Xəbər lenti
20/06/2018 [23:55]:
Lotoreyanın sirrini tapan riyaziyyatçı 7 dəfə mükafat qazandı...
20/06/2018 [23:49]:
Süleyman Rüstəmin ilk dəfə görəcəyiniz NADİR FOTOLARI
20/06/2018 [23:18]:
Ginekoloqdan xəstəsinə əxlaqsız təklif: “Mənimlə əlaqəyə girmək istəyərsən?”
20/06/2018 [22:54]:
Səhiyyədə böyük qalmaqal: 456 xəstə ağrıkəsici ucbatından həyatını itirdi...
20/06/2018 [22:35]:
Gəlinlik geyinərək sevgilisinin toyuna gəldi - VİDEO
20/06/2018 [22:32]:
“2020-ci ildən sonra Rusiya dağılacaq” – “Türkiyə gözlənilən qlobal böhrandan uduşla çıxacaq”
20/06/2018 [22:26]:
Qarabağda canavar dişləmiş erməni uşaqlardan biri öldü...
20/06/2018 [22:02]:
Trampın oğlunu oğurlamaq istədilər
20/06/2018 [21:52]:
DÇ-2018: Rusiya və Uruqvay 1/8 finala yüksəlib
20/06/2018 [21:49]:
Prokurorluq 18 yaşlı qızın ölümü ilə bağlı əlavə ittiham irəli sürdü
20/06/2018 [21:48]:
Naxçıvanda şərab zavodu da ermənilərdən geri alınıb - VİDEO
20/06/2018 [21:37]:
Xoyskinin böyük etirafı, tarixi müsahibəsi və istefa səbəbləri - GİZLİNLƏR
20/06/2018 [21:18]:
İntihara cəhd edən Füzuli sakini xəstəxanada ölüb - YENİLƏNİB
20/06/2018 [21:15]:
DÇ-2018: Mundialla vidalaşan ilk komanda müəyyənləşib
20/06/2018 [21:14]:
Yuliya Timoşenko yenidən Ukrayna prezidentliyinə iddialıdır...
20/06/2018 [21:10]:
Ərə getmək istəmədi, küçədə öldürüldü – VİDEO
20/06/2018 [21:01]:
Türkiyədən Azərbaycana 100-dək hərbi qulluqçu gəlib
20/06/2018 [20:22]:
Necati Şaşmaz tanınmaz halda – FOTO
20/06/2018 [20:21]:
“Ermənilərin “Mi-8” vertolyotunu Cıdır düzünə endirtdik...” - “Zəhmli polkovnik”
20/06/2018 [20:20]:
“Ronaldo şərab kimidir, yaşı artdıqca yaxşılaşır”
20/06/2018 [20:19]:
36 yaşlı siyasətçi Gürcüstanın baş naziri oldu
20/06/2018 [20:17]:
Azərbaycanda bu şəxslərin pensiyaları yenidən hesablanacaq
20/06/2018 [20:17]:
Ukrayna ordusu Donbasda hücuma keçdi
20/06/2018 [20:16]:
DİN 36 nəfəri cərimə etdi
20/06/2018 [20:01]:
Erməni gülləsinə tuş gələn keçmiş əsgərin acınacaqlı güzəranı: Fəhləliklə ev dolandırır
20/06/2018 [19:48]:
"Atası gələndən sonra toy edəcək..."- Dilqəm Əsgərovun qardaşı...
20/06/2018 [18:58]:
İki kişinin inək kəsməsi birinin ölümüylə nəticələndi - FOTO
20/06/2018 [18:56]:
Nazir müavini: “Saxlama yerlərində insan hüquqlarının pozulması halı aşkarlanmayıb"
20/06/2018 [18:55]:
“Əjdər Xanbabayevi mənim Bakıya gəlməyimin qarşısını almaq üçün öldürdülər...”
20/06/2018 [18:42]:
İsmayıllıda yol tikintisinə 5,4 milyon manat ayrıldı
20/06/2018 [18:37]:
“Bəzi məmurlar bu məsələdə Prezidentin yanında deyil” -Qaçqınlar Cəmiyyətinin sədri
20/06/2018 [18:32]:
Dövlət Miqrasiya Xidmətinin rəisi: “Ürək ağrısı ilə deməliyik ki...”
20/06/2018 [18:31]:
Komitə sədri: “Köçkünlərin öz torpaqlarına qayıdış ümidi güclənib"
20/06/2018 [18:30]:
Bakcell ən yüksək nəticə göstərdi
20/06/2018 [18:29]:
Azərbaycan dünyanı bu silahlarla heyrətə salacaq - SİYAHI
20/06/2018 [18:04]:
DİN-dən yeniyetmə qızın təcavüzə məruz qalması xəbərinə MÜNASİBƏT
20/06/2018 [17:56]:
Nazilə Səfərlinin qardaşı arvadı video yaydı: "İntihar edəcəm, o səs yazısında..."
20/06/2018 [17:50]:
XİN: "Azərbaycanda məcburi köçkünlərin sayı 1.2 milyon nəfərdən çoxdur"
20/06/2018 [17:43]:
"Qəbələ"nin rəqibi Azərbaycana erməni hücumçu gətirə bilər
20/06/2018 [17:41]:
“XTQ-nin devizi heç vaxt əsir düşməməkdir...”
20/06/2018 [17:33]:
"Ədalətsizliyi aradan qaldırmaq istəyiriksə..." - Əli Əhmədov
20/06/2018 [17:31]:
İstefa verən rəisdən açıqlama: “Mən zəhərlənən pambıqçılara görə..."
20/06/2018 [17:16]:
“Nar” 700 bal toplamış abituriyentləri mükafatlandıracaq
20/06/2018 [16:59]:
Nişanlısının xəyanətinə görə intihar etmək istədi
20/06/2018 [16:46]:
Aprel döyüşçümüzdən şad xəbər: Artıq ayağa qalxacaq!
20/06/2018 [16:39]:
Zaxarova: "Rusiya Qarabağ münaqişəsinin həlli üçün hər şey edəcək"
20/06/2018 [16:30]:
Hərbi ekspert: "Laçın yoluna nəzarət işğaldan qurtulmaq üçün addımdır"
20/06/2018 [16:11]:
"Qarabağ"ın oyununun vaxtı dəyişdi - UEFA-dan yeni qərar
20/06/2018 [15:56]:
Bakıda dəhşətli qəza - Bir ailə məhv oldu
20/06/2018 [15:52]:
Büdcədən 58 milyon ayrıldı - Prezident Fərman vermişdi
20/06/2018 [15:52]:
Vahid Əhmədov: “Büdcədə dəyişikliyin olması gözlənilən idi”
20/06/2018 [15:38]:
Afaq Aslan Damlanın keçmişilə bağlı qalmaqallı iddianı təsdiqlədi: "Pula görə yad kişilərin stollarının altından..."
20/06/2018 [15:36]:
Dünyanın ən yaxşı restoranları... - Maraqlı
20/06/2018 [15:35]:
Erməni generalın Qarabağdakı mülkündə axtarış aparıldı
20/06/2018 [15:30]:
Yıldırım: "Əhd etmişik, onları yaşamağa qoymayacağıq"
20/06/2018 [15:28]:
Stalin repressiyasının məhv etdiyi İslam filosofu – Azərbaycanda ona kimlər əl tutmuşdu?
20/06/2018 [15:25]:
“Biz Heydər Əliyevi hakimiyyətə şərik etmək üçün gətirmişdik”
20/06/2018 [15:21]:
Eldar Mansurov: “Bunların əlindən Bakıda maşın sürə bilmirdim”
20/06/2018 [15:01]:
“Bu, 3 yaşlı uşağın üstünə tankla getmək kimi bir şeydir...”
20/06/2018 [14:54]:
Ümidini Paşinyan-Putin qarşıdurmasına bağlayanlar... - İlham İsmayıl
20/06/2018 [14:49]:
Ermənistan XİN rəhbəri Aİ komissarı ilə Qarabağı müzakirə etdi
20/06/2018 [14:47]:
Azərbaycan yeni hərbi helikopterlər əldə edib
20/06/2018 [14:45]:
ATV-nin məşhur aparıcısının modellə seksual FOTOLARI
20/06/2018 [14:43]:
XİN: "Məcburi köçkünlərin sayı bir milyonu keçib"
20/06/2018 [14:40]:
Rozanın geri qaytardığı maşına nə oldu?
20/06/2018 [14:38]:
ABŞ BMT İnsan Hüquqları Şurasından çıxdı - “Yalançı və tamahkar təşkilat...”
20/06/2018 [14:34]:
Zəhərlənən pambıqçılara görə rəis işdən çıxarıldı
20/06/2018 [14:30]:
Xərçəng xəstəsi olan gənc qız keçirdiyi əməliyyat sonrası tanınmış model oldu - FOTOLAR
20/06/2018 [14:22]:
“Xarici ölkələrə tələbə qəbulu xidməti göstərən şirkətlərin heç birinin Təhsil Nazirliyi ilə bir bağlantısı yoxdur”
20/06/2018 [14:16]:
Türkiyə iyunun 21-də bu qırıcılara sahib olacaq
20/06/2018 [14:14]:
“Bu adamı durdurmaq mümkün deyil” - Tramp nəyin bahasına olursa-olsun, Putinlə görüşmək istəyir
20/06/2018 [13:59]:
Novella Cəfəroğlu: “Elçibəy prezident seçilən gecə bizim evdəydi”
20/06/2018 [13:44]:
ŞOK: Şortikə görə tənqid edilən qız intihar etdi - Foto
20/06/2018 [13:36]:
“Çörək də götürə bilmədik” – 25 ildir torpaq həsrəti ilə yaşayanlar – VİDEO
20/06/2018 [13:34]:
Paşinyan rəqiblərini “siyasi meyit”ə çevirir - Növbəti hədəf kim olacaq?
20/06/2018 [13:33]:
Şengen vizası bahalaşır
20/06/2018 [13:32]:
Türkiyə seçkiləri - Ərdoğan öndə gedir, Akşenersə İncenin kölgəsində qalıb
20/06/2018 [13:31]:
Türkiyədə doğulan suriyalı qaçqınların sayı 276 minə çatıb
20/06/2018 [13:31]:
Sabah havanın temperaturu 36 dərəcəyə YÜKSƏLƏCƏK
20/06/2018 [13:27]:
“Olimpiya”nın baş məşqçisi “Qarabağ”la ÇL oyunlarından danışdı
Bütün arxiv bir sırada
23/02/2018 [23:25] - Köşə - ( 4102 dəfə baxılıb)

Əgər millətin ziyalı bildiyi adamlar bu kədərli mənzərəni görüb susursa...

İlham İsmayıl

Qışdan, soyuqdan, qardan, yağışdan deyil. Heç pulsuzluqdan da deyil. Amma, çox kədərlidir. Siz ölkədəki siyasi-mənəvi durumun kədərli mənzərəsini görürsünüzmü?  Burda “siyasi” sözü ona görə mütləqdir ki, məhz siyasətdən doğan, daha doğrusu, siyasətin yekunu olaraq boz boşluğa bənzəyən ölkədə mənəviyyatsızlığın kuliminasiyaya çatdığını görməmək mümkün deyil. Əlbəttə, bu indi yaranmayıb, xeyli müddətdir ki, yol gəlir və təəssüf ki, bu qəbildən  yeni “zirvələr” fəth etmək axtarışı davam edir və  dayanacağı da  hələ görünmür. Amma, mənəviyyatın aşınma stadiyası artıq bitib və sonra hansı mərhələnin gəldiyini demək, onun adının  nə olduğunu tapmaq qədər çətindir. 
 
Bu, pəncərə arxasından sakit seyr ediləcək bir mənzərə deyil. Adətən kədərli mənzərə deyimində bir məhzunluq, bir sakit qəmlilik, uzaqlara baxıb dalmaq çalarları var, amma bu mənzərə  çox cansıxıcı, boğucu, qüruru düşürən, can yandıran, bir sözlə adamın  başını aşağı salandır. Söhbətin nədən getdiyini yəqin təxmin edirsiz. İstənilən mübarizədə nifrət ola bilər, amma istər fərdlər arasında məişət, mövqe, var-dövlət uğrunda aparılan mübarizə, istər bəşər tarixinin hakimiyyət uğrunda ən gərgin mübarizələri, hətta müharibələri də istisnalar olsa da bir qanun, bir ləyaqət çərçivəsində aparılıb. 
Ölkənin indiki siyasi-mənəvi durumundakı böhran o qədər aydın görünür ki, onu dərindən təhlil edib, səbəb və nəticələri sadalamağa ehtiyac qalmır. Sanki  Mefistofel  Allahla mübahisə edəndə yaratdığı insanın heç nəyə qadir olmadığını, ona şüuru bəxş etməklə yalnışlığa yol verdiyini sübut etmək üçün kabus kimi bu ölkənin başı üzərində dayanıb.., bizləri Allaha göstərir. Çünki, baş verənlər Allahın insana lütf etdiyi dəyərlərin tam əksi, Mefistofelin-iblisin istəklərinin təntənəsidir.

Baxın, canı boğazına yığılmış, vətəndən müxtəlif səbəblərlə, təbii ki, xoş olmayan, hətta təhlükə yaradan səbəblər üzündən ölkəni tərk edib demokratik ölkələrə sığınan və doğmalarından, doğma yurddan ayrı düşməyin ağırlığını hər gün çiynində daşıyan, dərdini danışmağa adam tapmayan biri hirsindən-hikkəsindən onu bu günə salanlarla mübarizə aparmağa qərar verir. Və...Və başlayır bütün etik, milli, əxlaqi dəyərlərə zidd olan yollarla, vasitələrlə işlər görməyə. Münasibətin nifrətdən də artıq səviyyədə olmasından asılı olmayaraq öncə milli-mənəvi, sonra bəşəri dəyərləri məhv edən vasitələrlə mübarizə aparmaq qəbulolunmazdır. Təkrar edirəm, səbəblərin nədən yaranmasından asılı olmayaraq.
 
Qarşı tərəfin əks reaksiyası isə iki dəfə ondan pisdir. Tabeliyində nəhəng inzibati resursları, təbliğat vasitələri ola-ola  bütün milli, bəşəri, əxlaqi dəyərləri məhv edən, üstündən xətt çəkən, sağalması onilliklərə qalan yollarla, iyrənc vasitələrlə, ən düşük əməllərlə mübarizə aparmaq yolunu seçməyin zərbəsi birinci millətə dəyir. Uşaqlıqdan aldığımız tərbiyə, oxuduğumuz dastanlar, nağıllar, kitablar, cəmiyyətin formalaşdırdığı əxlaq normaları bizə düşmənçiliyin də mərdcəsinə, ləyaqətlə aparılmasını təlqin edib.  Əsrlərdən gələn və formalaşan şərəf və ləyaqət prinsipləri gözümüzün qabağında darmadağın olur. Bu mənzərəyə baxmaq olmur, bunu sakit qarşılamaq mümkün deyil. Bu kədərli mənzərəni hər gün yaşayan bir Azərbaycan vətəndaşı tapın ki, desin bu işdən, bu mübarizə yolundan razıdır.     

Açıq deyək, əgər uzaqdakına əlin yetə bilmirsə, onun doğmalarından “imtina etmək”(daha doğrusu, “etdirmək”) ərizələrini almaq, sonra da bu imtinanı  bəyan edib təbliğ etmək profilkaktika hesab olunurmu, başqalarının da gözünü qorxutmaq  məqsədinə çatmaqdırmı? Nəyi təbliğ edirik? Satqınlığımı? Təsəvvür edin Qarabağ müharibəsi gedir, əsir düşənə deyirlər dövlətinin, millətinin, ölkənin əleyhinə filan işi gör səni öldürməyək, incitməyək. Bu günkü mənzərə sabaha potensial satqınlar ordusu yetişdirməyi əks etdirmirmi? Bunu görən gənc, bu təbliğatın qarşısında hansı mərdlikləri özündə tərbiyə edəcək? Hətta imtina edən, qadınlar olsa belə... Ana, bacı, həyat yoldaşı, və zərif cinsdən olan digər qohum-əqrabalar olsa belə.  Biz bir millət olaraq sabah hansı mərd xüsusiyyətimizlə övladlarımızı tərbiyə edəcəyik? Hakimiyyətin təzyiqi ilə oğlundan, qardaşından, ərindən, dayısından, əmisindən imtina edənlərləmi? Tarixən o qədər real həyatdan, bədii əsərdən sitat gətirə bilərik ki, necə qorxmaz, əyilməz xanımlar olub. Dekabristlərin özü qədər xanımlarının etdikləri hərəkət onları əbədiləşdirib. Sabah nə ilə qürur duyacaq bu millət? Kimi nümunəvi ata, ana, bacı, qardaş hesab edəcəyik? İmtina ərizəsi yazanlarımı? Harda qaldı “itə ataram, yada satmaram” qüruru?

Qınamıram, bu hər birimizin doğması ilə baş verə bilər və “boğulanda meymun da balasını ayağının altına alır” kimi mahiyyətcə qısır olan  misalla  özlərinə təskinlik verə bilərlər. Təəssüf ki, bizə aid olan belə qısır deyimlərimiz az deyil və bir təhlükə hiss edəndə “qarın qardaşdan irəlidir” kimi daha bir mənasız , amma reallığı əks etdirən misallarımız və ona uyğun saysız-hesabsız hərəkətlərimiz var. Yeri gəlmişkən, bu tendensiya çox təhlükəlidir: hüququ, şərəfi, ləyaqəti, vətəni uğruna deyil, qarnına görə qardaşını bada verən nəhəng potensial kütlənin varlığı daha təhlükəli, daha iyrəncdir.
  
“Bu tablo karşısında kendini değersiz, yalnız, korumasız, sahipsiz, itibarsız hissetmeyen bu ülkenin tek bir evladı, vatandaşı var mı gerçekten?”. Bu sözlər Türkiyənin çox istedadlı köşə yazarlarından olan Levent Gültəkinə aiddir və qardaş ölkədə də buna bənzər hadisələrə etirazını bildirən müəllif  bu sualı həm də bizim üçün verib. Doğrudan da özünüzü statusunuzdan asılı olmayaraq bu durumda güvəndə hiss edirsinizmi, cənab nazirlər, “cənab dilənçilər”? (son kəlmə Bulqakova məxsusdur)
Belə vəziyyətlərdə kim qabağa düşüb müdriklik edə bilər? Tərəfləri çəkindirər, qınayar, doğru məsləhət verməyə kimin statusu imkan verər? Ziyalı çox yüksək statusdur və şəxsən mən o statusa hələ iddia etmirəm. Əgər millətin ziyalı bildiyi adamlar bu kədərli mənzərəni görüb susursa, deməli cəmi Azərbaycanda bu status –vakantdır.  Din xadimi necə? Barışdırıcı və çəkindirici, tövsiyyə və məsləhət vermək missiyasını yerinə yetirməlidirmi? Bəlkə də kritik anlarda ən çəkindirici faktor- “Allahdan qorxun” kəlamı ilə ortaya düşən din xadiminin nüfuzu olardı. Amma, bizdə bu nüfuza sahib bir din xadimi belə yoxdur, bu missiyanı  yerinə yetirəcək ruhani yeri də..,  vakantdır.
  
Önündə Qarabağ matəmagahı dayanan bir millətin, bir dövlətin qarşısında asılan kədərli mənzərəni görürsünüzmü? 

İlham İsmayıl

Ərə getmək istəmədi, küçədə öldürüldü – VİDEO
İki kişinin inək kəsməsi birinin ölümüylə nəticələndi - FOTO
Afaq Aslan Damlanın keçmişilə bağlı qalmaqallı iddianı təsdiqlədi: "Pula görə yad kişilərin stollarının altından..."
ATV-nin məşhur aparıcısının modellə seksual FOTOLARI
"Arabo"nun komandiri: "Aprel döyüşləri ərəfəsində heç bir yardım göstərilməyib"
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Maraqlı
Lotoreyanın sirrini tapan riyaziyyatçı 7 dəfə mükafat qazandı...
Dünya
Ginekoloqdan xəstəsinə əxlaqsız təklif: “Mənimlə əlaqəyə girmək istəyərsən?”
Araşdırma
Xoyskinin böyük etirafı, tarixi müsahibəsi və istefa səbəbləri - GİZLİNLƏR
Cəmiyyət
“Əjdər Xanbabayevi mənim Bakıya gəlməyimin qarşısını almaq üçün öldürdülər...”
Dünya
Dünyanın ən yaxşı restoranları... - Maraqlı
Həftənin ən çox oxunanları
Maşın Rozanın əlindən alındı - SON DƏQİQƏ
Xankəndi səmasına qırıcılar qaldırıldı - Düşmən “gəl-gəl” deyir... Fotolar+Video
Tanınmış aparıcı canlı yayımdan qovuldu, səbəbi hər kəsi təəccübləndirdi - FOTO
32 yaşında dövlət quran, 33 yaşında isə öldürülərək cəsədi dənizə atılan qəhrəman Kırım türkü - ARAŞDIRMA
TANAP-dan danışan gənc kimin övladıdır? - FOTO+VİDEO
Yarıçılpaq səudiyyəli fanat qadın və hicablı rus azarkeş qız - Futbol çempionatındakı təzadlar + VİDEO
Paşinyan Azərbaycanda yeni açılan erməni kilsəsinə baş çəkdi- FOTOLAR
İki Ali Baş Komandanımızın Xankəndindəki paradını bizə çox görməyin: - TARİXİ SEÇİM...
"Ölkəni mollaxanaya çevirmək istəyənlərə qarşı dirəniş göstərməliyik" -Deputatdan çağırış...
DÇ-2018: Ən gözəl azarkeşlər -FOTOLAR
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
 
X

Bəyənin və "Moderator.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin