Xəbər lenti
18/06/2019 [01:18]:
Bitkoinin məzənnəsi son 13 ayın ən yüksək həddinə çatıb
18/06/2019 [01:15]:
Leyla Əliyeva bir sıra görüşlər keçirib - YENİLƏNİB+FOTO
18/06/2019 [01:14]:
Neymarın bütün daşınmaz əmlakına həbs qoyuldu
18/06/2019 [01:11]:
Bu gün Avropa Liqasının ilk təsnifat mərhələsinin püşkü atılacaq
18/06/2019 [01:08]:
Azərbaycan güləşçisi Avropa çempionatında erməniyə qalib gələrək, finala yüksəlib
18/06/2019 [00:57]:
"Düşmən görür ki, Azərbaycan ya təkbaşına, ya da Türkiyə ilə birgə hərbi təlimlər keçirir və..."
18/06/2019 [00:34]:
Leyla Əliyeva körpə nərə balıqlarının Xəzərə buraxılması mərasimində - FOTO
18/06/2019 [00:19]:
Qaradağda dəhşətli qəza: Əcnəbi zavod işçiləri öldü - VİDEO + YENİLƏNİB
18/06/2019 [00:00]:
Kəlbəcərli gənclər Heydər Əliyevin məzarını ziyarət etdilər - FOTOLAR
17/06/2019 [23:43]:
Azərbaycan XİN Ermənistanın Qarabağda hərbi təlimləri barədə
17/06/2019 [23:35]:
Gəncədə ruhi xəstə yaşadığı evi yandırdı
17/06/2019 [23:08]:
ABŞ sanksiyaları “Huawei”ə nə qədər ziyan vurub?
17/06/2019 [22:48]:
TANAP-dan üçrəngli bayrağımıza qarşı "texniki" hörmətsizlik... - FOTO + VİDEO
17/06/2019 [22:42]:
“Qarabağ”-ın Çempionlar Liqasındakı potensial rəqibləri bu komandalardır
17/06/2019 [22:01]:
Elçibəyin ailəsi adından Mehriban Əliyevaya təşəkkür
17/06/2019 [21:58]:
Rektordan iş axtaran gənclərə məsləhət: “Mütləq “adamın” olması vacib deyil”
17/06/2019 [21:31]:
Demokratik yolla seçildi, 1 il sonra devrildi, 6 il sonra həbsxanada dünyasını dəyişdi...
17/06/2019 [19:58]:
“Apple” CEO-su Trampla görüşdü
17/06/2019 [19:56]:
Prodüsser efirdə Əli Mirəliyevin yalanını üzə çıxardı– VİDEO
17/06/2019 [19:52]:
Zelenski ukraynalı qadınları ölkənin turizm brendi adlandırdı - MARAQLI...
17/06/2019 [19:11]:
Əkrəm İmamoğlu ilə xanımının tanışlıq hekayəsi...
17/06/2019 [19:07]:
Vətəndaş qəzaya düşdü, ilk yardımı Yıldırım etdi - Foto
17/06/2019 [19:02]:
Sevda ikinci ərindən də ayrıldı - FOTO
17/06/2019 [18:55]:
Dünya çempionumuz yeni qurum yaratdı
17/06/2019 [18:55]:
Ruhani Avropaya son şans verdi
17/06/2019 [18:54]:
Nigeriyada terror: 30 ölü, 40 yaralı
17/06/2019 [18:54]:
Saakaşvilidən Kiyev şəhəri ilə bağlı inanılmaz təklif
17/06/2019 [18:52]:
Bodrumda faciə: 12 mühacir boğuldu - VİDEO
17/06/2019 [18:47]:
“Belə çıxır ki, Surət Hüseynov “QRU”nun agenti olub?”- Eks Baş prokuror cavab verir...
17/06/2019 [18:43]:
12 il azadlıqdan məhrum olunan hərbçi məhkumun etirafları – VİDEO
17/06/2019 [18:41]:
Oman körfəzində neft tankerlərinə hücum: İran ABŞ pilotsuz təyyarəsinə də raket atıb
17/06/2019 [18:32]:
Baş Qərargah rəisi: “İranın Hörmüz boğazını bağlamaq niyyəti olarsa, bunu elan edəcəyik”
17/06/2019 [18:27]:
Qaradağda mikroavtobus və minik avtomobili toqquşub, 3 nəfər ölüb
17/06/2019 [18:24]:
İtaliyanın dövlət borcunda növbəti rekord qeydə alınıb
17/06/2019 [18:23]:
Bakıda kişi yolun ortasına uzanıb bütün hərəkəti dayandırdı - VİDEO
17/06/2019 [18:20]:
Əli Şəmxani: “İran xüsusi xidmət orqanları xarici kiberşəbəkə aşkar edərək çökdürüb”
17/06/2019 [18:19]:
İranın Təhlükəsizlik Şurasının baş katibi Moskvaya səfər edəcək
17/06/2019 [18:12]:
Krala ərə gedən model ilk dəfə oğlunu göstərdi - FOTO
17/06/2019 [17:37]:
Mövsümü qabaqlayan giləmeyvə - VİDEO
17/06/2019 [17:10]:
Ağstafada güllə yarası alanlardan birinin ayağı kəsildi
17/06/2019 [17:09]:
Qeyri-adi toy - Qadın özü ilə evləndi(FOTO)
17/06/2019 [16:58]:
Hərbi operator Ağdərənin necə boşaldılmasından bəhs etdi - VİDEO
17/06/2019 [16:52]:
Bakıda qadın keçmiş sevgilisini şantaj etdi - Kondisioner ver
17/06/2019 [16:49]:
Aparıcı valideynlərə səsləndi: Polisə şikayət edəcəyəm -VİDEO
17/06/2019 [16:38]:
Ən çox internetdən istifadə edən ölkələr… –SİYAHI
17/06/2019 [16:38]:
“Türk milləti əleyhinə bütün fitvalar erməni kilsələrində verilib”
17/06/2019 [16:08]:
Əməkdar artist ağır vəziyyətdə xəstəxanaya yerləşdirildi
17/06/2019 [15:57]:
TÜRKPA-nın verəcəyi töhfələr hələ qabaqdadır – Kamilə Əliyeva yazdı
17/06/2019 [15:52]:
20 Yanvarın səbəbkarlarından olan DTK generalı öldü
17/06/2019 [15:51]:
İran uran istehsalını 4 qat artırır - Bəyanat
17/06/2019 [15:40]:
Yıldırımdan İmamoğlu haqda inanılmaz paylaşım
17/06/2019 [15:37]:
Tramp öskürən köməkçisini kabinetdən qovdu - VİDEO
17/06/2019 [15:29]:
“Yataqda baş verənləri qələmə almaq şeir deyil, erotikadan yazanda da elə yazsınlar ki...”
17/06/2019 [15:23]:
Biləsuvarda qıza əxlaqsız hərəkət edən mollanı soyundurub döydülər
17/06/2019 [15:21]:
İlham Əliyevin nəvəsinin ad günündən GÖRÜNTÜLƏR
17/06/2019 [15:12]:
6300-dən çox bakalavr ixtisas seçimi edib
17/06/2019 [15:10]:
“Ermənilər iki yüz ildir ki, məhz bu sahəyə yatırımlar edirlər, amma bizim milyonerlər...”
17/06/2019 [14:58]:
Masazırdakı bıçaqlanma kameraya düşdü - VİDEO
17/06/2019 [14:56]:
Düşmən  torpaqlarımızda 10 minədək hərbçi,  150 zirehli texnikanın iştirakıyla təlim başlatdı-VİDEO    
17/06/2019 [14:55]:
İlkindən təşəkkür açıqlaması - “Dəstəyiniz mənə kömək oldu”
17/06/2019 [14:52]:
Zərrinin bir günlük əri dələduz çıxdı
17/06/2019 [14:51]:
Ağstafada ağır qətl törədən gəncin FOTOSU
17/06/2019 [14:50]:
Azərbaycanın tanınmış mühəndisi vəfat edib
17/06/2019 [14:45]:
Sürücü yüksək sürətin qurbanı oldu - FOTO
17/06/2019 [14:32]:
“Qarabağ məsələsində Rusiyanın bitərəfliyini təmin etmək olardı...”
17/06/2019 [14:26]:
Əfqanıstan məhsullarından ibarət ilk partiya yeni marşrutla Türkmənistan ərazisindən Azərbaycana gəlib
17/06/2019 [14:21]:
Gürcüstan prezidentinin sarayı qarşısında “kartof aksiyası” keçirilib
17/06/2019 [14:18]:
Avropa İttifaqı Oman körfəzindəki hadisələrlə bağlı bəyanat verib
17/06/2019 [14:17]:
Baş Prokurorluq və DİN Ağstafada bazardakı silahlı insidentlə bağlı rəsmi məlumat yayıb
17/06/2019 [14:11]:
Azərbaycan qazı Avropaya çatdırılıb
17/06/2019 [13:30]:
Sabah da isti olacaq...
17/06/2019 [13:25]:
“Elçibəy mənə baş nazir, Heydər Əliyev isə baş nazirin müavini vəzifəsini təklif etdi...”
17/06/2019 [13:23]:
“Yaşayacağıma ümid yox idi, təbabətin diliylə desək yüz faiz ölməliydim, amma...”
17/06/2019 [13:04]:
Eldar Sabiroğlu oğlundan imtina etdi: "Qəbrimə gəlmə"
17/06/2019 [13:02]:
Ermənilər Azərbaycan dolması ilə bağlı festival keçirdi - Kilsə həyətində haram ziyafət...
17/06/2019 [12:53]:
İllər keçir, bizsə nə yaşadıq ki...
17/06/2019 [12:53]:
ATV-nin prezidentindən İlkin Xəlilovla bağlı açıqlama: "İşinin başındadır"
17/06/2019 [12:50]:
"Dişsiz, dilsiz, xaraktersizlərin meydanı deyil Rusiya" - Tanınmış jurnalistdən ittiham...
17/06/2019 [12:46]:
Vida öpüşündə qız kişinin dilini qopardı...
17/06/2019 [12:42]:
Səyyar ASAN xidmət davam edir
Bütün arxiv bir sırada
07/01/2019 [16:57] - Ədəbiyyat - ( 930 dəfə baxılıb)

"...Günəşi düyün vuraram gecənin hörüklərinə" - Sevinc Qərib deyir



Mənim düşüncə tərzimə görə, şeir elə əslində ulu sevginin ənənəvi mədəniyyətidi. Çünki o, milli mədəniyyət sisteminin özünə məxsusluğunu özündə ehtiva edən milli yaddaşın arxetipi sütunlarının üzərində dayanır. Poeziya hər zaman olduğu kimi günümüzdə də milli məfkurənin formalaşmasına birbaşa təsir edən daimi funksional-mədəni fenomendir. Ki, məndə bu fenomenol yurdun mərifəti və iffəti ilə seçilən şairlərindən birinin sözə müqəddəs münasibətindən, hadisələrə baxışından səf tutduğu misralarının yükü haqqında deyinəcəm...


Bir halda ki, haqqında söz açacağım xanım şair gecənin hörüklərinə günəşi düyün vurur , onda mən də o, düyünləri çözməyə çalışacam. 
Xanım şairin adı “hardasa o uzaqlardan” ta günümüzə qədər Sevinc Qəribmiş...
Yurd həsrətindən gecələri uyuyamayan Sevinc gecələrin misra-misra saçını hörərək asta-asta asiliyinin rəsmini belə çəkir:

Gecəyə saç hörürəm
zülmətin əlləriylə.
Uzanar gecənin
qaranlıq saçları
sabaha qədər.
Günəşi düyün vuraram
gecənin hörüklərinə.

(əbədi dərdlər, əbədi sevgilər və onların bükümünün açıqlanması yalnız şeirlə mümkündür) Çünki şeir həm dərdin, həm də sevincin qərami dilidi. Ruhu, sevgisi və kəndi rəngi olan sözün də öz sözü var ki, onun adına şeir deyirik.
O şeir ki, yuxusu qaçan adama da oxunur:

Kipriyini duyğularla qovuşdur,
Yuxu gözlərinə şeir oxusun.
Ürəyini sahmana sal, yığışdır
Düşüncən ruhuna yuxu toxusun.

...fikrimcə şeir müəllifinin yaddaşının ömrüdür, çünki o yaddaş ömrünü gerçək anlamda şair dışında deyil, içində yaşayır, yaşayır qalaq-qalaq qalaqlanan duyğularla. Gətirilən cümlələr Sevinc Qəribin bu konudakı mövqeyini ortalığa qoyur:

Qalaqlanan duyğular
düşər ruhun bətninə.
Ruh bədəni çalxalar,
dar qəfəsdə boğulmaz.
Sarar ruhu ağrılar,
fikirlər əzab çəkər.
Ruh hamilə qalmasa,
yeni şeir doğulmaz.

"...Günəşi düyün vuraram gecənin hörüklərinə"


Mənə görə Sevin Qəribin kitabının vərəqlərini təqvim yarpağı kimi hər çevirən oxucu fərqinə varar ki, bu şeirlər yalnız dalıb gedən gözlərdə, nur saçan üzlərdə deyil, duyğunun coşa gətirdiyi könüllərdə yaşayacaq qədər məsumdu... Çünki müəllifi axınla ədəbiyyata gələn bir nəslin ələnib, seçilən istedadlı nümayəndəsidi. Şeir o zaman gözəldi k, o öz tutum yükü ilə oxucunun zövqünü oxşamaqla həp estetik səviyyəsindən söz etdirir.
... Hər yazılan poeziya nümunəsinin içəriyi şairin könlündə sultan olan qəhrəmanlıq qırmancının ucundakı ədəbi həqiqətdir. 

Kölgəsiz otların çəməni kimi,
qəm döyüb saraldıb ömür bağımı.
İtən xəyalların dünəni kimi
geri vərəqləyib sənli çağımı.

Hərb tarixi qılınc zəfərləri ilə doludur, kultur və mədəniyyət tarixi isə qəlbin zəfəridir ki, bu müqəddəs missiyanın bələdçisi ədəbiyyatdır.
Şeir ədəbiyyatın milli iftixar nizamnaməsi olduğundan onun özündə epoxallıq ana xətt kimi nəfəs alır, yürüyüb gedir. 
Sevinc Qəribin şeirində muxtariyyət yoxdu, o tüm insanlığın adından, odundan danışır:

Tanrı ətəyində bir daşa dönəm,
Dolam göy üzünün bulud bətninə.
Daş ağrısı çəkə bulud, tərpənəm,
Doğulam daş kimi mən, yer üzünə.

Sevinc Qəribin şeirlərinin taleyinə köçəmən quş timsalı köçkünlük düşüb. Heç təsadüfi deyil ki, onun şeirlərinin misralarında gecələyən qəmin mayası hardasa o, uzaqlarda yaradanın insafsızlığına, həyatın amansızlığından və bir də taleyin qəddarlığına “çalasını” alır.

Hardasa o uzaqlarda 
bir qərib
vətənsizlikdən üşüyür.
Əynində isti paltarı,
evinin istisinə isti çatmaz,
yenə üşüyür...
üşüyür qışın qar dodaqlarının 
buza dönmüş öpüşü kimi
üşüyür son közü sönmüüş 
ocağın üşüyən ümidləri kimi.
Üşüyür...
Əyninə geyməyə Vətəni yoxdu..

Bu yazımla mən Sevinc Qəribin “hardasa o uzaqlarda” eşidilən şeirləri haqqında araşdırma aparmaq, orijinal fikir və mülahizələr barədə çözümləmə yapmaqdan daha çox onun yaradıcılığı barədə ümumi təsəvvür yaratmaq fikrindəyəm. Xanım şairin şeirlərinin özülündə Sevincin bəşəri qəmi gözükür... yoxsa niyə desin ki...

Qubardı, nisgildi ürəyim onsuz,
sən də qoşularsan dərd karvanıma.
Bu tale yöndəmsiz, bu qismət yönsüz,
get, dərdim önündə, dön sarvanına.

Sevinc Qərib istedadına, təvazökarlıq ortaqlıq etdiyi üçün onun şeirləri səmimidi və bundan dolayıdır ki, onları anlamaq, yön tutduğu hədəfi çözmək zaman məsrəfinə izdivac verir. Oxucunu düşündürmək şairin söz qüdrətinin dəyərini ortaya qoyur. Və onun bir şeirlik çimir almaq üçün yuxuya nə qədər rica etdiyində belə görünür.
Kipriyimə qonan gecə
yuxuları qısqandırma.
Çox demirəm, bircə gecə, 
heç olmasa bircə gecə
yerini ver yuxulara...
Gözlərimi yoran gecə
burax yuxuma dalım.
Yatım demirəm, eləcə
bir şeirlik çimir allm...

Şair xanımın hissləri elə səmimi, elə təbii dillə qələmə alınıb ki, onları oxuduqdan sonra, sonunda çox nöqtələr qoyulmuş acı bir təəssüf çəkməmək mümkün deyil.
...Sevincdə sevdaya olan eşq ilə vətənə olan sevgi əkizdi...
Mənim düşüncə tərzimə görə şairdə əsl olan qəlb tərbiyəsidir ki, o da Sevinc Qəribdə özünü hər məqam göstərir... Mənə belə gəlir ki, şeirin imanın kamala ərməsinə xidmət etməsini xanım şair çoxdan əxz etmiş... ki, bəlkə də... yoxsa... necə ağlına gətirə bilərdi ki...

Alasan əlinə mürəkkəbini
Düşəsən yolların ağ izlərinə.
Çəkəsən sınağa şair təbini, 
Sərəsən ruhunu kəhrizlərinə.

Və ya... Atasan özünü dəlisov çaya, 
Çəkə ürəyindən çıxara səni. 
Elə rast gətirə bir özgə taya, 
Özün tapmayasan özündə səni.

Günəş buludun arxasına keçəndə yay tənəffüs edib, nəfəsini dərdiyi kimi mən də şair xanımın şeirlərini oxuyanda ruhum tənəffüs edir:

Ruhum pərvaz-pərvaz, 
göyün üzü buludlu
Qorxuram...
qorxuram göylər 
ruhumu bəyənməyə, 
buluda dəyib düşəm yerə...
Ruhum avaz-avaz, 
sevdalar kar qulaqlı... 
Qorxuram... 
qorxuram duyan olmaz 
nəğmələr susar bu yaz...

Tam səmimiyyətlə deyirəm ki, Sevincin ruhunun sürgün yeri şeirləridi. Kölgə, kölgə sahibinə möhtac olduğu kimi ümumbəşəri poeziyada hürr qələm adamının blövlü zəkasına möhtacdı. Ədəbiyyatda qismət anlamı hər vaxt bir sonrakı sırada dayanır. Mənim düşüncəmə görə qismət fəhimsiz adamlara allahın fitrəsidir Sevincin şeirlərində qismətsə olur düşüncə forması yox dərəcəsində...Bəlkə də...yollar geri gələr,gətirər deyib özü-özüylə yolçuluğa çıxır...

Tutub özümün əlindən
gedəcəyəm buralardan. 
Qoy bu şəhər mənsiz
qalsın. 
Bir az ağlasın arxamca, 
bir az darıxsın. 
Yerim görünsün 
o tanış küçədə. 
İz qoyduğum o yollar da,
yaşadığım məhəllə də
həsrətimi çəksin bir az.

Son dönəmlər ürəksiz yazdığım yazılar heç gözümə dəymir... ürəklə yazdığım yazıların da bəzi bölümlərindən küsdüyüm anlar olmur desəm, doğru olmaz. Amma Sevinc Qəribin “Hardasa o uzaqlarda” şeirlər kitabı haqqında yazdığım bu nübarçalığı ruhumun diqtəsi ilə yazdım...
Yazdım ki, Sevinc Qəribin yaradıcılığı səs-küydən, ritorikadan uzaq, ruh və sevginin dolandığı Vətəndi...
Dilərəm “hardasa o uzaqlarda” qoyub gəldiyin uğur sənə yetişsin... Tutasan özünün əlindən.


Xaqani Abbasəli Öztürk,
AYB-nin üzvü, şair-publisist

loading...
loading...
Vida öpüşündə qız kişinin dilini qopardı...
Tarixi debat 23 iyun seçkilərinin favoritini müəyyənləşdirdimi? - İntriqa alovlanır...
Jirnovski erməni jurnalisti susdurdu: "Biz Türkiyə və Azərbaycanla işləməyə bilmərik"
"Həlimə xanım mənim üçün Elçibəyin yarısı idi"
3 kişiyə təcavüz edən keçmiş nazir həbs olunacaq - RƏZALƏT...
Lor Hospital
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Siyasət
"Düşmən görür ki, Azərbaycan ya təkbaşına, ya da Türkiyə ilə birgə hərbi təlimlər keçirir və..."
Dünya
Qeyri-adi toy - Qadın özü ilə evləndi(FOTO)
Gündəm
“Türk milləti əleyhinə bütün fitvalar erməni kilsələrində verilib”
Cəmiyyət
“Yataqda baş verənləri qələmə almaq şeir deyil, erotikadan yazanda da elə yazsınlar ki...”
Gündəm
Ermənilər Azərbaycan dolması ilə bağlı festival keçirdi - Kilsə həyətində haram ziyafət...
Həftənin ən çox oxunanları
"Erməni ordusundakı Rusiyaya bağlı qüvvələr 1-2 rayonu Azərbaycana verib, geri çəkilsə..."
Naxçıvanda yer yerindən oynadı, düşmənin başına od ələndi - VİDEO
Qarabağda xidmət keçmiş zabit Belarusda daxili işlər naziri oldu: Erməni mediası şokda...
Lamiyə həmin zabitlə 29-cu otaqda görüşüb hamilə qalmışdı
Keçmiş nazirin oğlu ilə eşq yaşayan müğənni: "Gör başqa qızların başına nə oyunlar açır..."
Bakının mərkəzində BİABIRÇILIQ - Oğlan qızı parkda... - VİDEO
Ailələrin gəldiyi çimərlikdə lüt gəzən kişini döydülər - VİDEO
Böyrəkləri dağıdan vitaminin adı açıqlandı - ALİMLƏRDƏN XƏBƏRDARLIQ...
"Düşmənə zərbə vuracaq mövqelər seçməliyik, məsələn, Sərsəng Dağlıq Qarabağın canıdır..."
“Azərbaycanın təyyarələri qorxuludur, onlar sərhəddimizi keçsə...”
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2019
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və s. işlər üçün əlaqə:
Telefon: 0502711225, 0507440247 (Whatsapp)