Xəbər lenti
11/07/2020 [17:24]:
Ucar sakininin döyülərək öldürülməsi faktı ilə bağlı cinayət işi başlanıb
11/07/2020 [17:19]:
Azərbaycanda bir gündə 531 nəfər COVID-19-a yoluxub, 6 nəfər vəfat edib
11/07/2020 [17:07]:
ABŞ-ın kəşfiyyat təyyarəsi yenə Rusiyanın hava məkanına daxil olub
11/07/2020 [17:04]:
Xabarovskda görünməmiş aksiya
11/07/2020 [17:01]:
"Heç bir başqa ölkədə son 17 ildə sosial - iqtisadi sahədə bu qədər artım olmayıb"
11/07/2020 [16:59]:
DTX-nın “Təşəbbüsçü” agent kateqoriyasına kim cəhd edir?
11/07/2020 [16:55]:
Məmurların həbsi fonunda övladlarının da gündəmə gətirilməsi hüquq və media əxlaqı baxımından doğrudurmu?
11/07/2020 [16:25]:
"Xeyli çəki almışam" - Rafael Ağayev
11/07/2020 [16:24]:
İlham Əliyev Monteneqronun Prezidentini təbrik edib
11/07/2020 [16:22]:
Cəlilabadda karantin qaydalarını pozan obyektlər aşkarlandı
11/07/2020 [16:18]:
"Bəlkə də DTX-nın XİN-də keçirdiyi son əməliyyatında bu amilin açar rolu var..."
11/07/2020 [16:02]:
Dünənə kimi “Toylar yoxdur, acından ölürük” deyib, efirdə göz yaşı axıdan siz deyildiniz?
11/07/2020 [16:00]:
“Arif Qasımov vəzifədən belə salamat getməsinə görə nəzir-niyaz paylamalıdır...”
11/07/2020 [15:47]:
Vüqar Bayramov: “BMT-nin hesabatına görə Azərbaycan regionun lider ölkəsidir”
11/07/2020 [15:45]:
Cəsarət Valehov: "Ümid edirik ki, sentyabrda dərslərə əvvəlki formada başlayacağıq"
11/07/2020 [15:43]:
Millət vəkili ilə bağlı sevindirici xəbər: “Səhhəti yaxşı və stabildir”
11/07/2020 [15:40]:
Azərbaycan-Litva Hökumətlərarası Komissiyanın iclası keçirildi - FOTO
11/07/2020 [15:38]:
Venesuelada fövqəladə vəziyyət daha bir ay uzadıldı
11/07/2020 [15:14]:
Azərbaycan BMT-nin təhsil proqramında təmsil olunub
11/07/2020 [15:03]:
"Əgər qızı pis yola düşübsə, bunun məsuliyyətini atası daşıyır..."
11/07/2020 [15:01]:
İlham Əliyev icra başçısını vəzifəsindən azad etdi
11/07/2020 [14:56]:
"Haqlı olaraq vətəndaş dilə gətirir ki, hamımızın bərabər səviyyədə müalicə olunmaq haqqımız varsa..."
11/07/2020 [14:54]:
Qarajda yaşayan Əməkdar artistin ürək parçalayan son sözü... - Xanım Qafarovasız 6 il
11/07/2020 [14:49]:
MİDA-nın Yasamalda tikdirdiyi binalardan mənzil alanlar aldadılıb..?
11/07/2020 [14:45]:
Mədəni təəssübkeşlik, yoxsa ikili standartlar?
11/07/2020 [14:41]:
Ermənilər Qarabağ meşələrini kütləvi şəkildə qırır
11/07/2020 [14:39]:
"Attestatı 100 dollara almışam"
11/07/2020 [14:36]:
Ermənistanda qızları öldürürlər: “Həvva olmasa, Adəm neynəyəcək?”
11/07/2020 [14:32]:
Məşhur klubun 6 futbolçusunda koronavirus aşkarlandı
11/07/2020 [14:31]:
Tarixi Aya Sofya qərarı: Türkiyə tələsdi?
11/07/2020 [14:29]:
“Görünür, məşhurlar da gigiyenik  səhlənkarlığa görə koronavirusa yoluxurlar…”
11/07/2020 [14:21]:
Baş nazirdən qərar: Yeni statusda kolleclər yaradılır - SİYAHI
11/07/2020 [14:18]:
“Jurnalistləri pandemiyaya qarşı mübarizədə ona görə qəhrəman hesab edirəm ki...”
11/07/2020 [14:17]:
Sabahın hava proqnozu
11/07/2020 [14:14]:
Samuxda qadının evinə maskalı basqın edənlər tutuldu - FOTO
11/07/2020 [14:12]:
Məşhur müğənni koronavirusdan sağaldı: “Bazar ertəsi evə buraxılacağam”
11/07/2020 [13:43]:
DİN-ə Bakıda avtomobillərin dayanma və durma qaydalarını pozulmasına görə cərimə tətbiq etmək səlahiyyəti verilib
11/07/2020 [13:37]:
"Buna Türkiyənin öz suveren ərazisində siyasi hegemonluğunun təsdiqi kimi baxılmalıdır"
11/07/2020 [13:34]:
Bakıda qadına zor tətbiq edilərək pulu əlindən alınıb
11/07/2020 [13:30]:
Kürdə batan şəxslərin meyitləri tapıldı
11/07/2020 [13:26]:
Fazil Mustafa: “Sabunçu rayonunda müasir standartlara cavab verən xəstəxananın tikilməsinə ehtiyac var”
11/07/2020 [13:21]:
Pendirin orqanizmə faydaları və təhlükələri
11/07/2020 [13:10]:
Dünya çempionu 85 yaşında öldü
11/07/2020 [13:06]:
Millimizin yeni baş məşqçisinin daha 2 köməkçisi bilindi
11/07/2020 [13:05]:
"Ora gələnlər “Sultan Əhməd” məscidindən daha çox feyziyab olurlar, nəinki Ayasofyadan"
11/07/2020 [12:37]:
Fərəc Quliyev Ədalət Vəliyevlə görüşdü
11/07/2020 [12:36]:
“Sumqayıt Texnologiyalar Parkı”na müvəqqəti olaraq baş direktor təyin olunub
11/07/2020 [12:20]:
Qusarda keçən əsrdən qalmış elektrik dirəkləri ölüm təhlükəsi saçır - FOTO
11/07/2020 [12:08]:
Ər-Riyaddan Bakıya çarter reysi ilə 83 həmyerlimiz vətənə çatdırıldı - FOTO
11/07/2020 [12:06]:
Tunis millisi Bakıdan təxliyyə olundu - FOTO/VİDEO
11/07/2020 [12:04]:
İki gün əvvəl Kürdə batan şəxslərdən birinin meyiti tapılıb
11/07/2020 [12:03]:
Azərbaycan təhsili pandemiya sınağından necə çıxdı - təkliflər
11/07/2020 [11:56]:
DTX “Baku Steel Company”də araşdırmalara başladı - Rasim Məmmədovun başı dərddə
11/07/2020 [11:54]:
"Mayda yubileyimi pandemiyaya görə keçirə bilmədim, qaldı, sentyabrda görək necə olur"
11/07/2020 [11:52]:
366-cı alayın Xocalı qatili yenidən  Azərbaycan torpağında sərbəst gəzir….-FOTOLAR
11/07/2020 [11:46]:
Bloomberg: İlon Mask milyarderlərin reytinqində Uorren Baffeti ötdü
11/07/2020 [11:36]:
Yaponiyada koronavirusa yoluxmaların nəticələrinin uzunmüddətli araşdırılmasına başlanacaq
11/07/2020 [11:34]:
UNEC-ə əcnəbilərin sənəd qəbulu davam edir
11/07/2020 [11:23]:
“Türkiyə Azərbaycanda iki hərbi baza formalaşdırmalıdır” - tanınmış politoloq
11/07/2020 [11:20]:
Facebook siyasi reklamı qadağan edə bilər
11/07/2020 [11:19]:
Baş infeksionist tənqid olundu: “İndi də maskaların lazım olduğunu deyirlər”
11/07/2020 [11:17]:
Bərpa olunan enerjiyə əlavə investisiya cəlbi üzrə tədbirlərin icrası müzakirə edilib
11/07/2020 [11:04]:
"İnsanlar virusdan yox, susuzluqdan qırılacaq” - Neftçala təbii fəlakətə təslim olmaq üzrədir...
11/07/2020 [11:02]:
Kaliforniyada koronavirusa görə 10 min məhbus azad ediləcək
11/07/2020 [10:59]:
Vəziyyəti ağırlaşdığı üçün Türkiyəyə aparılan deputatdan xəbər var
11/07/2020 [10:58]:
Prezident Cahangir Əsgərovu təltif etdi
11/07/2020 [10:44]:
"Bəhramın həyatı üçün heç bir təhlükə görmürəm..." - Rusiyalı baş infeksionist
11/07/2020 [10:39]:
Ermənistanda üç ermənini ildırım vurdu...
11/07/2020 [10:39]:
Ağsuda 12 baş inəyi oğurlayan qəssab saxlanılıb - FOTO
11/07/2020 [10:36]:
"Koronavirusla mücadilə edən tibb işçilərinin məvacibi 5-10 dəfə artırılsın" - TƏKLİF
11/07/2020 [10:25]:
"Mənim mübarizəm vəzifə uğrunda deyil, dəyərlər üzərində qurulub..."
11/07/2020 [10:19]:
"Surət Hüseynov Rüstəm İbrahimbəyovdan 20 il əvvəl istifadə olunub və kənara atılıb”
11/07/2020 [10:19]:
“Anamın vəziyyətində nisbətən də olsa, yaxşılaşma müşahidə edilir”
11/07/2020 [10:18]:
Gürcüstanda əkiz qardaşlar illər sonra imtahanda görüşüblər
11/07/2020 [10:17]:
Avropada görünməmiş quraqlıq Azərbaycanı “yandıra” bilərmi - itkilər milyardlarla ölçülür
11/07/2020 [10:13]:
Koronavirusla bağlı son STATİSTİKA
11/07/2020 [09:27]:
Facebook siyasi reklamı qadağan edir
11/07/2020 [09:25]:
Ermənilər atəşkəs rejimini 49 dəfə pozdu
11/07/2020 [09:20]:
“Ermənistan yavaş-yavaş ölür...” - sabiq baş nazir hökumətə od püskürdü
11/07/2020 [09:18]:
Aya Sofyada ilk namazın tarixi açıqlandı - VİDEO
Bütün arxiv bir sırada
12/09/2019 [15:09] - Gündəm - ( 3307 dəfə baxılıb)

“Sizə öncə Bakıda rahat evlər lazımdı, yoxsa doğma torpaqlarınıza dönmək?..”

"Ermənistan qaçqınlarının Qarabağda yerləşdirilməsi prosesinin qarşısını Vəzirov aldı...”
“Qaçqınların əksəriyyətini sərhəd və təmas bölgələrində yerləşdirmək lazım idi...” 


 1989-1990-cı illərdə Azərbaycan Dövlət Qaçqınlar Komitəsi sədrinin müavini kimi çalışmış, sabiq deputat, tanınmış ictimai xadim Maksim Musayev Moderator.az  əməkdaşıyla  söhbətində Qərbi Azərbaycandan(Ermənistan) qaçqın və işğal altındakı torpaqlarımızdan məcburi köçkün düşmüş soydaşlarımızın taleyi və bunun Qarabağın işğaldan azad edilməsi ilə bağlılığı haqda maraqlı fikirlərə toxunub. Həmsöhbətimiz hesab edir ki, 1988-ci ildən bəri Azərbaycan rəhbərlərinin yol verdiyi ən böyük səhvlərdən biri ilk günlərdən qaçqınların əsasən Ermənistanla sərhəd və Qarabağda təmas xəttinə yaxın  bölgələrdə yerləşdirməmək olub. O, bu fikrini hansı amillərə  əsaslanaraq söylədiyini də açıqlayıb: 
“Hələ 1989-cu ildə daşnak və işğalçı ermənilərin fitnəsi ilə   Qərbi Azərbaycandan soydaşlarımız köçürülən vaxtlarda dövlət Qaçqınlar Komitəsinin əsasını rəhmətlik Feyruz Mustafayev və mən qoymağa başlamışdıq.  Nazirlər Kabineti nəzdində yaradılan Komitənin sədri Feyruz Mustafayev, müavinlərindən  biri isə mən oldum. Həmin qurumun formalaşması üçün çox əziyyətlər çəkdik.  O vaxt biz belə bir ideyanı həyata keçirməyə çalışdıq ki,  qaçqınlar öz doğma yurdları ilə həmsərhəd, həm də o yurdların relyefinə uyğun bölgələrimizdə yerləşdirilməlidir. Eləcə də Dağlıq Qarabağdan, xüsusən Xankəndi və ətraf kəndlərdən tədricən gəlməyə başlayan ilk məcburi köçkünləri  Qarabağ, Ağdam, Bərdə, Ağcabədi, Tərtər ərazilərində yerləşdirməyə çalışırdıq.  Düzdür, ilk vaxtlar həm Qərbi Azərbaycan, həm də Qarabağdan didərgin düşən soydaşlarımızın çoxu tezliklə, geriyə dönmək və yenidən öz yurd-yuvalarında yerləşmək əhvali-ruhiyyəsi ilə yaşayırdı. Lakin sonradan, vaxt keçdikcə  insanları Bakıda, Sumqayıtda öyrəşdikləri şəhər mühitindən ayırmaq çətin olurdu. Buna baxmayaraq biz Ermənistandan pənah gətirmiş soydaşlarımızın bir hissəsinin Qazax, Tovuz,  Gədəbəy və Gəncə ətrafı ərazilərdə yerləşdirilməsinə nail olduq.  Amma müstəqillik əldə etdikdən sonra gərək dövlətimiz qaçqın və məcburi köçkünlərlə bağlı xüsusi proqrama onların Ermənistanla həmsərhəd və ya işğal olunmuş torpaqlarımızla təmas xəttinə yaxın bölgələrdə yerləşdirilməsini nəzərdə tutan ayrıca bənd salmalı idi. Və 2000-ci illərin ortalarında ölkəyə neft pullarının güclü axını zamanı  Bakıda, Sumqayıtda, eləcə də cəbhə xəttindən uzaq digər şəhər və rayonlarımzdakı köçkünlərin deyilən  bölgələrdə yerləşdirilməsi üçün qəti tədbirlər görülməli idi. Bu, həmin insanlarda işğal altındakı, eləcə də Ermənistandakı tarixi torpaqlarımıza qayıdış həvəsini artıracaq bir amil olardı. Təsəvvür edin; bir var, Bakıda Ermənistandan 400-500 km, Qarabağdan 300-350 km uzaqda yaşayasan, bir də var, həmin torpaqlara  5-10, 20 km məsafədə yaşayasan... Əlbəttə, ikinci halda torpağa qayıdış arzusu daha yüksək olacaq. Çünki həm xeyli yaxından, ən azı, tanış dağlar, zirvələri görünəcək, həm də relyef, iqlim şəraiti doğma yurdlara uyğun olacaqdı...”

“Bəs Bakıda, Sumqayıtda iş yerləri ilə xeyli asanlıqla təmin olunan qaçqın və ya məcburi köçkünləri Bərdə, Quzanlı, Ağcabədi, Tərtər, Beyləqan, yaxud Qazax, Tovuz, Ağstafa zonasında işlə təmin etmək problemi necə həll olunacaqdı? Bu, soydaşlarımız arasında hökumətimizdən narazılığa səbəb olmayacaqdı ki?”- sualını M.Musayev belə cavablandırıb:
“Əgər düzgün proqram tərtib olunsaydı, öncə dediyim kimi, neft-qaz pullarının gəlhagəl vaxtlarında bu problemi də asanlıqla həll etmək olardı. Sərhəd və təmas bölgələrində salınan hər bir qəsəbədə-filanda orada yaşayanların sayına uyğun müxtəlif profilli, ən azı, sexlər, kiçik zavod və fabriklər, ictimai iaşə obyektləri, xidmət sahələri, quşçuluq, heyvandarlıq müəssisələri, meyvə-tərəvəzin konservləşdirilməsi müəssisələri və s. açmaq mümkün idi. Məsələn, qaçqın qadınlar üçün tikiş və ya xalçaçılıq sex və fabrikləri, kişilər üçün pambıq zavodu tikmək olardı... Mən bu mövzularda hələ 1990-cı illərin sonlarında hökumət üzvlərinə, o cümlədən Qaçqınlar Komitəsinə təkliflər vermişdim...”

“Bu ideyanı irəli sürməkdə əsas məqsədimiz qaçqın və köçkünlərin yaşayış və iş şəraitini daha da ağırlaşdırmaq yox, onların Qarabağa, eləcə də Qərbi Azərbaycana qayıdış prosesinin tezləşməsinə təsir göstərmək idi. Eyni zamanda bu halda torpaqlarını itirmiş insanlar geri dönənədək  şəhər sivilizasiyasından kənar, daha kompakt  şəkildə yaşamaqla öz tarixi adət, ənənənə və xarakterik xüsusiyyətlərini, genotiplərini qoruyub saxlaya bilərdi. Əlbəttə, gəldiyi doğma dədə-baba torpaqlarını, məzarlarını tamamilə unudub Bakıda, Sumqayıtda və s. rahat şəraitlərdə yaşayan, özlərinə hər cür gün-güzəran yaradan bəzi qaçqın və ya köçkün hesab edilən şəxslər heç vaxt şəhər mühitindən uzaqlaşmaq istəməz və təbii ki, təklif etdiyim ideya və təkliflər belələrini qıcıqlandırar. O halda qaçqın və məcburi köçkünlərə sual vermək olar: sizə  öncə rahat ev, eyş-işrət lazımdı, yoxsa doğma tarixi torpaqlarınıza dönmək?.. İkincisi də bəziləri elə başa düşər ki, biz qaçqınların sərhəd və təmas  bölgələrinə toplanılmasını dedikdə yalnız Qarabağ köçkünlərini nəzərdə tuturuq. Xeyr. Öncə dediyim kimi, hələ ilk Qaçqınlar Komitəsini  formalaşdırdığımız vaxtlarda da biz Ermənistandan gələn qaçqınların Qarabağda və sərhəd bölgələrində yerləşdirilməsinə çalışırdıq. O vaxtkı 1-ci katib Əbdürrəhman Vəzirov  Qərbi Azərbaycan qaçqınlarının Qarabağda, Ermənilərin köçüb getdiyi şəhər və rayonlarda yerləşdirilməsi prosesinin qarşısını amansızlıqla aldı...” - deyə keçmiş Qaçqınlar Komitəsinin sədr müavini vurğulayıb.

Sultan Laçın

loading...
"Əxlaqa söykənən güc həmişə qalib gəlir, Türkiyəni dünya güclərindən fərqləndirən budur"
"İndi rəhmətlik prezident Əbülfəz bəyin arxasında gizlənməyin, onu rahat buraxın..."
Kadavr mərkəzində siçanların cəsədləri gəmirdiyi ortaya çıxdı - FOTO
Aya Sofya məscidə çevrildi - Məscidə xristianlar da girə biləcək...
BÖYÜK İNSANlığın, ziyalılığın və yazıçılığın böyük vəhdəti - Sabir Əhmədli - 90
Clean City Company
N.Tusi adına Klinika

Dünya
Xabarovskda görünməmiş aksiya
Gündəm
Məmurların həbsi fonunda övladlarının da gündəmə gətirilməsi hüquq və media əxlaqı baxımından doğrudurmu?
Cəmiyyət
“Arif Qasımov vəzifədən belə salamat getməsinə görə nəzir-niyaz paylamalıdır...”
Gündəm
Millət vəkili ilə bağlı sevindirici xəbər: “Səhhəti yaxşı və stabildir”
Cəmiyyət
Qarajda yaşayan Əməkdar artistin ürək parçalayan son sözü... - Xanım Qafarovasız 6 il
Yazar
Seymur Verdizadə
Dünənə kimi “Toylar yoxdur, acından ölürük” deyib, efirdə göz yaşı axıdan siz deyildiniz?
İlham İsmayıl
Hansı qüvvələr Azərbaycanla İran arasında gərginlik yaratmaq istəyir?
Sultan Laçın
“Günah keçi”ləri diktatorların ömrünü uzadır  – Onlara çox aludə olmayın..."
Həftənin ən çox oxunanları
"82 yaşınız var, ömrünüz boyu nə Heydər Əliyevi, nə də İlham Əliyevi gözünüz götürüb"
HƏKİM FƏRYAD ETDİ: "Sağ qalsam, heç bir azərbaycanlıya pulsuz xidmət etməyəcəyəm"
ÜST-dən dünyanı ayağa qaldıracaq ETİRAF
Səməd Vurğunun tutdurduğu Xalq yazıçısı: Sürgündən qayıdanda arvadı başqası ilə...
"Onun gəlişi ilə həmin şəbəkələşmiş korrupsiya piramidası da sökülməyə başladı..."
"Bakının 12 rayonunun icra başçılarından 5-i Şərurdandır, 5-i (Qarakilsə) Sisyandan..."
Fəzail Ağamalı Siyavuş Novruzovun Həzrət Əli ilə müqayisə etdiyi oğlundan danışdı...
"Elmar Məmmədyarovun erməni lobbisi tərəfindən ələ alınmasını istisna etmirəm..."
DTX tərəfindən həbs edilən XİN əməkdaşı məşhur "avtoş"un atası imiş... - FOTO + VİDEO
“Bakının bütün neft komplekslərini vuracağıq” – “Onların hamısına çıxışımız var!”
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247