Xəbər lenti
10/12/2018 [08:32]:
İnqilabçılar Ermənistan parlamentini tutdu: QARABAĞ KLANI...
10/12/2018 [07:35]:
“Nəfsimi elə adət etdirirəm ki,  bir parça çörək tapsam, ona qane olsun...”
10/12/2018 [00:33]:
Cümhuriyyət parlamentinin açılış saatında yaşanan maraqlı olaylar – Şifrəli ifadələr və böyük hədəflər
10/12/2018 [00:01]:
Polisə fövqəladə hallar üçün elektriklə işləyən avtomobillər verildi - TEXNOİNQİLAB...
09/12/2018 [23:52]:
Qazax heykəltəraşın yaratdığı möhtəşəm Koroğlu abidəsi Türkiyədə qoyulacaq...
09/12/2018 [23:46]:
Koçaryan tərəfdarları mitinqlərə çağırış etdilər
09/12/2018 [23:29]:
Avropa sarı rəngə boyanacaqmı?
09/12/2018 [23:28]:
İslamsız İran və Yaxın Şərq
09/12/2018 [23:00]:
Ermənistanda əhalinin əksəriyyəti seçkilərə getmədi - YENİLƏNİB
09/12/2018 [22:24]:
“Huawei” qalmaqalına görə ABŞ səfiri Çin XİN-ə çağırıldı
09/12/2018 [22:17]:
Ər-Riyad Ankaranın tələbini rədd etdi
09/12/2018 [22:00]:
Heydər Əliyevin vəfatından 15 il keçir: "Nə qədər ki, Odlar Yurdu Azərbaycan var..."
09/12/2018 [21:35]:
Rusiya çempionu hamamda öldü
09/12/2018 [21:25]:
Sarkisyan səsvermədə problemlə üzləşdi -Cihaz keçmiş prezidenti tanımadı
09/12/2018 [21:17]:
Rəsmi Parisdən Trampa XƏBƏRDARLIQ: “Fransanın daxili işlərinə burnunu soxma!”
09/12/2018 [21:06]:
Şahnazryan Paşinyanı ifşa etdi: "Çünki onları zibil vedrəsinə atmaq istəmirdim..."
09/12/2018 [20:13]:
CAR-da dəhşətli qəza: 13 nəfər diri-diri yandı
09/12/2018 [20:09]:
Vanadzora seçkilərdə nəzarət üçün əlavə polis qüvvələri göndərildi
09/12/2018 [20:04]:
Fransalı nazir Trampa qəzəbləndi: "İşlərimizə qarışma!"
09/12/2018 [19:58]:
“Qarabağ” 6 cavabsız qolla qalib gəldi
09/12/2018 [19:40]:
İsrail bu ölkə ilə əlaqələrin bərpası üçün “Mossad”ı dövrəyə soxub
09/12/2018 [19:23]:
Saxta şeyxdən İYRƏNC TƏLƏB: "Bir-birinizlə əlaqəyə girin"
09/12/2018 [19:05]:
"Ailə qursam, ərimlə efirə çıxacam" - Mənzurə
09/12/2018 [18:57]:
“Toyota” 13 mindən çox avtomobili geri çağırır
09/12/2018 [18:51]:
Putin Paşinyanın xeyir-duasını çoxdan verib – Biz Qarabağın gününə ağlayaq...
09/12/2018 [18:43]:
Liftdə qalanlar xilas edildi
09/12/2018 [18:23]:
İran 2018-ci ildə raket sınaqlarının sayını iki dəfə artırıb
09/12/2018 [17:46]:
Parisdəki “Azərbaycan evi”nin rəhbəri: “Azərbaycanlılar üçün hər hansı təhlükə yoxdur”
09/12/2018 [17:36]:
Qətərdən Səudiyyə ilə bağlı gözlənilməz qərar...
09/12/2018 [17:31]:
DYP Mingəçevirdə reyd keçirib, 100-dən çox sürücü saxlanılıb –VİDEO
09/12/2018 [17:27]:
“Bəlkə pulları insanlara geri qaytarmağın vaxtı çatıb?” –ABŞ prezidenti Makrona çağırış etdi
09/12/2018 [17:24]:
Dilənçi qadının milyonluq villası aşkar edildi -FOTO
09/12/2018 [17:21]:
Paşinyandan seçici fəallığının az olmasına şərh: "İndi avtobuslarla seçici daşınmır"
09/12/2018 [17:16]:
Türkiyənin insan kimi rəqs edən ilk robotu səhnədə aşdı: ""Mini ada"nın digital ekranı və başı zədələnib"
09/12/2018 [17:08]:
Trampdan “seçkiə müdaxilə” üzrə araşdırmaya etiraz: "Bu, mənə 30 milyon dollara başa gəlib"
09/12/2018 [17:03]:
Prezident xalqdan üzr istəyəcək, vergiləri kəskin azaldacaq -Makron etirazçıların tələbləri ilə razılaşdı
09/12/2018 [17:00]:
İraq yenə sel suları altında qaldı, 7 nəfər öldü
09/12/2018 [16:59]:
Azərbaycanda yeni duz yataqları açılacaq
09/12/2018 [16:55]:
“Apple”dan Çinə qarşı növbəti sərt addım...
09/12/2018 [16:40]:
Belçikada milliyətçi partiya koalisiya hökumətindən çıxdı
09/12/2018 [16:18]:
