Xəbər lenti
26/04/2018 [13:33]:
Sabah 30 dərəcəyə yaxın isti gözlənilir
26/04/2018 [13:23]:
Rusiyada tibb, biologiya və pedaqogika sahələrində məktəb yaradan nüfuzlu Azərbaycan alimləri
26/04/2018 [13:20]:
Azay Quliyev Ermənistandakı inqilabdan danışır -VİDEO
26/04/2018 [13:18]:
Ermənistanda yeni baş nazirin seçiləcəyi tarix açıqlandı
26/04/2018 [13:13]:
“Məşhur şuşalılar” sərgisi keçiriləcək - ERMƏNİ HƏYASIZLIĞI SƏRHƏD TANIMIR...
26/04/2018 [13:09]:
Dünyanın 20 lideri məlum oldu - FOTOLAR
26/04/2018 [13:05]:
“Belə adamlar ya xəstədilər, ya da cəmiyyətin içərisində psixoloji narazılıq salmaq istəyirlər"
26/04/2018 [12:53]:
Ermənistanda etiraz aksiyaları yenidən başladı
26/04/2018 [12:51]:
Azərbaycan Uşaqlar Birliyinin sədri rüşvətxorluqda ittiham edilir
26/04/2018 [12:43]:
Qazaxda tikinti-quruculuq işləri sürətlənir
26/04/2018 [12:36]:
Gözləri olmayan körpə doğuldu -VİDEO
26/04/2018 [12:31]:
Müəllimlərin işə qəbulu qaydaları yenilənəcək
26/04/2018 [12:24]:
"Heydər Hüseynovun anadan olmasının 110 illiyi” mövzusunda dəyirmi masa keçirildi
26/04/2018 [12:15]:
“Hörmətli hakimiyyət, icazə verin, azad nəfəs alaq...” - Tanınmış aktrisa
26/04/2018 [12:11]:
Şagirdləri gözləyən təhlükə və maneələr – Valideynlər ən çox nələrdən qorxurlar?
26/04/2018 [12:07]:
Azərbaycan Beynəlxalq Bankı UNEC-də karyera günü keçirib
26/04/2018 [12:04]:
Azercell-in Mobil Göz Klinikası öz fəaliyyətini davam etdirir
26/04/2018 [12:03]:
Məşhurların övladları: General Oruc Zalovun polkovnik oğlu
26/04/2018 [11:53]:
Paşinyan Sarkisyanın keçmiş müttəfiqi ilə danışıqlar apardı
26/04/2018 [11:52]:
Oğrunu mağazadan pul bibərlə qovdular - VİDEO
26/04/2018 [11:45]:
Saqqızdan idman ayaqqabısı istehsal etdilər - FOTO
26/04/2018 [11:43]:
Polis üzərində “Kalaşnikov” gəzdirən şəxsi SAXLADI - BAKIDA
26/04/2018 [11:42]:
“Plastik qablardan istifadə insan səhhəti üçün zərərlidir...”- Professor xəbədarlıq etdi
26/04/2018 [11:29]:
Sarkisyan hakim partiyanın sədrliyindən də istefa verir
26/04/2018 [11:27]:
Naxçıvanda Nuh peyğəmbərə heykəl qoyuldu - FOTO
26/04/2018 [11:26]:
Qazaxıstan və Ermənistan prezidentləri telefonla danışıdılar
26/04/2018 [11:22]:
Arıqlamaq istəyirsinizsə bu qidaları mütləq yeyin - SİYAHI
26/04/2018 [10:59]:
Sarkisyan hakim partiyanın sədrliyindən də istefa verir
26/04/2018 [10:54]:
Mingəçevir su elektrik stansiyası yenidənqurmadan sonra bu il istifadəyə veriləcək
26/04/2018 [10:42]:
Kişilər niyə tərk edir? - Cəmi 4 CAVAB
26/04/2018 [10:34]:
Dövlət qulluqçusu olmaq istəyənlərin DİQQƏTİNƏ
26/04/2018 [10:27]:
Alimlər depressiyadan qorunmağın ən sadə üsulunu tapıblar
26/04/2018 [10:22]:
Paşinyanın arxasında duranların kimliyi məlum oldu
26/04/2018 [10:18]:
“Facebook” I rübdə reklamdan 12 mlrd. dollar gəlir əldə edib
26/04/2018 [10:15]:
Sabah Şimali və Cənubi Koreya liderlərinin görüşü keçiriləcək...
26/04/2018 [10:12]:
Ana olmaq istəyir - “Ərə gedərəm-getmərəm, öz işimdir”
26/04/2018 [10:11]:
Rusiyadan Ramiz Mehdiyevə böyük mükafat - "Şərəf" ordeni
26/04/2018 [10:05]:
İki liderin Ankaradan İrəvana son mesajı -Tarixi şans qaçırılsa..
26/04/2018 [09:56]:
Ramiz Mehdiyevin dedikləri istintaqa başlamaq üçün əsasdırmı -Sabiq nazirlərin başı dərddə
26/04/2018 [09:51]:
"Feysbuk yırtıcıları"nın "öldürdüyü" Könül Xasıyeva Moderator.az-a danışdı...
26/04/2018 [09:45]:
İrəvanın mərkəzi küçələrinə zirehli texnika çıxarıldı
26/04/2018 [09:40]:
“Mütləq növbədənkənar parlament seçkiləri keçirilməlidir”
26/04/2018 [09:34]:
Cəbhədən xəbər var
26/04/2018 [09:31]:
Cümhuriyyət hökumətinin İranla əlaqələri necə idi?
26/04/2018 [09:24]:
Podqoritsada “Arşın mal alan” filmi nümayiş olundu - Monteneqro dilində...
26/04/2018 [09:22]:
Ərdə olmaq həyat mənbəyi imiş - Ailəli xanımların ürək-damar sistemləri, psixi problemləri..."
26/04/2018 [09:14]:
Nazir onu mətbuat katibi vəzifəsindən çıxardı, yeni vəzifə verdi
26/04/2018 [09:10]:
Manatın bugünkü MƏZƏNNƏSİ
26/04/2018 [09:07]:
“Rayon camaatı şəhərə gələnə qədər buradakılar quş uçururdu”
26/04/2018 [09:05]:
Səlim Müslümovun elan etdiyi müsabiqə ləğv olundu
26/04/2018 [08:58]:
Hüseyn Abdullayev hardadır? -Onu təcridxanaya aparan səbəb nədir?
26/04/2018 [08:54]:
Prezident ən yaxşı Quran oxuyana bahalı avtomobil bağışladı - İBRƏTAMİZ + FOTO
26/04/2018 [01:38]:
Qadınların orta yaşlarda etdiyi 12 səhv - Siz də belə edirsinizmi? + İLGİNC FOTOLAR
26/04/2018 [00:49]:
ÇL: “Real” “Bavariya”nı məyus etdi
26/04/2018 [00:47]:
Türkiyədə silahlı toqquşma: Ölən və yaralılar var
25/04/2018 [23:58]:
Laçının kəndlərində məskunlaşmış ermənilər separatçı rejimdən şikayətləndi - VİDEO
25/04/2018 [23:54]:
Zaxarova: "ABŞ-da Rusiya konsulluğuna basqın ediblər" (VİDEO)
25/04/2018 [23:48]:
"Zatən bu səbəbdən erməni xalqı Sarqsyanı hakimiyyətdən qovdu" - VİDEO
25/04/2018 [23:45]:
Azərbaycan Cümhuriyyətin süqutunun gizlinləri – Dəqiq faktlar, deyilməyən məqamlar…
25/04/2018 [23:32]:
"Moskva hiss edir ki, oyuncaq Qarabağ klanının hakimiyyətinə son qoyulmaq üzrədir"
25/04/2018 [23:31]:
Paşinyan: "Etiraz aksiyaları davam etdiriləcək"
25/04/2018 [23:28]:
Professor Firudin Cəlilov növbəti dəfə Türkiyədə - “Müalicə davam edir”
25/04/2018 [23:26]:
Sarqsyana hətta Putin kömək edə bilmədi: Moskva "timsah göz yaşları"na inanmır...
25/04/2018 [23:05]:
Ermənistanın XİN rəhbəri Moskvaya yollanıb
25/04/2018 [23:03]:
İranın Suriyaya göndərdiyi aviayüklər Vaşinqtonu narahat edir
25/04/2018 [22:58]:
Serj Sarkisyan: “Yenidən müraciət etməyə məcburam...”
25/04/2018 [22:55]:
Bakının bir hissəsi qazsız qalacaq
25/04/2018 [22:39]:
Ermənistanda inqilab: Nalbandyan Moskvaya yollandı
25/04/2018 [22:32]:
AXC-nin 100 illiyi ilə bağlı yeni medal təsis edilir
25/04/2018 [22:31]:
FİFA prezidenti “Qarabağ”ı təbrik etdi
25/04/2018 [21:48]:
"Təhsildə varislik və fasiləsizlik prinsipləri təmin olunmalıdır..."
25/04/2018 [21:47]:
“Mir Cəlal irsinin təbliği” layihəsi üzrə növbəti tədbir keçirildi
25/04/2018 [21:47]:
Diqqət! Spirtli içkilərin daha bir zərəri aşkar edildi - XƏBƏRDARLIQ
25/04/2018 [21:39]:
Anası ilə dalaşan uşaq kredit kartını oğurlayıb lüks otelə tətilə getdi - HEYRƏTAMİZ...
25/04/2018 [21:39]:
Putin Ermənistan üçün narahatdır - Sarkisyanla danışdı
25/04/2018 [21:37]:
"Aşığın sözü qurtaranda "dalay-dalay" deyər..." - Flora Röyaya
25/04/2018 [21:31]:
“Neftçi” bəyanat yaydı - “Adımızdan sui-istifadə edirlər”
25/04/2018 [21:26]:
Yunanıstan lideri İlham Əliyevi təbrik edib
25/04/2018 [21:24]:
Meymunu suya itələyən gənc həyatının dərsini aldı - FOTO+VİDEO
25/04/2018 [21:21]:
Üz kremi oğurlayan İspaniyalı məmur istefa verdi
Bütün arxiv bir sırada
13/02/2018 [17:13] - Ədəbiyyat - ( 3397 dəfə baxılıb)

Böyük Azərbaycan şairi Nizaminin ölümündən sonrakı möcüzəsi - TARİX





XVI əsrin sonunda Gəncə-Qarabağ əyalətində mövcud olan vəqflərin ən önəmlisi «Şeyx Nizami vəqfi» hesab edilirdi. XVI əsrin sonunda Gəncə şəhəri Osmanlı hakimiyyətinə tabe edildikdən sonra «Şeyx Nizami vəqfi»nin də gəlirləri qeydiyyata alınmışdır. "Şeyx Nizami vəqfi" haqqında ilk məlumat türk tarixçisi Fəxrəddin Kırzıoğlu tərəfindən verilib. Fəxrəddin  Kırzıoğlu 1979-cu ildə Ankara Universitetinin Ədəbiyyat fakültəsi tərəfindən nəşr edilən «Araşdırma» jurnalında çap etdirib.

1593-cü  il...Osmanlı vilayət tahrir dəftərlərində adı çəkilən Gəncə-Qarabağ sancağının ulus və oymaqları» adlı məqaləsini dərc etdirərək elmi ictimayyətin diqqətini yeni bir sənədə yönəldir. Müəllif adı çəkilən məqalədə, XVI əsrin sonunda Osmanlı dövləti tərəfindən Cənubi Qafqazda (əsasən Azərbaycan ərazisi) tətbiq edilən idarə sistemi, əhalinin sosial-iqtisadi vəziyyəti və Gəncə-Qarabağ əyalətində mövcud olan vəqflərin(əsasən «Şeyx Nizami vəqfi» haqında) iqtisadi imkanları haqqında geniş məlumat verib.

Moderator.az 
  AMEA, Z. M. Bünyadov adına Şərqşünaslıq İnstitutunun əməkdaşı Cavid Qasımov Nizami vəqfi haqqında çox maraqlı qeydlərini oxuculara təqdim edir:
 
«Şeyx Nizami vəqfi» haqqında Azərbaycanın elmi mühitinə ilk məlumat mərhum akademik Həmid Araslı tərəfin-dən verilmişdir. Akademik Həmid Araslı 1983-cü ildə «Ədəbiyyat və incəsənət» qəzetində «Nizami vəqfi haqqında yeni sənəd» adlı məqaləsini nəşr etdirərək, Azərbaycanda Nizami Gəncəvi irsinin araşdırılmasına çox qiymətli tövhə vermişdir.
1984-cü ildə «Ədəbiyyat və incəsənət» qəzetində Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Şərqşünaslıq İnstitutunun əməkdaşı Husaməddin Məmmədov və mərhum akademik Ziya Bünyadovun birlikdə hazırladıqları «Nizami vəqfi haqqında sənədə dair» adlı məqalə nəşr edildi. Məqalədə, «Şeyx Nizami vəqfi» haqqında ümumi məlumatlarla yanaşı, onun osmanlıca yazılmış mətni də Azərbaycan dilinə tərcümə edilərək verilmişdi.
«Gəncə-Qarabağ əyalətinin icmal dəftəri»nin məlumatlarına görə «Şeyx Nizami vəqfi»nin büdcəsi təkcə, Atabəy Qızıl Arslan tərəfindən verilən Həmdünyan(Osmanlı qaynaqlarında həmçini İlə kimi də qeyd olunur) kəndinin torpaqlarının gəlirləri əsasında formalaşmırdı. Gəlirlərinin artmasına əhali tərəfindən qəbrin ziyarətgaha çevrilməsi, hökmdarlar, tacirlər, sənətkarlar və cəmiyyətin digər təbəqələrinə mənsub olan varlı adamların öz əmlaklarının hamısını və ya bir hissəsini vəqf etməsi çox ciddi təsir göstərmişdir. «Gəncə-Qarabağ əyalətinin icmal dəftəri»nə əsasən Osmanlı hakimiyyəti illərində aşağıdakıların gəlirlərinin birbaşa «Şeyx Nizami vəqfi»nə verildiyini görürük.

1. Həmdünyan kəndinin gəlirlərinin bir hissəsi

2. Adı bilinməyən ikinci bir kəndin gəlirləri

3. Torpaq ərazisi (məzra)

4. Bir bağ

5. Bir bostan

6. Mal-qara saxlanılan ərazi

7. Gəncə qalasında iki nalbənd dükanı

8. Gəncə qalasında bir qəssab dükanı

9. Gəncə qalasında bir çörək dükanı

10. Gəncə qalasındakı bir imarətin iki hücrəsi

«Gəncə-Qarabağ əyalətinin icmal dəftəri»ndə «Şeyx Nizami vəqfi»nin illik gəlirinin 17 min 480 ağça (gümüş pul)olduğu qeyd olunur. Əldə olunan vəsait bir hissəsi aşağıdakılara sərf olunurdu.

1. Tevliyyət- yəni vəqfin idarə edilməsi işlərinə

2. Cibayət-yəni vəqfin gəlirlərini toplanması işlərinə

3. Taamiyyə-yəni ərzağın alınmasına

4. Qurban kəsilməsinə

5. Fərraşın maaşının ödənməsinə

6. Türbədarın maaşının ödənməsinə

7. Şah Abbas məscidindəki müəllimlərin maaşının ödənməsinə

8. Şeyx Nizaminin türbəsinin təmir olunmasına

9. Şeyx Nizaminin türbəsinin işıqlandırılmasına

10. Yoxsullar və yolçular üçün yemək hazırlanmasına

11. Mədrəsə tələbələrinin ehtiyaclarının ödənməsinə


Hazırladı: Elmin Nuri

Arıqlamaq istəyirsinizsə bu qidaları mütləq yeyin - SİYAHI
Podqoritsada “Arşın mal alan” filmi nümayiş olundu - Monteneqro dilində...
Diqqət! Spirtli içkilərin daha bir zərəri aşkar edildi - XƏBƏRDARLIQ
Meymunu suya itələyən gənc həyatının dərsini aldı - FOTO+VİDEO
Təzə kartofun faydaları...
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Hadisə
“Məşhur şuşalılar” sərgisi keçiriləcək - ERMƏNİ HƏYASIZLIĞI SƏRHƏD TANIMIR...
Cəmiyyət
“Plastik qablardan istifadə insan səhhəti üçün zərərlidir...”- Professor xəbədarlıq etdi
Dünya
Sabah Şimali və Cənubi Koreya liderlərinin görüşü keçiriləcək...
Maraqlı
Ərdə olmaq həyat mənbəyi imiş - Ailəli xanımların ürək-damar sistemləri, psixi problemləri..."
Hadisə
Anası ilə dalaşan uşaq kredit kartını oğurlayıb lüks otelə tətilə getdi - HEYRƏTAMİZ...
Həftənin ən çox oxunanları
Səhiyyə naziri postuna real namizədlər: Ehtimallar özünü doğruldacaqmı?
"Qarabağla bağlı Azərbaycan ən xain zərbəni Ermənistandan deyil, Rusiyadan gözləməlidir"
Nazirlər Kabinetinin yeni tərkibi təsdiqləndi - SİYAHI
Həkimlər infarktdan ölməkdən qaçmağın yolunu açıqladılar: Ən azı həftədə 2 dəfə...
Daha 20 yüksək post prezident sərəncamını gözləyir - SİYAHI...
Abid Şərifovun vəziyyəti pisləşdi – SON DƏQİQƏ
Bu parka yalnız sevgililər və yeni evlənən cütlüklər dəvət olunur - Dünyanın seksual parkından FOTOLAR (18+)
"Bəyəm, mənə nə olub ki, xəstələnim və üstəlik, xəstəxanaya da yerləşdirilim?"
“Hacıbala, səninlə ölənə kimi məzələnəcəm” - Şeyx Əbdül Mahmudbəyov
"Azərbaycanın əhəmiyyətli bir şəhəri silahlı qüvvələrimizin nəzarətinə keçməlidir”
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
 
X

Bəyənin və "Moderator.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin