Xəbər lenti
08/08/2020 [01:29]:
"Dünayda üç güclü erməni dini mərkəzindən biri - Kilikiya katolikosluğu Beyrutdadır..."
08/08/2020 [00:33]:
Bakıda iki avtomobil toqquşdu, xəsarət alan var
08/08/2020 [00:29]:
"Rusiyanın qaba və aqressiv siyasəti post sovet məkanında elə vəziyyət yaradıb ki..."
08/08/2020 [00:06]:
Vaqif Dərgahlı: "Sarqsyan canını qurtarmaq üçün saman çöpündən yapışır"
08/08/2020 [00:04]:
Tovuzda 30 yaşlı qadın bıçaqlandı
07/08/2020 [23:44]:
Hindistana məxsus “Boeing 737” sərnişin təyyarəsinin qəza enişi zamanı 17 nəfər ölüb, 123 nəfər xəsarət alıb - YENİLƏNİB
07/08/2020 [23:40]:
Ceyhun Bayramov qarşıya qoyulan vəzifələrdən danışdı - VİDEO
07/08/2020 [23:06]:
Putinin səbri tükəndi-onu kompüter adlandıran Lukaşenkoya zəng edib nələr dedi...
07/08/2020 [23:01]:
Rusiyada nəhəng almaz tapıldı
07/08/2020 [22:58]:
Bakıda atomobil gənc qızı vuraraq ağır xəsarət yetirdi
07/08/2020 [22:38]:
Partlayış baş verən qaz kəməri ilə bağlı - SOCAR-dan açıqlama
07/08/2020 [22:32]:
Göyərtəsində 191 nəfər olan təyyarə qəzaya uğradı: Ölənlər var - YENİLƏNİB + VİDEO
07/08/2020 [22:30]:
"Keçilmiş yol, qarşıdakı ilkin və uzaqmənzilli vəzifələrin də dolğun portretini yaratmış oldu"
07/08/2020 [22:24]:
Kürdəmirdə piyada yol-nəqliyyat hadisəsində xəsarət aldı
07/08/2020 [21:51]:
"Ən kritik anda milli maraqları təhdid edən qərarları bu zümrədən gözləmək mümkündür"
07/08/2020 [21:50]:
Hacıqabulda qaz xəttində yanğın - YENİLƏNİB + VİDEO
07/08/2020 [21:45]:
İri ticarət mərkəzlərinin fəaliyyətinə icazə verilməyib
07/08/2020 [21:42]:
“Səbail” daha bir futbolçu ilə vidalaşdı - FOTO
07/08/2020 [21:37]:
Hacıqabul ərazisində yanğın başlayıb - VİDEO
07/08/2020 [21:06]:
Kadırovun gəlirləri 140 milyona yaxın artıb
07/08/2020 [21:03]:
Baş nazirdən 190 manatlıq birdəfəlik ödəmə ilə bağlı QƏRAR
07/08/2020 [20:57]:
Azərbaycanda karantin rejimi yenidən yumşaldıldı: Bir sıra məhdudiyyətlər ləğv edildi
07/08/2020 [20:55]:
57 yaşım var, mən bu içkidən, cəmi yarım stəkan içərək, 12 kq artıq çəkidən...
07/08/2020 [20:43]:
“Türkiyə ordusunun bu dəfə Azərbaycandan “əliboş” dönməsi hər iki ölkənin maraqlarına zidd olar...”
07/08/2020 [20:39]:
Türkiyə-Azərbaycan hərbi təlimlərinin yeni görüntüləri - VİDEO
07/08/2020 [20:22]:
Nigar Camal çimərlik fotosu ilə pərəstişkarlarına "qırmızı" göstərdi...
07/08/2020 [20:05]:
Hindistanda göyərtəsində 174 sərnişin olan təyyarə qəzaya uğrayıb
07/08/2020 [20:04]:
Dövlət Komitəsində kollegiya iclası keçirilib
07/08/2020 [20:03]:
Koronavirusa qarşı mübarizə işində müsbət dinamika müşahidə olunur
07/08/2020 [20:02]:
Çin TikTok-u yasaqlayan ABŞ-ı beynəlxalq məsuliyyətə cəlb edəcəyinə söz verib
07/08/2020 [19:59]:
FIA Britaniya komandasını cəzalandırdı
07/08/2020 [19:56]:
Azərbaycanda  çoxuşaqlı ermənilər üçün belə evlər tikilməyə başlandı... -Foto
07/08/2020 [19:29]:
Saxta arayış satan baş həkim tutuldu
07/08/2020 [19:22]:
Qənirə Paşayeva "Səssiz Dünya" İctimai Birliyinin sədri ilə görüşüb
07/08/2020 [19:10]:
“TurAz Qartalı - 2020” birgə taktiki-uçuş təlimlərinin birinci mərhələsi davam edir - VİDEO
07/08/2020 [19:08]:
Avropada maska taxmayanları nə qədər cərimə edirlər? - MƏBLƏĞLƏR
07/08/2020 [19:06]:
Şəhid generalla polkovnikin məzar daşı hazırdır - FOTO
07/08/2020 [19:03]:
Putin və Lukaşenko ilə “vaqnerçilət”in taleyini müzakirə edib
07/08/2020 [19:01]:
SOCAR rəhbərliyi Prezidentin çıxışından irəli gələn vəzifələri müzakirə edib - FOTO
07/08/2020 [18:59]:
Bakı-Pirşağı-Sumqayıt xəttinə əlavə qatarlar buraxılır - CƏDVƏL
07/08/2020 [18:55]:
“Serbiyanın bu addımı Azərbaycanın diplomatik uğurudur”
07/08/2020 [18:33]:
DYP Bakını tərk etmək istəyən sürücülərə xəbərdarlıq edib
07/08/2020 [18:29]:
Akademik Yaqub Mahmudov Qarabağ tarixi ilə bağlı real faktları açıqlayıb
07/08/2020 [18:28]:
Müəllimlərin işə qəbulu üzrə imtahanların ikinci mərhələsi başlayır
07/08/2020 [18:23]:
Tovuzda şəhidlərimizin xatirəsi əbədiləşdirilib - FOTOLAR
07/08/2020 [18:16]:
Oktyabrın 18-dən sonra toyların keçirilməsinə icazə verilir? - AÇIQLAMA
07/08/2020 [18:11]:
Bakıda xanım sürücü qəza törətdi: Maşın dərəyə yuvarlandı - FOTO
07/08/2020 [18:06]:
"Bəzi ölkələr dağılacaq, Azərbaycan isə..."
07/08/2020 [17:59]:
"Bədbəxtçilyimiz odur ki, fəxri adları da şəxsi münasibətlərə görə verirlər..."
07/08/2020 [17:55]:
Alimlər düyünün ölüm riskini araşdırıb
07/08/2020 [17:49]:
Dünya çempionu: “Şəhid olaq, təki torpağımız azad olsun” - VİDEO
07/08/2020 [17:47]:
“Romeo və Culyetta” filminin aktyoru vəfat edib
07/08/2020 [17:46]:
Qabiliyyət imtahanında iştirak üçün qeydiyyat başlayıb
07/08/2020 [17:44]:
Ədalət Vəliyev MHP sədri Samir Cəfərovla görüşüb
07/08/2020 [17:26]:
Rəsmi Bakıdan Gürcüstana DƏSTƏK
07/08/2020 [17:23]:
“Roskosmos” İlon Maskın raketlərini üstələyəcək layihə hazırlayır
07/08/2020 [17:22]:
"Bandotdel" Bakıda əməliyyat keçirdi, 30 kq narkotik aşkarlandı
07/08/2020 [17:18]:
Britaniya XİN-də siçan tutan pişik təqaüdə göndərildi
07/08/2020 [17:17]:
Azərbaycanda yeni doğulmuş körpə oğurlanıb? - YENİLƏNİB + RƏSMİ AÇIQLAMA
07/08/2020 [17:15]:
Ermənistanın “konyak diplomatiyası”nın əsirinə çevrilən Darya Volodinanın barbar mövqeyi
07/08/2020 [17:04]:
“Azərbaycan İnvestisiya Holdinqinin yaradılması iqtisadiyyatımız üçün mühüm əhəmiyyətə malikdir”
07/08/2020 [16:54]:
UFC təxribata əl atan ermənini cəzalandırdı
07/08/2020 [16:51]:
Azərbaycanda son sutkada 421 nəfər COVID-19-dan sağalıb, 129 nəfər yoluxub, 4 nəfər vəfat edib
07/08/2020 [16:41]:
BDU alimlərinin məqaləsi impakt faktorlu jurnalda dərc olunub
07/08/2020 [16:39]:
Söyən də, söydürənlər də “bizimkilərdir”
07/08/2020 [16:36]:
Vüqar Rəhimzadə: "Şəffaflıq biznes mühitinin yaxşılaşdırılmasında mühüm amildir"
07/08/2020 [16:33]:
"Partlayışda xarici müdaxilə ehtimalı da var" - Livan Prezidenti
07/08/2020 [16:31]:
“Şəhid ailələrinə göstərilən diqqət və qayğı dövlətimizin vətəndaşlarımıza verdiyi dəyərin bariz göstəricisidir”
07/08/2020 [16:25]:
Türkiyə kəşfiyyatı Beyrutdakı partlayışın səbəbini araşdırır
07/08/2020 [16:19]:
Mikayıl Cabbarov sahibkarlarla onlayn görüş keçirdi - FOTO
07/08/2020 [16:17]:
Kürdə batan tələbənin meyiti tapıldı- YENİLƏNİB
07/08/2020 [16:16]:
Dayə və uşaqlar Beyrutdakı partlayışdan belə xilas oldu - VİDEO
07/08/2020 [16:12]:
Qəbələdə iki azyaşlını elektrik cərəyanı vurub, onlardan biri ölüb
07/08/2020 [15:59]:
İl ərzində ən çox kitab oxuyan Rusiya vətəndaşı bəlli olub
07/08/2020 [15:58]:
Azərbaycanda yüksək vəzifəyə TƏYİNAT - FOTO
07/08/2020 [15:56]:
UFC qondarma rejimin "bayrağ"ını qaldıran erməni idmançını cəzalandırdı
07/08/2020 [15:55]:
Azərbaycan İnvestisiya Holdinqi yaradılıb
07/08/2020 [15:38]:
Tovuzda düşmən təxribatı zamanı yaralanan hərbçilərimizin ailə üzvləri ilə görüş keçirildi
07/08/2020 [15:24]:
COVID-19-u yüngül keçirənlərin ürəyində virusun təsiri sübut edildi - ARAŞDIRMA...
07/08/2020 [15:18]:
"Ömrümdə ilk dəfə idi ki, qəbiristanlıqda sevinirdim, kaş o gün yenə qismət olaydı..."
Bütün arxiv bir sırada
25/05/2018 [00:17] - Cəmiyyət - ( 1552 dəfə baxılıb)

“Xalq Cümhuriyyəti dünya tarixinin ən demokratik dövlət qurumlarından biridir”



“Hazırda Avropada islamafobiya baş alıb gedir. Amma Xalq Cümhuriyyəti irqi, milli, dini və sinfi bərabərsizliyi ləğv edərək, bütün vətəndaşların hüquq bərabərliyini təmin etmişdi. Cümhuriyyətin qurulmasını od içində dirçəliş hesab edirəm”.

Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Tarix İnstitutundan Moderator.az-a verilən məlumata görə, bunu institut direktoru, Milli Məclisin deputatı, akademik Yaqub Mahmudov bildirib.

Yaqub Mahmudov qeyd edib ki, ulu öndər Heydər Əliyev tarixçilər qarşısında Azərbaycanın XIX-XX əsrlər tarixinin yenidən yazılması vəzifəsini qoymuşdu: “Biz imperiyalar yaradan xalqıq. Lakin Azərbaycan xalqına sovet dönəmində saxta tarix təqdim olunmuşdu. Guya Cənubi Qafqazın aborigen, yəni ən qədim yerli əhalisi ermənilərdir, biz isə Altaylardan köçüb gəlmişik. Belə halların qarşısını almaq məqsədilə İrəvan xanlığının tarixini və uydurma “Böyük Ermənistan” nəzəriyyəsinin əleyhinə kitablar çap etdirmişik. Azərbaycan həqiqətlərini dünyaya çatdırmaq məqsədilə türk, rus, ərəb, ingilis, ispan, italyan, gürcü və sair dillərdə kitablar ortaya qoymuşuq.

Sovet vaxtı “26 Bakı komissarı” abidəsi toy-düyün yerinə çevrilmişdi. Prezident İlham Əliyev Azərbaycan xalqına qarşı soyqırımı cinayəti törətmiş Stepan Şaumyan və digər cəlladların cəsədlərinin qalıqlarını Bakının mərkəzindən şəhər qəbiristanına köçürtməklə şüurlarda inqilab etdi. Mən prezidentin bu addımını Nikolay Kopernikin kəşfinə bənzədirəm”.

Akademik deyib ki, Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin adına şübhə edənlər İstiqlal Bəyannaməsini oxusunlar: “Sənəddə çox aydın yazılır ki, dövlətimizin adı Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətidir. Mən BDU-nun Tarix fakültəsinin dekanı olan zaman Heydər Əliyev çox böyük tarixçi heyəti topladı və bildirdi ki, Cümhuriyyət dünyaya Azərbaycan Demokratik Respublikası (ADR) kimi yayılıb. Biz məsələni araşdırdıq. Dəfələrlə Milli Arxiv İdarəsinin rəisi Ataxan Paşayevlə görüşdük, sənədlərlə tanış olduq və daha sonra Heydər Əliyevə məlumat verdik. O, bütün materiallarla tanış oldu və göstəriş verdi ki, dövlət İstiqlal Bəyannaməsində olduğu kimi Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti adlandırılsın”.

“Türk-müsəlman Şərqində ilk parlamentli respublika olan Xalq Cümhuriyyəti dünya tarixinin ən demokratik dövlət qurumlarından biridir. Dünyanın müxtəlif ölkələrindən Xalq Cümhuriyyəti tarixinə dair ilk mənbələr və arxiv sənədləri ölkəmizə gətirilir. “Cümhuriyyət İli” çərçivəsində Tarix İnstitutu “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti xadimlərinin dövlətçilik fəaliyyətinin Tiflis dövrü” və “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin tarixi Hindistan Milli Arxivinin sənədlərində” kitablarını çap etdirib”, - deyə institut direktoru bildirib.

Yaqub Mahmudov qeyd edib ki, Cümhuriyyət parlamentinin 1918-ci il dekabrın 7-də yaradıldığını söyləmək düzgün deyil: “Cümhuriyyət dövründə parlamentçilik tariximiz 1918-ci il mayın 27-dən başlayır. 1918-ci ilin mayında Zaqafqaziya Seyminin müsəlman fraksiyası əsasında Azərbaycan Milli Şurası (Azərbaycan parlamenti) formalaşıb. İlk parlamentimiz 1918-ci il mayın 28-də Azərbaycanın müstəqilliyini elan etmiş, ölkənin idarə olunmasını öz üzərinə götürmüş və tarixi İstiqlal Bəyannaməsini qəbul etmişdir”.

“Arxiv sənədləri sübut edir ki, Andranik nəinki türk kəndlərini, hətta kürd kəndlərini də dağıdıb. İngilis kəşfiyyatının məlumatında bildirilir ki, Andranikə pul ayırmaq lazım deyil və İngiltərə Azərbaycana yardım etməlidir.

Tarix İnstitutunun nəzdində türk-müsəlman xalqlarına qarşı soyqırımları problemi ilə əlaqədar beynəlxalq əlaqələndirmə mərkəzi yaradılıb”, - deyə akademik bildirib.

Deputat deyib ki, gənc sərkərdə Nuru paşanın ətrafında Cümhuriyyət generalları toplaşmışdı: “Qafqaz İslam Ordusunun hərbi uğurlarında Azərbaycan xalqı, könüllü xalq dəstələri, o cümlədən Səməd bəy Mehmandarov, Əliağa Şıxlinski, Həbib bəy Səlimov və Xosrov bəy Sultanov fəal iştirak edib. 1918-20-ci illərdə, hələ Nuru paşa gəlməmiş Göynük igidləri Şəkidə daşnakların xalqımıza divan tutmasına yol verməyiblər. Gəncəyə gəlib Nuru paşaya məlumat veriblər ki, Şəkidə daşnakları məğlubiyyətə uğratdıq. Nuru paşa çox sevinib. O, Gəncədə Şəkidən gələn 4 böyük dəstə başçısını qəbul edərək, hamısına təşəkkürünü çatdırıb. Nuru paşa deyib ki, daşnaklara qarşı bu cür vuruşmaq lazımdır. Sonra atam “Qara Mikayıl” Nuru paşanın qoşununun tərkibində Biləcəriyə qədər gəlib.

İlhaqçılar Nuru paşanı Milli Şura hökumətinin guya Rusiyapərəst və inqilabi hakimiyyət olmasına, anarxiyaya və xaosa gətirib çıxaracağına inandıra bilmişdilər. Yaranmış böhranı aradan qaldırmaq üçün Milli Şuranın sədri Məhəmməd Əmin Rəsulzadə, baş  nazir Fətəli xan Xoyski və xarici işlər naziri Məmməd Həsən Hacınskidən ibarət bir heyət Nuru paşa ilə görüşüb danışıq aparmaq istədi. Lakin Nuru paşa “Mən əsgərəm, siyasəti anlamıram, ordunun siyasi müşaviri Əhməd Ağaoğludur. Onunla görüşün” bildirərək Milli Şura üzvlərini qəbul etməkdən imtina etdi. Rəsulzadə ümumi razılığa nail oldu. O, Milli Şuranın sədrliyindən istefa verdi və yeni hökumətin təşkilini Xoyskiyə həvalə etdiyini bildirdi. Bununla da Azərbaycanın dövlət müstəqilliyi qorunub-saxlandı”.

Akademik qeyd edib ki, “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti İli” çərçivəsində Qafqaz İslam Ordusunun fəaliyyəti ilə əlaqədar Azərbaycan-Türkiyə hərbi qardaşlıq abidələri ucaldıla bilər: “Abidənin mərkəzində Nuru paşanın, onun sağında Səməd bəy Mehmandarovun, solunda isə Əliağa Şıxlinskinin heykəllərini təsəvvür edirəm. Qardaşlıq abidələrində Azərbaycan və Türkiyənin dövlət bayraqlarının birlikdə dalğalanmasını istəyirik”.

Tarixçi alim bildirib ki, Osmanlı imperiyasının hakim siyasi dairələrində Cənubi Qafqazda erməni dövləti yaradılması məsələsində fikir ayrılığı vardı: “Sədrəzəm Tələt paşa və hərbi nazir Ənvər paşa Cənubi Qafqazda erməni dövləti yaradılmasının əleyhinəydilər və bu məsələdə “çibanı kökündən təmizləmək” tərəfdarı idilər. Bu mümkün olmadıqda “Ermənistanın çox zəif və yaşaya bilməyəcək bir dövlət şəklində təşəkkül etməsini” təklif edirdilər”.

Yaqub Mahmudov qeyd edib ki, müstəqil Zaqafqaziya Federativ Respublikası elan olunduqda, 1918-ci il aprelin 26-da təşkil olunmuş hökumət tərkibində Fətəli xan Xoyski xalq maarifi naziri vəzifəsini tutur: “Qısamüddətli fəaliyyəti dövründə Xoyski Tiflisdə yaradılması qərarlaşdırılan Avropa tipli universitetin Bakıda açılması təklifini irəli sürmüş, sonralar Xalq Cümhuriyyəti dövründə Bakıda universitetin açılmasında mühüm rol oynamışdı”.

loading...
Nigar Camal çimərlik fotosu ilə pərəstişkarlarına "qırmızı" göstərdi...
“İş yerlərinin açılması cəmiyyətdəki psixoloji gərginliyinin ortadan qaldırılması baxımından da faydalı olar”
20 Yanvar şəhidi Fərizənin bacısı koronavirusdan vəfat etdi - Tibb bacısı imiş...
“Əgər orada bir qəza baş versə, Türkiyənin yarısı gedəcək” – Heydər Əliyevdən tarixi xəbərdarlıq!
Türkiyədə nazir oldu, övladına Atatürkün adını qoydu, ömürlük həbs cəzasına məhkum edildi...
Clean City Company
N.Tusi adına Klinika

İqtisadiyyat
“Azərbaycan İnvestisiya Holdinqinin yaradılması iqtisadiyyatımız üçün mühüm əhəmiyyətə malikdir”
Gündəm
“Şəhid ailələrinə göstərilən diqqət və qayğı dövlətimizin vətəndaşlarımıza verdiyi dəyərin bariz göstəricisidir”
Araşdırma
COVID-19-u yüngül keçirənlərin ürəyində virusun təsiri sübut edildi - ARAŞDIRMA...
Cəmiyyət
Hər konsert ərəfəsində əri tərəfindən döyülən, 17 yaşlı oğlunu itirən əməkdar artist...
Cəmiyyət
“Vəziyyət elədir ki, yaxınlarından kiminsə yas mərasimində iştirak edə bilmirsən...”

Yazar
İlham İsmayıl
"İsti iyul bitdi, amma Qarabağın işğaldan azad edilməsinin isti günləri qarşımızda..."
Sultan Laçın
“Dildə Ana Dilimizi, Ana Vətənimizi sevib – əməldə anamızı ağladanlar...”
Həftənin ən çox oxunanları
Avqust ayında bu bürclər üçün göydən pul yağacaq - Vanqadan proqnoz
Gürcüstan Rusiyadan Ermənistana göndərilən partlayıcı dolu yük maşınlarını saxladı...
Kafe və restoranlar açılacaq – Baş nazirdən AÇIQLAMA
Hədəfimiz türk ordusunu mühasirəyə almaqdır - General
"Biz həmişə Ermənistanın yanındayıq..."
Gərginlik artır, Türkiyə hərəkətə keçməlidir - Rusiya
Ermənilər Lavrova babalarının qəbrini göstərdi - VİDEO
"Görünür, ermənilər son hadisələrdə Rusiyanın bir qədər neytral qalmasından narahat olublar"
“Onlar burunlarını hər yerə soxurlar – Qafqaza da, Orta Asiyaya da, Ukraynaya da...”
"Vaxtilə onun qarşısında ikiqat əyilənlər, əlini öpənlər bu gün danışmağa başlayıb..."
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247