Xəbər lenti
23/09/2019 [00:33]:
"Bir dəstə adam sanki Bastiliyanı alırmış kimi üstümə hücum çəkməklə məşğuldur..."
23/09/2019 [00:22]:
Azərbaycanda uşaqların sayı niyə azalır?
23/09/2019 [00:18]:
Yeni “Ərəb baharı” başlayır?
22/09/2019 [23:28]:
Alimlər xərçəng xəstəliyinin əsas səbəbini açıqladılar
22/09/2019 [23:27]:
Teymur Rəcəbov Şəhriyar Məmmədyarovu Dünya Kubokundan kənarlaşdırdı
22/09/2019 [22:53]:
Vurğun Əyyubun komaya düşməsi xəbəri yayıldı: VƏZİYYƏTİ KRİTİKDİR...
22/09/2019 [22:42]:
Hülya Avşar keçmiş əri ilə boks oynadı - VİDEO
22/09/2019 [22:32]:
"Sabah hərbi xidmətə gedəcək gənc uşaqlıq dövründə dövlətin qayğısına möhtacdır"
22/09/2019 [22:18]:
Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsinin sədri Türkiyədə yaşayan azərbaycanlılarla görüşüb - FOTO
22/09/2019 [22:12]:
Nyu-Yorkda Elmar Məmmədyarovla Minsk Qrupu həmsədrləri arasında görüş başlayıb - FOTO
22/09/2019 [22:05]:
Roberto Bordin: "Hər dəfə mənfi nəsə baş verməlidir ki, komandam ayılsın"
22/09/2019 [20:49]:
Premyer Liqa: "Neftçi" "Keşlə" ilə heç-heçə edib
22/09/2019 [20:41]:
Məhəmməd Cavad Zərif: "İran ABŞ-la daimi razılaşmanı müzakirə etməyə hazırdır"
22/09/2019 [20:12]:
Fuad Muradov Əlibəy Hüseynzadənin qızı Feyzavər Alpsar Turanla görüşüb - FOTO
22/09/2019 [20:09]:
Maykl Pompeo: "Tramp və Zelenskinin danışığı məxfidir"
22/09/2019 [19:39]:
Çində məscidləri dağıdırlar
22/09/2019 [19:35]:
Çeçenistanda cinlərə inansalar da, cadugərləri cəzalandırırlar - VİDEO
22/09/2019 [19:33]:
Rusiyalı boksçu eyvandan düşərək öldü
22/09/2019 [19:30]:
NATO-nun ilk azərbaycanlı qadın pilotu: Ləman Bozqurd kimdir? -FOTOLAR
22/09/2019 [19:09]:
“Cinayəti 20 gün öncə planlaşdırmışdım...” - Toy gecəsi kürəkənini öldürən qaynata...
22/09/2019 [19:00]:
Ölkədə çoxuşaqlı ailələrin sayı niyə azalır? - Əhali arasında VİDEOSORĞU
22/09/2019 [18:45]:
Melaniya Tramp açılış lentini kəsə bilmədi - VİDEO
22/09/2019 [18:40]:
Qazaxıstanda UNO-ların göründükləri yerlərin xəritəsi tərtib edildi - FOTOLAR
22/09/2019 [18:28]:
IAEA 2019 çərçivəsində konfrans öncəsi praktik məşğələlər KEÇİRİLİR
22/09/2019 [18:24]:
Sumqayıt Dövlət Dram Teatrı 51-ci teatr mövsümünü “Solğun çiçəklər” ilə açdı...
22/09/2019 [18:19]:
Hilton” otellər şəbəkəsinin sahibi vəfat edib
22/09/2019 [18:17]:
Ukraynada yük avtomobili mikroavtobusla toqquşub, 9 nəfər ölüb
22/09/2019 [18:14]:
Türkiyədə avtomatik dua oxuyan “Duamatik” icad olundu - VİDEO
22/09/2019 [18:08]:
Ərdoğan Qərbə meydan oxudu: "Ölümdən qorxmayan millət"
22/09/2019 [18:00]:
ABŞ-da atışma olub, altı nəfər yaralandı
22/09/2019 [17:58]:
Xəzər rayonunda 3 otaqlı ev yandı
22/09/2019 [17:53]:
“ “Vor-zakonlar” haqda qanun qəbul olunarsa- onlar ölkədən qaçacaq...”
22/09/2019 [17:44]:
Cəbrayıl Həsənov dünya ikincisi oldu
22/09/2019 [17:23]:
İşdən çıxarılan məktəb direktoru "general"a 10 min manat rüşvət verdi - TƏFƏRRÜAT
22/09/2019 [17:16]:
Türkiyə və Ukrayna sürücülük vəsiqəsinə görə razılığa gəldi
22/09/2019 [17:14]:
Ərdoğanı ABŞ-da izdiham qarşıladı
22/09/2019 [16:47]:
Albaniyada baş vermiş zəlzələlər zamanı 100-dən çox insan xəsarət aldı
22/09/2019 [16:42]:
"İlk milyonu şalvar satıb qazandım..."
22/09/2019 [16:25]:
Rumıniyanın məşhur cadugəri: “Trampın mühacirlərə qarşı davranışlarını əngəlləyəcəyik” - FOTOLAR
22/09/2019 [16:06]:
Cəlilabadda 8 otaqlı ev yandı
22/09/2019 [16:03]:
Ruhani: "İran bütün qonşulara dostluq əlini uzadır"
22/09/2019 [15:55]:
“Rembo” uğrunda Al Paçino, Robert De Niro, Dastin Hoffmana qalib gələn Silvestr Stallone
22/09/2019 [15:54]:
“Papanin yolu” on il sonra açıldı - VİDEO
22/09/2019 [15:14]:
Ağsuda iki minik avtomobili toqquşub, bir nəfər xəsarət aldı
22/09/2019 [14:44]:
Türkiyədə rusiyalı turistlərin olduğu avtobus aşıb, 15 nəfər xəsarət aldı
22/09/2019 [14:31]:
Dağlıq Qarabağın azərbaycanlı icmasının rəhbəri erməniləri belə ifşa etdi - VİDEO
22/09/2019 [14:07]:
"Azərbaycanlılar rahat yatsın, İsrail buna yol verməz" - Diplomat
22/09/2019 [14:00]:
Azərbaycanın ərazi sularında gəmilərin hərəkətinə icazə verildi
22/09/2019 [13:54]:
"Toylar bizi məhv edəcək səviyyəyə çatıb..."
22/09/2019 [13:50]:
Hərbi qulluqçumuz dəfn edildi - FOTOLAR
22/09/2019 [13:47]:
Pakistanda avtobus qəzaya uğrayıb, 22 nəfər öldü
22/09/2019 [13:45]:
Tovuzda quyuya düşən körpəni belə xilas etdilər – VİDEO
22/09/2019 [13:22]:
Türkiyə ordusu İraqın şimalında PKK terrorçularını zərərsizləşdirdi
22/09/2019 [13:17]:
Məşqçi bütün pilates sirlərini açdı: Faydası və zərərləri -FOTOLAR
22/09/2019 [13:16]:
Gürcüstan gəncləri prezident sarayının qarşısında etiraz aksiyası keçiriblər
22/09/2019 [13:08]:
Gürcüstanın dövlət sərhədini pozan 4 Azərbaycan vətəndaşı saxlanıldı
22/09/2019 [13:06]:
Rusiya Suriyadakı sınaqlardan sonra 12 silahın istehsalını dayandırdı
22/09/2019 [13:03]:
“Uşağımın babası tanınmış məmurdur, adını desəm...” – Türkiyədə yaşayan Seva -FOTO/VİDEO
22/09/2019 [12:50]:
Həftənin ilk gününə olan hava proqnozu açıqlandı
22/09/2019 [12:48]:
Küləyin aşırdığı ağac 120 evi qazsız qoydu
22/09/2019 [12:46]:
“Korrupsioner məmurun öz sərvətini açıqlaması intihar kimi bir şeydir”
22/09/2019 [12:39]:
“O, rus qadınla evləndiyi üçün övladımızın da dəfninə gəlmədi...” - Tək oğlunu itirən qadının hekayəsi...
22/09/2019 [12:32]:
Şəmkirdə bir nəfər hovuzda boğuldu
22/09/2019 [12:16]:
Yaponiyada 400-dən çox aviareys təxirə salındı
22/09/2019 [12:13]:
Mia Xalifa ona mesaj yazan futbolçunu belə ifşa etdi - FOTOLAR
22/09/2019 [12:09]:
Xəzərdə dalğanın hündürlüyü 6,6 metrə çatıb, dağlara qar yağdı
22/09/2019 [11:57]:
Qubanın dağlıq kəndlərinə qar yağdı - FOTO
22/09/2019 [11:57]:
Yunanıstanda 1985-ci ildə təyyarənin qaçırılması faktına görə axtarılan şəxs həbs edilib - FOTO
22/09/2019 [11:54]:
Mütəxəssisdən lazerə gedən qadınlara məsləhət: "Erotikanı pozmayın"
22/09/2019 [11:24]:
Ağ Evə qarşı “üçlər ittifaqı”: ABŞ Yaxın Şərqin “qapı”sı arxasında qala bilər
22/09/2019 [11:20]:
ABŞ-dan İrana şok: Birini də biz vuraq, səs çıxartmayın!
22/09/2019 [10:59]:
Bakıda 1 manata obyekt satılır - Foto
22/09/2019 [10:52]:
Bəyi toy gecəsi öldürdülər - Ən xoşbəxt günü, son günü oldu-FOTOLAR
22/09/2019 [10:49]:
Poroşenko həbs olunmaq ehtimalından danışdı
22/09/2019 [10:24]:
"Başımıza dəysin belə demokratiya, gözümüzə girsin belə mübarizə..."
22/09/2019 [10:22]:
Bir qrup ukraynalı bloger Azərbaycanın işğal altındakı torpaqlarına gəldi... - FOTO
22/09/2019 [10:15]:
Ramzan Kadırovun dəbdəbəli həyatı ilə bağlı Ukrayna TV-sindən VİDEOŞOK...
22/09/2019 [10:09]:
Sevgilisinə su altında evlilik təklif edərkən boğulub öldü
22/09/2019 [10:08]:
KİV: Rusiya Kraliça II Yelizavetanın oğluna qarşı kompromat ələ keçirib
22/09/2019 [09:58]:
“ASAN xidmətin səyyar briqadaları yaradılmalı və xaricdəki azərbaycanlıları sənədləşdirməlidir”
Bütün arxiv bir sırada
12/09/2019 [15:09] - Gündəm - ( 3016 dəfə baxılıb)

“Sizə öncə Bakıda rahat evlər lazımdı, yoxsa doğma torpaqlarınıza dönmək?..”

"Ermənistan qaçqınlarının Qarabağda yerləşdirilməsi prosesinin qarşısını Vəzirov aldı...”
“Qaçqınların əksəriyyətini sərhəd və təmas bölgələrində yerləşdirmək lazım idi...” 


 1989-1990-cı illərdə Azərbaycan Dövlət Qaçqınlar Komitəsi sədrinin müavini kimi çalışmış, sabiq deputat, tanınmış ictimai xadim Maksim Musayev Moderator.az  əməkdaşıyla  söhbətində Qərbi Azərbaycandan(Ermənistan) qaçqın və işğal altındakı torpaqlarımızdan məcburi köçkün düşmüş soydaşlarımızın taleyi və bunun Qarabağın işğaldan azad edilməsi ilə bağlılığı haqda maraqlı fikirlərə toxunub. Həmsöhbətimiz hesab edir ki, 1988-ci ildən bəri Azərbaycan rəhbərlərinin yol verdiyi ən böyük səhvlərdən biri ilk günlərdən qaçqınların əsasən Ermənistanla sərhəd və Qarabağda təmas xəttinə yaxın  bölgələrdə yerləşdirməmək olub. O, bu fikrini hansı amillərə  əsaslanaraq söylədiyini də açıqlayıb: 
“Hələ 1989-cu ildə daşnak və işğalçı ermənilərin fitnəsi ilə   Qərbi Azərbaycandan soydaşlarımız köçürülən vaxtlarda dövlət Qaçqınlar Komitəsinin əsasını rəhmətlik Feyruz Mustafayev və mən qoymağa başlamışdıq.  Nazirlər Kabineti nəzdində yaradılan Komitənin sədri Feyruz Mustafayev, müavinlərindən  biri isə mən oldum. Həmin qurumun formalaşması üçün çox əziyyətlər çəkdik.  O vaxt biz belə bir ideyanı həyata keçirməyə çalışdıq ki,  qaçqınlar öz doğma yurdları ilə həmsərhəd, həm də o yurdların relyefinə uyğun bölgələrimizdə yerləşdirilməlidir. Eləcə də Dağlıq Qarabağdan, xüsusən Xankəndi və ətraf kəndlərdən tədricən gəlməyə başlayan ilk məcburi köçkünləri  Qarabağ, Ağdam, Bərdə, Ağcabədi, Tərtər ərazilərində yerləşdirməyə çalışırdıq.  Düzdür, ilk vaxtlar həm Qərbi Azərbaycan, həm də Qarabağdan didərgin düşən soydaşlarımızın çoxu tezliklə, geriyə dönmək və yenidən öz yurd-yuvalarında yerləşmək əhvali-ruhiyyəsi ilə yaşayırdı. Lakin sonradan, vaxt keçdikcə  insanları Bakıda, Sumqayıtda öyrəşdikləri şəhər mühitindən ayırmaq çətin olurdu. Buna baxmayaraq biz Ermənistandan pənah gətirmiş soydaşlarımızın bir hissəsinin Qazax, Tovuz,  Gədəbəy və Gəncə ətrafı ərazilərdə yerləşdirilməsinə nail olduq.  Amma müstəqillik əldə etdikdən sonra gərək dövlətimiz qaçqın və məcburi köçkünlərlə bağlı xüsusi proqrama onların Ermənistanla həmsərhəd və ya işğal olunmuş torpaqlarımızla təmas xəttinə yaxın bölgələrdə yerləşdirilməsini nəzərdə tutan ayrıca bənd salmalı idi. Və 2000-ci illərin ortalarında ölkəyə neft pullarının güclü axını zamanı  Bakıda, Sumqayıtda, eləcə də cəbhə xəttindən uzaq digər şəhər və rayonlarımzdakı köçkünlərin deyilən  bölgələrdə yerləşdirilməsi üçün qəti tədbirlər görülməli idi. Bu, həmin insanlarda işğal altındakı, eləcə də Ermənistandakı tarixi torpaqlarımıza qayıdış həvəsini artıracaq bir amil olardı. Təsəvvür edin; bir var, Bakıda Ermənistandan 400-500 km, Qarabağdan 300-350 km uzaqda yaşayasan, bir də var, həmin torpaqlara  5-10, 20 km məsafədə yaşayasan... Əlbəttə, ikinci halda torpağa qayıdış arzusu daha yüksək olacaq. Çünki həm xeyli yaxından, ən azı, tanış dağlar, zirvələri görünəcək, həm də relyef, iqlim şəraiti doğma yurdlara uyğun olacaqdı...”

“Bəs Bakıda, Sumqayıtda iş yerləri ilə xeyli asanlıqla təmin olunan qaçqın və ya məcburi köçkünləri Bərdə, Quzanlı, Ağcabədi, Tərtər, Beyləqan, yaxud Qazax, Tovuz, Ağstafa zonasında işlə təmin etmək problemi necə həll olunacaqdı? Bu, soydaşlarımız arasında hökumətimizdən narazılığa səbəb olmayacaqdı ki?”- sualını M.Musayev belə cavablandırıb:
“Əgər düzgün proqram tərtib olunsaydı, öncə dediyim kimi, neft-qaz pullarının gəlhagəl vaxtlarında bu problemi də asanlıqla həll etmək olardı. Sərhəd və təmas bölgələrində salınan hər bir qəsəbədə-filanda orada yaşayanların sayına uyğun müxtəlif profilli, ən azı, sexlər, kiçik zavod və fabriklər, ictimai iaşə obyektləri, xidmət sahələri, quşçuluq, heyvandarlıq müəssisələri, meyvə-tərəvəzin konservləşdirilməsi müəssisələri və s. açmaq mümkün idi. Məsələn, qaçqın qadınlar üçün tikiş və ya xalçaçılıq sex və fabrikləri, kişilər üçün pambıq zavodu tikmək olardı... Mən bu mövzularda hələ 1990-cı illərin sonlarında hökumət üzvlərinə, o cümlədən Qaçqınlar Komitəsinə təkliflər vermişdim...”

“Bu ideyanı irəli sürməkdə əsas məqsədimiz qaçqın və köçkünlərin yaşayış və iş şəraitini daha da ağırlaşdırmaq yox, onların Qarabağa, eləcə də Qərbi Azərbaycana qayıdış prosesinin tezləşməsinə təsir göstərmək idi. Eyni zamanda bu halda torpaqlarını itirmiş insanlar geri dönənədək  şəhər sivilizasiyasından kənar, daha kompakt  şəkildə yaşamaqla öz tarixi adət, ənənənə və xarakterik xüsusiyyətlərini, genotiplərini qoruyub saxlaya bilərdi. Əlbəttə, gəldiyi doğma dədə-baba torpaqlarını, məzarlarını tamamilə unudub Bakıda, Sumqayıtda və s. rahat şəraitlərdə yaşayan, özlərinə hər cür gün-güzəran yaradan bəzi qaçqın və ya köçkün hesab edilən şəxslər heç vaxt şəhər mühitindən uzaqlaşmaq istəməz və təbii ki, təklif etdiyim ideya və təkliflər belələrini qıcıqlandırar. O halda qaçqın və məcburi köçkünlərə sual vermək olar: sizə  öncə rahat ev, eyş-işrət lazımdı, yoxsa doğma tarixi torpaqlarınıza dönmək?.. İkincisi də bəziləri elə başa düşər ki, biz qaçqınların sərhəd və təmas  bölgələrinə toplanılmasını dedikdə yalnız Qarabağ köçkünlərini nəzərdə tuturuq. Xeyr. Öncə dediyim kimi, hələ ilk Qaçqınlar Komitəsini  formalaşdırdığımız vaxtlarda da biz Ermənistandan gələn qaçqınların Qarabağda və sərhəd bölgələrində yerləşdirilməsinə çalışırdıq. O vaxtkı 1-ci katib Əbdürrəhman Vəzirov  Qərbi Azərbaycan qaçqınlarının Qarabağda, Ermənilərin köçüb getdiyi şəhər və rayonlarda yerləşdirilməsi prosesinin qarşısını amansızlıqla aldı...” - deyə keçmiş Qaçqınlar Komitəsinin sədr müavini vurğulayıb.

Sultan Laçın

loading...
loading...
Ali Baş Komandanına və dövlətinə sadiq olan general...
2500 km üzən pinqivin əldən düşmüş halda tapıldı - MARAQLI
Mütəxəssislərdən xəbərdarlıq: "UŞAQLARINIZI QIDIQLAMAYIN"
Körpələrini görmək istəyərkən başqa bir üzlə qarşılaşdılar - MARAQLI
Abşeronda qəzaya düşən avtomobil alov topuna döndü - VİDEO
Loading...
Lor Hospital
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Cəmiyyət
"Sabah hərbi xidmətə gedəcək gənc uşaqlıq dövründə dövlətin qayğısına möhtacdır"
Dünya
“Cinayəti 20 gün öncə planlaşdırmışdım...” - Toy gecəsi kürəkənini öldürən qaynata...
Cəmiyyət
“O, rus qadınla evləndiyi üçün övladımızın da dəfninə gəlmədi...” - Tək oğlunu itirən qadının hekayəsi...
Maraqlı
Ramzan Kadırovun dəbdəbəli həyatı ilə bağlı Ukrayna TV-sindən VİDEOŞOK...
Cəmiyyət
Prostat genişlənməsi: Əksər kişilərin “qorxulu yuxusu” - Əlamətləri, müalicəsi...
Həftənin ən çox oxunanları
Seksoloqa 8 vacib sual: Utanıb soruşmadıqlarınız...
“Mənimlə evləndiyi üçün onu Azərbaycana deportasiya etdilər...” - Belaruslu qız...
Banda üzvləri Bakıda adam oğurladılar, “baqaja” qoyub apardılar- "Dedi dili uzanıb, kəsmək lazımdır"
Əli Nağıyevlə Orxan Sultanov yas mərasimində: İlyas İsmayılovun oğlunun qətlindən 1 il ötdü
"Siz OMON-un özbaşınalıqlarının qarşısını alın, mənim işlərimə qarışmağa ixtiyarınız yoxdur"
“Ona heç nə olmadı, mənimsə 2 övladım anasız qaldı”: Müəllimin bədbəxt etdiyi xadimə...
"40 yaşım var, vecimə də deyil, enerjim var, ruhum cavan, gözlərim də parıldayır..."
Düşmən səfərbərlik elan edir: Bütün rezerv qüvvələr geri çağırılır, həm də təcili...
Tramp İrana qarşı “ən yüksək səviyyəli sanksiya” tətbiq etdi: "Uşaqlar, başlayın..."
"“Parabeyin” onlara ağır söyüşlər söydükdən sonra tapancasını polis rəisinə tuşladı..."
Moderator.az-ın arxivi
Pulsuz hüquqi xidmət
Copyright©2019
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247