Xəbər lenti
18/11/2019 [23:35]:
“Azərbaycan ordusu Stepanakertə (Xankəndi) girmək üzrəydi, bizi Qaydar xilas etdi...”
18/11/2019 [23:28]:
Alpaqut döyüş sənəti üzrə dünya çempionatına hazırlıq məsələləri müzakirə edilib - FOTOLAR
18/11/2019 [23:21]:
"Kiməsə rektor vəzifəsi vermək üçün universitet açmazlar..."
18/11/2019 [23:20]:
Rusiyalı aktyor qızını bu şəkildə cəzalandırdı - VİDEO
18/11/2019 [23:14]:
"Heç bir kişinin başı üçün deyil ki, desin Pərvinə maşın, ev və ya digər bahalı hədiyyə etmişəm"
18/11/2019 [23:06]:
Gəncəyə toplaşan rus generallarının gizli əməliyyatı: TARİX DƏRSİ + VİDEO
18/11/2019 [23:04]:
Qızlar ölməmişdən 2 saat qabaq bu videonu paylaşıblar - VİDEO
18/11/2019 [22:58]:
Ilanla oynanan oyun şok yaratdı - MARAQLI...+ VİDEO
18/11/2019 [22:54]:
Nadir mavi almaz 14,9 milyon dollara satıldı
18/11/2019 [22:33]:
İraqda olan 30 rusiyalı uşaq Moskvaya gətirilib
18/11/2019 [22:27]:
Türkiyədən xəbərdarlıq: “Suriyada hərəkat yenidən başlayacaq”
18/11/2019 [22:23]:
Gürcüstan parlamenti fəaliyyətini bərpa etdi
18/11/2019 [22:18]:
Gəncədə ər arvadını vəhşicəsinə döydü
18/11/2019 [22:14]:
Kəlbəcərli seçicilərin növbəti qəbulu keçirilib - FOTOLAR
18/11/2019 [22:09]:
Bakıda 29 yaşlı gənc bıçaqlanıb
18/11/2019 [22:03]:
Poroşenkonun deputat toxunulmazlığı ləğv edilir: “Ağlasığmaz axmaqlıq”...
18/11/2019 [21:27]:
Məktəblilər üçün Milli Dirçəliş Gününə həsr olunmuş tədbir keçirilib - FOTOLAR
18/11/2019 [21:19]:
Bu görüntülər ölkəni ayağa qaldırdı - AĞLASIĞMAZ...+ VİDEO
18/11/2019 [21:13]:
"Onu ermənipərəstlikdə ittiham etmək cahillikdir, düşünülmüş və qərəzli bir kampaniyadır"
18/11/2019 [21:12]:
"Məcburi köçkün problemi və Azərbaycan təcrübəsi" adlı tədbir keçirilib - FOTOLAR
18/11/2019 [21:11]:
Yarımstansiyadan oğurluq etmək istəyən kişini cərəyan vurub öldürdü
18/11/2019 [21:07]:
İAEA: İran nüvə sazişindəki ağır su ehtiyatı həddini aşıb
18/11/2019 [21:05]:
Qara qitə ağ örpəyə büründü - İNANILMAZ TƏBİƏT HADİSƏSİ...
18/11/2019 [21:04]:
Rayon prokurorunun müavini sərxoş vəziyyətdə saxlanıldı...
18/11/2019 [20:59]:
"Qayğı" Sosial İnkşaf Mərkəzinin rəhbəri "Nur" uşaq evində qonaq oldu - FOTOLAR
18/11/2019 [20:30]:
Əsgərimizin canını almaq istədi, öz ayağından oldu
18/11/2019 [20:20]:
Sosial medianı ayağa qaldıran evlilik təklifi - MARAQLI...+ VİDEO
18/11/2019 [20:18]:
Torpaq qiymətli sərvətdir: Onun loğmanı ADAU- da yetişir...
18/11/2019 [20:11]:
Bakıda avtomobilini qəza yerində qoyub qaçan sürücü ilə bağlı cinayət işi başlayıb - RƏSMİ
18/11/2019 [20:05]:
İranın Ali Rəhbərinin nümayəndəsinə sui-qəsd cəhdi olub
18/11/2019 [20:02]:
Prezident Donald Tramp Dövlət Departamentinin əməkdaşını kəskin tənqid edib
18/11/2019 [19:57]:
“ABŞ İrandakı etirazları dəstəkləyirsə,  Güney Azərbaycanla bütövləşəcəyik?..”
18/11/2019 [19:56]:
Tbilisidə aksiyanın dağıdılması zamanı 18 nəfər saxlanılıb
18/11/2019 [19:26]:
Braziliya dünya çempionu oldu - VİDEO
18/11/2019 [19:23]:
Azərbaycan Türk fəlsəfəsindən yarpaqlar: Mirzə Möcüz Şəbüstəri
18/11/2019 [19:23]:
Ronaldu komanda yoldaşlarından üzr istəmək üçün şam yeməyi təşkil edəcək
18/11/2019 [19:22]:
Cem Yılmaz azərbaycanlı məşhurlarla bir arada: Miri Yusif, İradə İbrahimova, Fərda...
18/11/2019 [19:17]:
Rusiya Ukrayna gəmilərini qaytarıb
18/11/2019 [19:15]:
Ali Radanın deputatı Qarabağ münaqişəsinin həlli yollarından danışdı - VİDEO
18/11/2019 [19:10]:
Rektor jurnalistə yüksək vəzifə verdi
18/11/2019 [19:08]:
Aparıcı Mələk: “Mənim həyatımda kimsə olsa...” - VIDEO
18/11/2019 [19:05]:
Məşhur xəbər agentliyinin redaktoru itdi
18/11/2019 [19:01]:
İşə gecikən 19 yaşlı gənc avtomobili saatda 203 kilometr sürətlə idarə etdi
18/11/2019 [18:58]:
Müəllim sinifdə qız şagirdinə görün nə etdi - Kameraya çəkdi - VİDEO
18/11/2019 [18:54]:
"Onun tikdiyi "evlər"in divarları ona görə möhkəmdi ki..."
18/11/2019 [18:45]:
Qubada maşın aşıb, 3 yaşlı uşaq ölüb
18/11/2019 [18:38]:
ADMİU SABAH qrupları Beynəlxalq Festivalda mükafat qazanıb - FOTO
18/11/2019 [18:33]:
ADMİU-nun rektoru VIII Beynəlxalq Mədəniyyət Forumunda iştirak edib - FOTO
18/11/2019 [18:28]:
Ədliyyə Nazirliyi tərəfindən ağacəkmə kampaniyasına başlanılıb
18/11/2019 [18:20]:
Xatirə ərindən gileyləndi: “Bıçağa görə 3 ay məni dindirmədi” – VİDEO
18/11/2019 [18:16]:
Azərbaycan Ali Hərbi Məktəbində təhsil alan xarici kursantların sayı hər il artır - VİDEO
18/11/2019 [18:12]:
UNEC rektoru yeni Tələbə-rektorla görüşüb - FOTO
18/11/2019 [18:11]:
Serj Sarqsyan aprel döyüşləri ilə bağlı dindiriləcək
18/11/2019 [18:07]:
Dekabrda psixoloqların diaqnostik qiymətləndirilməsi keçiriləcək
18/11/2019 [18:06]:
"Xarici qüvvələrin İranda sabitliyi pozmasına imkan verilməyəcək"
18/11/2019 [17:52]:
Tbilisidə xüsusi təyinatlılar parlamentin ətrafını etirazçılardan təmizləməyə başlayıb - YENİLƏNİR
18/11/2019 [17:51]:
Əmək münasibətləri necə rəsmiləşdirilir? - FOTO
18/11/2019 [17:45]:
Bu həftə 10 rayonda güzəştli şərtlərlə səyyar gübrə satışı keçiriləcək
18/11/2019 [17:45]:
Sumqayıtda görülməmiş hadisə: Helikopterlərdən dəvətnamə atdılar - FOTO/VİDEO
18/11/2019 [17:41]:
Kreml “Normand formatı”ında keçiriləcək sammitə hazırlaşır
18/11/2019 [17:38]:
Bir ailənin dörd üzvü TIR-ın altında əzilib öldü - FOTO
18/11/2019 [17:37]:
Dünyada 15 milyon uşaq vaxtından əvvəl doğulur
18/11/2019 [17:36]:
Simsiz qulaqlıq istifadə edənlərə XƏBƏRDARLIQ
18/11/2019 [17:35]:
Küveyt baş naziri əmiri rədd etdi
18/11/2019 [17:31]:
“Hər şeydən öncə Xameneyi...”
18/11/2019 [17:30]:
“Naxçıvan büdcəsinin cəmi 22 faizi yerli gəlirlər hesabına formalaşır” – Prezident
18/11/2019 [17:24]:
ATƏT Belarusdakı parlament seçkilərini tanımadı
18/11/2019 [17:21]:
“Oliqarxiya asanlıqla getməyəcək…” – “Azərbaycanda yeni mərhələ başlayıb”
18/11/2019 [17:16]:
İkinci Daşkənd Beynəlxalq Biennalesində Azərbaycan da iştirak edib - FOTO
18/11/2019 [17:09]:
"Cəlil Məmmədquluzadənin heykəli Anarın təklif etdiyi yerdə qoyula bilər”
18/11/2019 [17:05]:
“Azərbaycan və “Bakı” sözləri Cənubi Koreyanın axtarış platformalarında ilk pillələrdə yer alıb - VİDEO
18/11/2019 [16:58]:
Mehriban Əliyeva ilə Azərbaycanda dəyişiklik rüzgarı...
18/11/2019 [16:55]:
“Beynimi 100 milyona sığortaladacam”
18/11/2019 [16:52]:
“Vəsiyyət edərdim ki, başdaşımın üzərinə bu kitablarımın şəkli vurulsun”
18/11/2019 [16:49]:
Xankəndidə bina yandı – Bir erməni öldü...-FOTO
18/11/2019 [16:44]:
“Vergi ödəməyən müğənnilərin maşınını, evini əlindən alacağıq”
18/11/2019 [16:36]:
Bakı Slavyan Universitetinin professoru “İlin Ən Yaxşı PR Mütəxəssisi” seçilib - FOTO
18/11/2019 [16:26]:
"Bu gün Naxçıvan ordusu ən müasir silahlarla təchiz edilib"
18/11/2019 [16:23]:
Bakcell Azərbaycanda ən sürətli mobil internet təqdim etdi
18/11/2019 [16:18]:
İlham Əliyev Vasif Talıbovu qəbul etdi - FOTO
Bütün arxiv bir sırada
25/06/2019 [18:33] - Cəmiyyət - ( 2225 dəfə baxılıb)

Cavanşir Quliyevin dünya elmində maraqla qarşılanan sintezi - Musiqi ilə qeyri-səlis məntiq...



Moderator.az hazırda Şimali Kiprdə çalışan bəstəkar, professor Cavanşir Quliyevin “Musiqidə qeyri-səlis məntiq əsasında kompozisiya qərarlarının qəbul edilməsi” məqaləsini  (Könül Məmmədova) ilə birlikdə təqdim edir: 

Xülasə. Bu yazı, kompozisiya tərkibli qərarların qəbul edilməsi proseslərində qeyri səlis məntiqdən istifadə etməyə həsr olunmuşdur. Qeyri-səlis məntiq sahəsi musiqidə qeyri-müəyyənliyi nəzərə almağa imkan verir. Bu yazıda təklif olunan metod verilən xüsusi musiqinin xüsusiyyətlərinin "üstünlük sifarişi"nə əsaslanır.

1. Giriş

Qeyri-səlis məntiqin musiqi kompozisiyasına tətbiqinə çox nadir hallarda rast gəlinir. Musiqi tərkibində qeyri-səlis məntiqin konseptual istifadə edilməsi [1]-də qeyd edilmişdir. Müəllif avtomatlaşdırılmış kompozisiya sistemlərində musiqinin siqnal vəziyyəti haqqında qısa məlumat verir, [2]-də qeyri-səlis məntiqdən kompüter musiqi arqumentini inkişaf etdirmək üçün vasitə kimi istifadə edir. Müəllif musiqinin hər bir parçasını analiz etmək üçün avtomatlaşdırılmış qeyri-səlis məntiq sistemini təklif edir. [3]-də bir neçə sintez səs parametrinin nəzarəti vasitəsilə ritmik kompozisiyaların nəzərdən keçirilməsi nəzərdə tutulub. [4] də müəllif bir akkord yaratma mexanizmi hazırlanmışdır. [5]-də qeyri-səlis məntiq modullu musiqi proqramı hazırlanmışdır.

Problemin vəziyyəti

Bu tədqiqatdakı kompozisiya əsaslı qərar problemi nəzarət oluna bilən elementlər (məsələn səsin yüksəkliyi, müddət, amplitudiya və s.) ilə çıxış qiymətləndirməsi arasında əlaqə yaratmağı tələb edir. Bu yazıda qeyd edilən əlaqələr IF... THEN qaydalar toplusu olaraq - əvvəlcə giriş (giriş parametri) və çıxış (hazırlanmış musiqi parçasının çıxış qiymətləndirilməsi) kimi təsvir edilir.

Hər bir IF / THEN qaydası çıxışı formalaşdıran N sayda xüsusiyyətləri müqayisə edir. Qeyri-səlis çoxluqlar tərəfindən dəyişənlər (xüsusiyyətlər) və  çıxış elementi bu şəkildə təsvir edilir: Zəif, Orta, Çox yaxşı və s.

Sadəlik üçün, fərz edək ki, biz "dinamik səviyyə" və "səsin yüksəkliyi" kimi 2 xüsusiyyət və çıxış element olaraq "keyfiyyətin qiymətləndirilməsi"indən bəhs edirik.

Xüsusiyyətlərin linqvistik formaları və yaranan qeyri-səlis IF... THEN  modelinin çıxış elementi olan Codebook Cədvəl 1,2,3 və Şəkil 1,2,3-də göstərilib.

Cədvəl 1. “Dinamik səviyyə” üçün kodlaşdırılmış linqvistik terminlər

Cədvəl 2. “Səsin yüksəkliyi” üçün kodlaşdırılmış linqvistik terminlər

Cədvəl 3. Nəticə üçün kodlaşdırılmış linqvistik terminlər


Musiqi parçasının qeyri-səlis IF-THEN (Əgər-Onda) modelinin parçası aşağıda verilmişdir [6]:

1. Əgər "dinamik səviyyə" "çox yumşaq" və "səsin yüksəkliyi" "çox aşağı" olarsa onda  "Keyfiyyətin qiymətləndirilməsi" "zəif" olacaq.
2. Əgər "dinamik səviyyə" "yumşaq" və "səsin yüksəkliyi" "orta" olarsa onda  "keyfiyyətin qiymətləndirilməsi" "zəif" olması “Orta” olacaq.
 
Şəkil. 1. Birinci (a) və ikinci (b) qaydalarının əvvəlcədən təyinolunmuş linqvistik təsviri

Model (1) konteksdən asılıdır və bir sıra qaydalar bəstəkar tərəfindən müəyyən edilir. Bəstəkar atributların dəyərlərini verilmiş yeni atributların dəyərləri ilə dəyişərək çıxış elementi hesablaya və yekun olaraq məsələn "çox yaxşı" kimi bir qiymətləndirmə edə bilər.

Kompozisiya qərar probleminin həlli interpolyasiya yanaşmasına əsaslanır və aşağıdakı addımlardan ibarətdir:

Addım 1. Cari və mövcud arasında oxşarlıq dərəcələrini hesablamaq üçün verilən atributların yeni dəyərləri qaydalara əsaslanan əvvəlcədən müəyyən olmayan qeyri-səlis dəyərlərə əsasən nəzərə alınır. Hesablanmış oxşarlıq dərəcələrindən istifadə edərək qaydaların aktivasiya dərəcələri müəyyənləşdirilir. Biz cari verilən və  i-ci qaydanın əvvəlcədən təyin olunmuş    dəyərləri arasında oxşarlıq ölçülərini istifadə edirik:



Aktivasiya dərəcəsi bütün verilənlərin minimal oxşarlığı olaraq müəyyən edilir.
 
 Nümunə

Cari atributlar :” "Dinamik səviyyə" "yumşaq deyil" dərəcəsində və "səsin yüksəkliyi" "orta" dərəcədədir.

Çıxış qiymətləndirməsi nədir?

(3) əsasında aktivasiya dərəcələrindən alınan nəticələr aşağıdakı kimidir
 
Xətti interpolasiya əmsalları aşağıdakılardan ibarətdir (4):
 
Cari nəticə Y (5)dən istifadə olunaraq aşağıdakı kimi hesablanmışdır:
 
Cədvəl 3-də göstərilən Codebook-a uyğun olaraq, bu qiymətləndirmənin nəticəsi "Yaxşı" dır.

Nəticə

Bu tədqiqat qeyri-səlis məntiq konsepsiyasının istifadəsinə əsaslanaraq musiqi hazırlanmasına kömək edir. Bu konsepsiyadan istifadə bəstəkarın musiqinin hazırlanmasında qeyri-müəyyənliyi nəzərə almağa imkan verir. Kompozisiya proble-minin həlli üçün qeyri-səlis IF ... THEN modeli kompozisiya elementləri ilə ümumi performans arasındakı əlaqəni təsvir edir.
Qeyri səlis əsaslarla interpolyasiya yanaşmasından istifadə edərək təklif olunan qeyri səlis qayda-bazalı model əsasında musiqidə kompozisiya qərarlarının qəbul edilməsi probleminin həlli üsulu təklif olunur Kompüter simulyasiyası musiqi hazırlanmasına təklif olunan yanaşmanın etibarlılığını sübut edir.

İstinadlar

1. Whalley, I. 'Towards a Closed System Automated Composition Engine: Linking 'Kansei' and Musical Language Recombinicity'. ICMC2002, Goteborg, Sweden, 200—203 (2002) 
2. Milicevic, M. 'Positive Emotion Learning through Music Listening.'   http://myweb.lmu.edu/mmilicevic/NEWpers/_PAPERS/papers.html 
3. Cadiz, R.F. Compositional Control of Computer Music by Fuzzy Logic, Ph.D. thesis, Northwestern University (2006)
4. Elsea, P. 'Fuzzy Logic and Musical Decisions.' ftp://arts.ucsc.edu/ pub/ems/FUZZY/Fuzzy_logic_and_Music.pdf 
5. Sorensen, A. &A. Brown 'jMusic: Music Composition in Java. 
6. http://jmusic.ci.qut.edu.au/index.html 
7. Suiter W. “The promise of Fuzzy Logic in Generalised Music Composition” university of Wollongong, NSW, Australia.

loading...
loading...
"Kiməsə rektor vəzifəsi vermək üçün universitet açmazlar..."
Rusiyalı aktyor qızını bu şəkildə cəzalandırdı - VİDEO
"Heç bir kişinin başı üçün deyil ki, desin Pərvinə maşın, ev və ya digər bahalı hədiyyə etmişəm"
Ilanla oynanan oyun şok yaratdı - MARAQLI...+ VİDEO
Bu görüntülər ölkəni ayağa qaldırdı - AĞLASIĞMAZ...+ VİDEO
Loading...
Lor Hospital
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Gündəm
Əsgərimizin canını almaq istədi, öz ayağından oldu
Cəmiyyət
“Elektriklə çalışan avtobusların Bakıda və ya Sumqayıtda fəaliyyət göstərməsi mümkündür”
Gündəm
“Bu layihənin ölkəmiz üçün iqtisadi önəmi qədər də siyasi önəmi mövcuddur”
Siyasət
"Proseslər onu göstərir ki, İrandakı hadisələrdən ABŞ-ın doğrudan da xəbəri yoxdur, çünki..."
Siyasət
Tramp onun rəqibini quduz itə bənzətmiş Kim Çen In-ı danışıqlara dəvət etdi...
Həftənin ən çox oxunanları
Qadında intim münasibətin qaydasında olmadığını göstərən 8 ƏLAMƏT...
Aygün Kazımova məhbəsdə ölüm ayağında olan qardaşına baş çəkdi - FOTO
"Ölkədə bütün danaları kəssən, 10 şadlıq evinin tələbatını ancaq ödəyər, ancaq it və eşşək əti..."
"Türkiyə bundan sonra Qarabağda lövbər salmış "PKK"-nın üzərinə getməlidir..."
"Ərimi məcbur edirdim ki, mənimlə cinsi əlaqəyə girsin"
"Sən dediyin kimi "mama roza" olsaydım, ən birinci xalan qızı Könül Əzizi çıxardardım..."
Suraxanının yeni icra hakimiyyəti başçısından anoloqu olmayan kadr islahatı...
Yanvardan pensiyalar bu qədər ARTACAQ
Tərtərin icra hakimiyyəti başçısının başı dərddə... - Barəsində video yayıldı + VİDEO
“Bu məsələ açılsa, Rusiya üçün görünməmiş biabırçılıq olacaq...”
Moderator.az-ın arxivi
Pulsuz hüquqi xidmət
Copyright©2019
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247