Xəbər lenti
12/12/2018 [14:41]:
DİN şəhidlərin ruhuna hörmətsizlik edən gənci araşdırır - VİDEO
12/12/2018 [14:30]:
Baba Vəziroğlunu sarsıdan ÖLÜM XƏBƏRİ
12/12/2018 [14:18]:
“Bütün yaradıcılığım Trampa görə arxa plana keçib, bu çox pisdir” -Emin Ağalarov
12/12/2018 [14:12]:
Yaponiya Çinlə danışıqları dayandırmağı planlaşdırır -Telekommunikasiya avadanlığının alınması üzrə
12/12/2018 [14:10]:
Daha bir məhdudiyyət aradan qaldırılır –Hökumət paytaxtda yaşayış hüququ əldə etməyi asanlaşdırır
12/12/2018 [14:05]:
Bakı metrosunda generator problemi həll edilir
12/12/2018 [14:01]:
Qənirə Paşayeva dostlarına səsləndi -"Sizin kimi insanların duaları ilə yaxşı olacam"
12/12/2018 [13:59]:
Tanınmış nasir: "Bəzi "kişiciklər” bərbərliyə can atırlar ki, arvadlarının saçını qırxsınlar..."
12/12/2018 [13:45]:
“Məhbusları spirt, narkotiklə təmin etməklə  pul qazanan qruplar yaranıb...”
12/12/2018 [13:37]:
Qənirə Paşayeva Heydər Əliyevdən yazdı - "Könüllərdə yaşayanlar ölmürlər..."
12/12/2018 [13:31]:
Hacıbala Abutalıbov Heydər Əliyev haqqında şeir dedi - VİDEO
12/12/2018 [13:25]:
Yol polisi texniki baxışa görə sürücülərə müraciət etdi - Qaydalar dəyişib
12/12/2018 [13:21]:
UNEC-də Elmmetrika şöbəsi fəaliyyətə başlayıb...
12/12/2018 [13:17]:
Sabah külək güclənəcək - PROQNOZ
12/12/2018 [13:13]:
Avropa Məhkəməsində Şahbazla Dilqəm haqda müsbət nəticə əldə oluna bilər
12/12/2018 [13:08]:
Heydər Əliyevin xatirəsi Lənkəranda ehtiramla yad olunub... - FOTOLAR
12/12/2018 [13:06]:
Azərbaycan nefti UCUZLAŞDI
12/12/2018 [13:03]:
Çobanovun evindən qumbara tapıldı
12/12/2018 [12:57]:
"Xanımım şikayətlənirdi ki, o qıza-bu qıza şeir yazırsan, amma mənə yox, tale elə gətirdi ki..."
12/12/2018 [12:55]:
“İstanbul və Azərbaycan türkcəsi ümumtürk dili üçün daha münasibdir”
12/12/2018 [12:54]:
Səidə ərsiz doğan məşhurları biabır etdi: “Ona “zontik” kimi baxmaq…”
12/12/2018 [12:47]:
Bakıda vəzifəli şəxsin törətdiyi qətllə bağlı – Rəsmi açıqlama
12/12/2018 [12:45]:
DİN-dən əməliyyat: 25 həbs
12/12/2018 [12:40]:
Nadirin evində oğurluq olub: “50 min dolları apardılar”
12/12/2018 [12:25]:
Putinin yaxın adamının şirkəti  Ermənistanda mis çıxaracaq?..
12/12/2018 [12:15]:
"Düzünü deyim, hamımız qorxmuşduq..." -Deputatın Heydər Əliyev xatirələri...
12/12/2018 [12:07]:
Avtomobilini hissələrə bölüb satan şəxs polisə yalan məlumat verdi
12/12/2018 [12:06]:
Çavuşoğlu Bakıya gəlir
12/12/2018 [12:04]:
“Onun tapşırığından bir gün sonra mənə xalq artisti adı verdilər...” - Heydər Əliyevlə bağlı xatirə...