“Bizim polisimizə lağ edənlərin polisi görün nələr edir” - Ərdoğan
09/12/2018 [16:11]:
Messi 15 milyon dollara təyyarə aldı -FOTOLAR
09/12/2018 [16:09]:
Qülləyə çıxaraq intihar etmək istəyən şəxs xilas edildi
09/12/2018 [15:58]:
Ermənistanda seçki məntəqəsində qanunsuzluq aşkarlandı - Səsvermə dayandırıldı
09/12/2018 [15:49]:
"Lotu Quli"nin azadlığa çıxdığı anın görüntüləri yayıldı - VİDEO
09/12/2018 [15:39]:
"Rusiya Ukraynaya zərbə vurmaq üçün güclü hərbi hücum bölmələri yaradır" - İDDİA...
09/12/2018 [15:38]:
Asfalt yollar, hündür binalar... - Daha “quşlar, quşlar ay, quşlar” oxuya bilmirik
09/12/2018 [15:34]:
Qızıl bahalaşacaq - dünyada 7 faiz, Azərbaycanda 9 faizdən çox... - EKSPERT
09/12/2018 [15:31]:
Azərbaycanda piylənmə diaqnozu qoyulan uşaqların sayı AÇIQLANDI
09/12/2018 [14:49]:
Polislər ictimaiyyət qarşısında Qurana and içdi: "Bir daha rüşvət almayacaq - FOTO
09/12/2018 [14:24]:
Elçin Əlibəylinin verilişi bağlandı
09/12/2018 [14:05]:
Sabahın hava proqnozu açıqlandı
09/12/2018 [13:47]:
Parisdə "sarı jiletlilər"in aksiyası zamanı saxlanılanların sayı 1726 nəfərə çatdı
09/12/2018 [13:23]:
Ermənistanda seçkilər olduqca passiv keçir - MSK ilk hesabatı verdi
09/12/2018 [13:10]:
Britaniya müdafiə nazirinin şəxsi parlament katibi "Brexit" sazişinə etiraz əlaməti olaraq istefa verib
09/12/2018 [12:58]:
Ermənistanda seçici səs verə bilmədi - Namizədləri tanımırmış
09/12/2018 [12:37]:
Professor: "Dilimizdə əcnəbi sözlərin işlədilməsi də ciddi problemlərdən biridir"
09/12/2018 [12:20]:
Everest dağını fəth etmək üçün dağçılara kömək edən tayfa - FOTOLAR
09/12/2018 [12:04]:
Serj Sərkisyan seçkilərdə iştirak edəcəkmi? - Partiyası açıqladı
09/12/2018 [11:52]:
Şakira vergi borcunu ödəməkdən yayındı...
09/12/2018 [11:50]:
Hacıbəylinin varisləri Azərbaycanın tarixi ilə tanış olublar - FOTO
09/12/2018 [11:42]:
Hollandiya sarı rəngə bürünür: "Sarı jiletlilər" hökümətin istefasını tələb edir
09/12/2018 [11:38]:
Qış gəldi və Kürdəxanıda sakinlər yenə yolsuzluq problemindən gileyləndilər - FOTOLAR
09/12/2018 [11:26]:
Leşenko xəstəxənaya çatdırıldı
09/12/2018 [11:21]:
Sumqayıtda gənc qız 2-ci mərtəbədən yıxıldı: vəziyyəti ağırdır
09/12/2018 [11:01]:
Heydər Əliyev paylaşdı: Putinlə birgə... - FOTO
09/12/2018 [10:54]:
Donald Tramp Ağ Evin aparat rəhbəri Con Kellinin istefa verəcəyini açıqlayıb
09/12/2018 [10:50]:
Cinayət Məcəlləsinə VACİB DƏYİŞİKLİK qüvvəyə mindi - Məsuliyyətdən azad olmaq üçün...
09/12/2018 [10:48]:
Əliyevin Rusiyada “hamının hamıya” təklifinin səbəbi
09/12/2018 [10:28]:
Bakıda ağır qəza – QADIN ÖLDÜ, YARALILAR VAR
09/12/2018 [10:18]:
Bu gün İslam ümmətinin başına nadanların gəlməsinin nəticələrini yaşayırıq...
09/12/2018 [10:10]:
Ermənistanda nə qədər azərbaycanlı əsir var? – Son məlumat
09/12/2018 [10:06]:
Fransada ümummilli etiraz günündə 125 min nəfər iştirak edib
09/12/2018 [10:05]:
Ermənistanda sükut günü pozuntusuz keçib
09/12/2018 [10:00]:
Rusiyanın tanınmış hüquq müdafiəçisi vəfat etdi
09/12/2018 [09:53]:
Ermənistanda növbədənkənar parlament seçkiləri başladı
09/12/2018 [09:49]:
Atəşkəs 30 dəfə pozulub
09/12/2018 [09:26]:
QORXUNC OLAY: cərrahı evə cağırıb öldürdülər - FOTO
09/12/2018 [09:22]:
Trampdan Fransaya TÖVSİYƏ - Vergiləri...
09/12/2018 [00:04]:
1385 etirazçı saxlanıldı, 118 nəfər yaralandı - Fransa çalxalanır
Bütün arxiv bir sırada
13/02/2018 [17:13] - Ədəbiyyat - ( 3600 dəfə baxılıb)

Böyük Azərbaycan şairi Nizaminin ölümündən sonrakı möcüzəsi - TARİX





XVI əsrin sonunda Gəncə-Qarabağ əyalətində mövcud olan vəqflərin ən önəmlisi «Şeyx Nizami vəqfi» hesab edilirdi. XVI əsrin sonunda Gəncə şəhəri Osmanlı hakimiyyətinə tabe edildikdən sonra «Şeyx Nizami vəqfi»nin də gəlirləri qeydiyyata alınmışdır. "Şeyx Nizami vəqfi" haqqında ilk məlumat türk tarixçisi Fəxrəddin Kırzıoğlu tərəfindən verilib. Fəxrəddin  Kırzıoğlu 1979-cu ildə Ankara Universitetinin Ədəbiyyat fakültəsi tərəfindən nəşr edilən «Araşdırma» jurnalında çap etdirib.

1593-cü  il...Osmanlı vilayət tahrir dəftərlərində adı çəkilən Gəncə-Qarabağ sancağının ulus və oymaqları» adlı məqaləsini dərc etdirərək elmi ictimayyətin diqqətini yeni bir sənədə yönəldir. Müəllif adı çəkilən məqalədə, XVI əsrin sonunda Osmanlı dövləti tərəfindən Cənubi Qafqazda (əsasən Azərbaycan ərazisi) tətbiq edilən idarə sistemi, əhalinin sosial-iqtisadi vəziyyəti və Gəncə-Qarabağ əyalətində mövcud olan vəqflərin(əsasən «Şeyx Nizami vəqfi» haqında) iqtisadi imkanları haqqında geniş məlumat verib.

Moderator.az 
  AMEA, Z. M. Bünyadov adına Şərqşünaslıq İnstitutunun əməkdaşı Cavid Qasımov Nizami vəqfi haqqında çox maraqlı qeydlərini oxuculara təqdim edir:
 
«Şeyx Nizami vəqfi» haqqında Azərbaycanın elmi mühitinə ilk məlumat mərhum akademik Həmid Araslı tərəfin-dən verilmişdir. Akademik Həmid Araslı 1983-cü ildə «Ədəbiyyat və incəsənət» qəzetində «Nizami vəqfi haqqında yeni sənəd» adlı məqaləsini nəşr etdirərək, Azərbaycanda Nizami Gəncəvi irsinin araşdırılmasına çox qiymətli tövhə vermişdir.
1984-cü ildə «Ədəbiyyat və incəsənət» qəzetində Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Şərqşünaslıq İnstitutunun əməkdaşı Husaməddin Məmmədov və mərhum akademik Ziya Bünyadovun birlikdə hazırladıqları «Nizami vəqfi haqqında sənədə dair» adlı məqalə nəşr edildi. Məqalədə, «Şeyx Nizami vəqfi» haqqında ümumi məlumatlarla yanaşı, onun osmanlıca yazılmış mətni də Azərbaycan dilinə tərcümə edilərək verilmişdi.
«Gəncə-Qarabağ əyalətinin icmal dəftəri»nin məlumatlarına görə «Şeyx Nizami vəqfi»nin büdcəsi təkcə, Atabəy Qızıl Arslan tərəfindən verilən Həmdünyan(Osmanlı qaynaqlarında həmçini İlə kimi də qeyd olunur) kəndinin torpaqlarının gəlirləri əsasında formalaşmırdı. Gəlirlərinin artmasına əhali tərəfindən qəbrin ziyarətgaha çevrilməsi, hökmdarlar, tacirlər, sənətkarlar və cəmiyyətin digər təbəqələrinə mənsub olan varlı adamların öz əmlaklarının hamısını və ya bir hissəsini vəqf etməsi çox ciddi təsir göstərmişdir. «Gəncə-Qarabağ əyalətinin icmal dəftəri»nə əsasən Osmanlı hakimiyyəti illərində aşağıdakıların gəlirlərinin birbaşa «Şeyx Nizami vəqfi»nə verildiyini görürük.

1. Həmdünyan kəndinin gəlirlərinin bir hissəsi

2. Adı bilinməyən ikinci bir kəndin gəlirləri

3. Torpaq ərazisi (məzra)

4. Bir bağ

5. Bir bostan

6. Mal-qara saxlanılan ərazi

7. Gəncə qalasında iki nalbənd dükanı

8. Gəncə qalasında bir qəssab dükanı

9. Gəncə qalasında bir çörək dükanı

10. Gəncə qalasındakı bir imarətin iki hücrəsi

«Gəncə-Qarabağ əyalətinin icmal dəftəri»ndə «Şeyx Nizami vəqfi»nin illik gəlirinin 17 min 480 ağça (gümüş pul)olduğu qeyd olunur. Əldə olunan vəsait bir hissəsi aşağıdakılara sərf olunurdu.

1. Tevliyyət- yəni vəqfin idarə edilməsi işlərinə

2. Cibayət-yəni vəqfin gəlirlərini toplanması işlərinə

3. Taamiyyə-yəni ərzağın alınmasına

4. Qurban kəsilməsinə

5. Fərraşın maaşının ödənməsinə

6. Türbədarın maaşının ödənməsinə

7. Şah Abbas məscidindəki müəllimlərin maaşının ödənməsinə

8. Şeyx Nizaminin türbəsinin təmir olunmasına

9. Şeyx Nizaminin türbəsinin işıqlandırılmasına

10. Yoxsullar və yolçular üçün yemək hazırlanmasına

11. Mədrəsə tələbələrinin ehtiyaclarının ödənməsinə


Hazırladı: Elmin Nuri

Paşinyandan seçici fəallığının az olmasına şərh: "İndi avtobuslarla seçici daşınmır"
Türkiyənin insan kimi rəqs edən ilk robotu səhnədə aşdı: ""Mini ada"nın digital ekranı və başı zədələnib"
Trampdan “seçkiə müdaxilə” üzrə araşdırmaya etiraz: "Bu, mənə 30 milyon dollara başa gəlib"
Messi 15 milyon dollara təyyarə aldı -FOTOLAR
Ermənistanda seçki məntəqəsində qanunsuzluq aşkarlandı - Səsvermə dayandırıldı
Ədliyyə: 1918-2018
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Araşdırma
Cümhuriyyət parlamentinin açılış saatında yaşanan maraqlı olaylar – Şifrəli ifadələr və böyük hədəflər
Dünya
Dilənçi qadının milyonluq villası aşkar edildi -FOTO
Cəmiyyət
Bu gün İslam ümmətinin başına nadanların gəlməsinin nəticələrini yaşayırıq...
Dünya
Ən pis işləri görən və adam yerinə qoyulmayan tayfa -FOTOLAR
Mədəniyyət
“Bu, yalnız mənim yox, həm də teatrımın və ölkəmin uğuru oldu”
Həftənin ən çox oxunanları
"Əgər Prezident Leyla xanımı bu vəzifəni qəbul etməyə razı sala bilsə..." - TƏKLİF
Fitnəkar ruslar ermənilərə Naxçıvanı da vəd etdilər: Bəs bizimkilər niyə susur...?
Bu deputat Cəbrayılın kəndindəki erməni ailələrinin hər birinə 10 min dollar bağışlayıb...-VİDEO
Raket belə onu dayandırmaqda acizdir! - Putinin təkərli sığınacağı...
“Vəfa Quluzadə, Tofiq Zülfüqarov və mən istefa verməsəydik, böyük problemlər olacaqdı”
"Ermənilərin yaşadığı ərazi Hüseynqulu xanın torpaqlarıdır, oranı da geri almalıyıq...”
“Fağır” Ermənistan silahlanma sürətinə görə dünyada üçüncü, Avropada birinci oldu...
Gələcək intim necə olacaq? - Alimlərdən maraqlı açıqlama...
Tramp ata Buşun dəfnində yarıməsrlik ənənəni pozdu - FOTO+VİDEO
Arif Əsgərov hardan biləydi ki, baldızı oğlu təhlükəli sularda üzür: Bir həbsin izi ilə...
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə