Xəbər lenti
14/11/2019 [07:43]:
Baş nazir xalqı daim Peyğəmbərimizin(s) yoluyla  getməyə çağırdı...-İbrətamiz
14/11/2019 [06:56]:
Peyğəmbərimizin (s) gündəlik həyatda hamımız üçün nümunə olan 10 xüsusiyyəti...
13/11/2019 [23:48]:
"Siçan maralı" 30 il sonra görüntüləndi
13/11/2019 [23:35]:
Pulsuz benzin üçün bunu da etdilər - MARAQLI + FOTOLAR
13/11/2019 [23:20]:
Bu heyvanlar da insanlar kimi yas saxlayır - MARAQLI ARAŞDIRMA
13/11/2019 [23:14]:
Ermənilərin bioloji silah təhdidi: "Müəyyən etnoslara təsir göstərən viruslar hazırlanır..."
13/11/2019 [22:43]:
Türkiyə 29 İŞİD-çini Azərbaycana göndərəcək
13/11/2019 [22:40]:
““Google maps”ın rəhbərliyində çalışanlar arasında erməni əsilli şəxslər olduğu üçün…”
13/11/2019 [22:34]:
Trampla Ərdoğanın görüşü başladı - İlk çıxışlar
13/11/2019 [22:31]:
“El-Klassiko”nun vaxtı açıqlanıb
13/11/2019 [22:12]:
Saçdan hazırlanmış maraqlı sənət əsərləri - FOTOLAR
13/11/2019 [22:04]:
ADAU-nun tələbə evində Aqrar İnkişaf Könüllüləri ilə görüş davam edir
13/11/2019 [22:04]:
Ən çox izlənilən türk serialları - Ona Messi də baxır
13/11/2019 [21:45]:
"Bu qurumun ləkələnmiş imici artıq aradan qaldırılmaqdadır və biz bunu alqışlayırıq"
13/11/2019 [21:15]:
Dünyanın ilk Ebola peyvəndi təsdiqləndi
13/11/2019 [21:13]:
“Haraya ki, türk ordusu girir, oraya hüzur, çörək, nizam gəlir”
13/11/2019 [21:10]:
Bu da sevgilisinə görə bıçaqlanan Xose Berbardonun qardaşı - FOTO
13/11/2019 [21:06]:
"Hökumət hələ uşaqpulu məsələsində birbaşa addımlar atılmasına hazır deyilsə, o zaman..."
13/11/2019 [21:06]:
Bulvarda dənizə düşən şəxs xilas edildi
13/11/2019 [20:56]:
Əsgər qidaları açıq satışda: Hüquq-mühafizə orqanları həbslərə start verdi
13/11/2019 [20:53]:
"İndiyə kimi atamın məzarını ziyarət etməmişəm"
13/11/2019 [20:49]:
Oğuzda kran aşıb, bir nəfər xəsarət alıb
13/11/2019 [20:46]:
“ANS ÇM”-dən sonra tezlik boş qaldığı üçün müsabiqə elan etdik”
13/11/2019 [20:39]:
Tramp ayaqqabısına yapışan tualet kağızı ilə sosial medianın dilinə düşdü - FOTOLAR
13/11/2019 [20:32]:
BSU-da “Azərbaycan ədəbiyyatşünaslığında Məmməd Cəfər məktəbi” mövzusunda dəyirmi masa keçirilib
13/11/2019 [20:31]:
Gürcüstandan gələn avtomobildə külli miqdarda narkotik vasitə və silah-sursat aşkarlandı - Foto
13/11/2019 [20:23]:
Azərbaycan-BƏƏ Hökumətlərarası Komissiyasının iclası keçirilib
13/11/2019 [20:17]:
Bankir Emin Zeynalov öz yeznəsinə də 1 milyon dollar "atıb"...
13/11/2019 [20:07]:
Türkiyənin yerli savaşçı helikopteri uğurla sınaqdan çıxarıldı...-FOTOLAR+VİDEO
13/11/2019 [20:07]:
Yeniyetmə qızları fahişəliyə cəlb etdi - Bakıda şok olay
13/11/2019 [20:00]:
Polisi təhqir edən müğənni həbs edilə bilər
13/11/2019 [19:52]:
Azərbaycanlılar ABŞ-da qəzaya düşdülər - Biri öldü, digəri...
13/11/2019 [19:48]:
Tarix İnstitutunda BMT baş katibinin xüsusi nümayəndəsi ilə görüş olacaq
13/11/2019 [19:47]:
Honkonqda polisə yanar oxlarla hücum - FOTOLAR
13/11/2019 [19:38]:
Gəncədə mikroavtobus piyadanı vurub
13/11/2019 [19:30]:
Gəncədə qadın xurma ağacından yıxılaraq ölüb
13/11/2019 [19:15]:
UNESKO Mosul şəhərini bərpa edəcək
13/11/2019 [19:09]:
AQTA quş qripi ilə bağlı epizotoloji monitorinqlərə başlayıb
13/11/2019 [19:07]:
Diabetə nəzarət etmədikdə yaranan fəsad - Diabetik nefropatiya hər kəsi haqlaya bilər...
13/11/2019 [18:41]:
Azərbaycanın Yunanıstanda tanıdılması davam edir - FOTO
13/11/2019 [18:36]:
Beş milyon insan quraqlıq səbəbiylə qida böhranıyla üzləşəcək - BMT
13/11/2019 [18:32]:
Erməni əsir üzr istədi: “Azərbaycanda cənnətdəyəm” - VİDEO
13/11/2019 [18:29]:
Büdcə zərfinə daxil olan sənədlərin MM-də II oxunuşda müzakirə ediləcəyi tarix məlum olub
13/11/2019 [18:09]:
Gənc qadın oynayarkən uşaq dünyaya gətirdi - FOTO
13/11/2019 [18:05]:
“Çox şadam ki, Prezidentin təyin etdiyi cavan kadrlar işin içinə belə giriblər”
13/11/2019 [18:03]:
Bu müəllimlərin maaşları artırıldı - RƏSMİ
13/11/2019 [17:43]:
“Azəriqaz” İB-də istehsalat müşavirəsi keçirilib
13/11/2019 [17:37]:
Gələn ilin ehtiyac meyarı və yaşayış minimumu təsdiqlənib
13/11/2019 [17:35]:
Nazir “uşaq pulu” verilməsi ilə bağlı təkliflərə münasibət bildirib
13/11/2019 [17:31]:
Gömrük Akademiyasında gömrük rəsmiləşdirilməsi üzrə təlimlər təşkil olunur
13/11/2019 [17:30]:
“Məmməd” adlı bələdçi robot  Azərbaycanın qədim qalasında işə başladı-FOTO+VİDEO
13/11/2019 [17:26]:
Azərbaycan Dillər Universitetində yeni laboratoriya fəaliyyətə başlayıb - FOTO
13/11/2019 [17:22]:
Gürcüstan Azərbaycana müşahidəçilər göndərəcək
13/11/2019 [17:21]:
Sahil Babayev işsizlikdən sığorta haqqı almağın şərtlərini açıqlayıb
13/11/2019 [17:19]:
Azərbaycanda orta aylıq əmək haqqı 600 manatı keçib
13/11/2019 [17:18]:
"Keçid dövründə bəziləri İslam pərdəsi arxasında gizlənərək, qarşıdurmaya çağırış edir"
13/11/2019 [17:08]:
Minimum pensiya artırılacaq - Nazir açıqladı
13/11/2019 [16:53]:
Azərbaycanlı ekspertə Hindistanda böyük etimad
13/11/2019 [16:51]:
Mətanət Əsədova: "Məndən əxlaqlısı yoxdur" - VİDEO
13/11/2019 [16:49]:
Yeni doğulan uşaqlara 500 manat verilsin! - Milli Məclisdə TƏKLİF
13/11/2019 [16:49]:
Tanınmış polkovnikdən gənclərə çağırış
13/11/2019 [16:48]:
Misir Mərdanov: “Test üsulunun Azərbaycana gətirməsində mən də iştirak etmişəm”
13/11/2019 [16:46]:
Texniki Universitetə yeni mətbuat katibi TƏYİN OLUNDU
13/11/2019 [16:44]:
Aktyor yenidən doğma səhnəyə qayıtdı... - FOTO
13/11/2019 [16:44]:
İrəvandan Məmmədyarovun çıxışına qəribə reaksiya
13/11/2019 [16:39]:
İlham Əliyev “Azərsu”ya beş milyon manat ayırdı
13/11/2019 [16:39]:
Rusiyanın "Qarabağ tamaşası" və ya Lavrovun son oyunu...
13/11/2019 [16:34]:
Ruhani təyyarədə sürprizlə qarşılaşdı - Foto
13/11/2019 [16:33]:
Vilayət Eyvazov Fransa səfirini qəbul etdi - FOTO
13/11/2019 [16:26]:
“Tariximizin qorunması, yaşadılması, təbliği ilə bağlı atılan hər bir addım faydalıdır”
13/11/2019 [16:24]:
Hadı Rəcəbli: “Gələn il pensiyaların və əmək haqqlarının artım tempi yerində saymayacaq və...”
13/11/2019 [16:22]:
Prezident “Azərbaycan Dəmir Yolları” Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin sədrini qəbul etdi
13/11/2019 [16:17]:
350 manat rüşvətə görə həbs edilən polkovnik azadlığa çıxdı
13/11/2019 [16:16]:
"Qarabağ münaqişəsinin "mifləri" haqqında həqiqətlər" kitabı Özbək dilində Daşkənddə çapdan çıxıb - FOTO
13/11/2019 [16:05]:
Ərdoğan-Tramp görüşü öncəsi Vaşinqton küçələrindəki qeyri-adi mikroavtobus şousu...
13/11/2019 [16:05]:
İrəvanı silkələyən olay - VİDEO
13/11/2019 [15:59]:
“İŞİD-in çox vacib adamlarından birini ələ keçirdik”
13/11/2019 [15:58]:
Azərbaycanlı bloqerin evliliyi dörd ay çəkdi
13/11/2019 [15:56]:
Arvadını narahat edən ailənin dörd üzvünü öldürdü - VİDEO
13/11/2019 [15:56]:
"Azərbaycanın tolerantlığı bütün dünya üçün yaxşı nümunə ola bilər"
Bütün arxiv bir sırada
08/05/2018 [13:41] - Mədəniyyət - ( 1743 dəfə baxılıb)

Şuşanın "işğal altındakı" ruhları - Ədiblər, maarifçilər, ziyalılar



Bu gün Azərbaycanın mədəniyyət beşiyi olan Şuşa şəhərinin Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən işğal olunmasından 26 il ötür. Şuşa 1992-ci il may ayının 7-dən 8-nə keçən gecə işğal olunub.

Şuşa şəhərində həmin dövrdə 24.900 əhali yaşayıb. İşğal  zamanı yerli əhalinin 193 nəfəri şəhid, 102 nəfəri isə əlil olub.

Nəticədə Şuşadakı bir sıra tarixi-mədəniyyət abidələri düşmən tərəfindən talan edilib. Ermənilər Azərbaycana məxsus olan bir çox abidənin məhv edilməsinə və ya onların erməniləşdirilməsinə nail olublar. Onlar Şuşada 7 məktəbəqədər uşaq müəssisəsini, 22 ümumtəhsil məktəbi, mədəni-maarif, kənd təsərrüfatı texnikumlarını, 8 mədəniyyət evini, 14 klubu, 20 kitabxananı darmadağın ediblər...

Azərbaycanın bu qədim, zəngin tarixə və mədəniyyətə malik şəhərinin ermənilərin əlinə keçməsi ilə Dağlıq Qarabağın işğalı başa çatdırılıb. Bununla ermənilər bölgənin Azərbaycandan faktiki qoparılmasına nail olublar. Şuşa şəhəri tarixində ilk dəfədir ki, bu qədər uzun müddət işğal altında qalır. Qarabağ silsiləsindən 1500 metr yüksəklikdə yerləşən şəhərin ərazisi 289 kvadrat kilometr, əhalisinin sayı 241 165 nəfər idi.

Şuşa şəhəri məşhur ədiblərin, şairlərin, görkəmli sənətkarların vətənidir.

Xalq arasında yaxşı deyiblər: Şuşa sağlamlıq şəhəri, istedadlar məskənidir!

Azərbaycan Respublikası Elmlər Akademiyasının məlumatına əsasən, təkcə XIX əsrdə Şuşada 95 şair, 22 musiqişünas, 38 xanəndə, 19 xəttat, 16 nəqqaş, 12 nüsxəbənd, 5 astronom, 18 memar, 16 həkim, 42-ə qədər müəllim və s. olub. Bu böyük ziyalı dəstəsi, Şuşa şəhərini mədəniyyət mərkəzinə çevirməkdə və burada mədəniyyəti inkişaf etdirməkdə böyük rol oynayıblar. Onların təşəbbüsü və dəstəyi ilə Şuşada 10-a qədər ədəbi, elmi və ayrı-ayrı sənətləri əhatə edən məclislər yaradılıb.

Şuşanın ədib və maarifçiləri:

Qasım bəy Zakir (1784-1857) – Şair, Azərbaycan ədəbiyyatında tənqidi realizmin və satirik ədəbi cərəyanın banilərindən biri.

Xurşidbanu Natəvan (1830-1897) – XIX əsrin ən görkəmli Azərbaycan şairəsi.

Mir Möhsün Nəvvab (1833-1918) – Şair, rəssam, musiqişünas, astronom, xəttat, nəqqaş, dülgər, kimyagər, riyaziyyatçı.

Nəcəf bəy Vəzirov ( 1854-1926) – XIX-XX əsr Azərbaycan ədəbiyyatının görkəmli nümayəndəsi.

Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev (1870-1933) – Dramaturq, nasir, rejissor, alim.

Yusif Vəzir Çəmənzəminli (1887-1943) - Görkəmli Azərbaycan yazıçısı.

Firudun bəy Köçərli ( 1863-1920) – Ədəbiyyatşünas və tənqidçi. “Azərbaycan türklərinin ədəbiyyatı” adlı iri həcmli əsərin müəllifi.

Həmidə xanım Cavanşir (1873-1955) – Azərbaycanın ilk maarifçi qadınlarından biri.

Validə Xaspolad qızı Tutayuk (1914-1980) – Biologiya elmləri doktoru, Azərbaycanın əməkdar elm xadimi, professor, Azərbaycan Elmlər Akademiyasının həqiqi üzvü.

Əhməd bəy Ağayev (Əhməd Ağaoğlu-Firəng Əhməd) (1869-1939) – İdeoloq, jurnalist, publisist, məşhur “Difahi” təşkilatının yaradıcısı.

Şuşa sənətkarları:

Şuşada doğulub, boya-başa çatan Cabbar Qaryağdı oğlu , İslam Əbdül oğlu Abdullayev (Segah İslam),Qasım Abdullayev (Zabul Qasım), Seyid Şuşinski, Xan Şuşinski və digər xanəndələr indi də hər kəsin dilində əzbərdir.

Bülbül (Murtuza) Rza oğlu – SSRİ Xalq artisti, müğənni.

Üzeyir Hacıbəyov – Dünya şöhrətli bəstəkar, Şərqin ilk operasının yaradıcısı.

Rəşid Behbudov - SSRİ Xalq artisti, Sosialist Əməyi Qəhrəmanı, müğənni.

Qurban Primov– Tarzən

Fikrət Əmirov – Bəstəkar

Niyazi Hacıbəyov - SSRİ Xalq artisti, Sosialist Əməyi Qəhrəmanı, bəstəkar, dirijor.

Mehdi Məmmədov - SSRİ Xalq artisti, aktyor, rejissor, pedaqoq.

Şəmsi Bədəlbəyli Bədəl bəy oğlu – Görkəmli rejissor, Azərbaycanın xalq artisti.

Əfrasiyab Bədəlbəyli Bədəl bəy oğlu – bəstəkar, dirijor, musiqişünas, librettoçu.

Fərhad Bədəlbəyli – Məşhur pianoçu, Azərbaycanın xalq artisti.

Ceyhun Hacıbəyli – ADR-nın görkəmli dövlət xadimi, publisist.

Sultan Hacıbəyov – Bəstəkar, Azərbaycanın xalq artisti, pedaqoq.

Rafiq Hüseynov – Tanınmış diktor, Azərbaycanın xalq artisti.

Məhərrəmov İdris Məhəmməd oğlu – Partiya və dövlət xadimi.

Flora Kərimova – Müğənni, Azərbaycanın xalq artisti.

və başqaları.

Şuşa hərbiçiləri:

Fərəc bəy Ağayev– Çar ordusunun General-leytenantı.

Səməd bəy Mehmandarov - General-leytenant, Azərbaycan Demokratik Respublikasının ilk hərbi naziri.

Yaqub Quliyev – General-mayor, Stalinqrad qəhrəmanı.

Aslan Vəzirov – Polkovnik, Sovet İttifaqı Qəhrəmanı.

Xəlil Məmmədov – Sovet İttifaqı Qəhrəmanı.(azedu.az)

loading...
loading...
Pulsuz benzin üçün bunu da etdilər - MARAQLI + FOTOLAR
Bu heyvanlar da insanlar kimi yas saxlayır - MARAQLI ARAŞDIRMA
"Bu qurumun ləkələnmiş imici artıq aradan qaldırılmaqdadır və biz bunu alqışlayırıq"
Dünyanın ilk Ebola peyvəndi təsdiqləndi
"Hökumət hələ uşaqpulu məsələsində birbaşa addımlar atılmasına hazır deyilsə, o zaman..."
Loading...
Lor Hospital
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Gündəm
“Haraya ki, türk ordusu girir, oraya hüzur, çörək, nizam gəlir”
Dünya
Beş milyon insan quraqlıq səbəbiylə qida böhranıyla üzləşəcək - BMT
Maraqlı
Ərdoğan-Tramp görüşü öncəsi Vaşinqton küçələrindəki qeyri-adi mikroavtobus şousu...
Gündəm
“Tariximizin azyaşlılara cizgi filmləri vasitəsi ilə təbliğinə ehtiyac var”
Şou-biznes
“Konsertdən sonra təbrik zəngləri gəlir, telefonumuz susmur...”
Həftənin ən çox oxunanları
"Bu o deməkdir ki, atam yaşadığı müddətdə hərəkət edə, danışa bilməyəcək..."
Telli Borçalıdan üzücü XƏBƏR - "Toyda yıxılıb, həkim çatana kimi keçinib"
"Hələ 2015-ci ildə getmək istədim, prezident dedi ki, hələ işlə, sonra Rövnəq müəllimə də demişdi ki..."
Suriya və Rusiya generalları Ərdoğanın sarayına bomba zərbələrini müzakirə edib - ŞOK
"Yalnız bu halda Türkiyə  Qarabağ savaşında Azərbaycana hərbi dəstək verə bilər...”
PKK-çı kürdlərdən Rusiya-Türkiyə hərbi patrullarına VƏHŞİ HÜCUMUN VİDEOSU...
Yanvardan pensiyalar bu qədər ARTACAQ
Qalmaqallı biznesmenin maşınına bomba atıldı, cangüdənin başı qopdu - DƏHŞƏT + VİDEO
“Müharibə edəcəklərsə müharibə edəcəyik, döyüşəcəklərsə döyüşəcəyik” – “Qorxmuruq!”
Talış kəndinə 42 erməni ailəsi qaytarıldı- Düşmən yeni savaşdan ehtiyatlanmır?..
Moderator.az-ın arxivi
Pulsuz hüquqi xidmət
Copyright©2019
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247