12/12/2018 [12:02]:
Gələn il kişilərin və qadınların pensiya yaşı belə olacaq - CƏDVƏL
12/12/2018 [11:50]:
Bakıda bir ay ərzində 2 mindən çox ağac əkildi -FOTOLAR
12/12/2018 [11:43]:
Paşinyanın yeni kadr təyinatları məlum oldu
12/12/2018 [11:39]:
“Huawei” şirkətinin maliyyə direktoru sərbəst buraxılıb - Məhkəmə qərarı
12/12/2018 [11:34]:
İndiyədək 2338 şəhidin varisinə birdəfəlik ödəmə qərarı təsdiqləndi
12/12/2018 [11:31]:
Əhali pulu hara xərcləyib?
12/12/2018 [11:26]:
Serialı yarımçıq tərk etdi, 112 min cərimələndi
12/12/2018 [11:15]:
"Saza baxsın tariximi yazanlar..."
12/12/2018 [11:11]:
Zırramanın biridir, amma özünü alim kimi göstərir...
12/12/2018 [11:07]:
Di Kaprio “Oskar”ı geri qaytarır -FOTOLAR
12/12/2018 [11:06]:
Milan Konservatoriyasının professoru: ”Novruz Novruzlu Dədə Qorqud kimi müdrik danışırdı”
12/12/2018 [11:01]:
"Həyat yoldaşım əşyadır ki, onu gizlədəm?" - "O, elə bir yerdə işləyir ki..."
12/12/2018 [10:57]:
Ağcabədidə zəlzələ olub
12/12/2018 [10:52]:
Arktika planetin qalan hissəsindən iki dəfə daha tez “isinir”miş - ARAŞDIRMA...
12/12/2018 [10:43]:
Assosiasiyada kadr dəyişikliyi oldu
12/12/2018 [10:32]:
Heydər Əliyev FOTOLARDA...
12/12/2018 [10:30]:
At hərəkət edən avtomobili vurdu və qaçdı - İnanılmaz yol-nəqliyyat hadisəsi... + VİDEO
12/12/2018 [10:29]:
İşəgötürənlərin məlumatlandırılması üçün tədbirlər keçirilib
12/12/2018 [10:25]:
İlham Əliyev Heydər Əliyevin məzarını ziyarət etdi
12/12/2018 [10:07]:
Ermənilər cəbhədə təxribatlara davam etdi
12/12/2018 [10:04]:
"Hələlik Moskvada hansı yolla Paşinyanı yıxmaq barədə müzakirələr gedir..."
12/12/2018 [10:01]:
Dünyanın ən bahalı toy mərasimi başladı -FOTOLAR
12/12/2018 [09:58]:
“Facebook”un binası boşaldıldı - Bomba xəbərdarlığı
12/12/2018 [09:56]:
"“Xanımlar ürəklə yox, ağılla sevsinlər..."
12/12/2018 [09:54]:
“Sarı jiletlilər” sakitləşmir - Yeni aksiya üçün çağırış edildi
12/12/2018 [09:48]:
Tramp: "Xalq müdafiəmə qalxacaq"
12/12/2018 [09:47]:
Qəhvənin ağlasığmaz faydası aşkarlandı
12/12/2018 [09:45]:
Çempionlar Liqasında 6-cı tur - “Qalarasaray” qismən xilas oldu - NƏTİCƏLƏR
12/12/2018 [09:30]:
Pul və xoşbəxtlik arasında sirli əlaqə varmı? - MARAQLI...
12/12/2018 [09:13]:
Liderləri Tanrı seçir...
12/12/2018 [09:05]:
Dünyanın ən varlı yazıçıları - SİYAHI
12/12/2018 [09:03]:
"Sonra anladım ki, Heydər Əliyev bunu bilərəkdən edib" - Xalq artisti İran xatirələrindən DANIŞDI
12/12/2018 [09:01]:
İsgəndər Həmidovun "Müxalifət zirvəsi" təklifi birmənalı qarşılanmadı Kimlər qarşı çıxdı...
12/12/2018 [08:57]:
“Qarabağlar”dan çıxmış jurnalist: “Uşaqlığımızın bütün “ixtiraları” evimizin yaxınlığında yerləşən göllə bağlı idi”
12/12/2018 [08:49]:
Milli Onkologiya Mərkəzi, Milli Azərbaycan Tarixi Muzeyi... - “Milli” sözünü bu adlara niyə qoşublar?
12/12/2018 [08:48]:
Manat və dolların bugünkü MƏZƏNNƏSİ
12/12/2018 [08:22]:
Su üzündə “qalan” məscid üzə çıxdı- FOTOLAR
12/12/2018 [07:35]:
Oğrunun əli hansı hallarda kəsilməlidir?- Allahın müəyyən etdiyi cəza...
12/12/2018 [00:33]:
Vüqar Əhməd AMEA Ədəbiyyat institutuna şöbə müdiri təyin edildi
11/12/2018 [23:58]:
"Əsas olan seçicilər üçün əlçatan olmaqdır, məkan önəmli deyil..."
11/12/2018 [23:51]:
Parlamentdə yer almayan ən populyar partiya...
11/12/2018 [23:41]:
ATƏT PA sədri: "İşğalçılara qarşı sanksiyalar tətbiq olunmalıdır"
11/12/2018 [23:31]:
Məhkəmə azərbaycanlını yüksək vəzifəyə bərpa etdi –Ukraynada Roman Nəsirova qarşı iddialar sübut olunmayıb
11/12/2018 [23:29]:
“Ərdoğan artıq mənə iki gündən bir yox, altı gündən bir “Hitler” deyir”
11/12/2018 [23:01]:
Saday Şəkərli Mübariz Mənsimova müraciət etdi: "Əyilmədim, yalvarıb kiməsə əl açmadım...."
11/12/2018 [22:55]:
Rus səfir, pop-ulduz, ağır atlət, hüquqşunas... - Trampın impiçmenti üçün hansı sübutlar toplanıb?
11/12/2018 [22:52]:
Vladimir Solovyov bu elanı ermənilərlə müzakirəyə çıxaracaq...
11/12/2018 [22:41]:
Tereza Mey “Mercedes”dən düşə bilmədi - Qapısı bağlandı
11/12/2018 [22:22]:
Rihannanın qəribə kaprizləri - “Razetka”, güldan...
11/12/2018 [22:05]:
Nazir USAİD-in missiya direktoru ilə görüşdü -FOTOLAR
11/12/2018 [22:02]:
2019-cu ilin Ay tutulmaları mafiyaların süqut edəcəyini xəbər verir
Bütün arxiv bir sırada
30/12/2017 [21:22] - Reportaj - ( 7132 dəfə baxılıb)

Cümhuriyyət tələbələrinin xaricə yola salınması- Vağzaldan "reportaj"





Moderator.az Azərbaycan Cümhuriyyətinin 100 illiyi ilə bağlı silsilə yazılarına davam edir.
Bildiyimiz kimi, Cümhuriyyətin təhsil sahəsində həyata keçirdiyi uğurlu addımlardan biri də xarici ölkələrə 100 tələbənin göndərilməsi oldu. Doğrudur, təəssüflər ki, məlum səbəblərdən bu tələbələr öz ölkələrinə faydalı ola bilmədilər. Çünki onların oxumağa getməsindən bir neçə ay sonra bolçeviklər ölkəni istila etdilər. Həmin tələbələrin də durumu həddindən artıq pisləşdi. Maliyyə  mənbələri kəsildi, qürbətdə yaşamaq ağır oldu. Buna baxmayaraq, əksəriyyəti min bir zülmlə təhsillərini başa vursalar da, sonra öz ölkələrinə xeyir verə bilmədilər.
Bizim isə danışacağımız tarix həmin tələbələrin ölkədən yola salınması ilə bağlıdır. O zaman Azərbaycan Cümhuriyyəti hələ bərqərar idi və böyük ümidlərlə yaşayırdı. 100 tələbəni də Balaxanı vağzalından bu ümidlərlə yola salırdılar:

O gün Rusiya və Avropa ali məktəblərində müxtəlif ixtisaslar üzrə oxumağa 100 nəfər azərbaycanlı tələbə göndərilirdi: 17 nəfər Rusiyaya, 3 nəfər İngiltərəyə, 11 nəfər Almaniyaya, 1 nəfər İtaliyaya, 13 nəfər Fransaya, 4 nəfər Türkiyəyə və 50 nəfər İsveçrəyə. Gənclərdən biri Miryusif Seyid Cənab oğlu Mir Abdullazadə qəflətən vəfat etdiyindən və onun əvəzinə orta təhsilli bir gənc tapılmadığından 99 nəfər göndərildi. 1920-ci ilin yanvar ayında, tələbələr xarici ölkələrə yola düşürdülər. Gedənləri yola salmaq üçün stansiyaya çoxlu adam: qohum-əqraba, yoldaşlar və tanışlar, elm-mədəniyyət xadimləri, ədiblər, şairlər, müxtəlif partiyaların nümayəndələri gəlmişdi. Onlar vağzalın böyük salonunda toplaşmışdılar.
Manaf Süleymanov həmin hadisənin şahidlərindən eşitdiyini özünün məşhur “Eşitdiklərim, oxuduqlarım, gördüklərim”də  bu cür əks etdirir:
“Balaxanı məktəbinin müəllimi Seyidbağır Axundzadə ayağa durub dedi: “Cavanlar, siz xaricə oxumağa yüz nəfər yollanacaqdız, çox təəssüf ki, yoldaşınız Miryusif Mir Abdullazadə həyata vida etdi... Azərbaycan fəal bir tələbəsini itirdi. O, Şamaxı qəzasının Lahıc qəsəbəsində doğulmuşdu. Şuşa orta məktəbini qurtarmışdı. İnqilab ərəfəsində, Şuşada kommunistlər firqəsinə daxil olub-çalışmışdı. Ötən 1919-cu ilin yayında Bakıya gəlib, müəllimlər kursunu  qurtardı. Balaxanı zükür məktəbində müəllimliyə başladı. Vəzifəyə son dərəcə diqqətlə yanaşırdı, Məktəbin dörd şöbəsini öhdəsinə alıb gündə fəhlə balaları ilə 5-6 saat çalışırdı. Artıq vaxtını fəhlələrə qəzet-jurnal oxumaqla keçirirdi. Bakıya qayıdanda azarlayıb xəstəxanada yatırdı. Üç gün orda qalandan sonra vəfat etdi. Yoldaşlarını yalnız buraxıb, əbədi getdi. Əziz Miryusif yoldaş, sənin müqəddəs fikirlərin, arzuların uğrunda yoldaşların çarpışacaqlar. Sən vaxtsız vəfat etdin. Allah sənə rəhmət eləsin, - tələbələrə müraciətlə əlavə etdi, - Allah sizə də yar olsun, Vətən övladları”. 

Səmədağa Ağamalıoğlu qalxdı. Hamı ayağa durdu. Miryusifin xatirəsini bir dəqiqəlik sükutla yad etdilər. Səmədağa Ağamalıoğlu ilə bərabər İbrahim Əbilov, Əhməd Pepinov və başqaları da məclisdə iştirak edib tələbələrə nəsihət, məsləhət verdilər”. 
Həmin məclisdə o zaman bütün Qafqazda məşhur olan ən güclü muğam üçlüyü də var idi; Tarzən Qurban Pirimov,  kamança çalan Oqonozaşvili,  bir də təbii ki, xanəndə Cabbar Qaryağdıoğlu”¦.  Böyük salon musiqi təranələrinə, Cabbarın ecazkar, əfsanəvi ahənginə darısqallıq edirdi. Ədəbiyyatşünas Salman Mümtaz qürbətə gedənlərin şərəfinə çay-şirniyyat, meyvə süfrəsi açdı. Səmədağa Ağamalıoğlu gedənlərə nəsihət etdi, bol-bol elm, mədəniyyət, texniki fənn ləvazimatı gətirməyi tapşırdı. Nitqlər söyləndi, xoş arzular diləndi. Qurban Pirimov tar, Saşa Oqonozaşvili kamança çalır, Cabbar Qaryağdıoğlu vaxtaşırı oxuyurdu. Məclisdə çox xoş bir əhvali-ruhiyyə vardı. Lakin dünyanın bu qarmaqarışıq vaxtında Vətəndən, qohum-əqrəba və dostlardan ayrılmaq, övladı uzaq, qürbət ellərə yola salmaq intizarı üzlərdə oxunurdu. 
Stansiyada zəng çalındı. Parovoz uzun, sürəkli xəbərdarlıq fiti verdi. Həyəcan daha da artdı, gedənlər də, qalanlar da üzüntülü dəqiqələr keçirirdilər, gözlərdə yaş, dodaqlarda həzin bir təbəssüm vardı. Astadan səslər eşidilirdi: “Tezliklə məktub yaz!”, “Özündən muğayat ol!”, “Dərslərində diqqətli ol!”, “Qürbət eldə xoş rəftar ol!”, “Həftədə çox yox, heç olmasa bir sətir yaz!”. 
Tarzən birdən “Orta Mahur” çalmağa başladı, gözəl xanəndənin ilhamı coşqun dəniz təki təlatümə gəldi. 

Şəbi hicran yanar canım, 
Tökər qan çeşmi kiryanım... 
Oyadar xəlqi əfqanım, 
Qara bəxtim oyanmazmı...

 Hamı ayağa qalxdı... Tələbələr, qohum-əqraba, valideynlərilə vidalaşıb vaqonlara doluşdular. Musiqi təranələri altında qatar stansiyadan yavaş-yavaş ayrıldı. Pəncərələrdən yaylıqlar göyərçin qanadları təki yellənirdi. Göz yaşları ilə əzizlərini yad diyarlara yola salanlar da əlləri ilə, yellədikləri yaylıqlarla vida salamı göndərir, onlara uğurlu yol diləyirdilər.

Elmin Nuri

Pul və xoşbəxtlik arasında sirli əlaqə varmı? - MARAQLI...
Saday Şəkərli Mübariz Mənsimova müraciət etdi: "Əyilmədim, yalvarıb kiməsə əl açmadım...."
Düşmən parlamentinin “tolerantlıq siması”: kürd, yezidi, rus və suriyalı…
"Hansı kanalı açırsan, ya ərini yuxuya verərək sevgilisinə qoşulub qaçan 10-15 günün gəlinindən, ya da ki..."
“Özümü dənizə atıb öldürmək istəmişəm” - Nazpəri Dostəliyeva
Ədliyyə: 1918-2018
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Cəmiyyət
“Onun tapşırığından bir gün sonra mənə xalq artisti adı verdilər...” - Heydər Əliyevlə bağlı xatirə...
Köşə
Zırramanın biridir, amma özünü alim kimi göstərir...
Araşdırma
Arktika planetin qalan hissəsindən iki dəfə daha tez “isinir”miş - ARAŞDIRMA...
Cəmiyyət
"Əsas olan seçicilər üçün əlçatan olmaqdır, məkan önəmli deyil..."
Cəmiyyət
“Bu parklarda muzeylər açılmalıdır, ictimai iaşə obyektləri yox”
Həftənin ən çox oxunanları
Paşinyan sərhədlərin açılması ilə bağlı Türkiyəyə yalvardı: "Bir şərtlə ki..."
“Təki, erməni ordusu güclü olsun -  pensiyamızın qalxması vacib deyil...”-Xankəndindəki erməni qarı-
Putin Paşinyanın xeyir-duasını çoxdan verib – Biz Qarabağın gününə ağlayaq...
Putin Paşinyandan niyə çəkinir?
"Ermənilərin yaşadığı ərazi Hüseynqulu xanın torpaqlarıdır, oranı da geri almalıyıq...”
Gələcək intim necə olacaq? - Alimlərdən maraqlı açıqlama...
Tramp ata Buşun dəfnində yarıməsrlik ənənəni pozdu - FOTO+VİDEO
"Bacı bacının balasını bu günə qoyarmı?" deyən baldızının Arif Əsgərova deyəcəkləri var...
Arif Əsgərov hardan biləydi ki, baldızı oğlu təhlükəli sularda üzür: Bir həbsin izi ilə...
"Bunu edən adam öz namussuzluğunu ictimailəşdirdi"
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə