Xəbər lenti
01/10/2020 [12:15]:
Ukraynalı hakerlər Ermənistan Müdafiə Nazirliyinin saytını DAĞITDI
01/10/2020 [12:14]:
Müdafiə Nazirliyi Azərbaycana məxsus təyyarənin vurulmasını təkzib edib
01/10/2020 [12:05]:
“Kim neçə uşağa baxa bilirsə, o qədər uşaq dünyaya gətirməlidir”
01/10/2020 [11:58]:
Düşmənə aman vermək olmaz...
01/10/2020 [11:55]:
Ermənistan ordusu təminatda ciddi problemlərlə üzləşir - Müdafiə Nazirliyi
01/10/2020 [11:50]:
N.Paşinyanın müsahibəsində tarixi “erməni yalanları” - Nəsiman Yaqublunun yazısı
01/10/2020 [11:44]:
Məktəbəhazırlıq qruplarında məşğələlər başlayıb
01/10/2020 [11:40]:
“Alınan yerlərdə dizlərimi yerə qoyub o torpaqdan öpəcəm” - Əliyar Əliyevin bacısı oğlu
01/10/2020 [11:37]:
Ermənistan səhiyyəsi süqutunu yaşayır, yaralı hərbçilər xəstəxanalarda ölür
01/10/2020 [11:14]:
“Təhsil haqqında” Qanuna dəyişiklik ediləcək
01/10/2020 [11:12]:
Sahil Babayev beynəlxalq vebinar iştirakçılarına Ermənistanın təxribatlarından danışıb
01/10/2020 [11:09]:
“Ordumuz oğlumun qisasını layiqincə alır...” - Şəhid zabitimizin atası...
01/10/2020 [11:07]:
İğdırda Azərbaycana dəstək aksiyası təşkil edildi
01/10/2020 [11:05]:
Yapon muğənni “Yaşa, Yaşa Azərbaycan” dedi
01/10/2020 [11:03]:
Düşmənin artilleriya qurğularının məhv edilməsinin videogörüntüləri - VİDEO
01/10/2020 [11:01]:
Düşmən daha 23 hərbçisinin öldüyünü açıqladı - SİYAHI...
01/10/2020 [10:58]:
“Ötən illə müqayisədə qeyri-hərbi cinayətlər xeyli azalıb” - Hərbi prokuror
01/10/2020 [10:56]:
Ermənistanın təxribatı nəticəsində mülki əhalidən 55 nəfər yaralanıb, 16 nəfər həlak olub - Baş Prokurorluq
01/10/2020 [10:45]:
"Məni Putin zəhərlədib" - Aleksey Navalnı
01/10/2020 [10:44]:
Müdafiə Nazirliyinin rəsmi teleqram kanalı istifadəyə verilib
01/10/2020 [10:43]:
Ermənistan silahlı qüvvələrinin təxribatı nəticəsində 163 yaşayış evinə, 36 mülki obyektə ziyan dəyib
01/10/2020 [10:24]:
“Murov yüksəkliyi Madagizə, ardınca isə Sərsəng su anbarına yol açır...”
01/10/2020 [09:54]:
"Qarabağlı deyilik və o yerləri heç görməmişik, amma bu gün hamımız Qarabağlıyıq"
01/10/2020 [09:47]:
"Rəcəb Tayyib Ərdoğan da onlara deyəcək ki, tulanızı Azərbaycan ərazilərindən çəkin"
01/10/2020 [09:44]:
Rusiyalı deputat arvadının qulağını kəsib, gözlərini çıxardı
01/10/2020 [09:37]:
Kişi qıtlığı çəkən işğalçı ölkə qadın batalyonu yaratmağa məcbur oldu...
01/10/2020 [09:34]:
Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 34 milyonu keçdi - STATİSTİKA
01/10/2020 [09:31]:
Düşmənin Tərtərə atdığı növbəti top mərmisi nəticəsində rayon sakini öldü
01/10/2020 [09:31]:
Dünya bazarlarında təbii qazın qiyməti artıb
01/10/2020 [09:29]:
"Fransa dövlət başçıları nədən hər zaman ermənipərəst mövqeyi ilə seçilirlər?"
01/10/2020 [09:21]:
79 yaşlı kişi yaralandı - Goranboyda qəza
01/10/2020 [09:15]:
Gecə ərzində düşmən mövqelərinə artilleriya zərbələri endirilib - VİDEO
01/10/2020 [07:37]:
Çeçenistan hökumətindən Azərbaycana dəstək gəldi - “Ədalət qalib gələcək!..”
01/10/2020 [02:03]:
Düşmənin hərbi kolonları məhv edilib - VİDEO
01/10/2020 [00:39]:
ANAMA bəzi rayonlarımızda tapılan raket və mərmi qalıqları ilə bağlı məlumat yaydı - FOTO
01/10/2020 [00:37]:
Düşmənin məhv edilən döyüş texnikasının siyahısı - VİDEO
30/09/2020 [23:52]:
Hikmət Hacıyev: “Ermənistanın terrorçu qüvvələri Azərbaycana qarşı istifadəsinə adekvat reaksiya verilməlidir”
30/09/2020 [23:50]:
Döyüşlər Füzulinin işğal edilmiş rayon mərkəzinə aparan yollarında gedir
30/09/2020 [23:20]:
Hulusi Akar: “Türkiyə Azərbaycanı dəstəkləməyə davam edəcək”
30/09/2020 [23:19]:
Koçaryan Qarabağdakı müharibəyə görə əlaltıları ilə görüş keçirdi - FOTO
30/09/2020 [23:17]:
Ceyhun Bayramovla Sergey Lavrov arasında telefon danışığı baş tutub
30/09/2020 [22:54]:
Daha bir erməni generalı məhv edildi - FOTO
30/09/2020 [22:34]:
Ermənistan itkilərinin bir hissəsini açıqladı: 104 ÖLÜ
30/09/2020 [22:12]:
Düşmənə məxsus səkkiz “Qrad” yaylım atəşli reaktiv sistemini məhv edilib - VİDEO
30/09/2020 [21:59]:
Düşmənin qoyub qaçdığı texnikalar - Foto
30/09/2020 [21:57]:
Roma Papası Pompeo ilə görüşməkdən imtina etdi
30/09/2020 [21:56]:
DTX erməni təxribatı ilə bağlı əhaliyə müraciət etdi
30/09/2020 [21:28]:
Türkiyənin Ədliyyə naziri Fikrət Məmmədova zəng edib
30/09/2020 [21:24]:
Canı Canana təslim etməyə hazır deyilsənsə, “Mən aşiqəm” demə heç kimə...
30/09/2020 [21:20]:
Döyüşçülərə silah verib qayıdanda müəmmalı şəkildə öldü: Qəbri Ağdamda, baş daşı Bakıda
30/09/2020 [21:15]:
İlham Əliyev: “Bizim əsgərlərimiz xilaskar əsgərlərdir” - FOTO
30/09/2020 [20:32]:
“Ermənistan tərəfinin isə Azərbaycanın sərhədləri daxilində nə işi var ki, onlara qarşı da silah işlədilsin”
30/09/2020 [20:25]:
Gənclər və İdman Nazirliyi ordumuza hərbi maşın hədiyyə etdi - FOTO
30/09/2020 [20:18]:
"Erməni xalqı Azərbaycan prezidentinin təklifi üzərində ciddi düşünməlidir"
30/09/2020 [20:16]:
Qənirə Paşayeva ön cəbhə kəndlərinə bir sıra güzəştlərin edilməsi təklifi ilə çıxış etdi
30/09/2020 [20:07]:
“İşğal olunmuş torpaqlarımızın azad edilməsi uğrunda əks-hücum davam etdirilir”
30/09/2020 [20:03]:
Ordumuzun uğurlu zərbələri İrandan göründü - VİDEO
30/09/2020 [19:49]:
“Avromed” şirkəti Silahlı Qüvvələrinə Yardım Fonduna 1 milyon manat köçürüb
30/09/2020 [19:40]:
Naxçıvanda ön xətdə yerləşən bölmələrdə uğurlu döyüş növbətçiliyi aparılır
30/09/2020 [19:28]:
Düşmən taborunun döyüş bayrağı və sənədləri ələ keçirilib - Müdafiə Nazirliyi
30/09/2020 [19:26]:
Prezident İlham Əliyev Küveyt Əmirinə başsağlığı verib
30/09/2020 [19:21]:
Aİ Şurasının Prezidenti Azərbaycan Prezidentinə zəng edib
30/09/2020 [19:10]:
Düşmənin bu gün saat 17:30-dək məhv edilən döyüş texnikası - SİYAHI
30/09/2020 [19:00]:
Şəmistan Əlizamanlı AzTV-də “Cəbhədən xəbər” verəcək
30/09/2020 [18:57]:
İranım, İranım, qonşu İranım, Sənə nəfəs verir Azərbaycanım
30/09/2020 [18:45]:
İsveç XİN başçısının Azərbaycana səfəri təxirə salınıb
30/09/2020 [18:31]:
Türkiyə MN Ermənistana qarşı Türkiyə təyyarələri və PUA-larından istifadə olunmasına dair iddialara münasibət bildirib
30/09/2020 [18:29]:
Mehriban Əliyeva yaralı hərbçilərlə görüşdə kövrəldi - VİDEO
30/09/2020 [18:23]:
Horadizə top mərmisi atılıb, 1 mülki şəxs həlak olub, 3 nəfər yaralanıb
30/09/2020 [18:20]:
Nazir: "Şagirdlər iki yarımqrupa bölünəndə bir dərsi iki dəfə keçmək müəllimlərin əməkhaqqına təsir göstərməyəcək"
30/09/2020 [18:12]:
Vüqar Rəhimzadə: Savadsız və debil Nikol Paşinyanın tarixi öyrənməyə böyük ehtiyacı vardır
30/09/2020 [18:06]:
Azərbaycan əsgəri döyüşə “Qarabağ” mahnısı oxuyaraq gedir - VİDEO
30/09/2020 [18:05]:
Qənirə Paşayeva bu şəxslərin ödənişli ali təhsildən azad edilməsi ilə bağlı təkliflə çıxış edib
30/09/2020 [18:00]:
Oktyabr ayına olan hava proqnozu
30/09/2020 [17:51]:
XİN-dən Ermənistanın yaydığı əsassız məlumatlara SƏRT REAKSİYA
30/09/2020 [17:49]:
BMT Baş katibinin ermənilərə can yandırmasının  əsl səbəbi bəlli oldu...
30/09/2020 [17:49]:
İlham Əliyev Rusiyanın “Rossiya l” telekanalına müsahibəsində reallıqları böyük auditoriyaya çatdırdı
30/09/2020 [17:35]:
Azərbaycan Əhli-beytindən İrana etiraz..
30/09/2020 [17:30]:
Daha bir əməkdar artist cəbhəyə yola düşüb
30/09/2020 [17:28]:
Bu gün düşmənin daha səkkiz döyüş texnikası məhv edildi - Müdafiə Nazirliyi
Bütün arxiv bir sırada
15/12/2019 [19:45] - Dünya - ( 1167 dəfə baxılıb)

Britaniyalı alim Qarabağdan yazdı: Şizofrenik Ermənistan



“Armenia and Azerbaijan: Anatomy of a Rivalry” ("Ermənistan və Azərbaycan: Rəqabətin anatomiyası") kitabının müəllifi Laurence Broers alimdir.

20 ildən çoxdur ki, Qafqaz üzrə münaqişələri araşdırır. Adıçəkilən kitab Edinburq Universiteti tərəfindən nəşr edilib. Müəllifin bundan əvvəlki kitabı isə Ermənistanda baş vermiş məxməri inqilabla bağlı olub.

ABŞ-a bağlı “Eurasianet.org” saytı həmin kitabla bağlı yazı hazırlayıb. Azərbaycan üçün xüsusi həssaslığa malik olan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin ön plana çıxarıldığı həmin yazını diqqətinizə çatdırırıq.

Peşəkar siyasətçilər üçün nəzərdə tutulmuş sayt Ermənistan və Azərbaycan arasında mövcud olan davamlı rəqabətin səbəblərini açıqlayır. Hər iki tərəfin bu çətin bir rəqabətə sürüklənməyə məhkum olduğunu bildirir.

Məqalədə deyilir ki, 2019-cu ildə nəşr olunmuş bu kitab Karneqi Beynəlxalq Sülh Fondunun təhlilçisi, britaniyalı jurnalist Tomas de Vaalən 2003-cü ildə Nyu Yorkda çap olunmuş “Qara bağ: Ermənistan və Azərbaycan sülh və savaş yollarında” kitabı ilə müqayisə oluna bilər. Jurnalist Tomas de Vaaldan fərqli olaraq Laurence Broers alimdir və bundan doğan yanaşma hər iki kitabda aydın şəkildə hiss olunur.

Buradaca kiçik bir haşiyə çıxaraq qeyd edək ki, Tomas de Vaalın Qarabağ münaqişəsi ilə bağlı yazıları ermənilər tərəfindən xoş qarşılanmır. Azərbaycanda isə ona simpatiya var. Laurence Broerslə bağlı vəziyyət necə olacaq? İndidən nəsə demək çətindir...

Broers iddia edir ki, Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinin Abxaziya və ya Dnestryanı kimi postsovet məkanının mübahisəli əraziləri ilə, İsrail və ərəb dövlətləri arasındakı qarşıdurma və ya Hindistan və Pakistan arasındakı uzun müddət davam edən rəqabətlərlə müqayisə etmək doğru olmazdı. "Döyüşənlər arasında güc balansı, hərbi qüvvələrin miqyası və real dağıdıcı potensialın dayanıqlığı baxımından 1990-cı ildən başlayan Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsi Avrasiyada mövcud olan digər münaqişələrdən ciddi şəkildə fərqlənir", kitabın müəllifi yazır.

Söhbət həm də ondan gedir ki, adətən işğal edən tərəf işğal olunan tərəfdən güclü olur. Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsində isə vəziyyət tam fərqlidir. Dostlarımız da, düşmənlərimiz də etiraf edir ki, Azərbaycanın hərbi gücü Ermənistandan müqayisə olunmaz dərəcədə üstündür. Bu üstünlük iqtisadiyyatda da özünü açıq şəkildə göstərir...

Kitabda deyilir ki, hər iki tərəf "geosiyasi mədəniyyət" baxımından demək olar ki, eyni arqumentlərə söykənir. Dövlət sərhədləri bu iki xalqın "həqiqi" evləri kimi qəbul olunmur. Ermənilər yaşadıqları bölgənin böyük bir hissəsinin tarixən onlara məxsus olduğunu iddia edirlər. Azərbaycan tərəfi isə türk kimliyini qabardır. Hazırda Ermənistan kimi tanınan ərazilərin tarixən onlara məxsus olduğunu vurğulayır. Bu kimi düşüncələr isə Ermənistanla Azərbaycan arasındakı münasibətlərə daha da ziyan vurur. Qarşılıqlı şəkildə bir-birini inkar edən tərəflər digərinə daha az yer buraxmağa çalışır.

Aydındır ki, söhbət “Böyük Ermənistan” və “Böyük Azərbaycan” kimi iddialardan gedir. Kitabda Azərbaycanın İranda türklər yaşayan ərazilərə də iddialı olduğu bildirilir.

Müəllif yazır ki, Ermənistanın əsas arqumenti odur ki, xalqların öz müqəddəratını təyin etmək hüququ var. Azərbaycan isə beynəlxalq səviyyədə tanınan və ərazi bütövlüyü kimi təsbit edilən hüquqa istinad edir... "Nəticədə, Azərbaycanın geosiyasi mədəniyyəti düşməninin şizofreniyasını mənimsəmişdir", deyə Broers yazır.

Qeyd olunur ki, hər iki tərəfdən qaçqın düşənlərin ümumi sayı 1 milyon nəfərdən çoxdur. Əlbəttə, Azərbaycan tərəfi olaraq bu fikirlə razılaşmaq çətindir. İlk baxışda təhlükəsiz görünən bu fikir reallığı, yumşaq desək, əks etdirmir.

Bu münaqişədə xarici amillərin də ciddi rol oynadığı vurğulanır. Ancaq məqalədə bu önəmli məsələnin üstündən sükutla keçilir. Düşünürəm ki, yalnız bu kitabı oxuduqdan sonra müəllifin mövqeyi barədə daha dəqiq məlumat əldə edə bilərdik. Təəssüf ki, hazırda bu imkana malik deyilik. Yalnız resenziya xarakterli məqaləyə əsasən fikir yürütmək zorundayıq.

Müəllif vurğulayır ki, həm Ermənistan, həm də Azərbaycan bu münaqişədən “canını qurtaran” məsələ kimi istifadə edir. Təhlükəsizlik naminə demokratiyaya qurban verilir. Ermənistan və Azərbaycan liderləri rəqiblərin siyasi arenaya çıxmasına mane olmaq üçün Qarabağ münaqişəsindən istifadə edirlər. Di gəl ki, kifayət qədər avtoritar olan rejimlər qarşılıqlı güzəştlərə getməklə problemin çözülməsində avtoritarlıq nümayiş etdirmirlər.

Müəllif daha sonra yazır ki, indi Ermənistanda demokratiyaya həqiqi iddiası olan bir hökumət var. Ancaq “məxməri inqilab”dan sonra iqtidara gələnlər də Qarabağ münaqişəsinin həllində elə bir iradə nümayiş etdirmirlər. Ermənistanda mövcud olan demokratiya da Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həllinə yanaşmada elə bir dəyişikliyə səbəb olmayıb.(Musavat.com)

loading...
"Fransa dövlət başçıları nədən hər zaman ermənipərəst mövqeyi ilə seçilirlər?"
Canı Canana təslim etməyə hazır deyilsənsə, “Mən aşiqəm” demə heç kimə...
Qondarma rejimin rəhbəri əhaliyə yalan vədlər verdi...
"İran Azərbaycana dost, etibarlı tərəfdaş olmaqdan nümayişkaranə şəkildə imtina edib"
Düşmənin hərbi texnikası belə məhv edilib - VİDEO
Aqro İnvest və İstehsalat MMC
N.Tusi adına Klinika

Dünya
Düşmən daha 23 hərbçisinin öldüyünü açıqladı - SİYAHI...
Müsahibə
"Rəcəb Tayyib Ərdoğan da onlara deyəcək ki, tulanızı Azərbaycan ərazilərindən çəkin"
Şou-biznes
Daha bir əməkdar artist cəbhəyə yola düşüb
Cəmiyyət
“Cəbhədən gələn xəbərləri dörd gözlə izləyirəm” - Xalq artisti Əlibaba Məmmədov
Cəmiyyət
““Qan ağlayıram” ki, məni də müharibəyə aparsınlar...” - Qarabağın “Qəmlosu”...

Yazar
Seymur Əliyev
“Azərbaycan Qarabağda beynəlxalq terrorizmə qarşı mübarizə aparır”
İlham İsmayıl
Murovdan Araza qədər – Zəfər sənindir, əsgər!
Seymur Verdizadə
Kişiliyin çatırsa, indi Qarabağa gəl...
Sultan Laçın
"Qətnamələrinin icrasına nail olmadan BMT-ni eşitmək yox!.."
Həftənin ən çox oxunanları
Azərbaycan ordusunun uğurlu əks-hücumu Kəlbəcərdəki qızıl yatağını işlədən Rusiya şirkətini də “vurdu"... 
Azərbaycan ordusunun itkiləri açıqlandı - RƏSMİ
Separatçı rejim ermənilərin Qarabağdan təcili təxliyyəsi  haqda qərar verdi?..- FOTO-SƏNƏD
“Ögey ana” filminin Cəmiləsi: “Həyat yoldaşım qəfildən rəhmətə getdi, iki qızımı...”+FOTOLAR
Ermənilərə daha bir “Harop” zərbəsi – 20 ölü (VİDEO)
“Ordumuzun müzəffər savaşının ən ağır cəbhələrində,  birbaşa səngərdə də  vuruşmağa hazıram…”
“Türkiyənin Suriya və Liviyada Rusiyanın başına gətirdiyini, Azərbaycan Cənubi Qafqazda gətirəcək”
Erməni əsgərləri səngərdə ağlayır: “Bizi tək qoyublar” - VİDEO
Düşmənin yaralıları hədsiz saydadır  – İrəvana daşımağa məcbur oldu!..- FOTOLAR
"Ermənilər 5 rayon təklif edəcək, Kəlbəcər və Laçın dəhlizini isə öz nəzarətlərində saxlayacaqlar"
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247