Xəbər lenti
22/05/2019 [01:33]:
Azərbaycanlı müğənni İstanbulda yarım milyona ev aldı - VİDEO
21/05/2019 [23:23]:
Rusiyada quduz porsuq magazaya soxularaq, üç nəfəri yaralayıb
21/05/2019 [23:15]:
XİN: "Ermənistan Mxitaryanı öz təxribatçı məqsədləri üçün istifadə edir"
21/05/2019 [23:00]:
“Azərbaycanlılar türklərin əsirlikdən və sürgündən qurtulmasında mühüm rol oynayıb”
21/05/2019 [22:32]:
Səfər Mehdiyev Qulam İshaqzai ilə görüşdü
21/05/2019 [22:29]:
Bakıda MDB dövlətlərinin 19-cu iclası keçiriləcək -FOTOLAR
21/05/2019 [22:23]:
"Təsnifat, mənşə və qiymətləndirmə üzrə ilkin qərar sisteminin inkişafı" mövzusunda seminar başladı
21/05/2019 [22:15]:
“Səhiyyə sahəsinə vəsait ayrılır, lakin çalışanların əmək haqqısı aşağıdır"
21/05/2019 [21:53]:
Mxitaryan desəydi ki, Qarabağ Azərbaycanındır...
21/05/2019 [21:40]:
Azərbaycan millisi italiyalı mütəxəssisin rəhbərliyi altında ilk matçı heç-heçə oynayıb
21/05/2019 [21:38]:
Müdafiə naziri təlim mərkəzində bölmələrin məşqlərini izləyib - VİDEO
21/05/2019 [21:16]:
AFFA: Bakı finalı Mxitaryansız da möhtəşəm keçəcək
21/05/2019 [21:11]:
"İndi bir KİŞİ tapılacaq ki, mənə desin ki, niyə bu günə düşdük?"
21/05/2019 [21:03]:
Deputat: "Elmi dərəcəsini necə aldığı məlum olmayanlar ağzına gələni danışırlar"
21/05/2019 [20:55]:
"Özüm Moskvaya gedib Jirinovski ilə məsələnin aydınlaşdırılmasına cəhd edəcəm...”
21/05/2019 [20:41]:
ABŞ-da Konqres tarixində ilk dəfə iftar təşkil edildi
21/05/2019 [20:36]:
ABŞ-da erməni silah baronu həbs olunub
21/05/2019 [20:33]:
45 il saxta ittihamla həbsdə qaldı: Hökumət 1,5 milyon dollar təzminat ödəyəcək...
21/05/2019 [20:30]:
Əflatun Amaşov Moskvada həbs olunan azərbaycanlı jurnalistdən yazdı
21/05/2019 [20:29]:
Avropalı səyyahlar Azərbaycanda - VİDEO
21/05/2019 [20:27]:
Bakı-Sumqayıt yolunda zəncirvari qəza: Yaralılar var - VİDEO
21/05/2019 [20:00]:
“Şuşa və Laçının işğalı ilə bağlı sövdələşmə aparmış 3 nəfərdən biri Türkiyədə yaşayır…”
21/05/2019 [19:57]:
“Dedi ki, ərinin iş yerində də cadu var, təmizləməsək infarkt keçirib öləcək...”
21/05/2019 [19:12]:
Azərbaycan Texnologiya Universitetinin sabiq prorektoru vəfat edib
21/05/2019 [19:03]:
Azərbaycan diaspor nümayəndələri Ukraynada Avropa Günləri tədbirlərində - FOTOLAR
21/05/2019 [18:54]:
Poroşenkoya cinayət işi açıldı
21/05/2019 [18:52]:
Sumqayıt hadisələri ilə bağlı sənədli film çəkən Davud İmanov kim olub?
21/05/2019 [18:48]:
Nazir müavini Məhəbbət Vəliyeva təhsil şöbələrinin müdirləri ilə görüşdü
21/05/2019 [18:46]:
Ağdamda sel - 2 çoban və 500 qoyun xilas edildi
21/05/2019 [18:42]:
"Gənclərimiz İlham Əliyevin siyasətini dəstəkləyir"
21/05/2019 [18:40]:
“Asiya nəhəngləri” üçün Cənubi Qafqazda əsas önəm kəsb edən ölkə Azərbaycandır”
21/05/2019 [18:22]:
"İngilisi "Tarqovı"da tutub yeyəsi deyilik ki?" - Hafiz Hacıyev
21/05/2019 [18:08]:
Maduro Bakıya gələcək
21/05/2019 [18:06]:
Ölü heyvanın ətini satmaq istədilər, qarşısı alındı
21/05/2019 [18:00]:
Skarlet Yohanson növbəti dəfə evlənir
21/05/2019 [17:53]:
Paytaxt sakinini aldadaraq 10 min dollarını alan şəxs saxlanıldı
21/05/2019 [17:53]:
Maduro Bakıya gələcək
21/05/2019 [17:50]:
Nazirlik: "Şəhərin mərkəzi küçələrinə giriş qadağası yoxdur"
21/05/2019 [17:15]:
"Yeri gələndə mən səndən də abırsızam..." - FOTOLAR
21/05/2019 [17:08]:
“Yalan danışırlar, Allah cəzalarını verəcək..”
21/05/2019 [17:07]:
“Hamının hamıya” prinsipi ilə dəyişdirilməsi məsələsinə dair açıqlama yayıldı
21/05/2019 [16:57]:
Bakı Meriyası vətəndaşların “Torqovı”ya buraxılmayacağı xəbərini TƏKZİB ETDİ
21/05/2019 [16:56]:
Aqrar Xidmətlər Agentliyi haqqında Əsasnamə təsdiqləndi - FƏRMAN
21/05/2019 [16:50]:
AMİP-dən Fuad Abbasovla bağlı çağırış: "Hamımız ona sahib çıxmalıyıq"
21/05/2019 [16:48]:
Azərbaycanın maliyyə sektoru Fransanın məşhur bankını qarşılamağa hazırlaşır - ARAŞDIRMA
21/05/2019 [16:41]:
Azərbaycan Türk fəlsəfəsindən yarpaqlar: MİRZƏ FƏTƏLİ AXUNDZADƏ
21/05/2019 [16:17]:
Yazıçımız Rusiyada təltif olunacaq
21/05/2019 [16:15]:
Erməni əsgərlər qəzaya düşdü: ölən və yaralananlar var
21/05/2019 [16:13]:
ADPU-da “Solğun çiçəklər” tamaşası nümayiş etdirildi
21/05/2019 [16:05]:
Zelenskinin inaqurasiyasında diqqətçəkən 4 MƏQAM
21/05/2019 [16:02]:
Rövşən Rzayev problemləri dinlədi
21/05/2019 [15:58]:
“Formula-1”in əfsanəvi pilotu öldü
21/05/2019 [15:52]:
Həmsədrlər Məmmədyarov və Mnatsakanyanın görüşməsini istəyir
21/05/2019 [15:38]:
Birinci vitse-prezident Kürdəxanıya getdi, göstəriş verdi - FOTOLAR
21/05/2019 [15:22]:
Deputatlar Fuad Abbasovun müdafiəsinə qalxdılar: “XİN münasibət bildirməlidir!”
21/05/2019 [15:19]:
“Onların məqsədi problemin həllinə töhfə vermək deyil” – “İmitasiyadır!”
21/05/2019 [15:18]:
“Müvafiq qurumlarımız Fuad Abbasovun həbsinə özünün münasibətini bildirməlidir...”
21/05/2019 [15:13]:
Mxitaryan Bakıya gəlmir - “Arsenal” rəsmi açıqladı
21/05/2019 [15:07]:
“Falçı mənə sarı su içirirdi, nə pulum var idi ona verirdim”
21/05/2019 [15:01]:
Əflatun Amaşov beynəlxalq tədbirdə nələrdən danışdı?
21/05/2019 [14:53]:
Qara dənizdə Türkiyənin gəmisi atəşə tutuldu –Yaralılar var
21/05/2019 [14:44]:
Sumqayıtda Vəkillər Kollegiyasının ilk regional vəkil qurumunun açılışı oldu
21/05/2019 [14:34]:
Dəniz səviyyəsi sürətlə qalxır - Yüz milyonlarla insan yurdundan olacaq
21/05/2019 [14:24]:
QAT Fuad Abbasovla bağlı bəyanat verdi
21/05/2019 [14:17]:
Buraxılış imtahanlarının nəticələri açıqlandı - RƏSMİ
21/05/2019 [14:14]:
Təhsil Nazirliyi xaricdə təhsil almaq istəyənlərə müraciət etdi - Diqqətli olun!
21/05/2019 [14:05]:
Xınalıq məktəbinin direktoru- “İclası çəmənlikdə keçiririk”
21/05/2019 [14:01]:
İyunda keçiriləcək vacib imtahanların dəqiq təqvimi – Abituriyentlərin diqqətinə
21/05/2019 [13:57]:
Mayın 25-dən 31-dək “Tarqovı”ya giriş məhdudlaşdırılır
21/05/2019 [13:55]:
5000 manatadək cərimə - Sanksiyalar sərtləşdirilir
21/05/2019 [13:54]:
Sinoptiklər 32 dərəcə isti vəd edirlər
21/05/2019 [13:53]:
"Azərbaycan məmurları Zelenskinin dediyi o keyfiyyətlərdən tamamilə uzaqdırlar"
21/05/2019 [13:48]:
““Bakıdakı ermənipərəstlərin üzünə tüpürün!” desəm, məni tutarlar?..”
21/05/2019 [13:47]:
"Danışanda da elə danışmaq lazımdır ki, inandırıcı olsun” -Millət vəkili
21/05/2019 [13:43]:
Sumqayıtda Regional Vəkil Bürosunun açılışı olacaq - FOTOLAR
21/05/2019 [13:40]:
“Nigeriyaya baxsaq, bizdən çox neft hasil edirlər, amma əhalinin 30-40 faizi yoxsuldur"
21/05/2019 [13:40]:
Günay keçmiş sevgilisini bıçaqladı -FOTOLAR
21/05/2019 [13:37]:
Bu Eyyubun yox, Mədəniyyət Nazirliyinin ayıbıdır...”
21/05/2019 [13:27]:
Lisey və gimnaziyalara qəbulla bağlı müsahibə başlayıb
21/05/2019 [13:23]:
Səfirdən Mxitaryana mesaj - “Futbolçusan, get futbolunu oyna”
Bütün arxiv bir sırada
16/01/2018 [11:32] - Ədəbiyyat - ( 1177 dəfə baxılıb)

Varis Diriye, Opra Uinfri və bizim Bircə



Avtobioqrafik roman müəllifi məchul qadına məktub yerinə

Rejissor Şerri Hormanın 2009-cu ildə çəkdiyi “Səhra çiçəyi” adlı bir film var. Somali əsilli fotomodel, yazıçı, ictimai xadim Varis Diriyenin (Waris Dirie) həyatından bəhs edir. Barbar ənənələrin hakim olduğu mühitdə qoca kişiyə ərə verilən 13 yaşlı Varis evdən qaçır. Afrika səhrasını keçib paytaxt Maqadişiyə gəlir. Tale küləyi onu Londona atır. Bəxt üzünə gülür, dünya şöhrətli model olur. Şöhrətin tam zirvəsindəykən bir gün BBC televiziyasına özünün dəhşətli sirrini açır ”“ uşaqlıqda sünnət olduğu deyir və BMT-nin xüsusi səfiri simasında qadın sünnəti kimi vəhşi milli adət-ənənəyə qarşı ümumdünya kampaniyası başladır.

Bircənin “Cəhənnəmdən keçmiş mələk” romanını oxuyanda o film yadıma düşdü.

desert flover

Başqalarının tabu bilib toxunmadığı, sirr deyib danışmadığı hamıyabəlli həqiqəti öz nümunəsində faş etməkdən çəkinməyən insanlar cəsurdular. Bunu eləməyə ürək gərəkdi, asan iş deyil! İlk dövrlər öz cəmiyyətlərində anlayışla qarşılanmasalar da sonradan onlar hər kəsin rəğbətini qazanan şəxslərə çevrilirlər.

Bir də, hansı Tanrı elçisi öz vətənində peyğəmbər olub ki!

“Bircə” anonim müəllifin təxəllüsüdü. “Cəhənnəmdən keçmiş mələk” romanı mühafizəkar adət-ənənələrinin hakim olduğu Azərbaycan əyalətində bir qadın taleyindən bəhs edir. Belə baxanda kitabda oxuduqlarımız hamımızın gözümüzü açıb gördüyümüz, eşitdiyimizdi. Adət-ənənələrimiz deyib qəbul etdiklərimizdi.

Söhbət təkcə hüquqsuz qadının zorən ərə verilməsindən getmir. Guya hansımızın nənəsi babamızı görüb-görüşüb, sevib-sevişib ərə gedib ki! Tək-tüklər ola, olmaya.

Elə öz nənəmdən deyim. Rəhmətlik danışırdı ki, babamı ilk dəfə Tiflisdə, “Leyli və Məcnun” operasında görüb. Əmisi arvadı uzaqdan babamı göstərib deyib ki, əmin səni ona ərə verir. “Kimə, o qara kişiyə?”

Atası öləndən nənəm Tiflisdə əmisigildə yaşayıb. Nənəmin, böyük əmimin pasportda yazılan doğum tarixlərinə inansaq, belə başa düşülür ki, o, 15 yaşında ərə verilib. Babam yaşda ondan xeyli böyük, həm də zəhmli kişiymiş. Sonralar bizə gülə-gülə danışırdı bunu. Deyirdi ki, bunu eşidəndə hətta evdən qaçmaq da istəyib, amma ürək eləməyib.

bircenin kitabi

“Ön sözü”ün müəllifi İmran Bədirxanlı əsərin qəhrəmanını belə təqdim edir: “Mələk ötən əsrin 70-80-ci illər sovet Azərbaycanında böyüyüb boya-başa çatmış tipik əyalət qadınıdır. Az qala islamaqədərki ərəb dünyasında olduğu sayaq qız övladların arzulanmadığı çoxuşaqlı bir ailədə doğulan Mələk ağlı kəsəndən özünü anasına artıq yük, doğmalarına yad varlıq, qardaşları üçün nəslin adını, şərəfini zədələyə biləsi şübhəli məxluq sanıb”.

Kitab haqda geniş yazmaq fikrim yoxdu, ədəbi tənqidçi deyiləm. Bircə onu deyim ki, Bircənin yazı dilini, təhkiyəsini bəyəndim. İmranla da razıyam, bu “avtobioqrafik roman çağdaş ədəbiyyatımızda bənzəri olmayan sənət nümunəsidir”.

“Özllərində cürət tapıb öz şəxsi hekayələrini danışan bütün qadinlarla qürur duyuram və onlardan ilham alıram. Bu il biz tarixə düşdük”.

Bu sözləri o gün “Qızıl qlobus” mükafatı alan Opra Uinfri (Oprah Winfrey) deyib. O, bu mükafatı kinematoqrafiyaya verdiyi töhfəyə görə alıb. Opra aktrisa, teleaparıcı, telemaqnat, ictimai xadimdi.

O, dünyanın ən nüfuzlu qadınları sırasında ön sıralarada gedənlərdəndi. Opra Uinfri ilk qaradərili milyarder qadındı. Sərvəti 2,8 milyard dollardı. Onun radioşəbəkəsi, kinostudiyası, populyar saytı, jurnalı və kabel televiziyası var.

Bunlar indi olanlardı. O vaxt isə”¦

Opra Uinfri etiraf edib ki, uşaqlığı qardaşlarının, dayısı və onun dostlarının atmacaları, nə bilim, əlləmələri, barmaqlamaları və bu sayaq başqa cinsəl sataşmalarıyla keçib. Belə gözümçıxdı həyata dözməyib, 60-cı illərin üsyankar yeniyetmələri kimi o da etiraz edib ”“ evdən qaçıb küçəyə sığınıb.

9 yaşında zorlanıb. 14 yaşında uşaq doğub. Uşağı doğuşda ölüb. Bundan sonra doğa bilmək qabiliyyətini itirib.

Bu gün Opra Uinfri ABŞ prezidentliyinə iddiasını dilə gətirir.

opri

Onun uğuru tele-şoularında tamaşaçılarla səmimi ünsiyyət qura, insanlara özünəinam duyğusunu aşılaya bilməsindədi. “Həyatınızda nəyisə dəyişdirin!” çağırışı milyonlarla insana sirayət edib.

Məruz qaldıqları cinsi zorakılığa görə qadınlar yox, bunu edən kişilər utanmalıdılar! Onun bu qətiyyəti ictimai rəydəki ehkamları alt-üst edir. Qadınlara ürək verir, dillərini açır.

Son aylar Hollivud aktrisalarının başlatdıqları hərəkat ümumsükunət içində tornado effekti verdi. Opra Uinfridən ilhamlanmalarına şübhəm yoxdu.

***

Ayıblar qaranlıqda ayıbdılar, gün işığı hər qaranlığı aydınladır. Dünya aydınlıqda gözəldi!

Əsərin bədiliyi bir yana Bircənin romanı qadın cəsarətinə misal kimi də qiymətlidi.

Vahid Qazi

15.01.2017

Ukulhas adası, Maldiv

loading...
loading...
“Dedi ki, ərinin iş yerində də cadu var, təmizləməsək infarkt keçirib öləcək...”
Bu Eyyubun yox, Mədəniyyət Nazirliyinin ayıbıdır...”
“Qanımız başqa millətə qarışmamalıdır, yəhudi oğlan mütləq yəhudi qızla evlənməlidir”
"Artıq nəğmənin bizə nə vaxt gərək olduğunu bilirik!"
Floridada yaşayan azərbaycanlı göz həkimi - FOTOLAR
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
İqtisadiyyat
“Asiya nəhəngləri” üçün Cənubi Qafqazda əsas önəm kəsb edən ölkə Azərbaycandır”
Dünya
"Yeri gələndə mən səndən də abırsızam..." - FOTOLAR
Cəmiyyət
“Yalan danışırlar, Allah cəzalarını verəcək..”
Siyasət
“Onun fəaliyyətinə qiymət vermək üçün bir qədər gözləmək lazım gələcək...”
Cəmiyyət
Nazirlik bu kənddə yeni məktəb binasının tikintisinə başladı - FOTOLAR
Həftənin ən çox oxunanları
"Emin 444" öldürən çempionun yaralı görüntüsü yayıldı - FOTO
Rusiya üçün “S-400”-ü yaratmış azərbaycanlı haqda yeni film çəkildi-VİDEO
DYP əməkdaşları "Gelendevagen" deyir, "Niva"nın sahibi isə daş atıb başını tutur ki...
"Fahişə belə, bu hərəkəti eləməz, amma bizim "zapravka"lar edir, müvafiq qurumlarsa..."
İrana gündə 500 raket zərbəsi!
Əhmədova Abdullayevin ifşa videosunu yaydı: "Tövbə edin və heç kimin haqqına girməyin"
“Şəmistana fəxri ad versələr, inciyərəm...”
İcra başçısına zərfdə güllə göndərdilər: "Çox yaxşı bilirəm ki..."
Tarix İnstitutunun Keşikçidağla bağlı BƏYANATI
Bakıda tələbələr arasında qanlı davanın görüntüsü yayıldı - ŞOK VİDEO
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2019
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və s. işlər üçün əlaqə:
Telefon: 0502711225, 0507440247 (Whatsapp)
e-mail: [email protected]