Xəbər lenti
11/12/2018 [00:03]:
Paşinyan sərhədlərin açılması ilə bağlı Türkiyəyə yalvardı: "Bir şərtlə ki..."
10/12/2018 [23:57]:
Xalq yazıçısının qızı müraciət etdi: “İsa Muğannanı dünya tanımalıdır, ona görə də...”
10/12/2018 [23:39]:
Ermənistan prezidentinin ailəsi də “soyqırım qurbanı” çıxdı - Növbəti erməni həyasızlığı...
10/12/2018 [23:18]:
“Bunları XX əsrdən XXI əsrə mütləq aparmalı idik” – Furidin Cəlilovun “əsrin nəsri” seçimi
10/12/2018 [23:15]:
Ermənistanda gözlənilən oldu
10/12/2018 [23:09]:
Ermənistanı yeni dövrdə nələr gözləyir?
10/12/2018 [23:06]:
“Qarabağ klanı” Paşinyanın qələbəsini həzm edəcəkmi?
10/12/2018 [23:03]:
Paşinyan növbəti 6 aya hazırlaşmalıdır!
10/12/2018 [23:00]:
Yeniyetmə söyüşə görə bıçağa əl atdı - BAKIDA ŞOK CİNAYƏT
10/12/2018 [22:46]:
““Fatehlərin divanı”nın bilinməyən 26 seriyası məndədir, onları...” – Xalq yazıçısı
10/12/2018 [22:29]:
Toydan qayıdarkən evindən oğurluq edildiyini görüb... - 2900 manat
10/12/2018 [22:15]:
Ermənistan müxalifəti seçkilərlə bağlı sərt bəyanat yaydı
10/12/2018 [22:02]:
Həyatınızı dəyişəcək 2019-cu il: Dəyişikliyə təhlükə deyil, yeni imkanlar kimi baxın...
10/12/2018 [21:59]:
Qar ABŞ-ı "dondurdu" - 276 min adam...
10/12/2018 [21:49]:
Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisində müşavirə keçirildi -FOTOLAR
10/12/2018 [21:46]:
Amöb qadının beynini yedi - ŞOK
10/12/2018 [21:38]:
"Mənim imkanım yoxdur ki, gedib Türkiyədə, Almaniyada müalicə alam" - Sabiq nazir
10/12/2018 [21:34]:
"Yerevan hər vəchlə dünyaya sübut etmək istəyir ki, o, Rusiyanın forpostu deyil"
10/12/2018 [21:24]:
Uşağa hər gün bir yumurta yedizdirin
10/12/2018 [21:20]:
Mənzildə qadın meyiti aşkarlanıb
10/12/2018 [21:18]:
Naxçıvanda döyüş atışlı taktiki-xüsusi təlimlər keçirildi - FOTOLAR
10/12/2018 [21:17]:
Atatürk parkındakı ictimai iaşə obyektləri sökülür - VİDEO
10/12/2018 [21:11]:
Yeniyetmə söyüşə görə, tanımadığı şəxsi bıçaqladı...
10/12/2018 [20:48]:
Azərbaycan Su İşçiləri Həmkarlar İttifaqı Respublika Komitəsi Səttar Mehbalıyevi təbrik etdi
10/12/2018 [20:44]:
Ramana körpüsünün üzərindəki qəza aeroport yolunda tıxac yaratdı
10/12/2018 [20:42]:
“Qarabağın komendantı dedi ki, ermənilər  Mikayıl Gözəlovu, ya da səni girov götürməyə çalışır...”
10/12/2018 [20:38]:
İşsizlərə müavinət ödənilməyəcək
10/12/2018 [20:33]:
Bu ölkədə hökumət yeni doğulan körpələri yataqla təmin edir -Maraqlı...
10/12/2018 [20:29]:
ABŞ-da təbii fəlakət - 276 min adam işıqsızdı
10/12/2018 [20:13]:
Məşhur ulduz başını böcəklərlə dolu şüşənin içinə saldı - MARAQLI
10/12/2018 [20:10]:
Dövlət Gömrük Komitəsinin Akademiyasında hazırlıq kurslarının dinləyiciləri ilə görüş oldu
10/12/2018 [20:08]:
Ölkəmiz beynəlxalq antikorrupsiya hərəkatının fəal üzvüdür
10/12/2018 [20:07]:
Ucuzlaşan və bahalaşan ərzaqların SIYAHISI
10/12/2018 [20:01]:
Həbib və Konorla bağlı iclas təxirə salındı
10/12/2018 [19:51]:
Heydər Əliyevin xatirəsi Qars şəhərində ehtiramla yad olundu
10/12/2018 [19:50]:
Məşhur iş adamının qızı cinayətə qurban getdi - FOTO
10/12/2018 [19:49]:
Aygün Kazımovanın yarımçıq qalan təhsili, baş tutmayan istək – Məktəb konsertindən “Altın Kələbək”ə
10/12/2018 [19:41]:
Azərbaycanda müəllim 7-ci sinif şagirdi ilə evləndi: "Ona dərs demişəm"
10/12/2018 [19:19]:
Alimlərdən şok: Tehran hər il 22 sm çökür…
10/12/2018 [19:18]:
Dövlət İmtahan Mərkəzi Gəncədə hazırlıq kursları təşkil edib
10/12/2018 [19:15]:
2018-ci ildə vəzifəyə təyin olunan jurnalistlər -SİYAHI
10/12/2018 [19:11]:
“Junior Eurovision” gələn il bu ölkədə keçiriləcək
10/12/2018 [19:07]:
Qaraçuxur və Əmircan susuz qalacaq
10/12/2018 [18:58]:
Qubada məktəbdə yanğın - İcra başçısı hadisə yerinə gəldi
10/12/2018 [18:44]:
Tahir İmanov “Bu şəhərdə”ni tənqid etdi - “İti satiraları yoxdur”
10/12/2018 [18:41]:
Heydər Əliyevin xatirəsinə həsr olunmuş anım mərasimi keçirildi -FOTOLAR
10/12/2018 [18:38]:
“O video saxtadır, tərbiyəm imkan verməz ki...” - Ziyafət Əsgərov
10/12/2018 [18:33]:
“Maşın”da onların iştirakı dəqiqləşdi -FOTOLAR
10/12/2018 [18:30]:
İstanbul Universitetində “İrəvan- gizlədilmiş həqiqətlər“ sənədli filminin nümayişi keçirildi
10/12/2018 [18:03]:
Ustadını minnətdarlıq əlaməti olaraq odda yandırdı - DƏHŞƏT...
10/12/2018 [18:01]:
Prezident övladlığagötürmə ilə bağlı fərman imzaladı
10/12/2018 [17:52]:
İlham Əliyev Burkina-Fasonun dövlət başçısını təbrik etdi
10/12/2018 [17:41]:
Azərbaycan Dillər Universitetində ümummilli lider Heydər Əliyev anılıb
10/12/2018 [17:39]:
Kanada azərbaycanlıları erməni təxribatına etiraz edir
10/12/2018 [17:37]:
Elmi kadrların attestasiyasının aparılması işi təkmilləşdirilir - SƏRƏNCAM
10/12/2018 [17:35]:
İlham Əliyev onlara fəxri adlar verdi - SİYAHI
10/12/2018 [17:30]:
Zərgər mağazasına girən qadın çalışanlara böyük qorxu yaşatdı - VİDEO
10/12/2018 [17:30]:
ADP idarə heyətinin növbəti toplantısı keçirilib
10/12/2018 [17:23]:
Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ
10/12/2018 [17:19]:
ADPU-da "Milli-mənəvi, maddi-mədəni dəyərlərimiz və erməni qəsbkarlığı" adlı elmi-praktiki seminar keçirilib
10/12/2018 [17:11]:
Bakı meriyası “Qarabağ mitinqi”nə “YOX” dedi
10/12/2018 [17:07]:
“Bakutel 2018” təşkilatçıları “Bakcell”ə “Ən yaxşı təqdimat” sertifikatı verdi
10/12/2018 [17:04]:
Aksiyaya qoşulan əlil gənc polisin hücumuna məruz qaldı - VİDEO
10/12/2018 [17:03]:
“Nar” gənclərə karyera qurmaqda dəstək olur
10/12/2018 [17:00]:
Azərbaycanda şok hadisə: Evli kişi məktəbli qızı zorladı, daha sonra qaçırdı
10/12/2018 [16:59]:
Heydər Əliyevin xatirəsinə həsr olunmuş turnir - “Judo Club 2012” idman kulubunda
10/12/2018 [16:55]:
Azercell könüllü gənclərlə həmrəy oldu
10/12/2018 [16:51]:
Siam əkziləri bir yaşını qeyd edəcək -FOTOLAR
10/12/2018 [16:50]:
AXC-nin yaranmasının 100 illiyi Bosniya və Herseqovinayada qeyd olundu - FOTOLAR
10/12/2018 [16:35]:
Bakıda qadından həmcinslərinə qarşı cinayət
10/12/2018 [16:30]:
“Çünki, onlar şərəfsizdirlər” - Ərdoğan Qərbin İÇ ÜZÜNÜ açdı - VİDEO
10/12/2018 [16:14]:
Qurban Qurbanov unutmasın ki... - “Xəzər-Lənkəran”ın rəsmisindən SƏRT AÇIQLAMA
10/12/2018 [16:06]:
Aİİ-də Qarabağla bağlı müzakirələr aparıldı
10/12/2018 [16:01]:
Ramil Usubov işdən çıxarılan rəis müavininə vəzifə verdi
10/12/2018 [15:55]:
"Bezdim" - Koçaryanın vəkili azərbaycanca danışdı - VİDEO
10/12/2018 [15:51]:
Gəncədə qızla oğlan dəm qazından zəhərləndi - Biri öldü
10/12/2018 [15:46]:
Aydın Mehdiyev: ”Kikboksinq idman növü ölkədə öz populyarlığı ilə seçilir”
10/12/2018 [15:43]:
Ermənistanda Paşinyanın heykəlini dağıtdılar -FOTOLAR
10/12/2018 [15:40]:
Ombudsman: "İnsan hüquqları sahəsində problemlərdən biri də gender bərabərliyinin pozulmasıdır"
10/12/2018 [15:34]:
Daha 110 dövlət əmlakı hərraca qoyuldu –Şəkidə istirahət mərkəzi satışa çıxarıldı
Bütün arxiv bir sırada
18/11/2018 [22:04] - Araşdırma - ( 2600 dəfə baxılıb)

Çəmənzəminlinin gizli qalan daha bir imzası- Ondan niyə xəbərsizik?





Moderator.az  Azərbayan Cümhuriyyətinin böyük diplomatı, yazıçı, “Qızlar bulağı” kimi möhtəşəm romanın müəllifi ola Yusif Vəzir Çəmənzəminli haqqında növbəti yazını təqdim edir.

Bu yazıda yazıçının daha bir gizli imzası haqqındakı faktı təqdim edəcəyik.

Məlum olduğu ki, Çəmənzəminlinin ən qalmaqallı və haqqında söhbət gedən imzası Qurban Səiddir. Bu gün də bəziləri bu məsələdə ikili fikirdədirlər: bir qisim filoloq imzanın ona, digərləri isə bir başqasına aid olduğunu deyirlər. 

Məsələn, Azərbaycanda ilk dəfə Qurban Səid imzası ilə “Əli və Nino” romanının 1971-ci ildə xaricdə çapdan çıxması məlum olmuş bu barədə “Bakı” qəzetində (31 iyul 1973-cü il) “Ədəbi Əlaqələr genişlənir” başlığı altında Məntiqə Muradovanın aşağıdakı məlumatı dərc olunmuşdur. İraqda çıxan “Qardaşlıq” jurnalında Qurban Səidin “Əli və Nino” adlı məhəbbət romanından bəhs edilmişdir. Romanın müəllifi “Qurban Səid” təxəllüsü ilə verilsə də müəllifin adı sonradan müəyyənləşdirilmişdir. Bu görkəmli azərbaycanlı yazıçı Yusif Vəzir Çəmənzəminlidir.

Həmçinin,  Ədəbiyyatçı-alim Qasım Qasımzadənin “Ədəbiyyat qəzetində (22.11.91) “Mühacirət və müasir Azərbaycan ədəbiyyatının bəzi məsələləri” məqaləsi çap olunmuşdur. Məqalədə deyilir ki, Yusif Vəziri yaxşı tanıyan onunla birlikdə Parisdə yaşayıb əməkdaşlıq edən həmyerlimiz Ceyhun Hacıbəyli, Azərbaycan ədəbiyyatının bilicisi və geniş təbliğatçısı, cavidşunas Mustafa Türkəqul, Yusif Qəhrəman, Samih Yazıçıoğlu və başqaları bu fikirdədilər ki, “Əli və Nino” romanının əsl müəllifi Qurban Səid Adı altında gizlənən Avropaya güdən bir yəhudi deyil, məhz Yusif Vəzir Çəmənzəminlidir, qəhramanın prototipi də eynən özüdür.

Türkiyədə çıxan “Yeni Forum” jurnalında (Aralık 1990) Dr. Fthi Tevetoğlunun “Türk ədəbiyyatında taxma adlar” məqaləsi çap olunmuşdur. Məqalədə göstərilir ki, Yusif Vəzir Çəmənzəminlinin təxəllüsləri bunlardır: “Sərsəm, Çəmənzəminli, Qurban Səid, Yusif Bəy Vəzirov”.


Şəlalə Hümmətlinin (Əlyazmalar İnstitutunun əməkdaşı)  Yusif Vəzirin daha bir gizli imzası haqqında belə bir fakt irəli sürülür:

Y.V. Çəmənzəminlinin bizim üçün bu günəcən gizli qalan "Zərəsb" imzası fars mənşəli iki sözün "zər" və "əsb" sözlərinin birləşməsindən yaranıb. "Zərəsb" - "qızıl at" deməkdir. Əsatirlərimizin, nağıl və dastanlarımızın əəksəriyyətində bizi arzuya, murada yetirən əsrarəngiz, müqəddəs varlıq kimi təsvir edilən at obrazı haqqında Y.Vəzirin 1935-ci ildə yazdığı "Xalq ədəbiyyatının təhlili. I. Vəsfi-hal" məqaləsində maraqlı fikirlərə rast gəlirik. Bu məqalədə verdiyi vəsfi-hal nümunələri içərisində ədibin ilk təhlil etdiyi vəsfi-hal məhz at obrazı ilə bağlıdır. Vəsfi-halın forma və məzmun xüsusiyyətlərindən bəhs etdikdən Y.Vəzir "burada işlənən ayrı-ayrı sözlərin belə böyük bir tarixi var" - deyə, xüsusilə, at obrazı ilə bağlı maraqlı mülahizələr söyləyir. Atın qədim İranda müqəddəs varlıq hesab edildiyini, hətta padşah seçkisində böyük rolu olduğunu qeyd edən ədib diqqətimizi tərkibində "əsb(at) sözü olan" xüsusi adlara yönəldir. -...Gişdaşb, Damasb, Camaşb, Ardızaşb, Farnaşb, Ariaşb və i.a. Sahilində yaşadığımız dənizin adında da "əsb" sözü var, bunlarda yaşayan "Qasb" xalqının adıyla adlanmış..." Qafqaz kəlməsində də eyni söz var, əsli "Qafqasb" olmalıdır ("qasb dağı" deməkdir...). 

"Qızıl", "altun", "sarı" anlamını verən "zər" sözü həm də "Zərdüşt" fəlsəfəsinə, "Avesta"ya xüsusi sevgisi ilə tanınan Y.Vəzirin "Zərəsb" imzasını seçməsində yəgin ki, bu oxşarlığın da rolu az deyil".

MODERATOR.AZ  

Həyatınızı dəyişəcək 2019-cu il: Dəyişikliyə təhlükə deyil, yeni imkanlar kimi baxın...
Atatürk parkındakı ictimai iaşə obyektləri sökülür - VİDEO
Məşhur ulduz başını böcəklərlə dolu şüşənin içinə saldı - MARAQLI
Məşhur iş adamının qızı cinayətə qurban getdi - FOTO
Aygün Kazımovanın yarımçıq qalan təhsili, baş tutmayan istək – Məktəb konsertindən “Altın Kələbək”ə
Ədliyyə: 1918-2018
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Dünya
Ermənistan prezidentinin ailəsi də “soyqırım qurbanı” çıxdı - Növbəti erməni həyasızlığı...
Dünya
Bu ölkədə hökumət yeni doğulan körpələri yataqla təmin edir -Maraqlı...
Cəmiyyət
“Ziyalılarımızı başqasının ailə məsələsinə burun soxmalarından çəkinməyə çağırıram...”
Dünya
Restoranda robot ofisiantların xidməti müştəriləri təəccübləndirdi -VİDEO
Cəmiyyət
“Onun yanında özümü azərbaycanlı qadın hiss edirdim” – Fərman Salmanovun xanımı
Həftənin ən çox oxunanları
"Əgər Prezident Leyla xanımı bu vəzifəni qəbul etməyə razı sala bilsə..." - TƏKLİF
Fitnəkar ruslar ermənilərə Naxçıvanı da vəd etdilər: Bəs bizimkilər niyə susur...?
Bu deputat Cəbrayılın kəndindəki erməni ailələrinin hər birinə 10 min dollar bağışlayıb...-VİDEO
Putin Paşinyanın xeyir-duasını çoxdan verib – Biz Qarabağın gününə ağlayaq...
Putin Paşinyandan niyə çəkinir?
“Vəfa Quluzadə, Tofiq Zülfüqarov və mən istefa verməsəydik, böyük problemlər olacaqdı”
"Ermənilərin yaşadığı ərazi Hüseynqulu xanın torpaqlarıdır, oranı da geri almalıyıq...”
Gələcək intim necə olacaq? - Alimlərdən maraqlı açıqlama...
“Fağır” Ermənistan silahlanma sürətinə görə dünyada üçüncü, Avropada birinci oldu...
Tramp ata Buşun dəfnində yarıməsrlik ənənəni pozdu - FOTO+VİDEO
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə