Xəbər lenti
20/05/2019 [23:28]:
Dünyanın ən maraqlı saqqal və bığları yarışdı - MARAQLI FOTOLAR...
20/05/2019 [23:06]:
"Bu müharibəni biz başlamadıq, amma onu biz bitirməliyik" - Misilsiz inauqurasiya...
20/05/2019 [22:52]:
Həkim qadının niqabını açmasını istədi, işindən oldu
20/05/2019 [22:42]:
Eyfel qülləsinə giriş-çıxış dayandırılıb - YENİLƏNİB
20/05/2019 [22:29]:
Kərimi yolda döydülər - İş polisə verildi
20/05/2019 [22:27]:
Dilarə Miri Yusifin klipində çox cəsarətli obrazda - VİDEO
20/05/2019 [22:26]:
“Bəzi islam ölkələri dövlət maraqlarını müsəlman həmrəyliyindən üstün tutur”
20/05/2019 [21:59]:
"Ərazilərimizi güc yolu ilə qəsb etdikləri kimi, güc yolu ilə də qovulmalıdırlar"
20/05/2019 [21:46]:
Meyvə şirələrindəki təhlükə: Erkən ölüm riskini artırır...
20/05/2019 [21:35]:
Parisdə “qara jiletlilər” hava limanını bağladı
20/05/2019 [21:21]:
Bakı metrosunda gənc oğlan huşunu itirdi
20/05/2019 [21:19]:
Gözübağlı rəsm çəkən azərbaycanlı Ginnesə iddialıdır - FOTO
20/05/2019 [21:04]:
Şanslı adam dedektor ilə 1,4 kiloqram qızıl tapdı - 69 min dollar dəyərində...
20/05/2019 [20:38]:
Əlindəki yeməklə birlikdə hovuza düşdü - VİDEO
20/05/2019 [20:11]:
Ukraynanın baş naziri də istefa verəcək
20/05/2019 [19:59]:
Vəkil: “Fuad Abbasov mayın 28-də Azərbaycana deportasiya oluna bilər”
20/05/2019 [19:50]:
Oğuzda xəstəliyə dözməyən qadın intihar etdi
20/05/2019 [19:46]:
Azərbaycanda yaradılmış snayper tüfənginin sınaqları keçirildi
20/05/2019 [19:42]:
Fədayə Laçının məhkəməsi təxirə düşdü
20/05/2019 [19:38]:
Ən yüksək maaşlı şəhər məlum oldu
20/05/2019 [19:03]:
“Bu gün elə ən çox vətənpərvərliklə bağlı verilişlərə ehtiyacımız var...”
20/05/2019 [18:58]:
“Avroviziya”da Azərbaycanla bağlı daha bir qalmaqal - Belarus Çingizə səs veribmiş
20/05/2019 [18:31]:
“Tale elə gətirdi ki, fəhlə işlədiyim yerdə nazir oldum.” - Sabir Rüstəmxanlı
20/05/2019 [18:29]:
Nazir 82 tələbəyə əlavə təqaüd təyin etdi
20/05/2019 [18:28]:
DİM-in rəhbər şəxsləri rayonlarda vətəndaşları qəbul edib
20/05/2019 [18:26]:
Ədliyyə Akademiyası Beynəlxalq Maliyyə Korporasiyası birgə hakimlər üçün təlim keçirib
20/05/2019 [18:23]:
Azərbaycanlı gənclərin Roma forumu keçirildi
20/05/2019 [18:16]:
Millət vəkili Qovlar şəhər məktəblərinin müəllim və şagirdləri ilə görüşdü
20/05/2019 [18:14]:
Rusiyada yanacaqdoldurma məntəqəsində partlayış, 3 nəfər ölüb, 4-ü yaralanıb
20/05/2019 [18:13]:
Çingiz Qənizadə: “Avtomobillərə pərdə qadağası DYP ilə sürücünü qarşı-qarşıya qoyur”
20/05/2019 [18:07]:
Dövlət başçıları Prezident İlham Əliyevi təbrik edib
20/05/2019 [18:05]:
İsraildə “Eurovision”un keçirildiyi binadan Ərdoğanın posterini asdılar - Netenyahuya etiraz (Video)
20/05/2019 [18:01]:
Ronaldo kubokla oğlunun başına xəsarət yetirdi – VİDEO
20/05/2019 [17:57]:
Səfurə üçüncü dəfə ana oldu: adını Natiq qoydular - FOTO
20/05/2019 [17:53]:
Ramin Əhmədov: ”Azərbaycanda mükəmməl sosial təminat sistemi qurulub”
20/05/2019 [17:52]:
Ölkəmizdə Qarabağ məğlubiyyətinin səbəblərini araşdıran komissiya yaradıla bilərmi?
20/05/2019 [17:51]:
Səudiyyə Ərəbistanının Kralı İlham Əliyevi təbrik etdi
20/05/2019 [17:30]:
Prezident "ASAN xidmət" mərkəzinin tikintisinin başa çatdırılmasına 20 milyon manat ayırdı
20/05/2019 [17:29]:
“Qalatasaray”ın arvadının güdazına gedən əfsanəvi JARDELİ
20/05/2019 [17:26]:
4 yaşlı Məhəmmədi xilas edək!
20/05/2019 [17:17]:
II Elizabet İlham Əliyevə məktub yazdı
20/05/2019 [17:17]:
98 dövlət əmlakı hərraca çıxarılır
20/05/2019 [17:12]:
"Sumqayıt çoxuşaqlı ana kimidir..." -Baş həkimdən maraqlı yubiley təbriki
20/05/2019 [16:56]:
Nərimanovda şəhid Rasim Məmmədovun xatirəsinə həsr edilmiş şahmat üzrə rayon turniri keçirildi
20/05/2019 [16:52]:
ADU-nun Əlavə təhsil və təcrübə fakültəsi tələbə qəbulu elan edir
20/05/2019 [16:50]:
“Qırmızı Körpü” gömrük postunun rəisi işdən uzaqlaşdırıldı - RƏSMİ
20/05/2019 [16:49]:
İlham Əliyev Zurab Seretelini “Dostluq” ordeni ilə təltif edib
20/05/2019 [16:48]:
ABŞ səfiri Azərbaycan Dillər Universitetində oldu
20/05/2019 [16:45]:
"Kəlbəcərə getmək, İsti-suya toxunmaq üşün qondarma rejimdən icazəmi istəyək...?
20/05/2019 [16:37]:
Xristian Kuba vətəndaşı çeçenlərə iftar süfrəsi acdı-FOTO 
20/05/2019 [16:33]:
Vətənin Şahlar oğlu... - Şəhid Milli Qəhrəmana İTHAF
20/05/2019 [16:28]:
ADP İdarə Heyəti özünün növbəti toplantısını keçirdi
20/05/2019 [16:26]:
Kikboksçular Macarıstandan yüksək nəticələrlə qayıdılar - FOTOLAR
20/05/2019 [16:18]:
ADPU-da “Türkologiya: reallıqlar, problemlər, perspektivlər” Respublika elmi konfransı keçirildi
20/05/2019 [16:13]:
İnam Kərimov Goranboyda fermərin problemlərini dinlədi
20/05/2019 [16:03]:
Ərdoğan Azərbaycan pilotlarının təlimini izləyəcək
20/05/2019 [16:00]:
“Biz həmişə çalışmışıq ki, ona bənzəyək və adını uca tutaq...”
20/05/2019 [15:58]:
İsgəndər Həmidov əməliyyat üçün xaricə aparılır
20/05/2019 [15:36]:
Tibb Universitetində bir İLK - Hibrid müdaxilə icra olundu
20/05/2019 [15:36]:
Deputat seçiciləri dinlədi
20/05/2019 [15:29]:
AzTV hərbi vətənpərvərliklə bağlı yeni layihəyə başlayır
20/05/2019 [15:20]:
Ömürlük məhbuslara görə Prezidentə müraciət edildi
20/05/2019 [15:19]:
“Nar” gənclərə iş imkanları təklif edir
20/05/2019 [15:01]:
Sumqayıtda “Yeddi yazarla bir görüş” adlı tədbir keçirildi
20/05/2019 [14:53]:
"YAP bütövlükdə cəmiyyətin bütün təbəqələri arasında nüfuz qazanan bir təşkilatdır"
20/05/2019 [14:51]:
“Düşməni diqqətlə izləməli və anında qərar verməyi bacarmalıyıq”
20/05/2019 [14:43]:
Nazir müavini: “Diqlas”dakı 460 sahibkarın problemi həll edilib”
20/05/2019 [14:36]:
Əhalinin gəlirləri 17 milyard manatı ötüb - Yanvar-aprel aylarında
20/05/2019 [14:26]:
Bakı-Sumqayıt yolunda hərəkət məhdudlaşdırılacaq
20/05/2019 [14:25]:
Nazirlik özünüməşğulluq proqramı ilə bağlı iddialara münasibət bildirdi
20/05/2019 [14:23]:
Məhkəmə sisteminə etiraz - Paşinyan yeni imtahanla üz-üzə
20/05/2019 [14:14]:
Qəzada ölən müəllimlərlə bağlı məktəbin direktorundan AÇIQLAMA...
20/05/2019 [14:12]:
Yanacaq çəninin içərisindən siqaretlər aşkarlandı
20/05/2019 [14:10]:
Azərbaycan təhsil sistemində idarəetmə texnologiyaların tətbiqi zəruridir
20/05/2019 [14:09]:
“Onlar qorxmurlar ki, elə davranırlar, qorxan belə etməz!”
20/05/2019 [14:03]:
“Gərək Laçın alayı da, polisi də Laçının hər küçəsi, daşı uğrunda sonadək döyüşəydi...”
20/05/2019 [13:54]:
Prezidentdən Arif Məlikov üçün ucaldılacaq heykəllə bağlı xüsusi tapşırıq
20/05/2019 [13:49]:
Başçısı azərbaycanlı olan çoxuşaqlı ailənin Soçi mafiyası ilə mübarizədə keçən qorxu filmi kimi bir həyat hekayəsi...
20/05/2019 [13:46]:
Paşinyan xəyanət izində: “Onlar Qarabağı satmağa hazırdır”
20/05/2019 [13:34]:
Fransalı hücumçu: "Bu, "Qəbələ"də sonuncu oyunum idi"
Bütün arxiv bir sırada
24/09/2018 [11:28] - Dünya - ( 1399 dəfə baxılıb)

“Andropov əllərimin arasında öldü...” – Kremlin baş həkimi, sirr xəzinəsi, akademik Çazov



O, Kremlin dəhlizlərində ərklə gəzməyi, istədiyi qapını şəstlə açmağı bacaran şəxslərdən biri olub. Müasirlərinin söylədiklərinə görə, onun siyasi fəaliyyəti həkimlik fəaliyyətindən daha çox olub. Yeri gələndə kadr siyasəti ilə bağlı son qərarlar verilərkən onun fikirləri də vacib sayılıb. Ancaq özü bunları təkzib edir.

89 yaşı var. Sağlamlığında problemlər yetərincədir. Amma yaddaşı ilə bağlı hər şey qaydasındadır. Kremldə baş verən hadisələri son incəliklərinə qədər xatırlayır...

Uzun illər Kremlin baş həkimi olmuş məşhur kardioloq, akademik Yevgeni Çazov SSRİ-nin siyasi elitasının səhhəti ilə məşğul olub. Əslində “Kremlin baş həkimi” vəzifəsi mövcud olmayıb. SSRİ Səhiyyə Nazirliyinin 4-cü idarəsi birbaşa partiya rəhbərlərinin sağlamlığına cavabdeh olduğundan həmin idarənin rəisi Kremlin baş həkimi kimi tanınıb. Elə bu idarəni Brejnevin göstərişi ilə ilk yaradan da Yevgeni Çazov olub.


Bu idarə təkcə dövlət məmurlarına deyil, tanınmış mədəniyyət, incəsənət nümayəndələrinə, elm xadimlərinə, ölkənin inkişafına xüsusi töhfələr verən insanlara da xidmət edib. 1967-ci ildən 1986-cı ilə qədər Çazov bu idarəyə rəhbərlik edib.
Ancaq həmin dövrdə Çazovun üzərinə düşən ən böyük məsuliyyət Brejnevin səhhətinə cavabdehliyi olub. Baş katibin şəxsi həkimi olmaq, sözsüz ki, gərgin elmi-praktiki fəaliyyətlə yanaşı, həm də psixoloji və yeri gəldikcə siyasi manevrlər etmək bacarığı tələb edib. Leonid İliçin səhhətində baş verən ən adi dəyişiklik olduqda belə, Çazovdan hesabat tələb olunub.

Akademikin fəaliyyəti bununla yekunlaşmayıb, o, Siyasi Büronun digər üzvlərinin sağlamlıq durumunu da nəzarətdə saxlayıb.

89 yaşlı kardioloq öz xatirələrində həmin illərin gərgin iş rejimindən söhbət açıb:


“O illər olduqca gərgin iş rejimində çalışırdım. Üstəlik, kənar təzyiqlər də olurdu. Bəzən mənim hansısa bir xüsusi orqana xidmət etdiyimi də deyirdilər. Hətta belə söhbətlər də gəzirdi ki, guya mən “KQB”-yə xidmət edirəm. Mən heç vaxt bu quruma xidmət etməmişəm. Bütün bunlar boş şayiələr idi. Mən sadəcə öz həkimlik fəaliyyətimlə məşğul olurdum. Siyasi Büronun üzvlərinin çoxu yaşlı insanlar idi. Onların səhhətində yaranan problemlər təkcə yaşları ilə bağlı deyildi. Uzun illər partiya işində çalışan bu siyasətçilər pillə-pillə vəzifələrə yüksəlmişdilər. Bir çoxları müharibəni görmüşdü və təbii ki, bu da onların sağlamlıqlarında mənfi izlər buraxmışdı. Səhiyyə Nazirliyində yaratdığımız 4-cü idarə olduqca məhsuldar fəaliyyət göstərirdi. Digər xarici ölkələrdən bu təcrübəmizi götürmək istəyənlər çox idi. Vaxtlı-vaxtında pofilaktik və diaqnostika tədbirləri həyata keçirilirdi. Brejnev idarənin işindən razı idi. Bu razılığa görə də 1975-ci ildə dövlət mükafatına layiq görülmüşdüm. Leonid İliçin şəxsi həkimi kimi onun səhhətini daima nəzarətdə saxlayırdım. Necə deyərlər, Brejnev harada, mən də orada olmalıydım. Bütün vasitələrlə onun sağlamlığında yaranan problemləri aradan qaldırmağa çalışırdıq. Brejnev daha çox stomatoloji problemlərdən əziyyət çəkirdi. Həmin dövrdə səhiyyənin bu sahəsi Almaniyada daha çox inkişaf etmişdi. Buna görə də mən Almaniyadan üç nəfər yüksək ixtisaslı mütəxəssisləri Moskvaya dəvət etmişdim. Onlar yerli həmkarları ilə mütəmadi olaraq baş katibin bu problemi ilə məşğul olurdular. Brejnev yaşlaşdıqca səhhətində problemlər də artırdı.

Bir gün Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsinin sədri Yuri Andropov məni yanına çağırdı. Onunla münasibətlərim dostluq səviyyəsində idi. Mənə qarşı çox isti münasibət bəsləyirdi. Kabinetində görüşdük. Qısa söhbətdən sonra mənə tapşırıq verdi ki, xarici ölkələrdə yeni tibbi texnologiyalar, yeni dərman pereparatları haqqında ona müntəzəm məlumatlar verim. Bu mənim üçün çox da çətin tapşırıq deyildi. Çünki həmin vaxtlar xarici ölkələrdəki həmkarlarımla sıx əlaqələrim var idi. Onlarla tez-tez fikir və təcrübə mübadiləsi aparırdıq. Həmin ərəfədə amerikalı həmkarlarımdan biri mənə məlumat vermişdi ki, öz ölkələrinin institutlarının birində yeni preparat hazırlanıb. Bu preparat insanın fəallığını, iş qabiliyyətini artırır. Yəni orqanizmə əlavə enerji verir. Həmkarım onu da mənə demişdi ki, bu preparatın hazırlanması hələ sirr olaraq saxlanılır və bu haqda heç kimə demək lazım deyil. Ancaq mən bu sirri Andropova açdım. “KQB” rəhbəri həmin andaca öz qərarını verdi və bildirdi ki, Brejnev günü-gündən zəifləyir, həmin dərmanı biz təcili əldə etməliyik. Çox qısa müddətdən sonra biz həmin preparatın əldə edilməsinə nail olduq. Ən başlıcası isə Leonid İliç həmin dərmanı qəbul etdikdən sonra özünü çox gümrah və enerjili hiss edirdi. İnanın ki, Baş katibin yerişində yeni bir sürət var idi. Andropovla aramızdakı dərman preparatı söhbəti təkcə Brejnevlə yekunlaşmadı. Andropov dəlicəsinə futbol azarkeşi idi. “Dinamo” komandasına azarkeşlik edirdi. Komanda hər dəfə məğlub olanda ona çox pis təsir edirdi. “Dinamo”nun növbəti məğlubiyyətlərinin birində məni çağırıb dedi: “Yevgeni İvanoviç, mənim bu məğlubiyyətləri seyr etməyə daha gücüm yoxdur. Komandanın məşqçisini göndərəcəm yanınıza, həmin preparatlardan onlara verin və qəbul qaydalarını başa salın”. Mən onun xahişini yerinə yetirdim.


Andropovun səhhətində də hər şey qaydasında deyildi. O, xüsusilə böyrəklərindən əziyyət çəkirdi. Mən öz növbəmdə çalışırdım ki, bu problemlər aradan qalxsın. Həkimlər fərdi şəkildə onun müalicəsi ilə məşğul olurdular. Həftədə ən azı iki dəfə mən onunla görüşürdüm. Onda olan xəstəliklə hələ uzun illər yaşamaq olardı. Andropovun ölümü ilə yayılan müxtəlif söz-söhbətlərə gəlincə, mən həkim kimi qeyd edirəm ki, bunlar boş söhbətlərdir. Andropovun ölümünü sürətləndirən öz günahı, sağlamlığına qarşı məsuliyyətsizliyi olub. 1983-cü ildə artıq baş katib vəzifəsində olarkən Andropov məzuniyyətini Krımda keçirməyi qərara almışdı. Mən onda Almaniyada xidməti ezamiyyətdəydim. Krımda olarkən Andropov dağları gəzməyə çıxıb, bir az iqlim dəyişikliyi, bir az havanın nisbətən soyuq olması, digər tərəfdən də gəzintidən sonra daşların üzərində əyləşmək Andropovun böyrək problemlərini kəskinləşdirib. Təcili onu istirahət evinə gətiriblər və Moskvaya xəbər veriblər. Həmin andaca Ustinov mənə zəng vurdu və bildirdi ki, artıq 40 dəqiqədən sonra təyyarə Almaniyada məni gözləyəcək, təcili gəl. Ustinovla Andropov həmkar olmaqla yanaşı, həm də yaxın dost idilər. Mən birbaşa Krıma uçdum. Andropovun vəziyyəti ağır idi. Biz onu Moskvaya xəstəxanaya çatdırdıq. Ancaq gec idi. O mənim əllərimin arasında öldü, çox sakit və səssiz-küysüz. Yalnız bir cümlə dedi: “Yevgeni İvanoviç, bağışlayın, mən həkimə qulaq asan xəstə olmadım”.
Akademik Çazov SSRİ rəhbərlərinin arasında çox hadisələrin şahidi olub. Tanınmış kardioloq öz xatirələrində həmin məqamlara da toxunub:

“Brejnevin sağlamlıq durumu kəskinləşəndə mən bu haqda ilk olaraq Andropova məlumat verdim. Andropov xahiş etdi ki, Suslova təcili məruzə edim. Suslov məni dinlədikdən sonra dedi ki, mən bu məsələlərə qarışmıram. Gələcək baş katib məsələsini mən tək həll etmirəm. Bu ümumi şəkildə həll olunmalıdır. Təbii ki, mən siyasətçi olmadığıma görə, müdaxilə etmirdim. Məsələ çox tezliklə həll olundu. Brejnevin ölümündən sonra Andropov ölkənin yeni rəhbəri oldu. Andropov Brejnevdən fərqli olaraq çox sadə həyat tərzi sürürdü. Brejnev mükafat, ailəsi isə brilyant həvəskarı idi. Andropovun kabineti isə mənim kabinetimdə bəlkə də üç dəfə kiçik idi. Həmçinin mənzili də. O bütün həyatını işə bağlamışdı. Səhər 9-da gəlirdi, axşam 11-də işdən çıxırdı. Belə iş saatı istirahət günləri də davam edirdi. Çox təsirli lirik şeirlər yazırdı. Mən deyərdim ki, o, vətəninin əsl əsgəri idi. Andropov hakimiyyəti davam etsəydi, siyasi hadisələr istiqamətini başqa səmtə yönəldəcəkdi. Ən əsası isə Qorbaçov Kremlin birinci kürsüsünə sahib olmayacaqdı.


Qorbaçovla mənim aramda vaxtilə hələ o, Stavropolda işləyən dövrlərdən dostluq münasibətləri olub. Bu münasibət uzun illər davam edib. Mən onun hakimiyyəti dövründə səhiyyə naziri təyin olunmuşam. Bir dəfə televiziya kanallarının birində kiçik bir tənqidi fikir söyləmişdim. Səhərisi günü Qorbaçov özü mənə zəng vurub incikliyini bildirdi. Mən isə elə telefonda onu hara lazımdırsa, ora göndərdim. Həmin gündən biz düşmən kimiyik. Mən onu çox məsələlərdə günahlandırıram və onun haqqında hər şeyi bilirəm.

Akademik Yevgeni Çazov jurnalistlərlə müsahibələrinin birində bildirib ki, növbəti xatirələr kitabında Mixail Qorbaçov haqqında bildiyi son hərfi də işıqlandıracaq.(musavat.com)

loading...
loading...
Meyvə şirələrindəki təhlükə: Erkən ölüm riskini artırır...
“Tale elə gətirdi ki, fəhlə işlədiyim yerdə nazir oldum.” - Sabir Rüstəmxanlı
“Qırmızı Körpü” gömrük postunun rəisi işdən uzaqlaşdırıldı - RƏSMİ
BSU Nurlana Əliyeva ilə bağlı yayılan informasiyanı böhtan adlandırdı - TƏKZİB
Dünən kişi sözü vermişdi, bu gün dağdan ağır ittihamla üzləşməli oldu - FOTOLAR
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Dünya
Əlindəki yeməklə birlikdə hovuza düşdü - VİDEO
Cəmiyyət
“Bu gün elə ən çox vətənpərvərliklə bağlı verilişlərə ehtiyacımız var...”
Cəmiyyət
"Kəlbəcərə getmək, İsti-suya toxunmaq üşün qondarma rejimdən icazəmi istəyək...?
Cəmiyyət
“Biz həmişə çalışmışıq ki, ona bənzəyək və adını uca tutaq...”
Cəmiyyət
“Onu mənə əlli yaşımda versəydilər, dünyanı gəzərdim...”
Həftənin ən çox oxunanları
Bakirə çıxmadığı deyilən gəlindən şok sözlər: "Ərim güzgüdə özünə baxıb..." - VİDEO
"Emin 444" öldürən çempionun yaralı görüntüsü yayıldı - FOTO
Rusiya üçün “S-400”-ü yaratmış azərbaycanlı haqda yeni film çəkildi-VİDEO
"Fahişə belə, bu hərəkəti eləməz, amma bizim "zapravka"lar edir, müvafiq qurumlarsa..."
Azərbaycanda bəy toyu günü gəlinin görüntüsünü paylaşdı - VİDEO
İrana gündə 500 raket zərbəsi!
İcra başçısına zərfdə güllə göndərdilər: "Çox yaxşı bilirəm ki..."
“Şəmistana fəxri ad versələr, inciyərəm...”
DYP əməkdaşları "Gelendevagen" deyir, "Niva"nın sahibi isə daş atıb başını tutur ki...
Tarix İnstitutunun Keşikçidağla bağlı BƏYANATI
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2019
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və s. işlər üçün əlaqə:
Telefon: 0502711225, 0507440247 (Whatsapp)
e-mail: [email protected]