Xəbər lenti
18/06/2018 [00:26]:
“Ermənistanda terror mühiti hökm sürür”
17/06/2018 [23:53]:
Şəkidə çobanı ildırım vurdu
17/06/2018 [23:21]:
"Valideynlərin döyərək “tərbiyə etmək” metodu uşaqlarda nifrət hissi yaradır”
17/06/2018 [23:01]:
ATƏT yanında daimi nümayəndə heyətinin 25 üzvü Azərbaycana gələcək
17/06/2018 [23:00]:
Mahir Mədətov: "Almaniya finalda uduzanda ağlamışdım"
17/06/2018 [22:55]:
Göygölə dolu yağdı, ağaclar aşdı - Fotolar
17/06/2018 [22:33]:
Dağlıq Qarabağda müxalifət icazəsiz etiraz mitinqi keçirdi – Saakyanın istefası tələb edildi- FOTO
17/06/2018 [22:24]:
Salvador Dalinin əsərindəki 13 rəqəmi nəyə işarədir? – ARAŞDIRMA
17/06/2018 [21:57]:
“Maşın” tezliklə yenidən başlayacaq
17/06/2018 [21:47]:
Almaniyanın şok məğlubiyyəti - Fotolar
17/06/2018 [21:43]:
Bayram şənliyi gülləbaran edildi - 20 ölü, 48 yaralı
17/06/2018 [21:38]:
"Paşinyanda zərrə qədər də olsa ağıl varsa..."
17/06/2018 [20:45]:
Kintana ilə bağlı qərar verildi
17/06/2018 [20:18]:
"Neftçi" bombardiri transfer etdi: milli üzvü ilə də müqavilə imzalandı
17/06/2018 [20:16]:
Eyfeli terrorçulardan necə qoruyacaqlar? - Şüşə hasar, 420 ədəd blok və 35 milyon avro...
17/06/2018 [20:13]:
UNEC test üsulu ilə vidalaşır? - “Sessiya imtahanlarını yazılı formada keçirməyi düşünürük”
17/06/2018 [20:04]:
Nazirlikdən fermerlərə xəbərdarlıq - “Bunlar zərərli kimyəvi maddələrdir”
17/06/2018 [19:01]:
Makedoniyanın adı rəsmən dəyişdi - FOTO
17/06/2018 [18:44]:
ABŞ-da sərgidə atışma: 20 nəfər yaralandı
17/06/2018 [17:46]:
Döyüşçü-pişik interneti fəth edir – VİDEO
17/06/2018 [17:41]:
DÇ-2018: Ən gözəl azarkeşlər -FOTOLAR
17/06/2018 [17:37]:
Londonda daxili işlər nazirinin telefonunu oğurlayıblar
17/06/2018 [17:14]:
“Qarabağ” İtaliyadan futbolçu almaq istəyir
17/06/2018 [16:59]:
Sovet dövründən qalma qeyri-adi avtomobil dizaynları - FOTOLAR
17/06/2018 [16:53]:
Nadirin general qızından oğlu var imiş: - “Cavanlıq səhvim idi”
17/06/2018 [16:33]:
"Bakılı oğlanlar"dan Məmmədxanovun qızına TOY SÜRPRİZİ
17/06/2018 [16:29]:
Rusiya 2019-un mayına kimi "S-400"lərin Türkiyəyə təhvilini tamamlayacaq
17/06/2018 [16:24]:
Rasim Balayevdən aktrisalara qalmaqallı sözlər: “Gözəl bədəni var…”
17/06/2018 [15:38]:
Azərbaycanla Ermənistan arasında son döyüşlərin YENİ TƏFƏRRÜATLARI
17/06/2018 [15:30]:
Pambıq sahəsində daha bir kütləvi zəhərlənmə –Tərtərdə 14 nəfər xəstəxanaya aparıldı
17/06/2018 [15:22]:
Yazarlar dünya çempionatında hansı futbol komandasına azarkeşlik edir? - SORĞU
17/06/2018 [15:17]:
Binəli Yıldırım “Eurovision”u tənqid etdi
17/06/2018 [15:16]:
Sabah 34 dərəcə isti gözlənilir
17/06/2018 [15:14]:
Bələdiyyə torpaqlarının alqı-satqısı proseduruna dair tələblər müəyyənləşdi
17/06/2018 [14:25]:
Sərnişin qatarının vaqonları relsdən çıxdı: 1 nəfər ölüb, 3 nəfər yaralandı - Yenilənib
17/06/2018 [13:32]:
Müdafiə Nazirliyi Xocalı aeroportundan fotolar paylaşdı - “Daim nəzarətdə saxlayırıq”
17/06/2018 [13:25]:
Paşinyan Xankəndidə ordu qərargahında müşavirə keçirdi - FOTO
17/06/2018 [13:08]:
Dağlıq Qarabağın Ermənistana birləşdirilməsinin ilk təşəbbüsçüsü öldü
17/06/2018 [13:03]:
Səfir ölkəmizdə keçirilən Türkiyə prezidenti və parlament seçkilərinin gedişatından DANIŞDI
17/06/2018 [13:01]:
“Putin Paşinyana tapşırıb ki, “get, oradakıları başa sal...” - Baş nazirin suallar doğuran Qarabağ səfəri
17/06/2018 [12:56]:
Yeni doğulan körpələrin olduğu xəstəxanada yanğın - Ölənlər var
17/06/2018 [12:53]:
Əfqanıstanda partlayışda ölənlərin sayı 36 nəfərə çatıb – YENİLƏNİB + FOTO
17/06/2018 [12:50]:
İdarəetməni itirən avtomobil restorana girdi - FOTOLAR
17/06/2018 [12:39]:
Qənirə Paşayeva Tovuzda Ramazan bayramı tədbirində gənclərə çağırış edib
17/06/2018 [12:30]:
Putindən Bakı ilə bağlı nazirlərə - Mühüm göstəriş
17/06/2018 [12:27]:
Yüksək vəzifəli azərbaycanlı primitiv səbəbin güdazına getdi
17/06/2018 [12:22]:
Argentinalı futbolçular azərbaycanlını “öldürəcəkdi”: 100 min borc aldı və uduzdu
17/06/2018 [12:21]:
Kardaşyan prezident olmaq istəyir
17/06/2018 [12:15]:
Türkiyənin Azərbaycandakı səfirliyində səsvermə keçirilir – FOTO
17/06/2018 [11:41]:
Futbol alman təfəkkürünü məhv etdi- Əlisa Nicat
17/06/2018 [11:28]:
“Ərim dedi ki, ya iti seç, ya da məni...”- İtə görə iyirmi beş illik ailəsinə son qoyan qadın...
17/06/2018 [11:23]:
Şamaxıda yük və minik maşınları toqquşdu: Ölən və yaralılar var
17/06/2018 [11:18]:
PKK təşkilatı İŞİD əsirlərini təhvil verdi
17/06/2018 [11:14]:
Ancelina Coli İŞİD zülmünə məruz qalanları ziyarət etdi - Fotolar
17/06/2018 [11:10]:
General Manvel, Lavrova Eçmiədzində qonaqlıq verən “Don Pipo” və bir neçə Rusiya vətəndaşı... - Ermənistanda həbslər davam edəcək
17/06/2018 [10:26]:
Dünya Çempionatının azərbaycanlı oğlanı - İran millisindəki tanımadığımız soydaşımız kimdir...
17/06/2018 [10:13]:
Bakıda 3 otaqlı, Beyləqanda 8 otaqlı ev yanıb
17/06/2018 [09:52]:
Xankəndi səmasına qırıcılar qaldırıldı - Düşmən “gəl-gəl” deyir... Fotolar+Video
17/06/2018 [09:44]:
"Ölkəni mollaxanaya çevirmək istəyənlərə qarşı dirəniş göstərməliyik" -Deputatdan çağırış...
17/06/2018 [09:41]:
DÇ-2018: Bu gün Almaniya və Braziliya yığmaları ilk oyunlarını keçirəcəklər
17/06/2018 [09:38]:
Ermənistan silahlı qüvvələri atəşkəsi pozdu
17/06/2018 [09:01]:
Bakıda velosipedçi 6 yaşlı uşağı vuraraq xəstəxanalıq etdi
17/06/2018 [08:51]:
ABŞ prezidenti ilə Macarıstanın baş naziri arasında telefon danışığı olub
17/06/2018 [08:45]:
Yunanıstan parlamenti Tsipras hökumətinə etimadsızlıq votumunu rədd edib
17/06/2018 [08:36]:
Türkiyə PKK-nın “beynini” məhv etdi – Ərdoğandan şok açıqlama
17/06/2018 [08:13]:
Bu kadrlar sizi şoka salacaq - Xəstəni belə müalicə edirlər
17/06/2018 [01:46]:
Əsrin daha bir bəlasına tutulanlar nə etməlidirlər? – Talessemiya əsarəti
17/06/2018 [01:20]:
32 yaşında dövlət quran, 33 yaşında isə öldürülərək cəsədi dənizə atılan qəhrəman Kırım türkü - ARAŞDIRMA
17/06/2018 [00:46]:
Rəsmi Bakı: "Paşinyanın Qarabağa səfəri müharibə çağırışıdır"
16/06/2018 [23:37]:
Karyerasını əngəlləyən sevgilisindən 350 min dollarlıq intiqam aldı...
16/06/2018 [23:36]:
Avtomobilin arxasındakı yazını görən yol polisindən GÖZLƏNİLMƏZ ADDIM
16/06/2018 [23:29]:
Azərbaycanlı əsirlərə işgəncə verən general həbs edildi
16/06/2018 [23:00]:
Paşinyan Ağdamın səngərlərinə girdi - FOTO
16/06/2018 [22:31]:
Biləsuvarda ağır qəza: Ölən və yaralılar var
16/06/2018 [22:09]:
“Göstərəcəm ki, başa boşqab atmaq necə olur” – Hüseyn Rozanı məhkəməyə verəcək
16/06/2018 [21:40]:
Venesuelada gecə klubunda qətliam
16/06/2018 [21:30]:
Qurban Qurbanov irəlilədi - Məşqçilərin dünya reytinqində
16/06/2018 [21:28]:
Sabiq deputatın qızı iş adamının oğluna ərə getdi -FOTO
16/06/2018 [21:23]:
Əfqanıstanda “Taliban”la tarixi görüş qanla bitdi - Ölənlər var+ Fotolar
16/06/2018 [20:07]:
Messi penaltini vura bilmədi, Argentina bir xal qazandı - VİDEO
Bütün arxiv bir sırada
09/03/2018 [17:35] - Müsahibə - ( 2811 dəfə baxılıb)

“Elə ağsaqqallar-ağbirçəklər var ki, cavanlar özlərini onlardan səviyyəli aparır”

Elnur Rüstəmov: “Hazırda cəmiyyətimizdə yalnız özü üçün yaşamaq prinsipi önə çəkilib”
“Ötən dövrlə müqayisədə insanlar arasında aqressiyanın artdığı acı həqiqətdir”


“Günümüzün insanı artıq informasiyadan əziyyət çəkir”

 

Son vaxtlar cəmiyyətdə artan intiharlar, habelə intihar edənlərin əksəriyyətinin əsəb pozuntusundan əziyyət çəkməsi ilə bağlı yayılan məlumatlar müəyyən suallar doğurmaqdadır. Doğrudanmı bu gün cəmiyyətdə əsəb pozuntusu, psixoloji gərginlik kütləviləşməkdə, gündəlik həyat tərzinə çevrilməkdədir? Həqiqətənmi müasir həyatımızın bir parçasına çevrilən əsəb sarsıntılarından yaxa qurtarmaq, sığortalanmaq mümkün deyil?

Moderator.az bu və bu kimi suallara cavab tapmaq üçün məşhur psixoloq Elnur Rüstəmova müraciət edib.

 

-Elnur bəy, son aylar intihar edən şəxslərin əksəriyyəti ilə bağlı yayılan informasiyada onların əsəb pozuntusundan əziyyət çəkdiyi ilə bağlı qeydlər yer alır. Maraqlıdır, doğrudanmı intihar edənlərin hamısı əsəb pozuntusundan əziyyət çəkən şəxslərdir?

 

-Öncə şəxsin həqiqətən də əsəb xəstəsi olub-olmadığı müəyyən edilməlidir. Kimə gəldi əsəb xəstəsi demək doğru deyil. Əgər şəxs həqiqətən də əsəb xəstəsidirsə, o zaman onun qeydiyyatda dayanıb-dayanmadığı müəyyənləşdirilməlidir. Müəyyənləşdirmək lazımdır ki, o, hansısa xəstəxanada müalicə alıb, yoxsa yox. Bizdə birisi səsini bir balaca qaldıran kimi digəri deyir ki, “fikir vermə, əsəb xəstəsidir”. Bəlkə o, heç əsəb xəstəsi deyil, sadəcə manipulyasiya edir? Bəlkə onun heç bir problemi yoxdur?

 

-Demək belə çıxır ki, intihar edən hər kəsə psixoloji pozuntuya malik şəxs damğasını vurmaq doğru deyil.

 

-Təbii. Kimsə intihar edirsə, bu, o demək deyil ki, onun hökmən psixoloji problemi var. Başqa səbəblər də ola bilər. Zərərli vərdişlər ola bilər. Genetik faktor ola bilər. Ailədaxili konfilikt və s. də ola bilər. Bütün bunların hamısı intihara təsir göstərə bilər. Ancaq intihar edən insana ad qoymağa tələsmək laızm deyil. Istintaqın nəticəsini gözləmək, səhih məlumata istinad etmək laızmdır. Ümumiyyətlə, öncə müəyyən etmək lazımdır ki, bu, intihardır, yoxsa intihar deyil. Son zamanlar elə vəziyyət yaranıb ki, az qala küçədə biri yıxılıb öləndə, onu da intihar kimi təqdim edirlər. Bu kimi məsələlərdə diqqətli olmaq laızmdır.

 

-Ötən dövrlərlə müqayisədə bu gün cəmiyyətdə aqressiya və şiddətin artdığını söyləmək mümkündürmü?

 

-Bütövlükdə təbii ki, insanların həssaslığı əvvəlki illərlə müqayisədə çox artıb. Bu, danılmaz bir faktdır. Bu gün insanlarda aqressiya da, müxtəlif psixoloji problemlər də çoxdur. Bu istiqamətdə bir artım müşahidə olunur.

 

-Sizcə cəmiyyətin daha əsəbi, daha aqressiv olmasını şərtləndirən hansısa amillər varmı? Niyə dünənin insanı ilə müqayisədə bu günün insanı daha sərt və qəzəblidir?

 

-Buna təsir göstərən bir sıra faktor var. Ən əsas faktorlardan biri isə informasiyadır. Bu gün insanlar artıq informasiyadan əziyyət çəkirlər. Virtuallaşma bizim həyatımızın çox mühüm bir tərəfinə çevrilib. Real ünsiyyət itib. Insanlar arasında özgələşmə artıb. Biganəlik çoxalıb. Yalnız özü üçün yaşamaq prinsipi önə çəkilib. Bütün bunlar isə əlbəttə ki, insanların sinir sisteminə, onların psixoloji durumuna mənfi təsir göstərir.

 

-Bəs Qərb ölkələrində, Avropa və ABŞ-da vəziyyət necədir? Azərbaycan və Qərb dünyası arasında bu məsələdə fərqli nüanslar mövcuddurmu?

 

-Qeyd olunan məqamlar bizim üçün yenidir. Avropa, ABŞ isə bunu keçib. Biz isə bu prosesi sadəcə indi keçirik. Onlar isə 30-40 il bundan öncə bu mərhələni keçiblər.

Ölkəmizdə boşanma faktlarının artdığı hər kəsə məlumdur. Lakin ötən əsrin ortalarında bu problem Avropa və Amerika üçün daha xarekterik idi. Statistikaya nəzər salsanız orada dəqiq faktları görərsiniz. Statistikaya baxsaq görərik ki, ötən əsrin ortalarında Qərbdə nə qədər boşanma, ailədaxili münaqişə zəminində nə qədər cinayət hadisəsi olub. Biz isə bu mərhələni keçdiyimiz üçün bizdə müxtəlif problemlər meydana çıxır. Ona görə deyirik ki, Qəbin təcrübəsinə nəzər salmaq, insanlar arasında maarifləndirmə işi aparmaq lazımdır. Insanları maarifləndirmək lazımdır ki, konfilikt olanda hara, kimə müraciət etmək lazımdır.

 

-Ancaq özünüz də etiraf edirsiniz ki, dünənə qədər bu cür problemlər yox idi. Baxmayaraq ki, əvvəlki dönəmlərdə maarifləndirmə işi demək olar ki, yox səviyyəsində idi. Bu təzadı necə izah edərdiniz?

 

-Dünənə qədər ağsaqqal, ağbirçək vardı. Indi isə elə ağsaqqallar, elə ağbirçəklər var ki, cavan oğlanlar, qızlar özlərini onlardan daha yaxşı, daha səviyyəli aparır. Bizim cavanlarımız bu qəbildən olan ağsaqqallara, ağbirçəklərə yol göstərə bilər. Dönəm dəyişir.

XXI əsrin ən mühüm sahələrindən biri də məhz məsləhətçilikdir. Səhhətində problem varsa həkimə gedərsən, psixoloji durumunda problem varsa psixoloqun yanına gedərsən. Hüquqi sahədə çətinliyin varsa, hüquqşünasın yanına gedərsən və s. Bu, yeni dövrün reallığıdır. Dünən bu problem yox idi. Çünki dünən ağsaqqallar, ağbirçəklər bu problemlərin genişlənməsinə imkan vermir, onu yoluna qoyurdular. Bu gün isə bu yoxdur. İctimai qınaq mövcud deyil. Yaranmış mövcud durumun səbəbi də məhz budur.

 

Seymur Əliyev

 

"Paşinyanda zərrə qədər də olsa ağıl varsa..."
DÇ-2018: Ən gözəl azarkeşlər -FOTOLAR
"Bakılı oğlanlar"dan Məmmədxanovun qızına TOY SÜRPRİZİ
Rasim Balayevdən aktrisalara qalmaqallı sözlər: “Gözəl bədəni var…”
Azərbaycanla Ermənistan arasında son döyüşlərin YENİ TƏFƏRRÜATLARI
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Dünya
Eyfeli terrorçulardan necə qoruyacaqlar? - Şüşə hasar, 420 ədəd blok və 35 milyon avro...
Maraqlı
Sovet dövründən qalma qeyri-adi avtomobil dizaynları - FOTOLAR
Cəmiyyət
Müdafiə Nazirliyi Xocalı aeroportundan fotolar paylaşdı - “Daim nəzarətdə saxlayırıq”
Cəmiyyət
"Ölkəni mollaxanaya çevirmək istəyənlərə qarşı dirəniş göstərməliyik" -Deputatdan çağırış...
Araşdırma
32 yaşında dövlət quran, 33 yaşında isə öldürülərək cəsədi dənizə atılan qəhrəman Kırım türkü - ARAŞDIRMA
Həftənin ən çox oxunanları
Maşın Rozanın əlindən alındı - SON DƏQİQƏ
“İyunun 12-dən 24-dək Qarabağdakı təmas xəttində ən təhlükəli dövr olacaq...”
Xankəndi səmasına qırıcılar qaldırıldı - Düşmən “gəl-gəl” deyir... Fotolar+Video
Xalq artisti "Maşın" realiti şouda baş verənlərdən danışdı: "Bir Azərbaycan kişisi kimi utanıb yerə girirəm"
Tanınmış aparıcı canlı yayımdan qovuldu, səbəbi hər kəsi təəccübləndirdi - FOTO
Rekord sayda lüt qadın buzlu dənizdə belə çimdi... - (Video+18)
“Hesab elə ki, mən elə göyçəli qaçqınam, qarabağlı köçkünəm!” - Tanımadığımız Artur Rasizadə...
TANAP-dan danışan gənc kimin övladıdır? - FOTO+VİDEO
Paşinyan Azərbaycanda yeni açılan erməni kilsəsinə baş çəkdi- FOTOLAR
Türkiyəli vokalist Sevda Ələkbərzadənin ifası qarşısında mat qaldı – “Bizdə belə sənətkar yoxdur – VİDEO
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
 
X

Bəyənin və "Moderator.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin