Xəbər lenti
23/01/2020 [13:06]:
36 min qaçqın Türkiyə sərhədinə doğru irəliləyir
23/01/2020 [13:05]:
Eks-müdafiə naziri Aprel döyüşlərinə görə ifadə verəcək
23/01/2020 [12:59]:
Ermənistan “qaçqın təşkilatları” yaradır: Dünya yeni yalanla üz-üzə...
23/01/2020 [12:55]:
Ermənilər bu dəfə Şuşa qalasının tarixi görkəmini dəyişmək istəyir
23/01/2020 [12:42]:
“Korona” virusunun Azərbaycanda yayılma təhlükəsi var - Baş infeksionistdən XƏBƏRDARLIQ
23/01/2020 [12:33]:
Ölkədə yaşayan əcnəbilərin sayında artım var - Vüsal Hüseynov
23/01/2020 [12:27]:
Nazirlikdən 20 Yanvar şəhidlərinin ailələrinin narazılığı ilə bağlı AÇIQLAMA
23/01/2020 [12:24]:
Bakı Media Mərkəzindən Arzu Əliyeva ilə bağlı paylaşım - VİDEO
23/01/2020 [11:58]:
Azərbaycan nüfuzuna görə dünyada 45-ci yerdədir
23/01/2020 [11:57]:
Avstraliyada yanğın söndürən təyyarə qəzaya uğrayıb
23/01/2020 [11:49]:
Qaçqın statusu alanlara “Yol sənədi” VERİLƏCƏK
23/01/2020 [11:48]:
Elmira Fərzəliyeva namizədliyini Azay Quliyevin xeyrinə geri götürdü - FOTO
23/01/2020 [11:43]:
Azərbaycan Korrupsiya Qavrama İndeksində 26 pillə irəlilədi - HESABAT
23/01/2020 [11:39]:
Onkologiya Mərkəzində qalxanvari vəzin  pulsuz müayinəsi keçiriləcək...-İbrətamiz
23/01/2020 [11:38]:
Mehriban Əliyeva Mixail Qusmanı təbrik etdi - FOTO
23/01/2020 [11:36]:
Doktorantura və dissertanturaya qəbul olmaq istəyən namizədlərin NƏZƏRİNƏ
23/01/2020 [11:20]:
Qarabağa səfər edən əcnəbilərin STATİSTİKASI: Minsk qrupu “üçlüyü”nün vətəndaşları liderdir
23/01/2020 [11:17]:
Çində yayılan korona virusunun yarasa şorbasından yoluxduğu iddia edildi- Araşdırma
23/01/2020 [11:16]:
Azərbaycanda ölüm olan şadlıq sarayının sahibkarı HƏBS EDİLDİ
23/01/2020 [11:15]:
Eldar Əzizovdan tələb: Xərclənən vəsait barədə ictimaiyyətə məlumat verilsin
23/01/2020 [11:12]:
“Atam anamın itkisindən sonra yaşaya bilmədi...”- Əməkdar artist yanvar ayında hər iki valideynini itirdi...
23/01/2020 [11:10]:
"Düşmənlərimizə işləyən məmur-oliqarx cütlüyü bilərəkdən xalqda elə bir fikir formalaşdırmağa çalışır ki..."
23/01/2020 [11:06]:
ADU-da Çin Yeni ili qeyd olunub
23/01/2020 [10:59]:
Rüşvət istəyərkən görüntülənən polis əməkdaşı ölüb - FOTO
23/01/2020 [10:26]:
Erməni politoloqun aclıq aksiyası Kəlbəcərdə yeni SES-in tikintisini dayandırdı?..-FOTOLAR
23/01/2020 [10:17]:
“Bir çobanın ailəsində bundan yaxşı nə baş verəsi idi ki, kasıblıq istər-istəməz nifrət yaradır...”
23/01/2020 [10:07]:
ABŞ 700 kentilyon dollarlıq qızıl asteroidin peşində...
23/01/2020 [09:44]:
“Rusiya bir “Titanik”dir, kapitan hara çıxsa da, batacaqdır”
23/01/2020 [09:29]:
Fransa prezidenti Qüdsdə polislərə qəzəbləndi – VİDEO
23/01/2020 [09:28]:
ABŞ-ın yeni nəsil dronları Rusiya və Çini qorxuya saldı: Onları vurmaq mümkün deyil, çünki...
23/01/2020 [09:26]:
İlham Əliyev Mixail Qusmanı təltif etdi
23/01/2020 [09:15]:
Gələcəyin keçmişlə görüşü: Rəşad Mahmudov rayonun ən yaşlı seçicisi ilə görüşdü...
23/01/2020 [08:46]:
Məktəbli Seyid  Həccə getmək üçün   4 il pul topladı...–İbrətamiz-FOTOLAR+VİDEO
23/01/2020 [08:02]:
"Bu ayədə behiştə və cəhənnəmə düşmüş tanışların söhbətindən bəhs olunub..."
23/01/2020 [00:50]:
Gəncədə 5 saylı Şəhər Poliklinikasında yanğın olub
23/01/2020 [00:49]:
İraq prezidenti ölkədəki etirazlarda 600 nəfərin öldüyünü bildirib
23/01/2020 [00:23]:
Dövlət başçısı: “Bizim coğrafi mövqeyimiz çox əlverişlidir”
23/01/2020 [00:22]:
“Biz Ermənistan tərəfindən işğala məruz qalmışıq və bu, daimi təhdid mənbəyidir”
23/01/2020 [00:22]:
Prezident: “Azərbaycanda qazlaşdırma səviyyəsi 96 faiz təşkil edir”
23/01/2020 [00:18]:
Aqil Məmmədov növbəti təbliğat kompaniyasını Goranboyda davam etdirib - FOTO
23/01/2020 [00:12]:
Dünya şöhrətli müğənni anasının ölümündən bir neçə saat sonra konsert verdi
23/01/2020 [00:08]:
Türkiyədə yüksək vəzifəli məmur çıxışı zamanı infarkt keçirdi - VİDEO
22/01/2020 [23:42]:
Deputatlığa namizəd Mehdiabadda məskunlaşmış cəbrayıllılarla görüşdü - FOTOLAR
22/01/2020 [23:26]:
“Xamenei şiələr tərəfindən lənətlənəcək” – Hizbullahın keçmiş liderindən şok açıqlamalar
22/01/2020 [23:09]:
"Gizli elmlər" hansı sirləri açır? - Elmi-lədun
22/01/2020 [23:06]:
Prezident İlham Əliyev Davosda İsveçrə Prezidenti ilə görüşüb
22/01/2020 [23:04]:
"Bundan sonra da etimadınızı doğrultmaq üçün var gücümlə çalışacağam" - FOTOLAR
22/01/2020 [22:55]:
İlham Əliyev Davosda Dünya İqtisadi Forumunun “Strateji baxış: Avrasiya” konfransında - YENİLƏNİB+FOTO/VİDEO
22/01/2020 [22:49]:
Umayra Tağıyeva: "Bakıya ilk qar yağacaq"
22/01/2020 [22:46]:
Rusiya Xalq artistinin nikahdankənar oğlu olduğunu deyən Timur Bakıya qayıdır
22/01/2020 [22:05]:
Bu gün şəhid ailələrinin qapısını süng edənlər, sabah bu qapını yad edəcəkmi?
22/01/2020 [21:58]:
Elnarə Abdullayevadan sərt sözlər: "İş görə bilməyən qızlar ərə getməsin!" - VİDEO
22/01/2020 [21:42]:
Məşhur aparıcı canlı yayımda rüsvay oldu - RƏZALƏT...+ VİDEO
22/01/2020 [21:37]:
SOCAR və “LUKoil” arasında əməkdaşlıq memorandumu imzalanıb
22/01/2020 [21:25]:
"Puldan əvvəl namus və şərəf gəlir, siz belə şeyləri bilməzsiniz, ay şərəflərini pula satanlar"
22/01/2020 [21:16]:
İyirmi altı il fərarilik həyatından sonra yol polisinin qarşısına çıxdı...
22/01/2020 [21:15]:
Təyyarədəki sərxoş qadını bu cür sakitləşdirdilər - MARAQLI... + VİDEO
22/01/2020 [21:03]:
İlham Əliyev Davosda Gürcüstanın Baş Naziri ilə görüşüb
22/01/2020 [20:56]:
Balıq ovuna çıxdı, həyatının şokunu yaşadı - QORXUNC...+ FOTOLAR
22/01/2020 [20:46]:
Məleykə Əsədova: "Gözəl görünməyimə baxmayın..."
22/01/2020 [20:38]:
Ən qədim krater bu ölkədə kəşf edildi - MARAQLI
22/01/2020 [20:33]:
8 saylı Binəqədi birinci seçki dairəsi seçicilərinin elektron kabineti işə düşdü - FOTOLAR
22/01/2020 [20:27]:
ABAY VƏ QAZAXISTAN XXI ƏSRDƏ
22/01/2020 [20:19]:
Aİ rəsmisi: “Azərbaycanın gələcək parlamenti ilə əməkdaşlıq edəcəyik”
22/01/2020 [20:15]:
Ötən il Azərbaycanda 2308 nəfər soyad sonluğunu dəyişdirib
22/01/2020 [20:09]:
Bu görüntülər dünyanı ayağa qaldıracaq - AĞLASIĞMAZ... + VİDEO
22/01/2020 [20:04]:
Saakyan Kəlbəcərin Tutqun dərəsindəki oteldə gizli görüş keçirdi... - FOTOLAR
22/01/2020 [20:03]:
Ölkədaxili qatar biletləri ilə bağlı yenilik
22/01/2020 [19:47]:
“Azərsun Holdinq” 500 fəhlənin işdən qovulmasına aydınlıq gətirdi
22/01/2020 [19:44]:
Mişel Platini yeni vəzifəyə təyinat alıb
22/01/2020 [19:40]:
Davosda "Azəri-Çıraq-Günəşli" yataqlar blokunun işlənilməsi üzrə yeni layihəyə dair müzakirələr aparılıb
22/01/2020 [19:33]:
Niyaməddin Orduxanlının minlərlə seçki bukleti çap edildi
22/01/2020 [19:31]:
İcra Hakimiyyəti “Bu şəhərdə”yə yenə icazə vermədi
22/01/2020 [19:25]:
“O klipdən sonra övladım öldü” - Səyyad Əlizadə başına gələn məşum hadisədən danışdı - VİDEO
22/01/2020 [19:11]:
Ehsan Zahidov: "Əlizamin Salayevlə bağlı yazılanlar həqiqətə uyğun deyil"
22/01/2020 [19:08]:
“Əhalinin etibar etdiyi adamlar…” - Prezident seçkilərdən danışdı
22/01/2020 [18:57]:
Neft çənində qaynaq aparan fəhlənin partlama anı - VİDEO
22/01/2020 [18:45]:
Daxili İşlər Nazirliyi işçi axtarır - Müsabiqə elan edildi
22/01/2020 [18:43]:
Bakı şəhər prokurorluğunda geniş əməliyyat müşavirəsi keçirildi
22/01/2020 [18:30]:
BDU-nun ölən tələbəsinin atası Rusiya səfirliyinə müraciət etdi
Bütün arxiv bir sırada
20/09/2019 [11:04] - Cəmiyyət - ( 832 dəfə baxılıb)

“Milli ali təhsil sistemi bazar iqtisadiyyatı tələblərinə uyğun mütəxəssis hazırlamalıdır”



UNEC-in rektoru, professor Ədalət Muradov Azərbaycan Respublikası Vergilər Nazirliyinin Azərbaycan İqtisadçılar İttifaqı və Auditorlar Palatasının birgə təşkil etdiyi “Kölgə iqtisadiyyatına qarşı mübarizə-iqtisadi inkişafın mühüm amili kimi” mövzusuna həsr olunan beynəlxalq elmi-praktiki konfransda çıxış edib.

UNEC rektoru, professor Ədalət Muradov çıxışı zamanı mütəxəssis hazırlığında əmək bazarının tələblərini açıqlayıb:

“…Müstəqillik əldə etdikdən sonra uzun müddət ərzində yaşadığımız dövrün fərqli özəlliyi kimi, planlı iqtisadiyyatdan bazar iqtisadiyyatına keçidi qabartdıq. Yəqin ki, bu doğrudur. Həm də o doğrudur ki, bu, demək olar ki, bütün postsovet ölkələrində baş verdi. Bu istiqamətdə müzakirələr, tədqiqatlar hələ də davam edir. Ancaq həqiqət həm də ondadır ki, bu zaman “maddi” iqtisadiyyatdan “bilik” iqtisadiyyatına, həm də rəqəmsal iqtisadiyyata keçid və bununla əlaqədar əmək bazarında baş vermiş dəyişikliklər, tələb olunan kompetensiyaların öyrənilməsi və formalaşdırılması diqqətdən kənarda qaldı. Etiraf edək ki, bu yeni çağırış ali təhsil tərəfindən qəbul edilməmiş qaldı. Başqa sözlə, ali təhsil müəssisələri müasir mütəxəssislərə olan yeni tələblərə qeyri-həssas qaldılar. Məhz bunun nəticəsində təhsil prosesində formalaşmış vərdişlərlə iş yerində tələb olunan vərdişlər arasında uyğunluq yaratmaq mümkün olmadı və bir sıra hallarda bu uyğunsuzluq hətta artdı. Rəqəmsal iqtisadiyyat təhsil qarşısında ciddi cağırışlar yaratmaqla yeni yanaşmaları zəruri edir.

…Rəqəmsallaşma əmək bazarını, təhsili köklü surətdə dəyişir. Rəqəmsallaşma həm də iqtisadiyyat elminin əsas paradiqması ətrafında ciddi müzakirələri qaçılmaz edir. Belə ki, iqtisadiyyat elmi məhdud resursların artan tələbi ödəmək üçün səmərəli istifadəni özündə ehtiva etdiyi halda, rəqəmsal iqtisadiyyatda resursların məhdudluğu haqqında danışmaq artıq ciddi qəbul edilmir. Çünki rəqəmsal iqtisadiyyatda resurslar doğrudan da məhdud deyil. Rəqəmsal iqtisadiyyat miqyas effektinin də aktuallığını itirir.

Rəqəmsallaşma prosesinin əsas amilləri yüksəkixtisaslı mütəxəssislərlə yanaşı, müvafiq iş yerlərinin mövcud olmasıdır. Bu, təhsil və rəqəmsal iqtisadiyyatın birgə fəaliyyətini tələb edir, bunu qaçılmaz edir.

Rəqəmsal iqtisadiyyat həm də təkrarlanan əməliyyatları yerinə yetirən peşələrə tələbin azalmasını, texnologiyaların sürətlə dəyişməsilə əlaqədar peşələrin həyat tsiklinin qısalmasını, mütəxəssisin çevikliyinin və adaptivliyinin artmasını şərtləndirir. Eləcə də, yumşaq vərdişlərə, yəni sosial və emosional intellektə malik olmağı, son nəticədə insanı texnikadan fərqləndirən bacarıqlara və “rəqəmsal çevikliyə”, yəni nəticəni yaxşılaşdırmaq məqsədilə yeni texnologiyaları tətbiq etmək bacarığı və istəyi olan mütəxəsisslərə tələbi artırır. Rəqəmsal iqtisadiyyat ayrı-ayrı ixtisasları deyil, kompetensiyaları ön plana çıxarır.

Rəqəmsal iqtisadiyyatın təsirinə dair iki rəqəm. McKinsey hesablamalarına görə, iş yerlərinin avtomatlaşması hesabına dünya ÜDM-i 2030-cu ilə qədər 9 trilyon dollar arta bilər. 2030-cu ilə qədər dünya işçi qüvvəsinin təqribən 14 faizi öz peşəsini dəyişmək məcburiyyətində qalacaq.

Bütün bunlar ali təhsilimizi ciddi çağırışlarla üz-üzə qoyur.

Nə etməli?

1. Rəqəmsal iqtisadiyyat üçün yüksəkixtisaslı mütəxəsisslər hazırlamaq üçün ən vacib istiqamətlər üzrə öyrədən proqramların tətbiqi üzrə işlərə başlamaq lazımdır. Birgə tədris proqramlarının həyata keçirilməsi vacibdir.

2. Yeni ixtisaslar ölkəyə gətirilməlidir. Bu gün, əmək bazarında ən çox çatışmayan kompetensiyalar kommunikasiya və əməkdaşlıq, tənqidi və kreativ təfəkkür, eləcə də özünü inkişafa və təhsilə, özünütənzimləmə vərdişlərinə orientasiyadır. Yeni ixtisaslar və kompetensiyalar bu istiqamətdə universitetlərin səlahiyyət və sərbəstliyinin artırılmasını tələb edir.

Rəqəmsal iqtisadiyyatın yaratdığı digər ciddi bir çağırış budur: milli ali təhsil sistemi mütəxəssis hazırlığında milli əmək bazarının tələblərini əsas tutmalıdır, yoxsa beynəlxalq əmək bazarının tələblərini? Düşünürük ki, milli əmək bazarının tələblərinə uyğun mütəxəssis hazırlığı vəzifəsi beynəlxalq əmək bazarı üçün rəqabətqabilliyətli mütəxəssis hazırlığı vəzifəsilə ziddiyət təşkil edir. Bu ziddiyyət milli əmək bazarının keyfiyyət tələblərilə beynəlxalq əmək bazarının keyfiyyət tələbləri arasında olan ciddi uyğunsuzluqdan qaynaqlanır. Bu baxımdan milli ali təhsil sistemi əmək bazarının tələblərindən daha çox, bazar iqtisadiyyatı tələblərinə uyğun müvafiq kompetensiyalara malik mütəxəssis hazırlamalıdır”.
 

Deputatlığa namizəd Mehdiabadda məskunlaşmış cəbrayıllılarla görüşdü - FOTOLAR
“Xamenei şiələr tərəfindən lənətlənəcək” – Hizbullahın keçmiş liderindən şok açıqlamalar
Məşhur aparıcı canlı yayımda rüsvay oldu - RƏZALƏT...+ VİDEO
İyirmi altı il fərarilik həyatından sonra yol polisinin qarşısına çıxdı...
Təyyarədəki sərxoş qadını bu cür sakitləşdirdilər - MARAQLI... + VİDEO
Loading...
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Cəmiyyət
“Bir çobanın ailəsində bundan yaxşı nə baş verəsi idi ki, kasıblıq istər-istəməz nifrət yaradır...”
Cəmiyyət
“Rusiya bir “Titanik”dir, kapitan hara çıxsa da, batacaqdır”
Köşə
Bu gün şəhid ailələrinin qapısını süng edənlər, sabah bu qapını yad edəcəkmi?
Dünya
Yunanıstan tarixində ilk qadın prezident o, seçildi- FOTO
Cəmiyyət
“O qızları da, əxlaqsızlıqla məşğul olan ərəbləri də güllələmək lazımdır...”
Həftənin ən çox oxunanları
Aldadılan qadının qisası dəhşət saçdı - Ərinin cinsi orqanına... + FOTOLAR
İranlı general Elçin Quliyevin barmağına niyə üzük taxdı? – Üzüyün hərbi-siyasi anlamı...
Mişustin kabinetinə girməmiş Paşinyanın bircə “ara, hayes?” deməsi qaldı...
Dünya bu fahişə qayınanadan danışır - Kürəkənindən hamilə qaldı...
“O qızları da, əxlaqsızlıqla məşğul olan ərəbləri də güllələmək lazımdır...”
“Qabala” restoranında erməni mahnısı oxundu -  musiqiçilər döyüldü...
Rəqqasə Aygünün kişi həmkarı ilə açıq-saçıq rəqsi səs-küy yaratdı - VİDEO
Məşhur meyxanaçanın bacısı oğlunun intiharının təfərrüatı- Bütün gecəni dayısı ilə nələrdən danışıb?
Bu dəfə Vasif Məhərrəmli efirdə söyüş söydü - VİDEO
İsrail sərnişin təyyarələrini raketlərdən belə qoruyur- Analoqu olmayan təhlükəsizlik sistemi (FOTOLAR)
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247