Xəbər lenti
18/07/2018 [08:18]:
“Prezident mənə dedi ki, qorxma...” - Allahşükür Paşazadə
18/07/2018 [08:14]:
"Əgər mömin zalımın etdiklərinə razı olsa və onunla birlikdə yaşasa, onun səhvlərini deməsə..."
18/07/2018 [04:19]:
Bu planetdəki brilliant yataqlarının sahəsi Yerdən 3 dəfə böyükdür- "Göydən" yağacaq sərvətlər
18/07/2018 [04:06]:
İnsanı xoşbəxtliyə və böyük uğurlara aparan sadə həyat qaydaları– Şüuraltı təlqinlər
18/07/2018 [00:23]:
“Qarabağ”ın ÇL-dəki potensial rəqibi müəyyənləşdi
18/07/2018 [00:07]:
Vəhşi puma qadınların evinə girdi və... - FOTO + VİDEO
17/07/2018 [23:04]:
SOCAR "Novıy potok"un səhmlərinin 50 faizini alacağı ilə bağlı məlumatı təkzib edib
17/07/2018 [22:51]:
Misir növbəti dəfə Qəzza ilə sərhədi bağladı
17/07/2018 [22:31]:
“Öz oyunumu həll etməmiş rəqib haqqında düşünmürəm” - Qurban Qurbanov
17/07/2018 [22:11]:
Bakıda ər-arvadı öldürən bağbanın görüntüləri yayıldı: "Can verir bu..." - VİDEO
17/07/2018 [22:10]:
“Bu həbslər düşmən ordusunun döyüş potensialını daha da zəiflədəcək”
17/07/2018 [22:08]:
Yerin dərin qatlarında kvadrilyon tondan çox almaz tapıldı
17/07/2018 [22:04]:
Kralın qudasından QALMAQALLI iddia: Qızım o ailədə acı çəkir - FOTO
17/07/2018 [22:00]:
Cazibədar aparıcı buna görə ATV-dən qovulub - "Ətli-canlı olduğum üçün diqqət cəlb edirəm"
17/07/2018 [21:51]:
Tramp NATO-nun qüvvətlənməsini öz xidməti hesab edir
17/07/2018 [21:23]:
Bioqrafiyalarımız çox şey deyir...
17/07/2018 [21:21]:
“Ey, hərbiçilər, hardasınız? Ali Baş komandan düşmən əlindədir”
17/07/2018 [21:13]:
ABŞ Rusiyaya qarşı əlavə sanksiyaları nəzərdən keçirir
17/07/2018 [20:59]:
Dövlət Komitəsində məcburi köçkünlərin növbəti qəbulu keçirilib
17/07/2018 [20:29]:
Cinsini dəyişmək istəyi neqativ təsirdən yaranır – PSİXOLOJİ ARAŞDIRMA...
17/07/2018 [20:24]:
Komitə sədri Binəqədidə qəzalı binalarda məskunlaşan köçkünlərə baş çəkdi
17/07/2018 [20:09]:
“Bakcell”in 4G xidməti ölkənin 30-dan çox bölgəsində
17/07/2018 [19:54]:
Müsəlman din xadimi bələdçisiz Avropanın ən hündür zirvəsinə qalxdı - VİDEO
17/07/2018 [19:46]:
Dünyanın ən yüksək maaş alan məşhurları...- SİYAHI + FOTO
17/07/2018 [18:57]:
Xəzər dənizində iki nəfər batdı
17/07/2018 [18:55]:
Xoşqədəm tapdı, cərəyan vurub öldürdü
17/07/2018 [18:53]:
Bakıda 18 yaşlı Nərgizi 17-ci mərtəbədən atıblar? - Prokurorluqdan açıqlama (VİDEO)
17/07/2018 [18:40]:
"Tramp Putin kimi "siyasi futbol" oynamağı bacarmır..."
17/07/2018 [18:38]:
“Niderlandın illik kənd təsərrüfatı ixracatı 93 milyard dolardır, bizdə isə...”
17/07/2018 [18:31]:
İlham Əliyevdən Azərbaycan dili ilə bağlı MÜHÜM SƏRƏNCAM
17/07/2018 [18:30]:
“Yanar dağ” yenidən qurulacaq - SƏRƏNCAM
17/07/2018 [18:29]:
Qəbələyə 6,8 milyon manat ayrıldı
17/07/2018 [18:13]:
Dünyanın ən qədim çörək resepti tapıldı - VİDEO
17/07/2018 [18:02]:
MEK-dən millət vəkili ilə bağlı təqdirəlayiq ADDIM
17/07/2018 [18:00]:
Rezidenturaya qəbul planı artırıla bilər
17/07/2018 [17:47]:
Çimərlikdə bu xəstəliklərə yoluxa bilərsiniz – Ehtiyatlı Olun!
17/07/2018 [17:31]:
Bu il altı min ev tikilib
17/07/2018 [17:27]:
Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ
17/07/2018 [17:10]:
16 yaşlı oğlan dənizdə boğuldu
17/07/2018 [17:08]:
Pərvin Abıyevanın yaxta istirahəti - FOTO
17/07/2018 [17:01]:
Maşın kanala aşdı: 3 yaralı
17/07/2018 [16:57]:
Binanın damına çıxıb özünü atmaq istədi, amma...
17/07/2018 [16:41]:
Naxçıvanda qadın hərbçilər təlimə toplandı - FOTO
17/07/2018 [16:27]:
Azərbaycanda tam üzən məzənnə rejimi tətbiq olunacaq - 2020-ci ildən
17/07/2018 [16:18]:
AZTV sədrini öldürmək istəyənlər məhkəmədə son söz deyib
17/07/2018 [15:49]:
Bakının merləri kimlər olub? – Ticarətçi, kommunist, deputat...
17/07/2018 [15:43]:
"Azərbaycanı parçalamaq istəyən qüvvələr var" - Şeyxülislam
17/07/2018 [15:39]:
“Cıdır Düzünə endirtdiyimiz erməni vertolyotunda 28 terrorçu və silah-sursat var idi…”
17/07/2018 [15:32]:
Bu həftə “SOCAR Polymer”in ilk zavodunun açılışı reallaşacaq - VİDEO
17/07/2018 [15:31]:
Bakının Baş planının hazırlanmasına başlanılır: 20 il qüvvədə olacaq
17/07/2018 [15:28]:
Bakıda dəhşətli hadisədə ölən qızın adı AÇIQLANDI
17/07/2018 [15:26]:
Bakıda 49 yaşlı kişi ilə 76 yaşlı qadının meyiti tapıldı
17/07/2018 [15:15]:
Nazir müavini: “Gürcüstan Azərbaycanın vergilər sahəsində təcrübəsinə maraq göstərir”
17/07/2018 [15:02]:
Modelin səhnəyə beş aylıq qızıyla çıxması hamının təəccübünə səbəb oldu - FOTOLAR
17/07/2018 [14:55]:
Su kanalında tapılan 56 pasporta görə vəzifəli şəxs işdən qovuldu
17/07/2018 [14:53]:
Gəncə hadisələri ilə bağlı daha dörd nəfər həbs olundu - FOTO
17/07/2018 [14:47]:
Maşınların qiyməti 10 faiz bahalaşdı
17/07/2018 [14:37]:
37,6 min nəfər işsiz və işaxtaran şəxs işlə təmin edilib
17/07/2018 [14:34]:
Torpaq idarəçiliyi ilə bağlı Ağcabədidə İşgüzar forum keçirilib
17/07/2018 [14:32]:
SOCAR İstiqrazları üzrə növbəti faiz ödənişi həyata keçirilib
17/07/2018 [14:26]:
Xorvat futbolçu həmkəndlilərinin bütün kreditlərini bağlayıb
17/07/2018 [14:26]:
Paşinyandan sonra o da oğlunu Qarabağa göndərdi
17/07/2018 [14:23]:
İranda "İnstagram" əməliyyatı: 46 nəfər tutuldu - VİDEO
17/07/2018 [14:21]:
Ermənilər Ağdamda dinc sakinləri atəşə tutublar
17/07/2018 [14:19]:
Şeyx Gəncəyə getdi - Dindarlarla görüşəcək
17/07/2018 [14:11]:
Rektor İbrahim Cəfərov beynəlxalq yay məktəbində mühazirə söyləyib
17/07/2018 [14:11]:
Arvadını baltalayan ərə AĞIR CƏZA
17/07/2018 [14:09]:
Azercell-dən məktəblilər üçün pulsuz proqramlaşdırma dərsləri...
17/07/2018 [14:04]:
Məşhur futbolçunun anası QAÇIRILDI - VİDEO
17/07/2018 [14:00]:
Açıq məkanda reklam yayımının qiymətini də dövlət tənzimləyəcək - QƏRAR
17/07/2018 [13:53]:
Deputat əsəbləşdi: "Artıq deyiləcək sözümüz qalmayıb"
17/07/2018 [13:51]:
Reabilitasiya Müəssisəsindəki yetkinlik yaşına çatmayan uşaqlar üçün yoqa dərsləri keçirilir
17/07/2018 [13:50]:
Kapital Bank ənənəvi “Təhsil avtobusu” layihəsinin rəsmi tərəfdaşıdır
17/07/2018 [13:48]:
Bu il Azərbaycanda təkdırnaqlı heyvanlar arasında "Manqo" xəstəliyi aşkarlanmayıb
17/07/2018 [13:43]:
“Dinlə bağlı jurnalistlər arasında seminarların keçirilməsi yerində olan bir təklifdir”
17/07/2018 [13:39]:
Masallıda ziyalılarla gənclərin görüşləri keçirilib - FOTO
17/07/2018 [13:30]:
Piyadalar üçün cərimələr iki dəfə artırılıb
17/07/2018 [13:29]:
Azərbaycanın Ukraynadakı səfiri: “Biz bu acı həqiqəti deməməklə kimi aldadırıq axı?”
17/07/2018 [13:21]:
Bakıda qolu sarğılı qadın küçə süpürür - FOTO + YENİLƏNİB
17/07/2018 [13:19]:
Elmar Vəliyevin həkimi: "Əməliyyatın necə keçdiyi barədə məlumat verə bilmərik"
Bütün arxiv bir sırada
21/03/2018 [21:08] - Gündəm - ( 3098 dəfə baxılıb)

Novruzun sirli kosmik mahiyyəti, gizli simvolikası– FAKTLAR





Moderator.az saytı Novruz bayramı haqqında orta əsr Şərq mənbələrinə istinad edərək bəzi maraqlı detalları təqdim edir. Onlardan biri də bu gün hər evdə artıq hazır olan, əbədi üçlük-şəkərbura, paxlava və qoğal haqqındadır:

Novruz bayramının İslamdan əvvəl mövcud olması barədə Xaqani Şirvani, Nizami Gəncəvi, Füzuli, Yusif Çəmənzəminli, Məmməd Səid Ordubadi, Üzeyir Hacıbəyli, Təhmasib, Nəriman Nərimanov, Bəhlul Abdulla və b. güclü qələm sahibləri də öz əsərlərində məlumat veriblər. Söz dühalarının gəldikləri nəticə isə belə idi: İslama məxsus dini bayramlar ay təqviminə əsasən hərəkətdədir, yəni ilin müxtəlif günlərinə düşür, Novruz bayramı isə Günəş təqviminə əsasən hər il eyni günə düşür, yəni martın 21-22-si qeyd olunur. Folklor tədqiqatçısı Ağaverdi Xəlil də mənbələrə əsaslanaraq Novruzun 2600 il öncə yaradıldığını və Günəş təqvimi ilə qeyd edildiyini yazır. Təbii ki, yalnız Günəşi, Göyü Tanrı sanan, türk qadını, oda sitayiş edən atəşpərəst qadın bişirdiyi bayram şirniyyatlarında Günəşi, Ayı, Ulduzu nəqş edə bilərdi. Qoğalın üzərində Günəşin təsviri, şəkərburanın Hilal ”“ Ay formasında bükülməsi, paxlavanın isə Ulduz şəklində kəsilməsi və yaxud bölgələrimizdə, əsasən Qəbələ və Göyçayda bişirilən “üçqulaq” deyilən və eynilə ulduzabənzər, şəkər və qozdan hazırlanan şirniyyat növü - paxlava heyrətamizdir!..

Siyasi elmlər üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Zaur Əliyev də özünün araşdırmasında Novruz şirniyyatlarının kosmik simvolikası haqqında maraqlı faktları qeyd edir:

“Novruz sistemini insanlar Günəş, Ay və qismən də ulduzların hərəkətinə istinadən yaradıblar. Zaman hesablanmasını insanlar Günəş və Ayın gərdişi üzərindəqurmuşlar. Günəş martın 21-22-dən götürdüyü hərəkət xəttini 365 gündən sonra tamamlayır və ilkin durduğu nöqtəyə qayıdır. Qədim və orta əsr insanı vaxtın hesablanmasında Ayın hərəkətinə də əsaslanmışdır. Çox doğru yerə, insanlar ayın yarımdairə halında (hilal) görünməsini yeni ayın başlanğıcı kimi qəbul etmişlər. Ayın hərəkəti əsasında qəməri (Ay) təqvim yaradılmışdır. İnsanlar ulduzların hərəkətinə də əsaslanıb, vaxt, zaman bölgüsünü hesablayıblar. Ulduzların səmanın cənubunda ardıcıl,müntəzəm şəkildə görünməsini müşahidə etmiş qədim və orta əsr insanı bu parametrdə də səhv etməyib. Novruz İnsana həyat verən 4 ünsürün – suyun, odun, havanın, torpağın isinməsi, istəyi ilə bağlı yaranmışdır. Novruz bayramı bişirilən şirniyyatların hazırlanması zamanı ibtidai insanların astral təsəvvürləri nəzərə alınmışdır. Bunu bayram şirnilərinin formal əlamətləri də təsdiqləyir. Bu formal əlamətlər içərisində günəş və ay kultunun üstünlüyü özünü açıq şəkildə göstərir:

1) Qoğal – Günəşin simvoludur. Qoğal günəşin və istiliyin simvolu kimi süfrəyə gətirilir.Od elementidir. 
2) Şəkərbura – Ayın simvoludur. Şəkərburanın da kənarındakı və üzərindəki naxışlarının da ayın şüalarını xatırlatdığı qeyd olunur. Hava simvoludur.
3) Paxlava isə – alovun rəmzi sayılır. Paxlava isə ortasına qoyulmuş fındıqla yaranışın mifik mənasını özündə əks etdirir. Torpaq elementidir. Çünki yaranış ilk olaraq torpaqdan başlamışdır. Eyni zamanda Paxlavanın romb forması mənasına görə inkişafla doğuşla bağlıdır,daha dəqiq şirin, yumşaq, həyatverən Qadın Başlanğıcıyla, Analıqla bağlıdır. Paxlavanın ortasına qoyulan badam, qoz, fındıq isə bu oxşarlığı daha da biruzə verir. Digər tərəfdən paxlava oyanmanı, sərt qış yuxusundan yaşamağa açılan gözü ifadə edir.
4) Şəkərçörəyi- isə Su elementidir. Çünki formasına və tərkibinə görə torpaq üzərində gölü xatrladır. İçməli su mənbəyi kimi göl qəbul edilir”.

Moderator.az

"Əgər mömin zalımın etdiklərinə razı olsa və onunla birlikdə yaşasa, onun səhvlərini deməsə..."
Cazibədar aparıcı buna görə ATV-dən qovulub - "Ətli-canlı olduğum üçün diqqət cəlb edirəm"
Komitə sədri Binəqədidə qəzalı binalarda məskunlaşan köçkünlərə baş çəkdi
Allahın rəhmətini cəlb edən 4 amil...
Emin Ağalarovun xanımının gəlinliyinin qiyməti məlum oldu - İnanmayacaqsız...
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Maraqlı
İnsanı xoşbəxtliyə və böyük uğurlara aparan sadə həyat qaydaları– Şüuraltı təlqinlər
Maraqlı
Vəhşi puma qadınların evinə girdi və... - FOTO + VİDEO
Cəmiyyət
Müsəlman din xadimi bələdçisiz Avropanın ən hündür zirvəsinə qalxdı - VİDEO
Cəmiyyət
“Dinlə bağlı jurnalistlər arasında seminarların keçirilməsi yerində olan bir təklifdir”
Dünya
Şvartsenegger Trampı “ bişmiş makaroncuq” adlandırdı
Həftənin ən çox oxunanları
Ayaz Mütəllibov Gəncə və Mingəçevir olaylarından elə şeylər danışdı ki...
Kəlbəcərdə hazırlanan yeni terrorçu dəstələrin görüntüləri yayıldı - VİDEO
Sevgilisiylə yataqda olarkən qaynanasına yaxalandı -FOTOLAR
Prezident Gəncə hadisələri ilə bağlı sərt danışdı - VİDEO
“Gəncə olaylarında Elmar Vəliyevin inanclı insanlara münasibətdə yol verdiyi xətaların da rolu olub”
"Əyalətdə özünü quldurbaşı kimi aparıb xalqın nifrətini qazananlar iqtidardan qovulmalıdır"
Adnan Oktarın villasından çıxan bu ƏŞYA HAMINI ŞOKA SALDI - Ağlasığmaz FAKTLAR
Bakı metrosunda növbəti geyim qalmaqalı - Müdaxilə edən şəxs döyüldü - VİDEO
"Zaqar" edən qızın seksual pozası etiraz doğurdu - “Kişilər, sizə nə olub? Axı, orda uşaqlar var...”
Yunis Səfərovla bağlı yeni şok məlumatlar üzə çıxdı: Sən demə, Tohid İbrahimbəyli... - FOTO
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə