Xəbər lenti
20/08/2018 [15:07]:
Dəmir yolunda gücləndirilmiş iş rejimi tətbiq olunub
20/08/2018 [14:50]:
Düşmən snayperlərindən çəkinmədən divarın üzərinə çıxdı, bayrağımızı səliqəyə saldı - VİDEO
20/08/2018 [14:23]:
Azərbaycandan Paşinyanın mitinqinə qatılmış ermənilərin görüntüləri yayıldı...- Fotolar
20/08/2018 [14:03]:
Arzu Rəhimov Qax rayonunda vətəndaşları qəbul edəcək
20/08/2018 [14:02]:
“Ermənistanın bu addımı Qarabağ danışıqlarının ümumi ruhuna ziddir”
20/08/2018 [13:58]:
Heydər Əliyev Fondundan ADAU-ya dəstək
20/08/2018 [13:54]:
Özünə yeni sahib axtaran nökər: Məxməri inqilabdan vətəndaş müharibəsinə doğru...
20/08/2018 [13:53]:
Onlar ADPU-nu seçiblər
20/08/2018 [13:47]:
Peşə Reabilitasiya Mərkəzində Milli Qəhrəman Çingiz Qurbanova həsr olunmuş tədbir keçirilib
20/08/2018 [13:43]:
Yol qəzasında xəsarət almış naməlum kişi öldü
20/08/2018 [13:37]:
Altı vəzifəli şəxs barəsində cinayət işi məhkəməyə göndərildi
20/08/2018 [13:28]:
Toy gecəsi sevgilisi ilə qaçdı - Gedərkən külli miqdarda pul apardı - FOTOLAR
20/08/2018 [13:07]:
“Toppuş bacı” yenidən xəstəxanaya yerləşdirildi
20/08/2018 [13:04]:
Yol polisləri üçün yeni "Mercedes" markalı avtomobillər gətirildi – VİDEO
20/08/2018 [12:56]:
Erməni özünə OD VURDU...
20/08/2018 [12:45]:
Bakı Şəhər İcra Hakimiyyəti ləğv edilib, yeni qurum yaradılır? – AÇIQLAMA
20/08/2018 [12:33]:
“Bu hadisə çoxdan baş verib...”- Bahalı avtomobili ilə qayda pozan müğənninin köməkçisi...
20/08/2018 [12:31]:
Ata və oğul yanan meşənin içindən necə keçdilər - Qorxunc Video
20/08/2018 [12:27]:
Rusiyanın Azərbaycandakı səfiri fəaliyyət prioritetlərini açıqlayıb
20/08/2018 [12:18]:
Rusiya Qarabağ münaqişəsinin həllinə köməyini davam etdirəcək - RƏSMİ
20/08/2018 [12:17]:
Ermənistan Azərbaycanla sərhədə polis qoşunları göndərir – Aprel döyüşlərində iştirak ediblər
20/08/2018 [12:16]:
Söyüd ağacını kəsdi, 2000 manat CƏRİMƏLƏNDİ
20/08/2018 [12:16]:
CFA-ın akkreditasiyasını qazanan Azərbaycan universiteti - UNEC
20/08/2018 [12:15]:
Хüsusi Dövlət Mühafizə Хidmətinin hərbi qulluqçuları təltif edildi - SİYAHI
20/08/2018 [12:14]:
Prezidentdən general-polkovnik Vaqif Axundovla bağlı SƏRƏNCAM
20/08/2018 [11:58]:
Talıb Taleh aylıq "Youtube" gəlirini açıqladı
20/08/2018 [11:44]:
ABŞ senatoru: "Trampın iqtisadi sanksiyalarla bağlı düşünülümüş planı yoxdur!"
20/08/2018 [11:43]:
Dövlət qulluğuna test imtahanında uğur qazananların NƏZƏRİNƏ
20/08/2018 [11:39]:
Rusiyanın yeni səfiri ilk dəfə jurnalistlərin qarşısına çıxdı - mətbuat konfransı
20/08/2018 [11:34]:
Silahlı hücuma məruz qalan ABŞ səfirliyi Türk polisinə təşəkkür etdi - YENİLƏNİB
20/08/2018 [11:25]:
DİM-dən XƏBƏRDARLIQ: İxtisas seçimi başa çatır
20/08/2018 [11:22]:
"Bu kimi hadisələr zamanı vətəndaş hüquq mühafizə orqanlarına müraciət edə bilər”
20/08/2018 [11:21]:
Britaniyalı toydan sonra gəlinin gözləri önündə öldü
20/08/2018 [11:19]:
Ərdoğan nəvəsinə “Serra” adını qoydu və Türkiyəyə mesaj verdi
20/08/2018 [11:18]:
Bakı metrosunda iki soyğunçu tutuldu -Biri qadındır
20/08/2018 [11:01]:
Hamilə nazir doğum evinə velosipeddə getdi
20/08/2018 [10:57]:
ABŞ-ın Ankaradakı səfirliyi atəşə tutulub
20/08/2018 [10:51]:
“Çəkilən videonu Azərbaycan kişisinə yaraşdırmıram” - Aşıq Namiqdən Mətanətə dəstək...
20/08/2018 [10:45]:
"Xüsusilə siyasi fəaliyyətlə məşğul olanların həbsdə qalması arzuedilən deyil”
20/08/2018 [10:43]:
“Ermənistan Rusiyanın sifarişlərini sözsüz yerinə yetirməyə məcburdur, yoxsa...”
20/08/2018 [10:33]:
Mətanətdən videosu ilə bağlı açıqlama: "Allahıma and olsun ki, o limon suyu idi"
20/08/2018 [10:22]:
Türkiyədə ödənişli əsgərlik üçün 357 mindən çox müraciət qeydə alındı
20/08/2018 [10:20]:
İran: "ABŞ-da yaradılan “fəaliyyət qrupu” İran rəhbərliyini devirməyə çalışır"
20/08/2018 [10:17]:
Almaniyadan Özillə bağlı etiraf: “Səhv etdik…”
20/08/2018 [09:59]:
Kadırov Məkkəyə getdi
20/08/2018 [09:59]:
Şəhidlərimiz Kərbəlada anıldı -FOTOLAR
20/08/2018 [09:48]:
Cəbhədə şiddətli atışma oldu
20/08/2018 [09:47]:
Manat və dolların bugünkü MƏZƏNNƏSİ
20/08/2018 [09:43]:
Müsəlmanların baş məscidinin imamı nalayiq davranışlara qarşı çıxdığına görə həbs edildi - Həcc günlərində...
20/08/2018 [00:35]:
Əfqanıstan prezidenti “Taliban”la atəşkəs elan etdi
20/08/2018 [00:09]:
Elmar Qasımov Avropa açıq çempionatının qalibi olub
20/08/2018 [00:07]:
Melanya Trampa qonşu olmaq istəyirsinizmi? - Bu mümkündür, azərbaycanlılar üçün də...(FOTOLAR)
19/08/2018 [23:23]:
“Tibbi optika haqqında” qanun layihəsi parlamentdə müzakirəyə çıxarılır
19/08/2018 [23:05]:
“Neftçi” çempionatın lideri oldu
19/08/2018 [22:51]:
Hansı yaşda əks cins maraqlı olur? - Necə ola bilər ki, belə bir qadın sizin üçün cəlbedici olmasın?”
19/08/2018 [22:05]:
Türkiyə-Bolqarıstan sərhədində 18 kilometrlik növbə yarandı
19/08/2018 [21:57]:
İranın müdafiə naziri: "Azərbaycanla əlaqələr səmimiyyət üzərində qurulub"
19/08/2018 [21:52]:
Ağstafada yol qəzası baş verib, xəsarət alanlar var
19/08/2018 [21:50]:
Azərbaycan Türk fəlsəfəsindən yarpaqlar: ZEYNALABDİN MARAĞALI
19/08/2018 [21:20]:
Qazaxda yanacaqdoldurma məntəqəsinin açılışı oldu -FOTOLAR
19/08/2018 [21:11]:
Ermənilərin Azərbaycanda yeni çoxmərtəbəli binalar tikdiyi bəlli oldu... - VİDEO
19/08/2018 [20:46]:
Türkiyə yeni helikopterini təqdim etdi – FOTO
19/08/2018 [20:41]:
Suriyalı qardaşlar 7 il sonra Həcc ziyarətində qarşılaşdılar - VİDEO
19/08/2018 [20:41]:
20 min avroya günəş enerjisi ilə çalışan avtomobil istehsal olundu - FOTOLAR
19/08/2018 [20:36]:
Deputat: "Beyinlərin yuyulmasına ehtiyac var"
19/08/2018 [19:59]:
Millət vəkili Makedoniya türklərinin və Koreyadan Türk Dünyasının ziyalıları ilə görüşdü
19/08/2018 [19:58]:
Azərbaycanda benzinin qiyməti qalxdı - Son qiymət
19/08/2018 [18:34]:
Avropada nikah institutu dağılır və ölür - Maraqlı Statistika
19/08/2018 [17:48]:
Saatlı sakini özünü odlu silahla vuraraq intihar etdi
19/08/2018 [17:40]:
Möhtəşəm ixtira: Artıq sizi aldada bilməyəcəklər
19/08/2018 [17:35]:
Azərbaycanın ilk Xalq şairi Mirvarid Dilbazi - Qadınlar arasında
19/08/2018 [17:31]:
Lütfi Zadənin qəbirüstü abidəsi bu tarixdə tam hazır olacaq – “Son işlər gedir”
19/08/2018 [17:27]:
Şimali Koreya icazə verdi: "Yoxlayın"
19/08/2018 [17:23]:
Daha bir ölkədən Türkiyəyə dəstək...
19/08/2018 [17:19]:
Putin görün nazirə nələr hədiyyə etdi - Video
19/08/2018 [17:17]:
“Fotolarında istəyirdim ki, üzüyü də düşsün...” - Maestro Niyazinin fotoqrafı...
19/08/2018 [17:16]:
Putini yenə toya çağırdılar? – Kremldən açıqlama
19/08/2018 [17:14]:
Yadplanetlilər Azərbaycanın sirrini açdılar - Ilk insanlar bura gətirilib...
19/08/2018 [17:06]:
Türkiyə zəvvarları Mədinədə Peyğəmbər(s) kimi qarşılandı - GÖZLƏNİLMƏZ...+VİDEO
19/08/2018 [17:01]:
23-qat olimpiya çempionu: "Güclü depressiyaya düşdüm"
Bütün arxiv bir sırada
20/04/2018 [22:10] - Cəmiyyət - ( 1756 dəfə baxılıb)

Bizi yaxınlaşdıran və uzaqlaşdıran zaman...



(Tələbəlik dostum, gözəl insan, istedadlı alim Akif Məmmədov haqqında xatirələrim)
    
- Salam, müəllim. Sizi narahat edən Akif müəllimin bacısı qızıdır. 
Mənim Akif adda bir xeyli-dost tanışım var. Amma ürəyimə damdı ki, söhbət Akif Məmmədovdan gedir. 
Zənnim məni aldatmayıbmış. Zəng edən xanım telefonda bunları da əlavə etdi:
- Mən Akif müəllimin qohumu olmaqla yanaşı, həm də onun iş yoldaşı olmuşam. Onunla birlikdə işləmişəm. Adım Ruhəngizdir. İstəyirəm ki, onunla bağlı xatirələrinizi yazasız. Bildiyim qədər yaxın olmusuz...
Həyatdı tərk etmiş dostlar haqda danışmaq, yazmaq nə qədər çətin olsa da, zamanın sərt və bəzən də çox amansız qanunları ilə razılaşmalı oluruq. Yəni bu dünyaya gələnlər bir gün bu dünyadan getməlidir. Bu, təbii ki, anlaşılandır. Amma adamı bir çox hallarda yandıran, cəmiyyət və millət üçün  gərəkli adamların bu dünyadan vaxtsız köçməsidir.
Akif Məmmədovla biz eyni qrupda oxumuşuq. İlk dərs günlərini xatırlayıram. Bu qarayanız, çəlimsiz, zahirən diqqəti o qədər də cəlb etməyən oğlan çox tezliklə onu tanıyanların sevimlisinə çevrildi. 
Akif ilk baxışda hamıdan uzaq gəzməyə çalışan, qapalı, sərt adam təsiri bağışlayırdı. Amma onun necə alicənab, duyğulu, səmimi bir adam olduğunu bilmək üçün bu “qapalı” insanla qısaca ünsiyyət kifayət edirdi. Onün özünəməxsus, xəfif yumoru vardı. 
Əlbəttə, tələblər arasında özünü “gözə soxmaq” istəyən, yüksək qiymət almaq üçün müxtəlif hiylələrə əl atanlar da olurdu. Belələri haqda Akif mənalı tərzdə “sifətlər” deyərdi. Bu, əslində elə “sifətsizlər” demək idi. 
Ucqar dağ rayonundan- Lerikdən o zamankı qaynar şəhər mühitinə düşmüş Akifi əhatəsində olduğu adamlara ilk mövbədə onun yüksək mədəniyyəti sevdirirdi. Akif hamı ilə dil tapan, həssas, zəhmətkeş, intellektual bir adamdı.
O, dərs əlaçısı idi.  İlk semestirdən tutmuş  ta son buraxılış imtahanlarına qədər bütün fənlərdən  aldığı qiymətlər yalnız “əla” idi. Arada bizim ümumi dostumuz Məhərrəm Balıyev ona zarafatla söz atardı: “Akif, arada bizim kimi bir “yaxşı” da al, sonra elə bilərlər ki, yalançı əlaçısan”.  Təəssüf ki, artıq Məhərrəm haqda da keçmiş zamanda danışmalı oluruq.
Akiflə adətən, ön sırada, arabir də orta sıralarda “neytral” bir partada  əyləşərdik.  Amma o, hərdən dalğın olar,  özünə qapılar, əlini çənəsinə dirəyib küncdəki partaların birində oturar, sanki “gözdən-könüldən” uzaqda durmaq istəyərdi. Lakin harada əyləşməyindən asılı olmayaraq o, auditoriyadakıların hamısının diqqətini  maqnit kimi özünə sarı çəkərdi.  Bu cazibə, bu “özünəçəkmə”  Akifin biliyi, məlumatı, sadəliyi, yuxarıda dediyim kimi, geniş erudisiyası ilə bağlı idi. O, bəzən müəllimlərin belə, cavab verə bilmədiyi sualları özünəməxsus bir təmkinlə “xırdalayır”, izah edirdi. Mənim bu əməksevər dostumun çox güclü yaddaşı, rəvan nitqi, məntiqi təfəkkürü vardı.
Biz sonuncu kursda oxuyanda qara bir xəbər gəldi. Sarsıldım. Atam Qədimalı müəllim məktəbdə, dərsarası fasilə zamanı müəllimlər otağında qəflətən vəfat etmişdi. Qış imtahan sessiyamız təzəcə başa çatmışdı.  Xəbəri eşidən kimi heç kəsə bir söz demədən yola düşdüm. Ağır anlarım, dərdli-qüssəli vaxtlarım idi. Sübh tezdən Qovlar stansiyasında qatardan düşüb Şınığa tərəf  yola düşən avtobusa mindim. Hər tərəfi qar basmışdı. Mən mərkəzi magistraldan öz evimizəcən olan uzun bir yolu piyada qət etdim.  Özümə yer tapa bilmirdim. Belə bir dərdli çağımda Akif qəfildən evimizdə peyda oldu. Mən təəccübləndim. Görəsən o, bu xəbəri haradan eşitmişdi? Akif  yaşına yaraşmayan bir təmkinlə, yəni əsl müdrik, dünyagörmüş, aqil, ahıl insanlar kimi mənə ürək-dirək və təsəlli verdi. Gecə sübhəcən Akiflə dərdləşdik. Gənclik xəyallarımızı bölüşdük. Gələcəkdə hər ikimiz elm ardinca getmək niyyətində idik. Elə bu cür də oldu.
Bizim evimiz İsalı kəndinin yuxarı hissəsində yerləşir. Buradan az qala Şınıxın bütün kəndləri görünür. Səhərisi günü artıq günəş çıxmışdı. Akif əlini gözünün üstə qoyub uzaqlara, sanki ağ-gümüşü qalaya çəkilmiş dağlara  nəzər salaraq dedi:
-Bir o qarlı dağlara bax. Sanki bizim Lerikin dağlarıdır. İlahi, dağlar da adamlar kimi bir-birinə necə oxşarmış...
Biz bir neçə gündən sonra o “qalaylanmış”  dağların ətəyi ilə burula-burula şəhərə baş alıb gedən yola çıxdıq və birlikdə Bakıya  qayıtdıq. Artıq son semestrin dərsləri başlamışdı. 
Akif təyinatla o zamankı Puşkin rayonuna (indiki Biləsuvar rayonuna)  getdi. Bir müddət orada müəllim işlədi. Qrup yoldaşımız Səadət xanımla ailə qurdu. Gözəl övladlar böyütdü. O, öz şəxsi-insani keyfiyyətləri ilə əslində elə anadangəlmə pedaqoq idi, müəllim idi. 
Sonralar Akif Bakıya gəldi, Təhsil Problemləri İnstitutunda, Təhsil Nazirliyinin jurnalında çalışdı. Dissertasiya müdafiə etdi, ciddi elmi əsərlər yazdı. Universitetlərdə dərs dedi.
Ötən əsrin 90-cı illərinin ortasında mən “Maarifçi” adlı qəzetin baş redaktoru idim. Akifə zəng vurub dedim:
-Bura bax, sən onsuz da anadangəlmə maarifçisən. Niyə bizim qəzet üçün yazmayasan?
Akifin yazıları tez-tez qəzet-jurnallarda dərc edilirdi. O, öz yazı üslubu, problemə yanaşma tərzi ilə də seçilirdi.
Onun qələmindən çıxan onlarla dərslik, dərs vəsaiti, metodik tövsiyə və proqramlar hələ uzun müddət öz aktuallığını qoruyub saxlayacaq. 

Akiflə tez-tez zəngləşər, məktublaşardıq. Son illər meydana gələn sosial şəbəkə isə bizim ünsiyyətimizin təzədən “bərpa edilməsində” əvəzsiz rol oynamışdı.
Dostum Akif Məmmədovun vaxtsız ölümü məni çox sarsıtdı.
         
P.S. Akif dostları-tanışları ilə bağlı maraqlı, məzəli məqamları ustalıqla danışır, bəzənsə qələmə alırdı. O, mənimlə əlaqədar bəzi “hadisələri” də öz yaddaşına yazmışdı. Sonralar həmin “yaddaş yazılarının” bir qismini mənə göndərmiş, hətta, bəzilərini dərc etdirmişdi. 
İndi mən vaxtilə Akifin qələmə aldığı, hazırda  əlimin altda olan həmin zarafatyana “əhvalatlardan”  bir-ikisini təqdim etmək istəyirəm:
Akif Məmmədov:

DOSTUM Firuz Mustafa HAQQINDA XATİRƏLƏRİMDƏN

“Yol əhvalatı

Yazıçı, filosof Firuz Mustafa ilə bir qrupda oxumuşuq, çox vaxt bir partada oturmuşuq. Məhərrəm adlı dostumuz da var idi, duzlu-məzəli zarafatları ilə tanınırdı (Allah rəhmət eləsin, dünyasını tez dəyişdi). Günümüz, demək olar ki, bir yerdə keçərdi. Bir dəfə dərsdən çıxıb, indiki Bülbül prospekti ilə üzüaşağı düşdük. 26-lar bağının (indiki Sahil) yanında ayrıldıq - Firuzla mən M. Axundov kitabxasına, Məhərrəm isə metroya tərəf.
Bir həftədən sonra Firuzu dekanlığıa çağırdılar. Qayıdanda çox pərt idi, həyəcandan qızarmışdı. Məsələnin mahiyyətini isə sonra Məhərrəm danışdı. Demək, bir həftə əvvəl bizdən ayrılıb metroya gedən Məhərrəmi yolu düz keçmədiyinə görə milis (indiki yol polisi) saxlayır. Kimliyini və harada oxuduğunu soruşur. O da Firuzun adını, soyadını, atasının adını deyir və canını qurtarır. Milis də qaydaya əməl etməyən bu sovet tələbəsini tənbeh etmək üçün hadisəni protokollaşdırıb oxuduğumuz ali məktəbə göndərir. Firuz elə dekanlıqdaca məsələnin nə yerdə olduğunu başa düşmüş, ancaq səsini çıxarmamışdı. Odur ki, Məhərrəmə çatanda: “Mirzə, (Zarafatla bir-birinə belə müraciət edirdilər. O vaxt müəllimlərimiz Feyzulla Qasımzadə və İmran Babayevdən, necə deyərlər, “kopyalamışdılar”) Allah sənə lənət eləsin, məni biabır elədin”, - dedi.
Firuz dekanlıqda baş verənləri, Məhərrəm də yol milisi ilə aralarında olan əhvalatı olduğu kimi danışdı. Hamımız gülüşdük. Arada isə heç bir inciklik olmadı”.

Daraq məsələsi

“Birinci kursda oxuyurduq. Əksəriyyətimiz kənd uşaqları idi, hər şeydən çəkinir, bütün hərəkətlərimizi yüz ölçüb-biçir, dərsdə səsimizi çıxarmırdıq və s. Ancaq Firuz hərəkətlərinin sərbəstliyi, dünyagörüşünün zənginliyi ilə bizdən seçilirdi. Bir dəfə başını ülgüclə daz qırxdırıb dərsə gəlmişdi. Adətən, qabaq partada oturardı. Bilmirəm, səs saldı, ya nə elədisə, müəllim əsəbiləşdi və Firuzdan yerini dəyişib arxa partaya keçməyi tələb elədi. O da dinməz-soyləməz arxadakı boş partalardan birində əyləşdi. Dərsdə gərgin vəziyyət yarandı, hamımız qorxmağa başladıq ki, onsuz da qan-qan deyən bu müəllim indi bizi dolaşdırıb hamımıza iki verəcək. Dərsin “şirin” yerində Firuzun gur səsi hamımızın diqqətini ona yönəlti. O, Məhərrəmə müraciətlə: 
- Mirzə, - dedi.
Məhərrəm də qeyri-ixtiyari cavab verdi:
- Can mirzə.
- Mirzə, o darağı tulla bəri, saçlarımı darayım.
Hamı, o cümlədən müəllim də Firuzun pəncərədən düşən işıqda par-parıldayan başına baxdı. Əvvəl özünü saxlaya bilməyən müəllimin, sonra da uşaqların qəhqəhəsi otağı bürüdü...”
**
 
Fəlsəfə dərsində

“Fəlsəfə”dən (“Marksiz-leninizm fəlsəfəsi”ndən) bizə mərhum Həmid Əfəndiyev dərs deyirdi. O, tanınmış filosof Asif Əfəndiyevin doğmaca əmisi idi. Son dərəcə tələbkar, sərt olan bu müəllimdən qiymət almaq çox müşgül məsələ idi. Qatı kommunist idi, Kommunist Partiyasına, Sovet dövlətinə fanatcasına vurğun idi. Bir dəfə Məhərrəmdən soruşdu ki, hardansan? Məhərrəm də cəsarət və qürurla: “Gəncədənəm!”, - dedi (O vaxt bu şəhər “Kirovabad” adlanırdı). Kişini od götürdü, hikkəli-hikkəli az qala bir saat S. M. Kirovdan, onun Azərbaycan üçün əvəzsiz xidmətlərindən, Kompartiyanın ana xəttindən danışdı və Məhərrəm kimiləri nankorluqda, qədirbilməzlikdə suçladı. Firuzla Məhərrəm yenə dinc durmur, arada müəllimə atmacalar atırdılar. Həmid müəllim əsəbiləşirdi. 
Nəhayət, qorxduğumuz an – fəlsəfə imtahanı gəlib çatdı. Yuxarı kursun uşaqları Həmid müəllim və onun imtahandakı “əzazilliyi” haqqında o qədər danışmışdılar ki, qorxumuz birə on artmışdı. Əvvəlcə mən bilet çəkdim. Onun bir xasiyyəti var idi: sualı verirdi və konkret, kəsə cavab istəyirdi. Deyəsən, məndə alındı, sual-cavabdan pis keçmədim, qiymət kitabçama “beş” yazdı. Hələ üstəlik icazə də verdi ki, oturub o biri uşaqların cavablarına qulaq asım.
Qrupumuzda Qərib adında bir oğlan vardı. Blet çəkib əyləşdi, nə isə cızma-qara elədi, ancaq cavab verə bilmədi. Həmid müəllim Qəribin qaralamalarına baxdı, başını buladı. Sonra yazılı cavab tələb etdi.  Qəribin cavab əvəzinə kağızda çəkdiyi əcaib şəkillərə görəndə isə kişi başını tutub qışqırdı: “Sən Kommunst Partiyasını ələ salırsan, ona karikatura çəkirsən? Dur çıx!”. “İki” yazdı və səhv eləmirəmsə, elə o “iki” ilə də Qərib institutdan qovuldu.
Açığı, Firuz fənlərin proqramı ilə o qədər də maraqlanmırdı, daha doğrusu, proqram çərçivəsinə sığmırdı. Geniş mütaliəsi var idi, çox vaxt proqramda olanları bir kənara qoyub, dünya ədəbiyyatından, fəlsəfə tarixindən... elə məsələləri öyrənərdi ki, onların çoxu heç proqramda olmurdu. 
Amma Həmid müəllimlə belə “zarafat” eləmək təhlükəli idi. Hər ehtimala qarşı ehtiyat tədbirləri görmək lazım idi. Müəllimlərimizdən biri gəlib elə imtahanın gedişi zamanı Firuzu “əzazil” müəllimimizə  tapşırdı. Həmid müəllim daha da  əsəbiləşdi. Firuz bilet çəkdi, elə oradaca biletin suallarına baxdı və: “Müəllim, olar cavab verim, tanış suallardır”, - dedi. Və çox gözəl də cavab verdi. O danışdıqca Həmid müəllimin təəccübü artırdı. Firuz qurtaran kimi Həmid Əfəndiyev: “Bəs sən “Fəlsəfə”ni bu cür yüksək səviyyədə bilirsən, utanmırsan, filan hörmətli adamı mənə xahişə göndərirsən?”, - dedi. Firuz dedi ki, o adamı mən göndərməmişəm özü gəlib, çünki sizin xasiyyətinizə bələddir.  Həmid müəllim qiymət kitabçasına “5” yazdı, ayağa durub, Firuzun əlini çıxaraq təbrik etdi. (“5” alanları bu cür yola salmaq onun adəti idi). Sonralar dostum Firuz elə fəlsəfəni bir ixtisas və tədqiqat sahəsi kimi seçdi, ölkəmizin tanınmış filosoflarından biri kimi tanındı.
**
Mən Akif Məmmədovla bağlı xatirələrimə onula yazışmalarımın kiçik bir parçasını da əlavə edirəm. “Epistolyar janrın”  bu kiçik nümunəsində Akif mənim bir tarixi dramım barədə söhbət açaraq yazır:
Акиф Меммедов: ”Hörmətli Firuz bəy, çiyninizi çox çətin və təbii ki, məsuliyyətli bir yükün altına vermisiniz. Pyesi diqqətlə bir də oxudum. Gəldiyim ilkin qənaət: Siz təkcə bədii yox, həm də elmi-tarixi-ədəbi faktlarla zəngin bir elmi əsər yazırsınız. Ədəbiyyatşünaslıqda "lize dram" deyilən bir janr var, bu dram əsərləri səhnəyə qoyulmaq üçün nəzərdə tutulmur, Cavidin "Peyğəmbər" dramı kimi. Mən inandım ki, əsəri yazanda Siz də o cür janrın tələbinə uyğun olaraq tamaşaçını qətiyyən nəzərə almamısınız. Yəni yaxşı eləmisiniz. İnanmıram ki, adi tamaşaçı oturub birnəfəsə bu əsərə tamaşa edə və bu qədər faktları həzm edə bilsin. Əsər tamaşaya qoyulsa, teatra yalnız intellektual səviyyəli adamlar gələcək, kütəvi tamaşa olmayacaq. Qardaşım, sən yaz. Amma nəzərə al ki, sən Azərbaycanın nisbətən az öyrənilən tarixini yazırsan! Tələbəlik dostumuz Heyran Yusifova demiş, "Bu cetin,mesuliyyetli, İlahi missiyanin altindan ugurla, sherefle qalxacagina eminem"

Mən Akifə belə bir cavab yazdım:
Фируз Мустафа: “Əzizim Акиф bəy. Doğrudur,  "lize dram"-qiraət (oxunmaq) üçün dramdır. Bunun ən parlaq nümunəsi Hötenin "Faust"u hesab olunur. Mən bu əsərdə qismən də olsa o dövrün (20-ci illərin) mənzərəsini yaratmaq istəyirəm. Əsərdə elmi-tarixi araşdırmalara da yer verilir. Həcmi geniş olacaq-təxminən üç yüz səhifə. Düz deyirsən, bu əsərdə bir neçə janrın "izi" hiss olunur. Elə əvvəldən nəzərdə tutmuşam ki, məhz bu cür olsun. Amma gələcəkdə bu əsəri həm də sırf dram əsəri kimi (səhnə üçün) işləmək istəyirəm. Yəni bəzi hallarda "dram içində dram" elementlərini qoruyub saxlayıram. Vaxt sərf edib oxuduğun və fikir dediyin üçün təşəkkür...”

İndi Akif bu dünyada yoxdur. O, əbədiyyət karvanına qoşulub. Amma mən öz əziz dostum Akif Məmmədovu daim ehtiramla xatırlayıram. Onun gülər çöhrəsi gözlərimin önündən bir canlı portret kimi asılıb.
Vaxt sürətlə keçir. Mənbəyi və mənsəbi bilinməyən zaman çayı sonsuzluğa doğru axır. 
Hərdən sıramızda olmayan dostları yada salarkən düşünürəm ki, bir tərəfdən bizi bir-birimizdən uzaqlaşdıran, aramızdan keçən  zaman çayı, o biri yandan bizi həm də bir-birimizə yaxınlaşdırır.

Firuz Mustafa

Azərbaycanda benzinin qiyməti qalxdı - Son qiymət
Putin görün nazirə nələr hədiyyə etdi - Video
Xətalarımla, günahlarımla, savablarımla, müsbətlərimlə...bu, mənəm...
Kələm xərçəngi necə əngəlləyir? - Alimlərdən xəbərdarlıq
"Qeyri - adi insanla hər görüş unudulmaz xatirəyə çevrilir..." - FOTO
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
Nabranda ailəvi istirahət üçün kotec tipli kirayə evlər. Ətraflı məlumat üçün əlaqə nömrələri:

050 311 11 64, 055 681 11 64

N.Tusi adına Klinika
Dünya
Ata və oğul yanan meşənin içindən necə keçdilər - Qorxunc Video
Cəmiyyət
“Çəkilən videonu Azərbaycan kişisinə yaraşdırmıram” - Aşıq Namiqdən Mətanətə dəstək...
Dünya
Hansı yaşda əks cins maraqlı olur? - Necə ola bilər ki, belə bir qadın sizin üçün cəlbedici olmasın?”
Cəmiyyət
Ermənilərin Azərbaycanda yeni çoxmərtəbəli binalar tikdiyi bəlli oldu... - VİDEO
Mədəniyyət
“Fotolarında istəyirdim ki, üzüyü də düşsün...” - Maestro Niyazinin fotoqrafı...
Həftənin ən çox oxunanları
Ərdoğan Trampa QALİB GƏLDİ: dollar sürətlə düşür
Şagirdlər kütləvi şəkildə dəfn olundular – Faciənin fotosu
Bakıda "moyka"da biabırçılıq: qızı lüt soyundurub maşın yuduzdurdular – VİDEO
“Extibar, Extibar, ŞTO TAKOYE “BAMBILI”?..”
“İstanbul təslim olarsa, nə Bakı qalar, nə Astana, nə Daşkənd, nə Aşqabad...” -Fikir savaşı
“Böyükdən kiçiyə qədər onlara tüpürmüşəm...” - Xalq artisti televiziya rəhbərlərini sərt qınadı...
Avtobus sürücüsü salonda unudulmuş 852 mini sahiblərinə qaytardı - İBRƏTAMİZ
"Səhv etmirəmsə, Şeyxülİslam Allahşükür Paşazadə də Baqramyanla bərabər gəlmişdi"
Hadi Rəcəbli barəsində yazanlara xəbərdarlıq etdi: “Bu qədər şərəfsiz hərəkət etmək olmaz”
FHN generalının otellər şəbəkəsi üzə çıxdı - FOTO
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə