Xəbər lenti
20/03/2019 [23:24]:
Xüsusi Yay Olimpiya oyunları başa çatdı: Azərbaycan idmançıları 25 medal qazandı...
20/03/2019 [23:20]:
"Saparmurad Türkmənbaşı və İslam Kərimov Nazarbayevin yanında şükürlü oldular..."
20/03/2019 [22:58]:
Qazaxlar etiraz edirlər - Astananın adı dəyişdirilməsin
20/03/2019 [22:05]:
ABŞ-ın “erməni soyqırımı”nı tanımayan bircə ştatı qaldı- Türkiyəyə növbəti xain zərbə...
20/03/2019 [21:54]:
"Real"ın baş məşqçisi "Beşiktaş"a rəhbərlik edəcək - Prezident açıqladı
20/03/2019 [21:52]:
Keçmiş müdafiə naziri özünə yeni iş tapdı
20/03/2019 [20:49]:
“Azərbaycan Milli Mətbəxi” həftəsi çərçivəsində tədbir keçirildi
20/03/2019 [20:48]:
Təyyarə qasırğa zamanı “asfaltda batdı” - VİDEO
20/03/2019 [20:42]:
Xaçmazda iki maşın toqquşub, ata və iki uşağı xəsarət alıb
20/03/2019 [20:29]:
ABŞ səfirinin ölkədən qovulması tələb edildi: "Bizim də səbrimizin hüdudları var”
20/03/2019 [20:27]:
“Qlobal çağırışlar: ekstremizmə qarşı diasporun rolu” mövzusunda müzakirələr aparılıb
20/03/2019 [20:25]:
"Hər kəsi bu kampaniyaya qoşulmağa çağırıram" - "DOST Xonçası" +FOTO
20/03/2019 [19:55]:
Qar uçqunu olub, Quba-Xınalıq yolu bağlanıb
20/03/2019 [19:33]:
Kredit faizlərinə limit qoyulacaq
20/03/2019 [19:29]:
Tehranda əsgər və polislərə qumbara atılıb, yaralılar var
20/03/2019 [18:07]:
Zurabişvili azərbaycanlı deputatla yumurta döyüşdürdü - FOTO
20/03/2019 [18:04]:
Zakir Həsənov hospitalda - FOTO
20/03/2019 [18:02]:
Elçin Quliyev bayramı iranlı həmkarı ilə qeyd edəcək
20/03/2019 [18:01]:
İlham Əliyev Qazaxıstanın yeni prezidentini təbrik etdi
20/03/2019 [17:26]:
Böyük çölün çoxbilmiş kişisi...
20/03/2019 [16:54]:
Qorxunc araşdırma: Gündə 2 dəfə içsəniz...
20/03/2019 [16:44]:
Qarabağın Ermənistana  birləşdirilməsi üçün  imza toplanışına başlandı...
20/03/2019 [16:28]:
Depressiyaya yaxalanan məşhur ulduza həyat yoldaşı dəstək oldu - FOTOLAR
20/03/2019 [16:07]:
Fəhləlikdən prezidentliyə yüksələn Nursultan Nazarbayev FOTOLARDA
20/03/2019 [16:02]:
İlham Əliyev Nursultan Nazarbayevə zəng elədi
20/03/2019 [15:55]:
7 kiloqramlıq uşaq dünyaya gətirdi: " Özümü traktor vurmuş kimi hiss edirəm"
20/03/2019 [15:39]:
Elm dünyasının son kəşfi: Xəstəliklər qoxu ilə müalicə olunacaq...
20/03/2019 [15:20]:
"Prezident gülərək "Karqo Şamil bura gəl!" deyə yanına çağırdı..."
20/03/2019 [15:11]:
Astana şəhərinin adı Nursultan oldu
20/03/2019 [15:07]:
Ötən gün cinayət törətməkdə şübhəli bilinən 25 nəfər saxlanılıb
20/03/2019 [14:59]:
Bakıda üzərində tapança gəzdirən şəxslər saxlanıldı
20/03/2019 [14:55]:
Mingəçevirdə ictimai asayişi pozan 2 nəfər saxlanıldı
20/03/2019 [14:45]:
Bakıda ana və qızını maşın vurdu - sürücü saxlanıldı
20/03/2019 [14:41]:
Xızıda qida üçün yararlığı şübhə doğuran çoxlu sayda toyuq aşkar edilib
20/03/2019 [14:34]:
Evində narkotik bitki yetişdirən şəxs saxlandı
20/03/2019 [14:27]:
Nazarbayevin qızı ölkəsində yüksək vəzifəyə seçildi
20/03/2019 [14:07]:
"Azərbaycan Dəmir Yolları" QSC sərnişinləri Novruz bayramı münasibətilə təbrik edib
20/03/2019 [14:02]:
İlham Əliyev Novruz bayramı münasibətilə Azərbaycan xalqını təbrik etdi
20/03/2019 [13:58]:
Azərbaycan prezidenti: "İslahatlar dərinləşəcək"
20/03/2019 [13:55]:
Polis olmaq istəyənlərin nəzərinə
20/03/2019 [13:49]:
Sabaha olan hava proqnozu açıqlandı
20/03/2019 [13:47]:
Zakir Həsənov Pakistanda paradda iştirak edəcək
20/03/2019 [13:46]:
Yeni prezident Astananı Nursultan adlandırmağı təklif etdi
20/03/2019 [13:45]:
İlham Əliyev: "Bu, Ermənistana birmənalı ciddi siqnaldır"
20/03/2019 [13:43]:
Bakı-Şamaxı yolunda DYP maşını aşıb, xəsarət alan var - VİDEO
20/03/2019 [13:41]:
Türkiyədə güclü zəlzələ oldu
20/03/2019 [12:38]:
Bayramlar üzərində Allahın kodlaşdırılmış möhürü var - ELMİ-LƏDUN
20/03/2019 [12:31]:
Dünyanın ən bahalı şəhərlərinin adları məlum oldu - Siyahı...
20/03/2019 [12:28]:
“Çanaqqala bütün türk dünyasının qürur tarixdir”
20/03/2019 [12:24]:
Əli İnsanovun azadlığa çıxması və Qərbi azərbaycanlılar məsələsi - Adıgözəl Məmmədov ŞƏRH EDİR
20/03/2019 [12:20]:
19 yaşlı gənc 130 ölkədə 14 milyard ağacın əkilməsini təmin etdi- İBRƏTAMİZ...
20/03/2019 [11:55]:
LDU-da türk tələbələrlə birgə möhtəşəm “Novruz yallısı”...
20/03/2019 [11:49]:
Cərrah 3 min kilometr məsafədən telefonla beyində əməliyyat apardı...
20/03/2019 [11:33]:
"Elmin ağırlıq mərkəzinin universitetlərə keçməsi çox sevindiricidir"
20/03/2019 [11:27]:
“Günah etmədiyimiz gün -bayramdır...”  Novruzumuzu da halallıqla qeyd edək...
20/03/2019 [10:44]:
Şıxəli Qurbanovun müəmmalı ölümü: Onu Novruz bayramına görə izləyirdilər
20/03/2019 [10:23]:
Azərbaycanın ən yaxşı gənc natiqi müəyyən olundu!
20/03/2019 [10:12]:
Partiya sədri Azərbaycan xalqını təbrik edib
20/03/2019 [10:10]:
Ağciyər Xəstəlikləri İnstitutundan səhiyyə nazirinə nəfəskəsən MÜRACİƏT...
20/03/2019 [09:35]:
Orenburqun azərbaycanlı idmançısı...
20/03/2019 [09:34]:
İmam Əlinin (ə) kəramətinin nümayişinə 70 nəfərdən yalnız biri dözdü...
20/03/2019 [09:28]:
Bakıda yaşayış binasında yanğın olub, 12 nəfər təxliyyə olunub
20/03/2019 [08:46]:
Maksim Musayev: “Allah eləməsin, mən də onun yerində olsaydım...”
20/03/2019 [08:38]:
Bu il şəkər xəstələri üçün 44 milyon manatlıq dərman alınacaq
20/03/2019 [08:28]:
Ferqüssonun saqqızı hərracda 517 min dollara satıldı
20/03/2019 [08:26]:
UNESCO-nun mənzil-qərargahında Novruz bayramı qeyd olundu
20/03/2019 [08:25]:
Dövlət büdcəsinin tərtibi qaydası dəyişdi
20/03/2019 [08:23]:
Rezidenturada ixtisasların sayı artırıldı
20/03/2019 [00:12]:
Bu gün Azərbaycanda Novruz bayramıdır
19/03/2019 [23:19]:
Nazarbayev Putinlə istefasını müzakirə etdi
19/03/2019 [23:13]:
İranda göyərtəsində 50 nəfərin olduğu təyyarə yandı
19/03/2019 [22:14]:
Novruz bayramı münasibəti ilə təntənəli bayram tədbiri keçirildi
19/03/2019 [21:57]:
Paşinyanın arvadı Azərbaycan şəhərində  əri ilə sərbəst çəkdirdiyi fotoları paylaşdı…
19/03/2019 [21:56]:
Dövlət Gömrük Komitəsinin Akademiyasında bayram şənliyi keçirildi
19/03/2019 [21:38]:
İlham Əliyev: “Bizim tariximiz qorunur, tarixi abidələr bərpa olunur”
19/03/2019 [21:31]:
Məcburi köçkün qəsəbələrində Novruz şənlikləri keçirildi -FOTOLAR
19/03/2019 [21:30]:
1928 şəhid vərəsəsinə bayrama qədər birdəfəlik ödəmə verilib
19/03/2019 [21:28]:
Ölkəyə qanunsuz yolla spirtli içki gətirilməsi cəhdinin qarşısı alınıb
19/03/2019 [21:21]:
Livan şirkəti separatçı rejimlə Kəlbəcərdə  “Sidney” şəhərciyi tikmək üçün müqavilə bağladı- FOTOLAR
19/03/2019 [21:02]:
Məşhur müğənnini öldürmək istəyən azərbaycanlı kimdir?
Bütün arxiv bir sırada
11/01/2019 [12:54] - Cəmiyyət - ( 887 dəfə baxılıb)

Kəsəyənlər və küsəyənlər...



Dilimizdə bir “kəsmək” sözü var. Kəsmək də digər təzahürlər kimi yaxşı və pis ola bilər. Məsələn, süd kəsəndə kəsmik olur. Pis deyil. Toyda “dups-dups” kəsiləndə adamın qulağı dincəlir və nə vaxtdır görmədiyin birisi ilə göftgu etmək imkanı yaranır. Azərbaycanda sağ qalmağın vacib şərtlərindən biri özünü üzdəniraq həkimlərdən qorumaqdır. Yazıçı Çingiz Abdullayev deyir, həkimlərin çoxu əllərinə fürsət düşən kimi pasiyenti cərrahiyyə masasına yıxıb müvafiq seqmentini kəsirlər. Bir dəfə Çingiz müəllimin sürücüsünü də yıxıb kəsmək istəyirlərmiş, sürücüyə deyib ki, təcili ordan qaç və sürücü də qaçıb qurtula bilib.

Amma kəsəyənlərin hamısını pis saymaq olmaz. Mən şəxsən bir neçə yaxşı kəsəyən barədə oxumuşam. Əvvəllcə əsl mənbədə, sonra isə plagiatda. Biri Lev Tolstoya aiddir. Deyəsən, dərslik üçün yazıb. Məzmunu belədir ki, bir dəfə sürət həddini aşan bir Kəsəyən (siçan) “povorotu” kəsə bilməyib və Şirin üstünə çıxıb. Şir bunu boğmaq istəyəndə Kəsəyən deyib ki, gəl belə bir tarixi yanlışa imza atma. Vaxt gələr, mənə işin düşər. Şir qəşş edərək siçanı buraxıb. Və bir Şir gün tora düşəndə həmin Kəsəyən toru kəsərək Şiri xilas edib. Məncə, bu süjet “Xitopadeşa”dan götürülüb. L.Tolstoy da Lafonten, Bokkaçço, Krılov… kimi kəsib – kopy-paste edib sanki. Belə kəsintilərin yaxşı-pisliyi barədə siz qərar verin. İkinci yaxşı kəsəyən vaqiəsi Q.Zakirdədir. O da hind mənbələrindən kəsilib. Orta məktəbdə oxuyubsunuz: Zakirin kəsəyəni tora düşmüş ahunu xilas edir.

Əlbəttə, pis kəsintilər həkimlərlə bitmir. Noyabrın əvvəlində bir lüğətin təqdimatı keçirilirdi. Sonradan məlum oldu ki, həmin lüğət azı 3 lüğətdən kəsməklə (kontrol x+ kontrol v) ərsəyə gətirilib. Elə həmin lüğətin təqdimatında çıxış edən bir akademik lüğəti kənara qoyub orfoqrafiya layihəsinin fiaskoya uğramasına bais olanları asıb-kəsməyə başlayıb. Deməzsənmi, rəqibləri “bir y hərfinə görə ölkədə sabitliyi pozmağa çalışırmış…”.
Bu hiddətin səbəbi var. Çünki həmin layihədə tərkibində qoşa y samiti olan yüzlərlə sözü cərrahiyyə masasına uzadıb y-lərdən birini amputasiya etmək hədəfə alınırdı. Yaxşı ki, Çingiz bəy öz sürücüsünə sahib çıxıb cərrahların əlindən qurtaran kimi  həmin sözlərə də sahib çıxan tapıldı və onlar zalım dil “doxturlarının” əlindən qaçıb qurtula bildi. Yeri gəlmişkən, deyəsən, orfoqrafiya lüğəti çapı pis biznes deyil. Çünki 2013-cü ildə hazırlanan,  ciddi nöqsanları olduğu üçün Nazirlər Kabineti tərəfindən təsdiq edilməyən (yəni hüquqi qüvvəsi olmayan) həmin lüğət hələ də satışdadır.

Həri, deyirlər, bu akademikin kurasiyasında 4 institut var (düzünü Allah bilir, həmçinin deyirlər, 7 vəzifəsi, 4 kabineti, 2 xidməti avtomobili, 2 cangüdəni var). Hər instituta onun bir həmyerlisi rəhbərlik edir. Hər il büdcə piroqundan yekə bir pay kəsib o 4 instituta rəhbərlik edən zatlara ayırırlar. O institutların birində bir elmi jurnal var. O jurnal üçün də bir yekə piroq kəsilib və o piroq da yenə o akademikin 4 həmyerlisi arasında bölünür. Bunun adı aşkar traybalizmdir…

Son illər Azərbaycan ədəbi dilinin başına gətirilənlər (orfoqrafik və orfoepik anarxiya, dil haqqında gözəl qanunların çox vaxt kağız üzərində qalması) hər kəsə məlumdur. Bəzən, belə bir qənaət yaranır ki, dil təxribatçıları koordinasiyalı fəaliyyət göstərir. Məqsəd Azərbaycan dilinin fabrik əyarlarını pozmaq, onu substrat dilə çevirməkdir (inşAllah, bu barədə ətraflı yazacağıq).

Sovet dövründə Bakı kinoteatrlarının ekranlarından düşməyən bir film vardı: “Əhədi kəsilmiş atları güllələyirlər, elə deyilmi?” (“Загнанных лошадей пристреливают, не правда ли?”). Əgər ötən il ictimaiyyət sussaydı, Azərbaycan dilinin də əhədini kəsəcəkdilər və missiya başa çatandan sonra Türkiyə türkcəsinin ədəbi dil kimi qəbul edilməsini, Azərbaycan dilinin isə məişətdə işlədilməsini arzu edən BDU-lu  “beysbolkalı professor”, daha kimlər, kimlər əllərinə həna qoyacaqdı…

Bu günlərdə “Platon” psevdonimli birisi (deyilənə görə, bərbad orfoqrafiya layihəsini müdafiə edən 6 həqiqi akademikdən biridir) Feysbuk səhifəmizə girib cəfəng şərhlər yazmışdı. Təsəvvür edin, əsrimizin Platonu hələ “kampaniya” ilə “kompaniya”nın fərqini bilmir, amma camaata moizə oxuyur….Platon dedim, yadıma düşdü. Antik yunan filosofu Platon «Demokratiyanın əleyhinə» adlı əsərində yazırdı:

«Dövləti xəyalən üç hissəyə bölək – bu, həqiqətdə də belədir. Bir hissə tüfeyli arılara oxşayanlardan ibarətdir… Demokratiya şəraitində onlar nadir istisnalarla başda dayanırlar: tüfeyli arıların ən zəhərliləri nitq söyləyir və fəaliyyətdədirlər, qalanları isə kürsüyə yaxın yerləşirlər, hay-küy salır və heç kəsin başqa cür danışmasına imkan vermirlər. Yaxşı dövlət başçısı təcrübəli arıçı kimi tədbir görməlidir ki, tüfeyli arıların əmələ gəlməsinə meydan verməsin. Əgər onlar, hər halda, meydana gəlsələr, onları şanları ilə birlikdə kəsib atmaq lazımdır».

Məncə, ən yaxşı kəsinti işi bu olacaq və labüddür. Yoxsa “istiqbalımız lağlağdır”. İntizarla gözləyirik.

P.S. Küsəyənlərə gəlincə, bunu, bəlkə də, qafiyə üçün yazdım. Olmaz?

Xeyirli cümə axşamları…  

Xüsusi Yay Olimpiya oyunları başa çatdı: Azərbaycan idmançıları 25 medal qazandı...
Qorxunc araşdırma: Gündə 2 dəfə içsəniz...
Depressiyaya yaxalanan məşhur ulduza həyat yoldaşı dəstək oldu - FOTOLAR
7 kiloqramlıq uşaq dünyaya gətirdi: " Özümü traktor vurmuş kimi hiss edirəm"
Elm dünyasının son kəşfi: Xəstəliklər qoxu ilə müalicə olunacaq...
"AQRO" İnvest & İstehsalat
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Cəmiyyət
"Azərbaycan Dəmir Yolları" QSC sərnişinləri Novruz bayramı münasibətilə təbrik edib
Dünya
Dünyanın ən bahalı şəhərlərinin adları məlum oldu - Siyahı...
Cəmiyyət
Şıxəli Qurbanovun müəmmalı ölümü: Onu Novruz bayramına görə izləyirdilər
Dünya
“Qadından və şəkərli qidalardan uzaq dur...” -Tolstoyun özünə qoyduğu on qadağa...
Dünya
Putinə "ilişən" 35 yaşlı generalın məhvi – Rütbələrini soyub, 22 il həbs verdilər...
Həftənin ən çox oxunanları
Putinə "ilişən" 35 yaşlı generalın məhvi – Rütbələrini soyub, 22 il həbs verdilər...
Baş məhbus azad olunmadı, O əfv gözləmir və heç kimi əfv etmir...
Deputatlar “eşşək” ləqəbli sədrlərini hər dəfə belə qarşılayır...-FOTO+VİDEO
“Azərbaycan nəinki hücuma, ildırımsürətli əməliyyata hazırlaşır” + İşğalçı səksəkədə...
"Təkcə bizə məxsus ticarət obyektlərində qışda 47, yayda 60 min azərbaycanlı çalışır"
Mürəkkəbi qurumamış əfv sərəncamına görə Prezidentə məhbus atasından minnətdarlıq məktubu
“Gözləyirdim ki, həmin raketləri atacaqlar...” – Zakir Həsənov erməniləri təəccübləndirdi
"Ermənilərin torpaq qaytaracağına ümid edənlər bunları görsün və dərk etsinlər ki..."
Cavid Qurbanova qarşı növbəti təxribat: Onlar qanun, yoxsa Allah qarşısında cavab verəcək?
“Aprel döyüşlərini Rusiya Qarabağda qoşunlarını yerləşdirmək məqsədi ilə başladıb…”
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə