Xəbər lenti
26/02/2020 [01:22]:
"Ərdoğanın Bakıya səfəri bunu müzakirə etmək və ondan zərərsiz çıxmaq ehtiyacından doğub"
26/02/2020 [01:09]:
Xocalı soyqırımı qurbanlarının xatirəsi İstanbulda anıldı, yürüş keçirildi... - FOTOLAR
26/02/2020 [01:02]:
28 ildir "Ana harayı" Azərbaycan ordusunu köməyə haraylayır...
26/02/2020 [00:56]:
"Allah millətimə heç səbr verməsin..."
26/02/2020 [00:36]:
Şanlıurfa vilayətində Xocalı Soyqırımı anıldı - FOTOLAR
25/02/2020 [23:02]:
Eynulla Fətullayev "Lotu Quli" ilə foto paylaşdı: "Çoxdandır "brat"ımla görüşmürdük"
25/02/2020 [22:56]:
"Abidəni Bakıda deyil, Xocalıda ucaltmaqdan söhbət getməlidir..."
25/02/2020 [22:51]:
“İnstagram”da 14 milyon izləyicisi olan gözəlçə biabırçı geyimi ilə gündəmə gəldi...
25/02/2020 [22:26]:
“Yaxın zamanda koronavirusun peyvəndi satışa çıxarılacaq” - Tramp
25/02/2020 [22:24]:
Elza Seyidcahan təkzib etdi: "O şeiri mən yazmamışam"
25/02/2020 [22:01]:
Lavrovdan gürcü jurnalistlərə: "Siz xəstəsiniz, qızlar"- VİDEO
25/02/2020 [21:58]:
Azərbaycanda açılan ilk eşşək fermaları... - Bu südün qiyməti niyə bahadır?
25/02/2020 [21:50]:
Daha bir ölkədə koronavirusa rast gəlindi
25/02/2020 [21:39]:
Müəllimi bulvarda intihar edən qız haqqında: “Qüruruna sığışdırmadı”
25/02/2020 [21:32]:
"Mənə heç vaxt heç kəs deyə bilməz ki, sən mütləq ailə qurmalısan..." - VİDEO
25/02/2020 [21:30]:
Azərbaycanda dəhşətli qətl: Kişini güllələyib basdırdılar
25/02/2020 [21:29]:
İlham Əliyev və Ərdoğan mətbuata birgə bəyanatla çıxış ediblər - YENİLƏNİB+FOTO
25/02/2020 [21:23]:
Ərdoğanın Azərbaycana səfəri başa çatdı - FOTOLAR
25/02/2020 [20:26]:
“Yaxın onilliklərə nə Azərbaycanın Qarabağı almaq fikri var, nə də bizim Qarabağı vermək”
25/02/2020 [20:22]:
Bakıda özünü dənizə atan qızın atası: “Münasibətindən xəbərdar idik”
25/02/2020 [20:17]:
Hansı vərdişlər xərçəng riskini artırır?..  - İsrail mediası
25/02/2020 [20:11]:
MSK “son sözü” Konstitusiya Məhkəməsinə verdi
25/02/2020 [20:09]:
Azərbaycanda 87 seçki məntəqəsi buraxılıb
25/02/2020 [19:49]:
Allahşükür Paşazadə “Facebook”da Xocalı ilə bağlı hansı paylaşımları etdi?
25/02/2020 [19:46]:
İlham Əliyev Rəcəb Tayyib Ərdoğanın şərəfinə ziyafət verdi - FOTO
25/02/2020 [19:35]:
MSK 10 məntəqənin “üstündən xətt çəkdi”
25/02/2020 [19:32]:
Xırdalanda 10-cu sinif şagirdi 12-ci mərtəbədən özünü atıb
25/02/2020 [19:28]:
Erkin Qədirlinin şikayəti təmin edilmədi
25/02/2020 [19:25]:
"Gücümüzün birləşdirilməsi bizi daha da güclü edir"
25/02/2020 [19:11]:
Şəbnəm Tovuzlu: "Evdəki deyir ki, kökəl"
25/02/2020 [19:01]:
Ərdoğan şəhid əsgərimiz İbrahim Vəliyevdən danışdı - VİDEO
25/02/2020 [19:00]:
Azərbaycan-Türkiyə Yüksək Səviyyəli Strateji Əməkdaşlıq Şurasının VIII iclası keçirildi - YENİLƏNİB
25/02/2020 [18:52]:
İrandan qayıdan 23 Azərbaycan vətəndaşı xəstəxanaya yerləşdirildi
25/02/2020 [18:51]:
Ərdoğan Türkiyə futbol yığmasının Bakıda keçirəcəyi oyunları izləmək niyyətindədir
25/02/2020 [18:34]:
İlham Əliyev: “Azərbaycan Türkiyədən müasir silahlar almağa davam edəcək”
25/02/2020 [18:20]:
İlham Əliyevdən Xocalı soyqırımı paylaşımı: “Ədalət zəfər çalacaq!” - VİDEO
25/02/2020 [18:19]:
Xaçmaz və ətraf rayonların əhalisinin diqqətinə: Vəkillər Kollegiyasından pulsuz hüquqi yardım
25/02/2020 [18:16]:
Azərbaycan-Türkiyə sənədləri imzalanıb - FOTOLAR
25/02/2020 [18:14]:
“Azərbaycanla həmrəyliyimiz terrorla mübarizədə də davam edir”
25/02/2020 [18:08]:
“İtaliya Azərbaycanın həm Aİ, həm də NATO Alyansı ilə yaxınlaşmasına dəstək verəcək” - VİDEO
25/02/2020 [17:54]:
Namizəd MSK-nın iclasında Məzahir Pənahovu hədələdi
25/02/2020 [17:53]:
Dalğanın hündürlüyü 3,8 metrə çatdı
25/02/2020 [17:51]:
Çin lideri Azərbaycan Prezidentinə məktub yazdı
25/02/2020 [17:49]:
Azərbaycanda koronavirusla bağlı şayiə yayanlar tutuldu - VİDEO
25/02/2020 [17:39]:
Türkiyə parlamentindən Xocalı faciəsi ilə bağlı ÇAĞIRIŞ
25/02/2020 [17:28]:
AzTV-nin yeni sədr müavini kimdir? - FOTOLAR
25/02/2020 [17:25]:
MSK bu dairədə 9 məntəqənin nəticəsini etibarsız SAYDI
25/02/2020 [17:21]:
Ceki Çan koronavirusa görə karantinə alındı
25/02/2020 [17:19]:
"Azərbaycan Dəmir Yolları" QSC koronavirusa qarşı profilaktik dezinfeksiya işləri aparır - FOTOLAR
25/02/2020 [17:16]:
MSK Rüfət Quliyevin dairəsindən şikayətə baxdı
25/02/2020 [17:13]:
Xocalı soyqırımı abidəsini ziyarət edən qazilərdən Prezidentə MÜRACİƏT -FOTOLAR
25/02/2020 [17:08]:
Kürdəmirdə ana övladını boğduqdan sonra intihar edib? - İstintaqda ehtimal olunan dəhşətli variantlar
25/02/2020 [17:06]:
Sarkisyan məhkəmə qarşısına çıxır – FOTO
25/02/2020 [16:59]:
MSK-nın iclasında seçkilərlə bağlı müraciət və şikayətlərə baxılır
25/02/2020 [16:58]:
İlham Əliyev və Rəcəb Tayyib Ərdoğanın təkbətək görüşü oldu - YENİLƏNİB + FOTO
25/02/2020 [16:55]:
“Xocalıda ağır yaralandım, infarkt keçirdim, indi də yataq xəstəsiyəm...” - FOTOLAR
25/02/2020 [16:52]:
Hulusi Kılıç canlı yayında “Azərbaycan bayrağını Qarabağda asacağıq!” şüarı ilə çıxış etdi
25/02/2020 [16:51]:
"Onlar nəinki radikallıqdan imtina etməyə, hətta Prezidentin iti olmağa razı idilər, amma..."
25/02/2020 [16:33]:
Astaranın baş həkimi işdən çıxarıldı
25/02/2020 [16:29]:
Ağcabədidə toy çadırını külək uçurub, məclis dayandırılıb - FOTO
25/02/2020 [16:27]:
Ərdoğan Azərbaycan-Ermənistan sərhədində şəhid olan hərbçimizdən danışdı - VİDEO
25/02/2020 [16:25]:
Vilayət Eyvazov Əhəd Abıyevin qardaşına yüksək vəzifə verdi
25/02/2020 [16:23]:
Prezident Hikmət Hacıyev və Fərəh Əliyevaya yeni vəzifə verdi
25/02/2020 [16:21]:
İran səhiyyə nazirinin müavini koronavirusa yoluxdu - VİDEO
25/02/2020 [16:19]:
Elza Seyidcahan koronavirusdan bəhs edən şeir yazdı: "Gəl Milli Məclisə, icra hakimiyyətinə!"
25/02/2020 [16:16]:
“Şəhid xəbərlərindən yaman kövrəlirəm, analar qovrulur...”
25/02/2020 [16:15]:
ABŞ Rusiyanı nüvə raketləri ilə “vurdu”: Kalininqrad “zəbt edildi”, Rostov “xəritədən silindi”
25/02/2020 [16:09]:
Naxçıvanın Bakıdakı daimi nümayəndəliyində Xocalı soyqırımının 28-ci ildönümü qeyd olunub
25/02/2020 [16:05]:
Ərdoğan İlham Əliyevə təsbeh hədiyyə etdi -FOTOLAR
25/02/2020 [15:57]:
Azərbaycanda polisi təhqir edən gənclər küçə süpürdülər (VİDEO)
25/02/2020 [15:50]:
Türkiyə İrandan vətəndaşlarının təxliyəsinə başladı
25/02/2020 [15:50]:
Səfir: “Xocalı soyqırımının Gürcüstan parlamentində də qəbul edilməsi zəruridir”
25/02/2020 [15:46]:
“Türk hərbi jurnalistlərinin təcrübəsinin öyrənilməsi vacibdir, çünki...”
25/02/2020 [15:29]:
“Azərsu” sədri daha bir qəbul keçirdi - FOTOLAR
25/02/2020 [15:27]:
Güclü külək Gəncədə fəsadlar törətdi - FOTOLAR
25/02/2020 [15:27]:
Minə yaxın turistin qaldığı otel karantinə alındı
25/02/2020 [15:17]:
Suğra Bağırzadə: “Bacımın 86 yaşı var, məndən də yaxşı qalıb” - FOTOLAR/VİDEO
25/02/2020 [15:15]:
Xocalı faciəsindən bəhs edən “Ağrı” romanı Monteneqro dilində çap olunub
25/02/2020 [15:10]:
Damla oğlunu ilk dəfə canlı efirə çıxardı - FOTO/VİDEO
25/02/2020 [15:09]:
Mübariz Əsgərovdan Xocalı "dərs"i... - VİDEO
Bütün arxiv bir sırada
25/05/2018 [00:17] - Cəmiyyət - ( 1527 dəfə baxılıb)

“Xalq Cümhuriyyəti dünya tarixinin ən demokratik dövlət qurumlarından biridir”



“Hazırda Avropada islamafobiya baş alıb gedir. Amma Xalq Cümhuriyyəti irqi, milli, dini və sinfi bərabərsizliyi ləğv edərək, bütün vətəndaşların hüquq bərabərliyini təmin etmişdi. Cümhuriyyətin qurulmasını od içində dirçəliş hesab edirəm”.

Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Tarix İnstitutundan Moderator.az-a verilən məlumata görə, bunu institut direktoru, Milli Məclisin deputatı, akademik Yaqub Mahmudov bildirib.

Yaqub Mahmudov qeyd edib ki, ulu öndər Heydər Əliyev tarixçilər qarşısında Azərbaycanın XIX-XX əsrlər tarixinin yenidən yazılması vəzifəsini qoymuşdu: “Biz imperiyalar yaradan xalqıq. Lakin Azərbaycan xalqına sovet dönəmində saxta tarix təqdim olunmuşdu. Guya Cənubi Qafqazın aborigen, yəni ən qədim yerli əhalisi ermənilərdir, biz isə Altaylardan köçüb gəlmişik. Belə halların qarşısını almaq məqsədilə İrəvan xanlığının tarixini və uydurma “Böyük Ermənistan” nəzəriyyəsinin əleyhinə kitablar çap etdirmişik. Azərbaycan həqiqətlərini dünyaya çatdırmaq məqsədilə türk, rus, ərəb, ingilis, ispan, italyan, gürcü və sair dillərdə kitablar ortaya qoymuşuq.

Sovet vaxtı “26 Bakı komissarı” abidəsi toy-düyün yerinə çevrilmişdi. Prezident İlham Əliyev Azərbaycan xalqına qarşı soyqırımı cinayəti törətmiş Stepan Şaumyan və digər cəlladların cəsədlərinin qalıqlarını Bakının mərkəzindən şəhər qəbiristanına köçürtməklə şüurlarda inqilab etdi. Mən prezidentin bu addımını Nikolay Kopernikin kəşfinə bənzədirəm”.

Akademik deyib ki, Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin adına şübhə edənlər İstiqlal Bəyannaməsini oxusunlar: “Sənəddə çox aydın yazılır ki, dövlətimizin adı Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətidir. Mən BDU-nun Tarix fakültəsinin dekanı olan zaman Heydər Əliyev çox böyük tarixçi heyəti topladı və bildirdi ki, Cümhuriyyət dünyaya Azərbaycan Demokratik Respublikası (ADR) kimi yayılıb. Biz məsələni araşdırdıq. Dəfələrlə Milli Arxiv İdarəsinin rəisi Ataxan Paşayevlə görüşdük, sənədlərlə tanış olduq və daha sonra Heydər Əliyevə məlumat verdik. O, bütün materiallarla tanış oldu və göstəriş verdi ki, dövlət İstiqlal Bəyannaməsində olduğu kimi Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti adlandırılsın”.

“Türk-müsəlman Şərqində ilk parlamentli respublika olan Xalq Cümhuriyyəti dünya tarixinin ən demokratik dövlət qurumlarından biridir. Dünyanın müxtəlif ölkələrindən Xalq Cümhuriyyəti tarixinə dair ilk mənbələr və arxiv sənədləri ölkəmizə gətirilir. “Cümhuriyyət İli” çərçivəsində Tarix İnstitutu “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti xadimlərinin dövlətçilik fəaliyyətinin Tiflis dövrü” və “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin tarixi Hindistan Milli Arxivinin sənədlərində” kitablarını çap etdirib”, - deyə institut direktoru bildirib.

Yaqub Mahmudov qeyd edib ki, Cümhuriyyət parlamentinin 1918-ci il dekabrın 7-də yaradıldığını söyləmək düzgün deyil: “Cümhuriyyət dövründə parlamentçilik tariximiz 1918-ci il mayın 27-dən başlayır. 1918-ci ilin mayında Zaqafqaziya Seyminin müsəlman fraksiyası əsasında Azərbaycan Milli Şurası (Azərbaycan parlamenti) formalaşıb. İlk parlamentimiz 1918-ci il mayın 28-də Azərbaycanın müstəqilliyini elan etmiş, ölkənin idarə olunmasını öz üzərinə götürmüş və tarixi İstiqlal Bəyannaməsini qəbul etmişdir”.

“Arxiv sənədləri sübut edir ki, Andranik nəinki türk kəndlərini, hətta kürd kəndlərini də dağıdıb. İngilis kəşfiyyatının məlumatında bildirilir ki, Andranikə pul ayırmaq lazım deyil və İngiltərə Azərbaycana yardım etməlidir.

Tarix İnstitutunun nəzdində türk-müsəlman xalqlarına qarşı soyqırımları problemi ilə əlaqədar beynəlxalq əlaqələndirmə mərkəzi yaradılıb”, - deyə akademik bildirib.

Deputat deyib ki, gənc sərkərdə Nuru paşanın ətrafında Cümhuriyyət generalları toplaşmışdı: “Qafqaz İslam Ordusunun hərbi uğurlarında Azərbaycan xalqı, könüllü xalq dəstələri, o cümlədən Səməd bəy Mehmandarov, Əliağa Şıxlinski, Həbib bəy Səlimov və Xosrov bəy Sultanov fəal iştirak edib. 1918-20-ci illərdə, hələ Nuru paşa gəlməmiş Göynük igidləri Şəkidə daşnakların xalqımıza divan tutmasına yol verməyiblər. Gəncəyə gəlib Nuru paşaya məlumat veriblər ki, Şəkidə daşnakları məğlubiyyətə uğratdıq. Nuru paşa çox sevinib. O, Gəncədə Şəkidən gələn 4 böyük dəstə başçısını qəbul edərək, hamısına təşəkkürünü çatdırıb. Nuru paşa deyib ki, daşnaklara qarşı bu cür vuruşmaq lazımdır. Sonra atam “Qara Mikayıl” Nuru paşanın qoşununun tərkibində Biləcəriyə qədər gəlib.

İlhaqçılar Nuru paşanı Milli Şura hökumətinin guya Rusiyapərəst və inqilabi hakimiyyət olmasına, anarxiyaya və xaosa gətirib çıxaracağına inandıra bilmişdilər. Yaranmış böhranı aradan qaldırmaq üçün Milli Şuranın sədri Məhəmməd Əmin Rəsulzadə, baş  nazir Fətəli xan Xoyski və xarici işlər naziri Məmməd Həsən Hacınskidən ibarət bir heyət Nuru paşa ilə görüşüb danışıq aparmaq istədi. Lakin Nuru paşa “Mən əsgərəm, siyasəti anlamıram, ordunun siyasi müşaviri Əhməd Ağaoğludur. Onunla görüşün” bildirərək Milli Şura üzvlərini qəbul etməkdən imtina etdi. Rəsulzadə ümumi razılığa nail oldu. O, Milli Şuranın sədrliyindən istefa verdi və yeni hökumətin təşkilini Xoyskiyə həvalə etdiyini bildirdi. Bununla da Azərbaycanın dövlət müstəqilliyi qorunub-saxlandı”.

Akademik qeyd edib ki, “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti İli” çərçivəsində Qafqaz İslam Ordusunun fəaliyyəti ilə əlaqədar Azərbaycan-Türkiyə hərbi qardaşlıq abidələri ucaldıla bilər: “Abidənin mərkəzində Nuru paşanın, onun sağında Səməd bəy Mehmandarovun, solunda isə Əliağa Şıxlinskinin heykəllərini təsəvvür edirəm. Qardaşlıq abidələrində Azərbaycan və Türkiyənin dövlət bayraqlarının birlikdə dalğalanmasını istəyirik”.

Tarixçi alim bildirib ki, Osmanlı imperiyasının hakim siyasi dairələrində Cənubi Qafqazda erməni dövləti yaradılması məsələsində fikir ayrılığı vardı: “Sədrəzəm Tələt paşa və hərbi nazir Ənvər paşa Cənubi Qafqazda erməni dövləti yaradılmasının əleyhinəydilər və bu məsələdə “çibanı kökündən təmizləmək” tərəfdarı idilər. Bu mümkün olmadıqda “Ermənistanın çox zəif və yaşaya bilməyəcək bir dövlət şəklində təşəkkül etməsini” təklif edirdilər”.

Yaqub Mahmudov qeyd edib ki, müstəqil Zaqafqaziya Federativ Respublikası elan olunduqda, 1918-ci il aprelin 26-da təşkil olunmuş hökumət tərkibində Fətəli xan Xoyski xalq maarifi naziri vəzifəsini tutur: “Qısamüddətli fəaliyyəti dövründə Xoyski Tiflisdə yaradılması qərarlaşdırılan Avropa tipli universitetin Bakıda açılması təklifini irəli sürmüş, sonralar Xalq Cümhuriyyəti dövründə Bakıda universitetin açılmasında mühüm rol oynamışdı”.

Şanlıurfa vilayətində Xocalı Soyqırımı anıldı - FOTOLAR
Allahşükür Paşazadə “Facebook”da Xocalı ilə bağlı hansı paylaşımları etdi?
"2005-ci ildə Milli Mətbuatın 130 illik yubileyi ərəfəsində Səfər Əbiyev məni çağırıb dedi ki..."
BMT İdlibdəki mülki vətəndaşlar üçün narahatdır...
"Kaş qalan dörd oğlum da şəhid olaydı, amma Kəlbəcər basılmazdı..."
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika

Cəmiyyət
"Abidəni Bakıda deyil, Xocalıda ucaltmaqdan söhbət getməlidir..."
Cəmiyyət
“Xocalıda ağır yaralandım, infarkt keçirdim, indi də yataq xəstəsiyəm...” - FOTOLAR
Cəmiyyət
“Şəhid xəbərlərindən yaman kövrəlirəm, analar qovrulur...”
Müsahibə
"O, yeganə icra başçısıdır ki, YAP üzvü deyil, istintaq nəticəsində məlum olub ki..."
Hadisə
Tərtərdə erməni avtomobillə dərəyə vuvarlanıb öldü... –FOTO
Yazar
İlham İsmayıl
“Yaxın onilliklərə nə Azərbaycanın Qarabağı almaq fikri var, nə də bizim Qarabağı vermək”
Seymur Əliyev
Koronavirus bu insanlar üçün təhlükəli deyil: Genetik çoxmaskalılığın üstünlüyü...
Seymur Verdizadə
Sən hər gün əliəyrilik edirsən, o, beş ildə bir dəfə...
Sultan Laçın
Azərbaycanda ədalət naminə vəzifədən imtina edə bilən neçə məmur var?..
Həftənin ən çox oxunanları
“Türkiyə ilə oynamaq yanlış idi” – “Bütün rus diplomatlarını qovun!”
İcra hakimiyyəti başçıları "Qara siyahı"ya düşən rayonlar: PA rəsmisi açıqladı...
Dostlarını da, düşmənlərini də haqlı çıxaran general...
DTX-dən şok əməliyyat: Azərbaycanda icra başçısı rüşvət alarkən tutuldu - FOTO
Qorbaçovun tarixi müraciəti: Qarabağ Azərbaycanındır! – Video
“Azərbaycan Qarabağı unutsa, yaxşıdır”- “Meşə tülküsü” belə dedi...
ABŞ-ın növbəti prezidenti Qarabağı qaytaracaq
"Təhsil Nazirliyi Neftçalada bütün məktəb direktorlarını ƏM-nin 70-ç bəndi ilə işdən azad etməlidir"
"Torpaqlar qaytarılır, Bakı ilə razılıq var" - Tarasov
“Suriyanın Qabbar Sinqxi”nin ölüm xofu: Türklər gəldi, ruslar “əkildi”
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247