Xəbər lenti
21/02/2019 [09:02]:
Rus qadın gözəllik müsabiqələrinə  qarşı çıxdı –"Orta əsr köləliyindən fərqlənmir..."
21/02/2019 [08:03]:
“Vəhhabilik və sələfiliyin  ömrünün sonu gəldi!..”
21/02/2019 [07:48]:
Allah-Təala Quranda bizlərə 91 vədə vermişdir- hamısını da yerinə yetirəcək...
20/02/2019 [23:49]:
Proqnoz doğru çıxdı - Türkiyədə GÜCLÜ ZƏLZƏLƏ
20/02/2019 [23:15]:
“İnşaat konstruksiyaları” MMC öz öhdəliklərini yerinə yetirmir: Yasamal İcra Hakimiyyəti isə...
20/02/2019 [22:29]:
Türkiyədə hərbi məktəbdə partlayış - Yaralılar var
20/02/2019 [22:24]:
Tahir İmanov sənətsevərlərə və dövlət telekanalına təşəkkür etdi
20/02/2019 [22:01]:
Vəkillər Kollegiyasının Rəyasət Heyəti Bəyanat yaydı
20/02/2019 [21:37]:
Ermənilər Azərbaycan şəhərində növbəti konsert verdi - FOTOLAR  
20/02/2019 [21:14]:
Krımın Rusiya tərəfindən işğalının 5 ili tamam olur - Ukraynanın baş diplomatı Kremli ifşa etdi...
20/02/2019 [21:03]:
Gəncədə tələbə qız qaçırıldı
20/02/2019 [20:46]:
Universitet rektoru 10 min dollar rüşvət almaqda suçlandı...
20/02/2019 [20:31]:
Tarix İnstitutu beynəlxalq əlaqələrini genişləndirir - FOTOLAR
20/02/2019 [19:48]:
MHP başqanı İbad Hüseynlini qəbul etdi: "Qapımız hər zaman üzünə açıq..."
20/02/2019 [19:47]:
Ermənilər onları “vəhşi” adlandıran yazıçının heykəlini ucaltdı: Bu dəfə evdə!
20/02/2019 [19:38]:
“Ana dilimizi sevək, sevdirək” mövzusunda tədbir keçirildi - FOTOLAR
20/02/2019 [19:25]:
Leyla Əliyevanın sözlərinə yazılmış mahnıya videoçarx hazırlandı - VİDEO
20/02/2019 [18:54]:
Bütün Avropa Qarabağ deyəcək
20/02/2019 [18:52]:
Estoniya müharibəyə hazırlaşır - Müdafiə Nazirliyi açıqladı
20/02/2019 [18:48]:
Təyyarədəki sərnişin bir anda ayağa qalxıb şalvarını çıxardı - FOTOLAR
20/02/2019 [18:44]:
Əli polislə bağlı açıqlamasına görə cəzalandırıldı
20/02/2019 [18:28]:
Kiyevdə Xocalı soyqırımına həsr olunmuş tamaşanın premyerası keçiriləcək
20/02/2019 [18:25]:
Ərdoğan: "Ermənilər Türkiyəyə ona görə gəliblər ki..."
20/02/2019 [18:22]:
AMEA magistraturalarına qəbul üçün müsahibə mərhələsi ləğv olundu
20/02/2019 [18:12]:
"O qədər biabırçı vəziyyətdə oxuyan müğənnilər var ki, Afət də onlardan biridir”
20/02/2019 [18:06]:
Tramp demokrat rəqibini “dəlisov” adlandırdı
20/02/2019 [18:02]:
Ev tapşırıqlarını yazdırmaq üçün robot aldı - MARAQLI
20/02/2019 [17:53]:
Bakıda film kimi olay: Bəy toy günü başqa qıza qoşulub, ölkədən qaçdı
20/02/2019 [17:49]:
Qərbi Kaspi Universiteti beynəlxalq konfrans keçirəcək
20/02/2019 [17:46]:
Ermənilər Haaqada Azərbaycana qarşı etiraz aksiyası keçirəcək
20/02/2019 [17:39]:
“Qaçqınkom” Zabratda evi yanan köçkünlərə ev verəcək
20/02/2019 [17:31]:
Meriya mitinqlə bağlı müraciətə cavab verdi
20/02/2019 [17:22]:
Ölən modelyerin 195 milyonluq sərvəti pişiyinə qalacaq
20/02/2019 [17:20]:
Göyçay Xəstəxanasında ölən qadınla bağlı iclas -Həkim işdən çıxarıldı
20/02/2019 [17:18]:
Rezidenturaya sənəd qəbulu davam edir
20/02/2019 [17:10]:
"Hecə oldu ki, “diplomsuz diplomat” oldum..."
20/02/2019 [17:08]:
İlham Rəhimov "Neolit"-dəki insidentdən danışdı: “Xəbər tutan kimi dərhal Moskvaya...”
20/02/2019 [16:55]:
Səs sürətini aşan sərnişin təyyarəsi rekord qırdı - MARAQLI
20/02/2019 [16:51]:
XİN-dən Elşad İskəndərovla bağlı bəyanat
20/02/2019 [16:50]:
Pulu saymağa 4 işçi ayrılıbmış... - 5,5 milyardlıq iş
20/02/2019 [16:35]:
Ermənilərin Gürcüstanda yeni “dəsti-xətti”
20/02/2019 [16:32]:
Yol polisindən vəfat etmiş şəxsin adına tərtib olunan cərimə ilə bağlı - Açıqlama
20/02/2019 [16:29]:
"Sağlam gələcək, İdmanla gələcək" - Regional voleybol yarışı layihəsinin zona seçimləri – Ağcabədi
20/02/2019 [16:27]:
Artur Rasizadə danışdı: “Yerdə qalan ömrümü...”
20/02/2019 [16:02]:
UNEC tələbələrinin məqaləsi SCOPUS-da
20/02/2019 [16:01]:
Azərbaycan Dillər Universitetinin tələbələri Cocuq Mərcanlıda pedaqoji təcrübə keçirlər
20/02/2019 [16:00]:
Xocalı soyqırımının qurbanları bir çox ölkələrdə yad ediləcək
20/02/2019 [15:58]:
“Nar” 45-dən çox bölgəni 4G şəbəkəsi ilə təmin edib
20/02/2019 [15:57]:
Ermənistan Cavaxetiya separatçılarının liderini axtarışa verdi
20/02/2019 [15:56]:
Amerikaya yarışa gedən azərbaycanlı şagirdlərin siyahısı AÇIQLANDI
20/02/2019 [15:55]:
""Porsche" nə vaxtdan bahalı maşın olub, deputatın "Porsche"si ola bilməz?" — Deputat
20/02/2019 [15:54]:
Hərbi attaşelər Azərbaycan silahları ilə tanış oldular - FOTO
20/02/2019 [15:52]:
Türkiyədə bir neçə terror aktının qarşısı alındı
20/02/2019 [15:47]:
Məşhur moda markasının yeni dizaynı dünyanı ayağa qaldırdı: "İntihar dəb ola bilməz"
20/02/2019 [15:39]:
Sabah 8 bal gücündə zəlzələ olacaq? — Seysmoloji Mərkəzdən AÇIQLAMA
20/02/2019 [15:36]:
Netanyahu Moskva səfərini təxirə saldı
20/02/2019 [15:34]:
Qurban Qurbanov mövqeyini qorudu
20/02/2019 [15:33]:
QAT ömürlük və vicdan məhbuslarının əfv olunmasını xahiş etdi
20/02/2019 [15:28]:
"Hansısa yurdsuzu ocağının başında oturdasan, o da sənin tarixinə genosid yazsın"
20/02/2019 [15:26]:
Qəbələ və ətraf rayonların əhalisinin diqqətinə: Pulsuz hüquqi yardım
20/02/2019 [15:18]:
Abutalıbovun ən yaxın kadrının işdən çıxarılma səbəbləri...
20/02/2019 [15:16]:
Sibirə qara qar yağdı - İNANILMAZ FOTOLAR...
20/02/2019 [15:11]:
Tahir İmanov: “Məhəllə”miz dəyişir, dəyişməyən təkcə Eliş və Roşkadır - MÜSAHİBƏ
20/02/2019 [15:03]:
Prezident: "Milyardlarla dollarlıq sərmayə cəlb etdik, yeni iş yerləri açdıq" - VİDEO
20/02/2019 [14:59]:
Əflatun Amaşov: "Prezidentin fərmanı böyük önəm daşıyır"
20/02/2019 [14:54]:
“Hakimiyyətdəki rüşvətxorlar islahatlardan narahatdır, əlimdə faktlar var ki...”
20/02/2019 [14:53]:
“Bu şəkil onu gördüyüm ilk dövrün əmanətidir” Əməkdar artistin ustadı ilə bağlı xatirəsi...
20/02/2019 [14:51]:
Sərkisyanın qardaşı həbs olunmamaq üçün 18.5 milyon dollar ödəyib -Paşinyan höküməti azadlıq satır
20/02/2019 [14:44]:
"Brüsseldə Xocalı mitinqi üçün hazırlıq görülür" -Elnur Eltürk
20/02/2019 [14:31]:
ADU tələbələri Cocuq Mərcanlıda təcrübədə
20/02/2019 [14:28]:
5 dövlət orqanında 88 yer vakantdır
20/02/2019 [14:25]:
İlham Əliyev nazirliyə 2 milyon ayırdı
20/02/2019 [14:23]:
“Barışsaq, bir kişi oğlu deməsin ki, qeyrətin necə götürdü?!”
20/02/2019 [14:21]:
Azərbaycan səfirinin Türkiyəyə girişinə qadağa qoyuldu
20/02/2019 [14:15]:
Çadralı oğlanlar...
20/02/2019 [14:11]:
Sonsuz ailələr tibbi sığorta hesabına süni mayalanmanı edə biləcəklər - Gələn ildən
20/02/2019 [14:04]:
Azərbaycanı seçən ukraynalı idmançıların sayı açıqlandı
20/02/2019 [13:58]:
Mülki insanları qorumağa getdilər, məlum oldu ki, özlərinin müdafiəyə ehtiyacı var: RÜSVAYÇILIQ!
20/02/2019 [13:49]:
Ombudsmanın parlamentə hesabat günü açıqlandı
20/02/2019 [13:48]:
İlham Əliyev Avropa İnvestisiya Bankının vitse-prezidenti ilə görüşdü
Bütün arxiv bir sırada
18/06/2018 [16:32] - Siyasət - ( 4583 dəfə baxılıb)

"Bu faktlar bizə onu deyir ki, Qərb Ərdoğanın qələbəsini satın alır..." - TƏHLİL...



Türkiyənin mühafizəkar və qismən də milliyyətçi çevrələrində populyar olan, bizdə də çoxlarının inandığı fikir bundan ibarətdir ki, Qərb Türkiyədə hakimiyyət dəyişikliyinin baş verməsini arzulayır və bunun üçün əlindən gələni edir. Türkiyədə hakim təbliğat iqtisadi çətinliklərin yeganə səbəbkarı kimi “Rəisi devirmək istəyən dış güclər”i göstərir. Bu təbliğat Ərdoğan tərəfdarlarında rəisi sahiblənmə duyğusunun zəifləməsinə yol verməməyə hesablanıb və nəticə də verir.

Qərb doğrudan da Ərdoğanı sevmir. Qərb mediasında, insan haqlarını müdafiə təşkilatlarının hesabatlarında Türkiyə hökumətinin və prezidentinin ünvanına kəskin tənqidlər var. Qərb rəsmi dairələrinin də Ərdoğana hər hansı simpatiyasından danışmaq mümkün deyil.

Bəs, Ərdoğana bu neqativ münasibət Qərbin real, praktik siyasətində nə dərəcədə əksini tapır? Türkiyə kimi hakimiyyətin hələ ki, seçki yolu ilə dəyişdiyi ölkələrdə xalqın rəyini formalaşdıran ən önəmli amil iqtisadiyyatın durumu və buna bağlı olaraq əhalinin rifah səviyyəsidir. Qərbin Ərdoğan dönəmində Türkiyə iqtisadiyyatında oynadığı və oynamağa davam etdiyi rola nəzər salaq.

2003-cü ilin yanvarından 2018-ci ilin aprelinə qədər Türkiyənin ixracatı 1 trilyon 941 milyard dollar, idxalatı 2 trilyon 700 milyard dollar olub. Xarici ticarət kəsiri 759 milyard dollar, büdcə kəsiri 570 milyard dollar təşkil edib. Eyni müddətdə xaricilərin birbaşa yatırımları (Türkiyədə fabrik açmaq, şirkət qurmaq, şirkət almaq və s.) 169 milyard dollar, ölkəyə gətirdikləri “sıcak para” deyilən nəğd pul kütləsi 185 milyard dollar olub. Xarici borclanma ilə bərabər ötən müddətdə xaricdən Türkiyəyə daxil olan kapitalın miqdarı 611,5 milyard dollar (qaynağı bəlli olmayan sərmayə ilə bərabər ümumilikdə 655 milyard dollar) təşkil edib. Yəni 570 milyardlıq büdcə kəsirinə qarşı 655 milyard dollar maliyyə gəlib. Nəticədə xalq büdcə kəsirinin, xarici ticarətdəki neqativ tablonun fəsadlarını hiss etməyib, Ak Parti və Ərdoğan keçirilən seçkiləri, referendumları rahat qazanıb.

Həmin 655 milyardın 74%-i Avropadan, 9%-i Amerika qitəsindən (başda ABŞ olmaqla) daxil olub. Beləliklə, ölkəyə gələn xarici sərmayədə Qərbin payı 83% təşkil edib.

Türkiyənin hazırda toplam xarici borcunun 136,8 milyard dolları dövlət, 316,4 milyard dolları özəl sektorun payına düşür. Özəl sektora, yəni türk iqtisadiyyatına borc şəklində axan maliyyənin 53,4%-i Avropaya, 11,1%-i ABŞ-a aiddir.

2018-ci ilin ilk rübündə dış güclər Türkiyənin “Dövlət iç borclanma sənədləri”nə (xəzinə bondları, dövlət istiqrazları) 29 milyard 305 milyon dollar yatırıblar. Bu məbləğin 19 milyard 358 milyon dolları Avropadan, 7 milyard 970 milyon dolları ABŞ-dan, cəmi 1 milyard 884 milyon dolları Asiyadan daxil olub. (İç borclanma sənədləri büdcə kəsirini qapatmaq üçün dövlətin istifadə etdiyi əsas alətlərdəndir.)

Qərb Ərdoğanı yıxmaq istəsə, sadəcə olaraq, bu yatırımları etməz, öz bazarlarını Türkiyə üçün bağlayar, nəticədə Türkiyə iqtisadiyyatı çox ağır duruma sürüklənər, hətta mübaliğəsiz deyə bilərik ki, ayaqda qala bilməyib çökər.

İndi məsələnin siyasi tərəfinə nəzər salaq, görək seçki ərəfəsində Qərb tərəfindən Türkiyə hökumətinə, prezident Ərdoğana basqılar varmı?

1. Türkiyə və ABŞ Suriyanın şimalındakı Menbiç probleminin həlli üçün anlaşdılar. PKK-nın Suriya qolu YPG bu bölgədən çıxarılacaq, ərazidə ABŞ və Türkiyə əsgərləri keşik çəkəcək, sonra bu iki dövlət birlikdə yerli hakimiyyət orqanlarını formalaşdıracaqlar. Yəni Türkiyənin tələblərini ABŞ böyük ölçüdə qəbul etmiş kimi görünür. Vaşinqton bu anlaşma üçün Türkiyədəki seçkilərin nəticələrini gözləyə bilərdi, gözləmədi.

2. Ərdoğan seçki ərəfəsində Britaniyaya rəsmi səfərə dəvət olundu, baş nazir və kraliça tərəfindən qəbul edildi, investorlarla bir araya gəldi. Düzdür, Ərdoğan o görüşdə ehtiyatsız ifadələrdən istifadə edib investorları qorxutmuşdu, bir neçə gün sonra Türkiyə baş nazirinin iqtisadiyyata məsul müavini və Mərkəzi Bankın rəhbəri təkrar Londona gedib eyni maliyyə bossları ilə görüşərək onları arxayınlaşdırdılar ki, seçkiqabağı dövrdə prezidentimiz bu cür danışa bilər, siz ciddiyə almayın. Türkiyə hökumətinin bildirdiyinə görə, görüş yüksək səviyyədə keçib və Qərb investorları Türkiyəyə sərmayə yatırmağa söz veriblər.

3. Merkel seçkinin nəticələrini gözləmədən, şifahi olaraq (Çavuşoğlu ilə görüşdə) Ərdoğanı 24 iyundan sonra Almaniyaya rəsmi səfərə dəvət edib.

Bu faktlar bizə onu deyir ki, Qərb Ərdoğanın qələbəsinə inanır, 24 iyun sonrasına yatırım qoyur, birja dili ilə desək, Ərdoğanın qələbəsini satın alır. Burada qeyri-adi heç nə yoxdur. Sadəcə olaraq, Qərb öz maraqları əsasında praqmatik siyasət yeridir və onun simpatiyaları, antipatiyaları real siyasətdə rol oynamır, yaxud çox minimal rol oynayır.
Şahin Cəfərli, politoloq

Krımın Rusiya tərəfindən işğalının 5 ili tamam olur - Ukraynanın baş diplomatı Kremli ifşa etdi...
MHP başqanı İbad Hüseynlini qəbul etdi: "Qapımız hər zaman üzünə açıq..."
Ev tapşırıqlarını yazdırmaq üçün robot aldı - MARAQLI
Məşhur moda markasının yeni dizaynı dünyanı ayağa qaldırdı: "İntihar dəb ola bilməz"
Mir Cəfər Bağırovun ölümündən 60 il sonra basdırıldığı qəbir - FOTOLAR - VİDEO
"AQRO" İnvest & İstehsalat
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Dünya
Təyyarədəki sərnişin bir anda ayağa qalxıb şalvarını çıxardı - FOTOLAR
Cəmiyyət
"O qədər biabırçı vəziyyətdə oxuyan müğənnilər var ki, Afət də onlardan biridir”
Gündəm
Mülki insanları qorumağa getdilər, məlum oldu ki, özlərinin müdafiəyə ehtiyacı var: RÜSVAYÇILIQ!
Maraqlı
Məşhur tarixi abidənin sirri açıldı...
Şou-biznes
"Xalqın ona çox ehtiyacı var" - Mənsum İbrahimov
Həftənin ən çox oxunanları
“Ölkəyə un gətirəndə kömək etdiyim çeçenlər və dağıstanlılar mənə çox böyük dəstək oldular...”
Ramzan Kadırov azərbaycanlılarla çeçenlərin davasına belə reaksiya verdi – FOTO
“Vertolyotla Yevlağa kimi pul səpəcəm....- Başınız qarışacaq pul yığmağa..."
Saakyan atası azərbaycanlı olan generalı  xüsusi nümayəndə təyin etdi...-FOTOLAR
Şuşa türməsində Dilqəm və Şahbazdan başqa türkmənşəli dustaq kimdir?..
"Əgər ANS yenidən açılarsa və fəaliyyət göstərdiyi ilk 15 ildəki ANS olarsa..."
“Fevralın 14-də həmin sənədi imzalasaydım, Xocalı faciəsi baş verməzdi...” - ETİRAF
Vergilər Nazirliyini "ağ gün"ə çıxardı, indi də əmanətləri sığortalayacaqmış...
Bakıda dəhşətli qəza: "Qaqaş, neylədin, nə içmişdin, nə vurmuşdun?" - VİDEO
"Çeçenlər qardaşlarımızdır və Çeçenistanda da xalqım haqda eyni fikirləri səsləndirirlər”
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə