Xəbər lenti
15/08/2018 [09:13]:
Qitədən qitəyə seks barədə MARAQLI FAKTLAR + FOTOLAR
15/08/2018 [09:06]:
Ərdoğan "şir ürəyi yeyib", ümid Allaha qalıb...
15/08/2018 [08:57]:
Tarix bizi min yol çəkdi sınağa,“hay”lar gəldi, döndük yurdda qonağa...
15/08/2018 [08:53]:
Qurban bayramında qiymətləri qaldıranlar və israfçılıq edənlər cərimələnəcək - 531 dollar
15/08/2018 [08:50]:
Ax, nə qul itaətkarlığıyla, torpaqı öpə-öpə, daşları yalaya-yalaya tikiblər bu sarayları..."
15/08/2018 [00:18]:
Lənkəranda gənc qadın qohumu tərəfindən bıçaqlandı
15/08/2018 [00:16]:
Qurban Qurbanov: "Artıq Avroliqa barədə düşünməliyik"
15/08/2018 [00:16]:
28 il əvvəl itirdiyi linza gözündən çıxdı - İNANILMAZ...
14/08/2018 [23:55]:
Gölün içindən şəhər çıxdı - FOTOLAR
14/08/2018 [23:28]:
Üstünə pişik tullanan gənc qız 15 tikiş iynəsi uddu - İNANILMAZ...
14/08/2018 [23:07]:
Ağzından girən dəmir başından çıxdı - AĞLASIĞMAZ...
14/08/2018 [22:59]:
“Bir-biriylə yarışa çıxıb bizim zırramalar...” - Keçmiş nazirdən yeni satirik şeir
14/08/2018 [22:48]:
Keçmişdən günümüzə qədər "Dünya Gözəli" seçilən qadınlar - FOTOLAR
14/08/2018 [22:45]:
Ailəsi ilə dava edən pilot təyyarə ilə evinə hücum etdi - VİDEO
14/08/2018 [22:39]:
Əri tərəfindən tərk edilən qadın baltayla qızını öldürdü - DƏHŞƏT...
14/08/2018 [22:33]:
“Bu Xəzərlə bağlı bütün danışıqlarda rekorddur” - Lavrov
14/08/2018 [22:08]:
Tanınmış ilahiyyatçı: "Qardaşım haqqında yazılanlar yalandır"
14/08/2018 [22:04]:
Bakıda soyunub maşını yuyan qızın kimliyi bəlli oldu - FOTO
14/08/2018 [21:58]:
"Xəzərin hüquqi statusu haqqında Konvensiya Azərbaycan diplomatiyasının böyük nailiyyətidir"
14/08/2018 [21:42]:
“Konvensiya çoxtərəfli diplomatiyanın təntənəsidir” - Xələf Xələfov
14/08/2018 [21:26]:
Türkiyə ABŞ istehsalı olan tikinti materiallarından imtina edir
14/08/2018 [21:25]:
Tramp keçmiş köməkçisini “it” adlandırdı
14/08/2018 [21:23]:
Məşhur aparıcı canlı yayımda hamilə olduğunu açıqladı
14/08/2018 [21:19]:
Azərbaycan Türk fəlsəfəsindən yarpaqlar: ZEYNALABDİN MARAĞALI
14/08/2018 [20:14]:
Lukaşenko sözə baxmayan hökuməti hədələdi
14/08/2018 [20:07]:
Bakıda Türkiyəyə dəstək aksiyası: dollara od vurdular – VİDEO
14/08/2018 [20:07]:
NATO-dan ABŞ-Türkiyə gərginliyi ilə bağlı - Açıqlama
14/08/2018 [20:06]:
Qocalar evində yanğın - 10 ölü
14/08/2018 [20:05]:
İlham Əliyev İtaliya prezidentinə başsağlığı verdi
14/08/2018 [20:05]:
Pakistanda terror - 14 nəfər yaralandı
14/08/2018 [19:12]:
Polyaklar Şuşa qalası üzərində fasiləsiz işıq şousu yaradacaq... -FOTOLAR
14/08/2018 [19:09]:
“Nar” müştəri loyallığı indeksinə görə liderdir
14/08/2018 [19:09]:
25 dövlət əmlakı özəlləşdirildi
14/08/2018 [19:03]:
Macarıstanda Turan Qurultayında möhtəşəm Azərbaycan sərgisi açıldı
14/08/2018 [19:02]:
DİN və Ekologiya Nazirliyi reyd keçirdi – 65 min manat cərimə
14/08/2018 [18:57]:
Duz ürəyin fəaliyyəti üçün mühüm vasitədir - Alimlərdən yeni araşdırma
14/08/2018 [18:47]:
Ermənistan MN-də daha bir mənimsəmə faktı: 977 kq yanacaq mənimsənilib
14/08/2018 [18:46]:
"Armata" Rusiya ordusunun silahlanmasına niyə qəbul edilmədi? – ANALİZ
14/08/2018 [18:45]:
Erməni diplomat: "Naxçıvanda hərbi əməliyyatlar qaçınılmaz olacaq"
14/08/2018 [18:41]:
Prezidentin kortejinə hücum, 3 parlament üzvü saxlanıldı
14/08/2018 [18:39]:
Bakı avtovağzalı gücləndirilmiş iş rejiminə keçir - Bayrama görə
14/08/2018 [18:38]:
“Fədayə üçün vaqon açarı tapanda ağlıma gəlməzdi ki...” - Bacısı
14/08/2018 [18:35]:
Xəstə təcili yardım çağırdı, köməyə FHN gəldi - Bakıda maraqlı olay
14/08/2018 [18:32]:
Qarpız ucuzlaşdı
14/08/2018 [18:14]:
Kənd yollarının tikintisinə 4,7 milyon manat ayrıldı – SƏRƏNCAM
14/08/2018 [17:57]:
“Cəmiyyətimiz getdikcə daha aqressiv insanların məkanına çevrilir” – Sosioloqdan SOS
14/08/2018 [17:40]:
Tərtər Kinoteatrı 30 min manata satıldı
14/08/2018 [17:37]:
İtaliyada körpü uçdu, onlarla ölən var - FOTO+VİDEO (Yenilənib)
14/08/2018 [17:34]:
Gənclər sosial məsələlərin həllində incəsənət vasitələrindən istifadə edir - FOTO
14/08/2018 [17:32]:
Məşhur aparıcı: "Yumurtalıqlarımı dondurmuşam" - FOTO
14/08/2018 [17:09]:
“İstanbul təslim olarsa, nə Bakı qalar, nə Astana, nə Daşkənd, nə Aşqabad...” -Fikir savaşı
14/08/2018 [16:42]:
Türkiyə Jandarm Qüvvələrinin baş komandanı Azərbaycanda - FOTO
14/08/2018 [16:24]:
İtaliyada faciə: körpü uçdu, onlarla ölən var - VİDEO
14/08/2018 [16:21]:
Ziyad Səmədzadə: "Xəzər sülh, təhlükəsizlik dənizi olacaq"
14/08/2018 [16:21]:
Səməd Seyidov: "İlqar Məmmədova görə "başımızı çox ağrıdırdılar"
14/08/2018 [15:55]:
“Dedim ki, özünü öldürmə, övladın var...”- Manaf Ağayev intihara cəhd edən həmyerlisindən danışdı...
14/08/2018 [15:45]:
Azərbaycanda yeni fond yaradılır
14/08/2018 [15:34]:
Türkiyəli nazir: "TANAP rekord müddətdə istifadəyə verildi"
14/08/2018 [15:26]:
Angela Merkel avqustun 25-i Bakıya gəlir
14/08/2018 [15:26]:
Qənirə Paşayeva Macarıstanda "Turan Forumu"nda Azərbaycanla bağlı məruzə ilə çıxış etdi
14/08/2018 [15:23]:
Padar stansiyasında yeni yoldəyişənlər quraşdırılır
14/08/2018 [15:21]:
Rövşən Rzayev köçkünlərlə bağlı tapşırıq VERDİ
14/08/2018 [15:19]:
XİN Qarabağdakı gözlənilən təxribatla bağlı araşdırmaya başladı
14/08/2018 [15:19]:
Lavrov: "Qarabağı müzakirə etdik"
14/08/2018 [14:59]:
“Qardaş Türkiyəni meydanda tək qoymaq olmaz” – Məşhur politoloqdan çağırış
14/08/2018 [14:58]:
İlqarə TANINMAZ HALDA - FOTOLAR
14/08/2018 [14:56]:
Rusiyada təhlükəli azərbaycanlını belə tutdular - VİDEO
14/08/2018 [14:49]:
Almaniya modeli əsasında yeni təhsil qanunu hazırlanır
14/08/2018 [14:35]:
Damlaya şok: "səni "saxlayan" evli kişinin adını açıqlayacağam" - FOTO
14/08/2018 [14:32]:
Tramp Avropanı çökdürməkdə qərarlıdırmı?
14/08/2018 [14:21]:
Narkoloji Mərkəzdəki yanğınla bağlı daha bir həkimə cinayət işi açıldı
14/08/2018 [14:15]:
Azərbaycan internetin sürətinə görə Ermənistana uduzur - Siyahı
14/08/2018 [14:13]:
Türkiyə ABŞ-a boykot elan etdi - “Onların İPhonu varsa…”
14/08/2018 [14:08]:
Camaata yarım milyon pul “atan”ın məhkəməsi başladı
14/08/2018 [13:58]:
Ermənistanda Azərbaycanın qarpızlarından qorxdular
14/08/2018 [13:36]:
Təhsil Naziri Qazaxda vətəndaşları qəbul etdi -FOTOLAR
14/08/2018 [13:30]:
"Ölkədən 2016-cı ildəki kimi bazarı silkələyəcək qədər dollar axını gözləmirəm"
14/08/2018 [13:20]:
Britaniya parlamentində təhlükəli insident yaşandı
14/08/2018 [13:18]:
Sabahın hava PROQNOZU
14/08/2018 [13:17]:
Konvensiya Xəzəryanı ölkələrin əməkdaşlığını yeni müstəviyə çıxaracaq...
Bütün arxiv bir sırada
23/05/2018 [21:44] - Cəmiyyət - ( 3809 dəfə baxılıb)

“Onun başçılıq etdiyi quldur dəstə Musa Nağını girov götürmüşdü...”- Rəsulzadənin Stalinlə bağlı xatirə yazısı



Moderator.az Azərbaycan Cümhuriyyətinin 100 illik yubileyi və “Xalq Cümhuriyyəti” ili ilə bağlı Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin banisi Məmməd Əmin Rəsulzadənin Stalinlə bağlı xatirə yazılarını silsilə şəkildə təqdim etməyə davam edir. Bu dəfə M.Ə.Rəsulzadənin “Bizim 200 rublə” adlı xatirə yazısını təqdim edirik. 
 
“Yuxarıda izah etdiyim hərci-mərci illərində Rusiyada və Qafqaziyanın hər tərəfində olduğu kimi, Bakıda da müxtəlif izinli və izinsiz cəmiyyətlər fəaliyyət halında idi. Ümumi xeyir işləri və maarif yapan cəmiyyətlərlə bərabər gizli fəaliyyətlərdə bulunan siyasi-ideoloji təşkilatlardan başqa hökümət idarəsindəki zəiflikdən istifadə edən bir soyğunçu dəstələri də fəaliyyətdə idi. Müxtəlif idealar namına möhtəkirlik yapan bu quldur dəstələri zənginləri təhdid edərək para çəkir, bəzilərini çalıb-çapır, aldıqları girov pulu müqabilində buraxır, çox kərə böyük firmalara göndərdikləri təhdid məktubları ilə bunları xərraca bağlayırdılar. 

Bakının məşhur milyonerlərindən Musa Nağı bir aralıq tutulmuş, verdiyi böyük miqdarda bir nicat puluna müqabil hürriyyətinə qovuşmuşdu. Hali fəaliyyətdə bulunan bu quldur dəstələri arasında bolşevik partiyası hesabına çalışan bir dəstənin də mövcudiyyətindən bəhs olunurdu. Bu çetenin başında isə Erivan meydanının qəhrəmanı (bu hadisə məşhurdur) şəxsən Kobanın bulunduğu sonradan öyrənilmişdi. 
Sonraları, İstanbulda eşitdiyim bir rəvayəti bu söylədiklərimlə ilgili olduğundan burada zikr edim:
Sözü keçən dövrdə polisin acizliyini görən bəzi firmalar təhlükəsizliyini verdikləri dolğunca maaş müqabilində Bakının “qoçu” deyə məşhur olan qoçaqlarına əmanət etmişdirlər. O cümlədən məşhur petrol şirkəti Nobel bu məqsədlə H.M.-yev deyilən birisilə bağlaşmışdı. Bu zat 1927-28-ci illərdə emiqrant ikən İstanbulda bir çoxlarına Bakıya aid xatirələri arasında şayani-diqqət bir hekayə danışmışdı:

Bolşevik partiyasının təhdid qolundan adı keçən firmanın neft alan şöbəsinə bir məktub gəlir. Məktub 50000 rublənin müəyyən gün və saatda gələcək yoldaşlara təslim edilmək üzrə hazırlanmasını tələb edir. Firmalara təslim edilmək üzrə hazırlanmasını tələb edir. Firmanın müdiri H.M.-i çağırır və ondan təyin olunan saatda terroristlərlə qarşılanmasını tələb edir. H.M. bir neçə qoçusu ilə birlikdə gözləyir. Təyin olunan saatda iki yoldaş ilə Koba (yəni Stalin) peyda olur. Qorxu təlqin edən sərt bir baxışla M.H.-i süzən Koba ona ismi ilə xitab edərək qandırıcı bir ifadə ilə:

-H.,deyir, biz adi bir oğru-quldur deyilik. Kapitalizmə qarşı vuruşan bir işçi partiyasıyıq. Hədəfimiz Rusiya çarlığıdır. Biz işçilər zülmün altındayıqsa, siz müsəlmanlar iki zülmün altındasınız. Başqasının xüsusi mənfəətini qorumaq üçün bizə qarşı silah çəkmək, canınızı mənasız yerə hədər etməkdir. Halbuki bizim paralar hüriyyət üçün sərf olunur; bir millət olaraq sizin hürriyyətiniz də bunun içindədir. 

Bundan sonra H.M.bəyin müqaviməti qırılır və həmən arkadaşlarına dönərək:
-Biz pas, deyir. 
Mahiyyətinə qısaca təmas etdiyimiz bu dövrdə mən Bakıda maarif yayan “Nicat” cəmiyyətinin rəyasətində bulunurdum. Bu, rəsmi icazə ilə fəaliyyət yapan bir cəmiyyət idi. Onun pərdəsi altında siyasi fəaliyyətdə bulunan gizli bir qrup gizlənirdi. Bu qrup çarlığa qarşı konspirasiya yapan bütün ixtilal partiyası və qrupları ilə təmas halında idi. 
Günün birində bolşevik partiyası müliyyə komisyonuna mənsub üzvlərdən bir neçəsi mənə müraciət etdi:
-Müştərək bağ gəzintisi yapaq, siz rəsmi ünvanınızı verir, biz də şəhərdə və cəmiyyət içində nüfuzu olan məşhurxanım və bəylərdən, tanınmış aktyor və aktirisalardan mürəkkəb bir dəstə ilə bağ gəzintisinin başarılı olmasını təmin edərik, dedi. 

Nəticədə: “Nəticədə olur-olsun, gəliri aramızda bölüşdürərik” təklifində bulundu. 
O dövrdə bu kimi kombinasiyalar adi işlərdəndi. Bunun heyrət ediləcək bir tərəfi yoxdu. İdarədəki yoldaşlarla görüşdüm. Hamısı çarlıq əleyhdarı adamlar olduğundan təklifi iyi qarşıladılar. Hərəkətə keçildi. Bağ gəzintisi başlandı. Bakının məşhur valı bağçasında tərtib olunan bu bağ gəzintisi üç gün davam edəcəkdi. Gəzintinin ilk günü başarılı oldu. Yaxşı gəlir əldə edildi. Bu temp ilə davam edəcək olursa, gəzintinin tam bir gəlir verəcəyi hər dürlü şübhənin xaricində idi. İkinci gün də gəzinti eyni temp ilə davam etdi. 

Burada şərikimiz maliyyə komisyonu üzvlərindən Serebryakov mənə müraciət edir: “Kobanı tanıyırsan, onu Bayıl həbsxanasından (Bakının Bayık burnu deyilən xəlicində üç tərəfi su olan bir həbsxana qalası ki, bir zaman mən də bunun sakinlərindəndim) qaçırmaq istəyirik, deyir. Bağ gəzintisinin başarılı olduğu və yaxşı hasilat verəcəyi şübhəsizdir. Bizim hissəmizə düşəcək gəlir hesabına yoldaş Kobanın (yəni Stalinin) qaçırılmasına finansə etmək üzrə gəzintinin müdiri sifətilə 200 rübləlik bir avans versəniz minnətdar olarıq”, deyir; işin təcili olmasını da Kobanın iki gün sonra gedəcək məhbuslar kəfiləsi ilə göndərmək zərurəti ilə izah edir. “Hər ehtimala qarşı bəklədiyimiz nəticə aldığımız avansı qapamayacaq olsa, hissəmizə düşən açığı dərhal ödəməyi təəhüd edirik”, deyə təminat verməyi də ihmal etmir. Məsələni yoldaşlara deyirəm: istənilən avansı verməklə bir maneə görülmür.

Bağ gəzintisinin üçüncü günü kassadakı pulun hamısını, lotereya üçün zərgərlik mağazalarından borc edilmiş gümüş əşya qalıqlarını və sairəni toplayaraq gəzintinin baş qadın müdiri madam Baykova, “maliyyə komisyonu” üzvü və “Nicat” cəmiyyəti idarə heyəti üzvlərindən bir yoldaşla birlikdə nəticəni bir hesabat halında təsbit etmək üzrə madamın evinə doğru hərəkət edirik. Qubernator iqamətgahının yanında bulunan şəhər bağçalarında aralanmış, elə yan küçələrindən birinə dönmüşdük ki, əli silahlı banditlər arabalarımıza hücum edir, kassa pulu ilə gümüş əşyanı alır, üstəlik madamın bilərzikləri ilə sırğalarını da çəkib qeyb olurlar. 

Təxmin edəcəyiniz bir həyəcan və təəssür içində madamın evinə gəlirik; normal protokol yapacağımıza polis zəbti hazırlamaq lazım gəlir. Bağ gəzintisi gözlənilmədən bir fiasko ilə nəticələnmişdi. Bizim şəriklər indi zərərləri qapamaq deyil, aldıqları 200 rubləlik avansı belə qaytarmaq niyyətində deyillər. Bu gün-sabah deyə məsələni boyunlarından atırlar. 
İşin arxası var: Soyğunçuların bizzat bolşeviklər partiyasına mənsub terroristlər olduğu qüvvətlə söylənilir. Lenin iş başına gəlincə çarlığın millətlərarası bütün borclarını ləğv etmiş ikən, 1903-cü ildə Rusiya Sosial Demokrat Partiyasının konqresini finansə etmək üçün yapılan borcu dərhal ödəmiş. “İnqilab öz borcunu ödəyər!” deyə lovğalanmışdı. Ya bizim 200 rublə...”

Vasif Əlihüseyn 

Mənbə: M.Ə.Rəsulzadənin “Bir türk milliyyətçisinin Stalinlə ixtilal xatirələri” kitabı.

Qitədən qitəyə seks barədə MARAQLI FAKTLAR + FOTOLAR
Ərdoğan "şir ürəyi yeyib", ümid Allaha qalıb...
Tarix bizi min yol çəkdi sınağa,“hay”lar gəldi, döndük yurdda qonağa...
Ailəsi ilə dava edən pilot təyyarə ilə evinə hücum etdi - VİDEO
Damlaya şok: "səni "saxlayan" evli kişinin adını açıqlayacağam" - FOTO
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
Nabranda ailəvi istirahət üçün kotec tipli kirayə evlər. Ətraflı məlumat üçün əlaqə nömrələri:

050 311 11 64, 055 681 11 64

N.Tusi adına Klinika
Siyasət
Ax, nə qul itaətkarlığıyla, torpaqı öpə-öpə, daşları yalaya-yalaya tikiblər bu sarayları..."
Dünya
28 il əvvəl itirdiyi linza gözündən çıxdı - İNANILMAZ...
Dünya
Üstünə pişik tullanan gənc qız 15 tikiş iynəsi uddu - İNANILMAZ...
Dünya
Erməni diplomat: "Naxçıvanda hərbi əməliyyatlar qaçınılmaz olacaq"
Cəmiyyət
“Cəmiyyətimiz getdikcə daha aqressiv insanların məkanına çevrilir” – Sosioloqdan SOS
Həftənin ən çox oxunanları
Yaponların başqa planetdə yaşadığını sübut edən 30 heyrətamiz fakt - FOTOLAR
“Hansısa ərəbin mənim şəhərimdə hoqqa çıxarmağa nə ixtiyarı var?!” - VİDEO
Suya tullanan Nigar Camalın sinəsi çöldə qaldı - VİDEO
Gənc müəllim əlini qadınlara vurmadığına görə işsiz qaldı - Rəzalət - FOTO
“Paşinyan hakimiyyəti çalışır ki, Azərbaycan öz torpaqlarını işğaldan azad etsin...”
İsmayıllıda baş verən müəmmalı hadisə ufoloji cəhətdən araşdırılmalıdır - MARAQLI...
İlham Əliyevin əsgərlik görüntüləri yayıldı - FOTO
FHN generalının otellər şəbəkəsi üzə çıxdı - FOTO
Məleykə Əsədova Milli (!) dəyərlərimizin etibarlı qoruyucusudur...
Ətin inanılmaz fəsadları: “Uşaq 8 yaşınacan ət yeməməlidir”
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə