Xəbər lenti
23/10/2019 [10:31]:
Ermənilər bu 3 azərbaycanlıya qulaq asırlar...
23/10/2019 [10:27]:
2 rayonda qaz olmayacaq
23/10/2019 [10:24]:
Siqareti tərgitməyə kömək edən məhsullar açıqlandı
23/10/2019 [10:21]:
“Özümə “KVN”-çilər yox, siyasətçilər komandası yığardım” - Zelenskini tənqid etdi
23/10/2019 [10:19]:
Yaponiyada Naruhitonun dövrü başladı - Taxtaçıxma mərasimindən fotolar
23/10/2019 [10:15]:
Keçmiş həyat yoldaşı Röyanı təbrik edibmi? - "Mənə kim lazım idisə, təbrik etdi..."
23/10/2019 [10:14]:
Ermənilər Zəngilanın məşhur çinar meşəsində yallı getdi...-FOTO+VİDEO
23/10/2019 [10:12]:
““Real TV” ABŞ səfirliyindən üzr istəməyib” - Mirşahin
23/10/2019 [10:12]:
Sumqayıt şəhərinin 70 illik yubileyi silsilə tədbirlərlə qeyd olunur
23/10/2019 [09:56]:
Akif Əlizadə istefasında danışdı: "Ona görə gedirəm ki…"
23/10/2019 [09:55]:
İşsiz qalan Abutalıbovun məşhur obyektləri - bazar, restoranlar və...
23/10/2019 [09:55]:
"Şahin Mustafayev pensiya qabağı istirahətə göndərildi..." - İQTİSADÇI EKSPERT
23/10/2019 [09:47]:
"Bu əziz gündə onun istefası həmin institutun əməkdaşları üçün çimyağ ola bilər..."
23/10/2019 [09:38]:
Çempionlar Liqası: Bu gün III tura yekun vurulacaq
23/10/2019 [09:35]:
Düşmən pulemyotlardan və snayper tüfənglərindən istifadə etməklə atəşkəsi pozub
23/10/2019 [09:34]:
Əli Əsədov Baş Nazir kürsüsünə oturan kimi sələfinin "zərgər"inin "əyar"ını "pozdu"...
23/10/2019 [09:32]:
Bu gün AMEA-ya yeni prezident seçiləcək
23/10/2019 [09:11]:
Müsəlmanları müdafiə edən vəkil Qarabağda erməni separatçılarına dəstək verdi…
23/10/2019 [08:36]:
Rəcəb Tayyib Ərdoğan: “ABŞ tərəfdən verilən vədlər tam mənada yerinə yetirilmədi”
23/10/2019 [07:38]:
Xristian ölkəsində azyaşlıları harama alışdıran “uşaq şampanı”nın qadağan olunması təklif edildi...
23/10/2019 [06:44]:
Problemini bu üç nəfərdən qeyrisinə söyləmə...
23/10/2019 [00:01]:
AzTV gündəlik 35 min ədəd araq istehsal edilən zavoddan reportaj hazırladı - VİDEO
22/10/2019 [23:52]:
Bəylər Əyyubovun müavininin istefaya göndərilmə səbəbi: Güvən problemi, yoxsa ...?
22/10/2019 [23:12]:
Yaponiyada olimpiadanı izləmək üçün piyada yola çıxdı - MARAQLI...
22/10/2019 [22:57]:
Türkiyənin nəqliyyat naziri: “BTQ-yə nə qədər çox ölkə qoşularsa, layihə daha da effektiv olar”
22/10/2019 [22:53]:
Şahin Mustafayev: "Qeyri-neft tranzit daşımalarının həcmi 43 faiz artıb"
22/10/2019 [22:46]:
Pentaqon rəhbəri: "Biz Türkiyə ilə vuruşa hazırlaşmırıq"
22/10/2019 [22:40]:
Akif Əlizadənin AMEA-nın prezidentliyindən istefa verdiyi xəbəri yayıldı...
22/10/2019 [22:17]:
Prezident: "Biznes mühitinin yaxşılaşdırılması istiqamətində əlavə addımlar atılmalıdır"
22/10/2019 [22:15]:
İlham Əliyev: "Azərbaycanda inhisarçılığa qarşı mübarizə mütəşəkkil xarakter daşımalıdır"
22/10/2019 [22:08]:
Ərdoğan: "Sabahdan başlayaraq, YPG terrorçuları ərazidən geri çəkiləcək" (Yenilənib)
22/10/2019 [22:04]:
Mərdəkan yolunda ölümlə nəticələnən qəza baş verib - VİDEO
22/10/2019 [22:00]:
SOCAR-ın prezidenti Türkmənistanda SOCAR Trading nümayəndəliyinin açılmasını təklif edib
22/10/2019 [21:35]:
Ermənistanın zəif, Azərbaycanın güclü iqtisadiyyatı: təhlilin nəticələri
22/10/2019 [21:31]:
Bu il Rəşt-Astara dəmir yolu xəttinin tikintisinə başlanacaq
22/10/2019 [21:28]:
Qənirə Paşayeva MM-də müvafiq qurumları ciddi addımlar atmağa çağırdı
22/10/2019 [21:06]:
"Mənim fikirlərim deyəsın hörmətli Siyavuş müəllimin də xoşuna gəlməyib"
22/10/2019 [20:58]:
Oğlunun yatağında kabus gördüyünü hesab etdi, həqiqət öyrəndikdə isə... - MARAQLI
22/10/2019 [20:22]:
“Heç vaxt fəxri ad almayacağam” – Nadirdən həmkarlarına atmaca
22/10/2019 [19:40]:
Uşağını kəndirlə velosipedə bağladı - AĞLASIĞMAZ...+ VİDEO
22/10/2019 [19:10]:
İllərdir qırxılmayan Avstraliyalı qoyun öldü - FOTO
22/10/2019 [19:07]:
2024-cü ildə dünya iqtisadiyyatına təsir göstərəcək ölkələr bəlli olub
22/10/2019 [19:04]:
Bir sıra qənd istehsalı müəssisələrində pozuntular aşkarlanıb, cinayət işi başlanıb - RƏSMİ
22/10/2019 [18:59]:
“Mövqeyimizi ortaya qoymalıyıq”
22/10/2019 [18:58]:
Tbilisidə Beynəlxalq Transxəzər Nəqliyyat Marşrutu ilə bağlı məsələlər müzakirə olunub -FOTOLAR
22/10/2019 [18:39]:
Rusiyada xanım müğənnini döyərək bu hala saldılar - VİDEO
22/10/2019 [18:21]:
Türkiyə hökuməti Suriyadakı itkilərini açıqlayıb
22/10/2019 [18:15]:
Qənirə Paşayeva MM-də çıxış edb
22/10/2019 [18:15]:
Azərbaycanda görünməmiş hadisə: 64 yaşlı qadın əkiz uşaqlar dünyaya gətirdi – VİDEO, FOTOLAR
22/10/2019 [18:09]:
Prezident sərəncam imzaladı - Yeni qoruqlar yaradıldı
22/10/2019 [18:08]:
Prezident Şahin Mustafayevi qəbul etdi - Foto
22/10/2019 [18:00]:
Bakı Mühəndislik Universitetində BDU-nun 100 illiyi qeyd olunub
22/10/2019 [17:58]:
Terrorçular Suriya ordusuna hücum etdi - 3 şəhid, 18 yaralı
22/10/2019 [17:56]:
Dövlət Xidmətinin 5 regional idarəsi yaradıldı
22/10/2019 [17:53]:
İctimai Şuranın yeni seçilən sədri və müavini danışdı: “Problemlər müzakirə olunacaq”
22/10/2019 [17:50]:
Rövşən Rzayev 40-dan çox vətəndaşı dinlədi
22/10/2019 [17:50]:
Gürcüstanda Ümummilli lider Heydər Əliyevin heykəlinə erməni təxribatı - FOTO + VİDEO
22/10/2019 [17:49]:
Mingəçevir su anbarında reyd keçirildi
22/10/2019 [17:48]:
“Azərsu” rəsmiləri vətəndaşları dinlədi
22/10/2019 [17:47]:
Baş Nazirin yeni müavini Şahin Mustafayev kimdir? - DOSYE
22/10/2019 [17:45]:
Vilayət Eyvazov 45 polis leytenantını işə təyin etdi
22/10/2019 [17:16]:
“Bizdə vəzifədən sadəcə iki əllə yapışmırlar: Həm də iki ayaqla yapışırlar”
22/10/2019 [17:05]:
Şahin Mustafayev baş nazirin müavini oldu - SƏRƏNCAM
22/10/2019 [16:55]:
Cinsi istismara məruz qalan qıza bu dəfə saz kursunda müəllimi təcavüz etdi - RƏZALƏT...
22/10/2019 [16:17]:
“Türkiyə “Barış Pınarı” əməliyyatıyla Suriyanın ərazi bütövlüyünü pozub” - İkiüzlü Rusiya...
22/10/2019 [16:15]:
Ərdoğanla Putin arasında görüş başladı...
22/10/2019 [16:14]:
Türk ordusu terrorçuların bölgədən çıxışını təqib edir
22/10/2019 [16:13]:
Ölkəyə narkotik keçirilməsinin qarşısı alınıb
22/10/2019 [16:12]:
“Diaspor fəaliyyətində xidmətə görə” medal TƏSİS olunur
22/10/2019 [16:11]:
Azərbaycanda övladlığa götürmə prosesi 3 mərhələdə aparılacaq
22/10/2019 [16:10]:
Bahar Muradovadan AÇIQLAMA: “Azərbaycana məhz belə aksiyalar yaraşır”
22/10/2019 [16:07]:
İlham Əliyev Vladimir Putinə başsağlığı verdi
22/10/2019 [16:05]:
"Azərpaşa Nemət Hacıbala Abutalıbovdan nümunə götürsün, “kreslo”nu məşğul etməsin"
22/10/2019 [16:01]:
Bu günə kimi fəxri ad ala bilməyən məşhurlar -SİYAHI...
22/10/2019 [15:51]:
İşdən çıxarılan Əli Həsənov bu vəzifələri icra edəcək
22/10/2019 [15:50]:
İlk türk astronavt 2023-cü ilə qədər kosmosa uça bilər
22/10/2019 [15:49]:
Ukraynadakı səfirimiz məsxərəyə qoyuldu - Xudiyev "qızıl xırdalamaq" istədi, ancaq...
22/10/2019 [15:46]:
Deputat büdcədə şişirdilmiş rəqəmlərə qarşı çıxdı
22/10/2019 [15:31]:
Azərbaycanın yaşı 70-dən çox olan yüksək vəzifəli məmurları - SİYAHI
22/10/2019 [15:23]:
"Qarabağ Azərbaycandır, Qarabağ Türkiyədir...!" -Hulusi KILIÇ...
Bütün arxiv bir sırada
25/11/2015 [20:22] - Köşə - ( 16104 dəfə baxılıb)

Qadınları narahat edən mastopatiya

Günay Əhmədova

(Birinci söhbət)

Həkimə getmişdiniz, döşünüzdə mastopatiya olduğunu dedilər, həyəcanlandınız? Stressə düşməyin. Bilin ki, süd vəzinin 50-dən çox xoşxassəli xəstəliyi var, mastopatiya da onlardan biridir. Bu termin süd vəzində klinik olaraq düyünlü bərkimə, ağrı, bəzən süd axarlarından ifrazat gəlməsi kimi əlamətlərlə xarakterizə olunan xoşxassəli patologiyalarda işlədilir. Klinik müayinələr nəticəsində qadınların 20 faizində, mammoqrafik, exoqrafik və histoloji müayinələr nəticəsində isə 50 faizində mastopatiya aşkar edilir.

Ötən söhbətlərimizdən SVX-nin risk faktorları arasında mastopatiyanın olmadığını bilirsiniz. Yersiz stressə düşməmək, əsassız həyəcan yaşamamaq üçün onu da yadda saxlayın ki, mastopatiya xərçəngönü xəstəlik deyil. Amma yenə də diqqətli olmaq lazımdır. Çünki SVX ilə xəstələnmənin yüksək faiz təşkil etdiyi ölkələrdə mastopatiyalar da geniş yayılmışdır. Bu səbəbdən bir sıra alimlər düşünürlər ki, mastopatiya süd vəzi xərçənginin əmələ gəlmə ehtimalını 1,5-2 dəfə çoxaldır.

İndi gəlin bir çox qadınların şikayətləndiyi döş ağrılarının, daha doğrusu, mastopatiya xəstəliyinin kökünü araşdıraq. Az öncə dedik ki, mastopatiya süd vəzində düyünlü, yaxud diffuz bərkimələrin əmələ gəlməsi, ağrının olması, bəzən də gilədən ifrazatın gəlməsi ilə xarakterizə olunan patoloji prosesdir. Bu proses hormonal pozğunluqlar nəticəsində əmələ gəldiyi üçün dishormonal adlandırılır.

Xəstəlik zamanı döşün toxumasında əmələ gəlmiş xarakter dəyişikliklər histoloji müayinə ilə aşkar edilir və bu nasazlıq süd vəzində birləşdirici toxuma, kista, axar və payların genişlənməsi kimi dəyişikliklərlə xarakterizə olunur. Həkim hansı komponentin üstünlük təşkil etdiyinə diqqət yetirərək yekun diaqnozu qoyur.

Təcrübə göstərir ki, mastopatiya əsasən intellektual əməklə (zehni fəaliyyətlə) məşğul olan, stress və psixoloji gərginlik keçirən qadınlar arasında geniş yayılıb. Əgər mastopatiyalı xəstələrin ümumi portretini çəkməli olsaq, görərik ki, həmin qadınların əksəriyyəti reproduktiv yaşdadır, aktiv sosial və cinsi həyatı var, ailəlidir, anamnezində əksəriyyəti abortla nəticələnmiş bir neçə hamiləlik olub, az uşaq doğub və az əmizdirib. Bu qənaətlərdən belə nəticəyə gəlmək olur ki, süd vəzilərinin vəziyyəti qadınların sosial, psixoloji və fiziki sağlamlığının güzgüsüdür.

Hə, əziz xanımlar. Mastopatiyanın 50-yə yaxın forması var, onunla xəstələnmənin pik həddi 45 yaşdır. Müayinələr zamanı bu patologiyaya SVX ilə müqayisədə 200 dəfə çox rast gəlinir, yəni daha geniş yayılıb. Statistika göstərir ki, yaşı 30-dan yuxarı olan xəstələrin 20-60 faizində mastopatiyanın müxtəlif formaları aşkar edilir. Bu xəstəliyə ən çox reproduktiv yaşda (25 yaşından 45 yaşına qədər) rast gəlinir və bir çox hallarda aybaşıdan kəsildikdən sonra xəstəliyin bütün əlamətləri yoxa çıxır.

Hal-hazırda mastopatiya üçün spesifik olan risk faktoru yoxdur. Mastopatiya multifaktoral xəstəlik olmaqla həm genetik amillərdən, həm də ətraf mühit amillərindən asılıdır. Süd vəzilərində dishormonal xəstəliklərin inkişafında isə əsas rolu hipotalamo-hipofizar sistemin vəziyyəti oynayır. Qadının neyrohumoral sistemində baş verən dəyişikliklər hormondan asılı olan orqanlara, o cümlədən süd vəzilərinə təsir göstərir. Belə ki, yumurtalıqların steriod hormonları, prolaktin, qalxanabənzər vəzin hormonları döşdə proliferativ proseslərin aktivləşməsinə səbəb olur. Deməli, mastopatiyanın əmələ gəlməsinin səbəbi neyro-humoral amillərdir. Elə “neyro” sözündən məlumdur ki, bu xəstəliyə sinir sisteminin

xəstəlikləri ”“ stress, depressiya, nevrozlar səbəb ola bilər. Ona görə də özünüzü əsəbiləşməkdən, hirslənməkdən qoruyun. Bilirik, işin yorğunluğu, uşaqların dəcəlliyi, ailə qayğıları bəzən sizi hövsələdən çıxardır. Amma yenə də əsəblərinizi cilovlamaq öz əlinizdədir... “Humoral” faktor isə orqanizmin daxili mühitini bildirir ki, bunun da vəziyyəti bioloji aktiv maddələrin təsirindən, məsələn, hormonlardan asılıdır.

Qadınların əksəriyyəti mastopatiyalara ciddi əhəmiyyət vermir. Amma bilin ki, dishormonal hiperplaziya sizin sağlamlığınıza ciddi zərbə vura bilər, lazımi müalicənin vaxtında aparılmaması fibroz düyünlərin bədləşməsinə səbəb olar... Bilirsiniz ki, normal halda hormonların aylıq dövriyyəsi nəticəsində aybaşı qabağı döşlər şişir və postmenstruasyon mərhələdə involyusiya (geri inkişaf) baş verir. Hər hansı mənfi amilin təsirindən hormonal balans pozulur, nəticədə onlar ya normadan az, ya da çox ifraz olunur ki, bu da süd axarlarının genişlənməsinə, birləşdirici (fibroz) toxumanın və vəz toxumasının dəyişilməsinə səbəb olur. Bu halda menstruasiya önü dövrdə yaranmış xarakterik bərkimələr menstruasiyadan sonra da qalır.

Bizə elə gəlir ki, süd vəzinin toxumasında genetik zədələnmə olduqda risk faktorlarının təsiri nəticəsində döşdə xərçəng inkişaf edir. Əgər hüceyrələrdə genetik zədələnmə yoxdursa, o halda etnik risk faktorları mastopatiyanın müxtəlif formalarını yaradır.

Tədqiqatçıların əksəriyyəti süd vəzi toxumasındakı patoloji dəyişiklikləri onunla əlaqələndirir ki, menstruasiya siklinin sonunda sıfıra yaxınlaşmalı olan estrogenlərin miqdarı azalmır, əksinə yüksək qalır. Xəstəliyin başqa bir səbəbi isə hipofiz vəzində sintez olunan, süd vəzilərinin inkişafına səbəb olan, süd əmələ gətirən və analıq instinktini formalaşdıran prolaktinin ifrazının çoxalmasıdır. Prolaktin hormonu hamiləlik dövründə, süd vəzi laktogenezə hazırlaşan dövrdə xüsusilə vacibdir. Çünki o, süddə protein, karbohidrat və lipidlərin sintezini təmin edir. Laktasiya (uşaq əmizdirmə) qurtardıqdan sonra prolaktinin miqdarı hamiləlikdən əvvəlki dövrdə olan miqdaradək enir. Bu hormonun miqdarının

hamiləlikdən və uşaq əmizdirmə dövründən kənar çoxalması isə mastopatiyanın inkişafına səbəb olur. Çox vaxt prolaktinin miqdarı əsasən gecə vaxtları artır, buna görə də standart hormonal müayinə zamanı aşkar edilmir. Hormonun sekresiyasının belə qeyri-müntəzəm artması döşlərin şişməsinə, ödemli və ağrılı olmasına (xüsusilə menstrual siklin ikinci yarısında, yaxud menstruasiya qabağı), həmçinin vegetativ pozğunluqlara, miqrenə bənzər baş ağrılarına, ətrafların ödeminə, qarında ağrıya və meteorizmə səbəb olur. Bu kompleks aybaşı qabağı sindrom kimi xarakterizə edilir. Əlamətlər isə menstrual qanaxma başlandıqdan sonra çox vaxt itir. Prolaktinin normadan çox sekresiya olunması süd vəzilərinin xronik stimulyatoru olmaqla yanaşı mastopatiya əmələ gətirir.

(İkinci söhbət)

Hə, əziz xanımlar, çoxsəbəbli xəstəlik olan mastopatiya genetik və etioloji faktorlarla, həmçinin qadınların yaşayış tərzi ilə əlaqədardır. Get-gedə qadınların daha çox sosiallaşması, karyera dalınca düşməsi, gənc yaşda ailə qurmağa meylinin azalması bu xəstəliyə təkan verən amillərdəndir. Zəmanəmizdə süd vəzi xəstəliklərinin artması bilavasitə doğuşların sayının az olması ilə, gecikmiş doğuşlarla, abortlarla əlaqədardır. Mastopatiya əsasən əsəbləri zəif olan qadınlarda rast gəlindiyindən bəzən həkimlər bu xəstəliyi “histerik şiş” adlandırırlar.

Yadda saxlayın ki, qeyri-müntəzəm cinsi həyat qadın orqanizmində hormonal balansı pozur. Müasir dövrdə bir çox qadınlarımız taleyin gərdişindən normal qadın həyatı yaşaya bilmirlər. Nəticədə cürbəcür xəstəliklər meydana gəlir. Praktika göstərir ki, qadının yalnızlığı, davamlı ailə münasibətlərinin olmaması süd vəzilərində patoloji proseslərin inkişafına təkan verir. Ona görə də, tək yaşamağa məcbur qalmış qadınlar sağlamlıqlarına daha diqqətli yanaşmalıdırlar.

İtaliyada aparılmış maraqlı bir tədqiqatın nəticələri çox ibrətamizdir: ölkənin qadın monastrlarında kütləvi tədqiqatlar aparılıb və... məlum olub ki, uşaq

doğmayan və normal cinsi həyat yaşamayan qadınlarda süd vəzi ilə bağlı problemlər normal həyat tərzi keçirən qadınlara nisbətən xeyli çoxdur.

Deməli, müntəzəm cinsi əlaqə, müsbət hamiləlik, körpəni uzun müddət əmizdirmək qadın gözəlliyinin əsas atributlarından olan döşlərin xəstələnməsinin qarşısını almaq üçün yaxşı profilaktikadır. Bu, eyni zamanda mastopatiyanın erkən mərhələdə müalicəsi üçün ən yaxşı yoldur. Çünki qadın kimi normal həyat tərzi yaşayan şəxsdə süd vəzinin toxuması cavanlaşır və xırda kistalar təbii yolla sorulur.

Amma... onu da bilin ki, təkcə normal cinsi həyatınızın olması sizi süd vəzi xəstəliklərindən sığortalaya bilməz. Niyə? Deyək ki, ailəlisiniz, əriniz yanınızdadır, planlaşdırdığınız sayda uşaqlarınız var. Daha uşaq istəmirsiniz. Amma hamiləlikdən yayınmaq mümkün olmur. Siz də məcburən vaxtaşırı aborta gedirsiniz. Bilin ki, hamiləliyin süni yolla pozulması süd vəzilərində patoloji proseslərin inkişafını sürətləndirir. 3 dəfə və daha artıq tibbi abort keçirən qadında mastopatiyanın inkişaf etmə riski 7,2 dəfə çoxalır.

Mastopatiyadan qorunmaq istəyirsinizsə, yemək-içməyinizə də diqqət edəcəksiniz. Çünki bu patologiyanın qida ilə əlaqəsinin olduğu daha bir isbat edilmiş hipotezdir (ehtimaldır). Əlbəttə, qida ləzzətli olmalıdır. Ancaq heyvan mənşəli yağlardan, qızardılmış və hisə verilmiş məhsullardan, qəhvə və şirniyyatdan çox istifadə etmək doğru deyil. Bu məhsulların həddindən çox istifadəsi maddələr mübadiləsinin pozulması ilə nəticələnir ki, bu da orqanizmdə ciddi disbalans yaradır, yəni balansı pozur. Yadda saxlayın ki, gündəlik qida rasionumuza ekoloji təmiz məhsullar, vitaminlə zəngin olan qidalar (xüsusilə beta-karotin və vitamin C) daxil etməliyik.

Hər yaşda gözəl olmağa can atan Azərbaycan xanımları bəzən artıq çəkidən özlərini qoruya bilmirlər. Bunun ziyanı barədə çox eşitmisiniz. Ancaq aranızda köklüyün mastopatiyaya da təsir etdiyini bilən az tapılar. Unutmayın ki, piy

toxuması orqanizmə hava, su, qida ilə daxil olan toksik birləşmələri tutub saxlamaq qabiliyyətinə malik olduğundan artıq çəki süd vəzilərində patoloji proseslər əmələ gətirir. Həmçinin piy toxumasında süd vəzilərinə spesifik təsir edən estrogenlərin toplanması nəticəsində hormonal tarazlıq pozulur.

Orqanizmin daxili mühit faktorlarından piylənmə, şəkərli diabet və arterial hipertenziya da mastopatiyanın əmələ gəlməsində müəyyən rol oynaya bilər. Məlumdur ki, bunlardan hər üçünün bir xəstədə olması mastopatiya və SVX-nin əmələ gəlmə riskini 3 dəfə artırır. Yumurtalıqların iltihabi xəstəlikləri də cinsi hormonların əmələ gəlmə prosesini pozur.

Əgər el arasında deyildiyi kimi, “zob”unuz varsa, bu da risk faktoru ola bilər. Çünki bir sıra qadınlarda mastopatiyanın yaranmasına qalxanabənzər vəzin xəstəliyi təkan verir. Yəni bu vəzin hipofunksiyası (endokrin vəzilərinin funksiyasının zəifləməsi) zamanı mastopatiyanın yaranma riski 3,8 dəfə çoxalır. Həmçinin qaraciyər, öd yolları və öd kisəsinin də xəstəlikləri mastopatiyanın yaranmasına təsir edə bilir. Məlumdur ki, qaraciyər orqanizmdə estrogenlərin parçalanmasında çox vacib rol oynayır. O xəstələndiyi halda orqanın bu qabiliyyəti zəifləyir, bəzən hətta itir ki, nəticədə hormonun (estrogenin) orqanizmdə miqdarı artır.

Bunu da unutmayın ki, süd vəzinin travmaları, hətta mikrotravmalar belə ciddi ağırlaşmalara səbəb ola bilər. Məsələn, metroda və avtobuslarda sıxılmalar, evdə və ya yolda təsadüfən dirsəklə, yaxud çanta ilə vurulan zərbələr və s.

İndi isə dediklərimizi ümumiləşdirək və mastopatiyanın risk faktorlarını yadda saxlayaq:

* Doğmayıb, yaxud cəmi 1 uşağı varsa;

* İrsən ana xətti ilə belə problemlərlə qarşılaşdıqda;

* Uşaq əmizdirməyib, yaxud az əmizdiribsə;

* Müntəzəm cinsi həyatı yoxdursa;

* Tez-tez stresslərə məruz qalırsa;

* Mənfi ekoloji şəraitdə yaşayırsa;

* Piylənmə, şəkərli diabet, yumurtalıqların iltihabi xəstəlikləri, qalxanabənzər vəzin və qaraciyərin xəstəlikləri varsa;

* Alkoqol və siqaret istifadə edirsə;

* Süd vəziləri hətta cüzi travmaya məruz qalıbsa.

Xəstəlikdən qorunmağın ən yaxşı yolu onu önləmək olduğu üçün bu əlamətlərə diqqət yetirin. Bilin ki, onlar çox vaxt mürəkkəb qarşılıqlı əlaqədə olmaqla, mənfi fon yaradırlar. Bacardıqca özünüzü qoruyun. Hər insan ilk növbədə özü özünün həkimi olmalıdır. Amma iş işdən keçib, xəstələnmisinizsə, qorxmayın və özünüzü üzməyin. Hər dərdin bir çarəsi var. Sizin də şəfa tapmaq şanslarınız yüksəkdir.

GÜNAY ƏHMƏDOVA,
onkoloq, tibb üzrə fəlsəfə doktoru,
ATU-nun Onkoloji Klinikası.

loading...
loading...
AzTV gündəlik 35 min ədəd araq istehsal edilən zavoddan reportaj hazırladı - VİDEO
Bəylər Əyyubovun müavininin istefaya göndərilmə səbəbi: Güvən problemi, yoxsa ...?
Oğlunun yatağında kabus gördüyünü hesab etdi, həqiqət öyrəndikdə isə... - MARAQLI
Uşağını kəndirlə velosipedə bağladı - AĞLASIĞMAZ...+ VİDEO
İllərdir qırxılmayan Avstraliyalı qoyun öldü - FOTO
Loading...
Lor Hospital
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Maraqlı
Yaponiyada olimpiadanı izləmək üçün piyada yola çıxdı - MARAQLI...
Siyasət
“Türkiyə “Barış Pınarı” əməliyyatıyla Suriyanın ərazi bütövlüyünü pozub” - İkiüzlü Rusiya...
Şou-biznes
Bu günə kimi fəxri ad ala bilməyən məşhurlar -SİYAHI...
Şou-biznes
“Yaşlananda kişiyə qadın lazım olur, gəncliyində dağda-bağda olursan...”
Cəmiyyət
Qusarda yeni araq zavodu açıldı: - Qarabulaq suyu, qızıl və gümüş filtrlər + FOTOLAR
Həftənin ən çox oxunanları
“Ərdoğanın siqaretlə bağlı çıxışının qarşısında dəhşətə gəldim...” - VİDEO
“Ayaz Mütəllibovu, Elçibəyi necə yıxmışdılarsa, İlham Əliyevi də eləcə yıxmaq istəyirlər...”
Türk F-16-ları Suriyanı bombaladı, Ermənistan təlaşa düşdü...
Rusiyalı ekspert: “Türkiyə real döyüşlərdə Yaxın Şərqin istənilən ordusunu boğar”
Vilayət Eyvazova ağır itki üz verdi
ABŞ kəşfiyyatının hesabatında Qarabağ probleminin 5 həll variantı üzə çıxdı…
“Bu, Azərbaycan ordusu üçün sonuncu fürsət ola bilər”
Prezidentdən "Qordi düyünü" ilə bağlı tapşırıq: "Yaxın günlərdə problem çözüləcək..."
“Bu adam nə qədər şərəfsiz, ləyaqətsizdir ki... - Xalq artistindən əməkdar artistə şok ittiham
120 saatın bitməsinə az qalmış ABŞ-dan qalmaqallı addım -FOTOLAR
Moderator.az-ın arxivi
Pulsuz hüquqi xidmət
Copyright©2019
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247