfiyyətsiz, murdar at, camış, hətta uzunqulaq əti də tapılır. Təəssüf ki, bu işlə qadınlar da məşğul olmağa başlayıb. Sovet dövründə belə işləri qorxa-qorxa görənlər müstəqillik illərində sərbəstlik qazanaraq haram, leş ətlərlə qaz vurub, qazan doldururlar... İş o həddə çatıb ki,  ən məşhur müsəlman imamının adını  daşıyanlardan biri leş satışı işində qazandığı “uğurlar”a görə “Leş filankəs” ayaması ilə hörmətlənib. Şəhərdə şadlıq evləri, mağazaları və s. var... Allahın qəzəbi tutar, tutmaz?..


Bərdədə adının mənası “Əli böyükdür” olan şəxsin kafesində əməlli-başlı priton, fahişəxana açılması haqda xəbəri yəqin ki çoxunuz oxumusuz. Həmin “müasir” kafedə Azərbaycan qızları bədənlərini 15 manata satırlar... (bax:http://az.baku.ws/hot_news/25842-azrbaycanda-fahixanadan-gizli-ckili-qzlar-15-manata-xidmt-gostrir-vdeo.). Allahın qəzəbi tutar-tutmaz?...

Digər şəhərlərimizdə olduğu kimi, Bərdədə də neçə-neçə şadlıq sarayları açılıb ki, burada müsəlman(!) ailələrinin təməlini qoyan toy məclisləri kütləvi “alkaşlıq”la qeyd edilir, gəlinlər  Qərb əxlqına uyğun yarımçılpaq qiyafələrdə yüzlərlə sərxoş kişinin qarşısında əyləşirlər... Allahın qəzəbi tutar, tutmaz?.. 
Hələ rayonda son onilliklərdə icra, məhkəmə, prokurorluq, polis və s. strukturlarında sadə vətəndaşlara edilən haqsızlıqlardan danışmıram ki, bunlar bütün respublikaya aiddir...

Xülasə, zəlzələ oldu, kiçik dalğalarla davam etdi və hələki bitib. Bir də nə vaxt davam edəcəyini yalnız Allah bilir... Zəlzələ həm də Yaradanın onu unudanlara xəbərdarlığıdır ki, heç kəs varı ilə, gücü ilə öyünməsin, hər an, hər kəsi yerin altına batıra bilərəm.. Odur ki,  barı, bundan sonra müsəlman adını daşıyan hər birimiz hər bir düşüncəmizə, davranışımıza, əməlimizə diqqət edək və başqalarını da haram və günah əməllərdən çəkindirək... Və əmrlərini pozmaqda həddini aşdıqlarına görə Allahın bir anın içində batırdığı  əxlaqsız Lut tayfasının aqibətini bir daha yada salaq:

“Onların altını-üstünə çevirdik və başlarına odda bişmiş gildən bərk daşlar yağdırdıq. Bunda (bu əzabda) düşünüb-daşınanlar üçün, sözsüz ki, neçə-neçə ibrətlər vardır! Həqiqətən, o (Lut tayfasının yaşadığı Sədum şəhərinin xarabaları Qüreyş kafirlərinin Məkkədən Şama getdikləri) yolun üstündə hələ də durmaqdadır! Bunda möminlər üçün, sözsüz ki, bir ibrət vardır! (Qurani-Kərim, Hicr, 74-78)..

Sultan Laçın

Vida öpüşü zamanı sevgilisinin dilini dişlədi – VİDEO
Üz tanıma texnologiyası ilə 3 cinayətkar yaxalandı
Oruc tutmaq istəyən balaca oğlan hər kəsi güldürdü - VİDEO
Ana fil öz balasına yoxuşu çıxmaq üçün belə kömək etdi - VİDEO
Sabir Rüstəmxanlı Rüstəm İbrahimbəyovun filmi haqda danışdı: “Bu, nə xəstəlikdir?”
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Maraqlı
Hamı tərəfindən qəbul olunmuş 10 yalan- Bizi necə inandırıblar...?
Gündəm
“Media intiharlarla bağlı xəbərlərin işıqlandırılmasından çəkinməlidir, çünki...”
Siyasət
Litva prezidenti: "Gürcüstan Cənubi Qafqazda yeganə ölkədir ki, ona bel bağlamaq olar..."
Gündəm
“İsrailin qondarma erməni soyqırımını tanıması böyük fəsadlara səbəb ola bilər”
Cəmiyyət
Müəllimdən şikayət edən direktor nazirliyə dəvət oldu- FOTO
Həftənin ən çox oxunanları
Alpinistlərlə bağlı şok iddia - “Meyitlər şübhəli şəkildə, anidən tapılıb”
Korrupsionerin evindən çıxan pullar hamını heyrətləndirdi...- FOTO
Bu baş versə, hamımız yanacağıq - Ərdoğan
Kann kino festivalının qırmızı xalısında qıpqırmızı ƏXLAQSIZLIQ...
"4 bacının tək qardaşı idi..." - Dünən şəhid olan əsgərimizin FOTOSU
“Xaricdə bank vətəndaşlara, bizdə isə vətəndaşlar banklara yalvarır”
“Özünə ayaqyolu axtaran xanım video çəkməz...” - “Unibank”dan müştəri ittihamına cavab...
"Ermənistanda Naxçıvan daha populyardır, çünki…" -Ehtiyatda olan polkovnik
Oleq Kuznetsov: "Paşinyan ABŞ-ın istəyilə Naxçıvana atəş açdı"
Azərbaycanlı icra başçısı işə avtobusla gedir - Fotolar
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
 
X

Bəyənin və "Moderator.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin