Xəbər lenti
22/02/2020 [16:53]:
Almaniyada Ümumavropa Qarabağ mitinqi - CANLI
22/02/2020 [16:50]:
Pakistanda Azərbaycanın ərazi bütövlüyü ilə bağlı qətnamə qəbul olundu
22/02/2020 [16:48]:
Prezident onlara fəxri ad verdi - SİYAHI
22/02/2020 [16:47]:
MSK daha 2 məntəqənin nəticələrini etibarsız saydı - YENİLƏNİB
22/02/2020 [16:46]:
İlham Əliyev və Mehriban Əliyeva Vatikanda Müqəddəs Taxt-Tacın dövlət katibi ilə görüşdü
22/02/2020 [16:45]:
Əli Əsədov yeni qərar imzalayıb
22/02/2020 [16:35]:
İlham Əliyev və Mehriban Əliyeva Vatikanda Papa Fransisk ilə görüşdü
22/02/2020 [16:12]:
Tutulan sabiq icra başçısının eşşək ferması üzə çıxdı - FOTOLAR
22/02/2020 [15:59]:
Azərbaycanlıların Berlin yürüşü Türkiyə mətbuatında - VİDEO
22/02/2020 [15:45]:
Sevda Namiq Qaraçuxurludan danışıb etiraf etdi: “Onun yaradıcılığını sevirəm” -VİDEO
22/02/2020 [15:38]:
Türkiyə Suriya ilə sərhədə ağır silah yerləşdirdi
22/02/2020 [15:25]:
Rayon başçısı  koronavirusa yoluxdu...
22/02/2020 [15:19]:
“Nadiri də, Manafı da məhkəməyə verib cəzalandırmaq lazımdır...”- Ekspert...
22/02/2020 [15:09]:
Azərbaycan İranla sərhəddə nəzarəti gücləndirdi
22/02/2020 [15:06]:
Xırdalanda yeni bina tikintisi narazılıq yaradır - VİDEO
22/02/2020 [14:55]:
İranda 28 nəfər koronavirusa yoluxub - Nazirlik
22/02/2020 [14:46]:
73 seçki məntəqəsinin nəticələri ləğv edildi - SİYAHI
22/02/2020 [14:28]:
Nərminin valideynləri Bakıda: Baş Prokurorluq belə məlumatların yayılmasına qarşıdı
22/02/2020 [14:26]:
Baş nazir yeni açılan xəstəxanaya Ərdoğanın adını verdi- FOTOLAR
22/02/2020 [14:25]:
“Bunlar axmaq-axmaq adamlardı, axşama kimi müğənnilərin səhifəsində yatırlar ki, bir şey tapsınlar...”
22/02/2020 [14:22]:
“Ermənilər bir əsrdə üç dəfə qətliama məruz qalıb”: Faciələrimiz erməni tarixi adı ilə təbliğ edilir...
22/02/2020 [14:21]:
Şəhidimizin dəfn mərasimi başladı - FOTOLAR
22/02/2020 [14:08]:
Lerikdə avtomobil dərəyə aşdı, ata və 2 yaşlı oğlu öldü - YENİLƏNİB
22/02/2020 [14:04]:
Türkiyədə daha bir zəlzələ oldu
22/02/2020 [13:43]:
Azərbaycanda ananın meyiti su quyusunda, körpəninki evdə tapıldı - FOTO
22/02/2020 [13:38]:
Bu kənddə on ildir oğlan uşağı doğulmur-Səbəbini heç kim bilmir - FOTOLAR
22/02/2020 [13:35]:
“Paşinyan Qarabağa səfər etməklə tənqidlərdən yayınmağı, o cümlədən...”
22/02/2020 [13:29]:
Hakan Şükürdən 9 il sonra etiraflar - “Peşmanam...” + Video
22/02/2020 [13:26]:
Qış vaxtı yaz havası - Sabah 18 dərəcə isti olacaq
22/02/2020 [13:24]:
İranda bələdiyyə sədrinə koronavirus diaqnozu qoyuldu
22/02/2020 [13:07]:
Lerikdə avtomobil dərəyə aşıb, biri azyaşlı olmaqla 2 nəfər ölüb
22/02/2020 [12:53]:
"Təhsil Nazirliyi Neftçalada bütün məktəb direktorlarını ƏM-nin 70-ç bəndi ilə işdən azad etməlidir"
22/02/2020 [12:49]:
"Ərdoğanın oynadığı kimi böyük oynamalıyıq: Əks təqdirdə itirəcəyik!”
22/02/2020 [12:46]:
Münhenin ƏKS-SƏDASI: Qarabağla bağlı erməni və azərbaycanlı tarixçilərin debatı mümkündürmü...
22/02/2020 [12:45]:
Məzahir Pənahovu kim əvəz edəcək? - Ad açıqlandı
22/02/2020 [12:44]:
İcra başçısı aksiya keçirən əhali ilə görüşdü: "İnqilab edirsiniz..." (VİDEO)
22/02/2020 [12:39]:
Əməkdar artist ağır durumda: "Məni bu həddə çatdıran..."
22/02/2020 [12:39]:
İndoneziyanın Azərbaycandakı səfiri Mingəçevir Dövlət Universitetində olub
22/02/2020 [12:38]:
"Heç bir müğənniyə göndərilməyəcək, bunu Damlaya qadağan etmişəm...”
22/02/2020 [12:29]:
Azərbaycan 8,4 milyon dollarlıq polietilen ixrac edib
22/02/2020 [12:29]:
Qandallanan icra başçısının bacısı general imiş...
22/02/2020 [12:28]:
Bakıda nəfəs borusunda dərman qalan 3 yaşlı uşaq ölüb
22/02/2020 [12:27]:
Koronavirusun karantin müddəti uzadılır
22/02/2020 [12:26]:
Naxçıvan Ali Məclisinə yeni sədr seçiləcək
22/02/2020 [12:23]:
Vasif Talıbov onu Ali Məclisin Aparat rəhbəri TƏYİN ETDİ
22/02/2020 [12:22]:
Xalq artisti elə görüntüsünü yaydı ki... - FOTO
22/02/2020 [12:20]:
Tofiq Zülfüqarovun iştirakçısı olduğu yol qəzası ilə bağlı sürücüyə bəraət verilib
22/02/2020 [12:18]:
Yeniyetmə 11 yaşlı uşağı diri-diri basdırdı
22/02/2020 [12:18]:
14 yaşlı qız atası ilə yaşayan qadını bıçaqladı
22/02/2020 [12:16]:
Paşinyan Azərbaycana gəldi: Bağlı qapılar arxasında iclas başladı
22/02/2020 [12:14]:
Səudiyyə Ərəbistanı və Küveytdən İranla bağlı qadağa
22/02/2020 [12:10]:
Cazibədar məşqçi bayraqlı çimərlik geyimində - FOTOLAR
22/02/2020 [12:05]:
Qazaxıstanda atışma: Beş nəfər ağır yaralanıb
22/02/2020 [12:02]:
Bakıda nəfəs borusunda dərman qalan 3 yaşlı uşaq ölüb
22/02/2020 [12:00]:
“Uşaqlarıma tapşırmışam ki, 80 yaşımda namizədliyimi irəli sürmək istədiyimi görsəniz..."
22/02/2020 [11:50]:
Dostlarını da, düşmənlərini də haqlı çıxaran general...
22/02/2020 [11:37]:
Hava limanında nəzarət gücləndirilib: Koronovirusa nəzarətçi heyətin sayı artırılıb
22/02/2020 [11:36]:
Fransalı alim: “Xəzər dənizinin səviyyəsi 2 metr azalıb, daha da azalacaq”
22/02/2020 [11:36]:
"Sözümüz Akademiyanın və digər əlaqədar qurumların rəhbərlərinədir" - Professor iradı...
22/02/2020 [11:34]:
MSK parlament seçkiləri ilə bağlı yekun qərar verəcək
22/02/2020 [10:58]:
David Tonoyan Hərbi Polis İdarəsinin bir neçə rəhbərini işdən çıxardı- SƏBƏB...
22/02/2020 [10:56]:
“Hamı Qarabağ, “Qarabağ Azərbaycandır!” - Azərbaycanlılar bu gün Berlində toplanır
22/02/2020 [10:54]:
Pamela Andersonun 12 günlük keçmiş əri yenidən nişanlanıb
22/02/2020 [10:50]:
Səudiyyə Ərəbistanı və Küveytdən İranla bağlı qadağa
22/02/2020 [10:40]:
İtaliyada koronavirus səbəbiylə ilk ölüm qeydə alındı - Baş nazir xalqa müraciət etdi...
22/02/2020 [10:35]:
Qazaxıstanlı yazıçının romanı Bakıda çapdan çıxdı
22/02/2020 [10:29]:
MTRŞ Manaf Ağayevə görə ATV-yə xəbərdarlıq etdi
22/02/2020 [10:27]:
"Jaləyə təcavüz edən Azadə Kərimova seçki məntəqəsinə xüsusi təyinatla gətirilib"
22/02/2020 [10:27]:
Tutulan icra başçısını hansı cəza gözləyir?
22/02/2020 [10:24]:
Tanınmış iqtisadçının qızının döyülməsi məsələsi böyüdü
22/02/2020 [10:21]:
On aylıq uşaq saçları ilə hər kəsi heyrətləndirib - FOTO
22/02/2020 [10:17]:
Tutulan icra başçısını hansı cəza gözləyir?
22/02/2020 [10:10]:
MSK parlament seçkiləri ilə bağlı yekun qərar verəcək
22/02/2020 [10:08]:
Cəbhədə gərginlik artıb - atəş kəsmir
22/02/2020 [10:06]:
Keçmiş ər-arvad seçkilərdə rəqib olacaq
22/02/2020 [10:02]:
Politoloqlar: “Bakı danışıqları dayandırıb hərbi əməliyyatlara başlamalıdır”
22/02/2020 [10:01]:
“Azəriqaz” yeni şəffaf sayğac qutuları quraşdıracaq
22/02/2020 [10:00]:
Elxan Şahinoğlu: “NATO ölkəsi Türkiyədən müasir silahlar ala bilərik”
22/02/2020 [10:00]:
Qondarma rejimin xaricdəki ofisləri bağlana bilər? - Rəsmi Bakıdan CAVAB
22/02/2020 [09:57]:
Gürcüstanda İran vətəndaşları koronavirusa görə xəstəxanaya yerləşdirildi
Bütün arxiv bir sırada
27/12/2019 [08:02] - Cəmiyyət - ( 969 dəfə baxılıb)

Bir şəklin tarixçəsi...



Evimizin mənə ən məhrəm əşyası nənəmin Nikolaydanqalma şifoneriydi. Şifoner deməzdin, deyərdin bəs, muzey hücrəsidi, sehrli aləmdi. Köhnə pal-paltarları, qədim şey-şüyləri orda saxlayardıq.

Şifonerdə eşələnməkdən xoşum gəlirdi. Nələr yox idi: nənəmgilin 1920-30-cu illər iri Tiflis şəkilləri, babamın hər iki qapağının içinə o dövr model qızların yarıçılpaq fotoları keçirilmiş gümüş portsiqarı, sümük müştüyü, qədim düymələr, gümüş piləklər, anamın gəlinlik paltarı, şpilkadaban ayaqqabısı, atamın cavanlıqda geyindiyi “Makintoş” plaşı, aşağı siyirmədəki qara çemodanda üst-üstə yığılmış ilk sovet “zayom”ları, “Mockviç-400” avtomobilinin, “Temp-22” televizorunun, cürbəcür cihazların sənədləri, qırx ilin xəstəlik kağızları, analiz cavabları, atamgilin toy dəvətnamələri, anamın cehiz gətirdiyi əşyaların siyahısınadək daha nələr, nələr.

Bizə qonaq gələnlərin uşaqlarıyla gizlənqaç oynayanda burda gizlənərdim, tapan olmazdı.

Zindan kimi ağırıydı, yerindən dəbərdə bilməzdin. Elə bil, taxtadan yox, dəmirdəniydi. Ona görəydi yəqin, gözümü açandan harda görmüşdümsə, şəhərimiz işğal olanadək də elə orada qaldı.

Ağdamın başını işğal təhlükəsi alanda evdən ilk çıxardığımız ailə arxivi, albomlar, bir də anamın nişan üzüyü sayaq bir-iki qır-qızılı oldu. Köhnə şəkillərin saxlandığı qalın ailə albomumuz şifonerin üst gözündə saxlanırdı. Onu evin ən qiymətli əşyası kimi köhnə bir odeyala büküb götürdük.

Tale küləyi dinc dövrün adamlarına sərin meh kimi əsər. Müharibə adamının gördüyü isə tale fırtınasıdır!

O fırtınanın uçurub əldən apardıqları çox oldu, məndə qalanlardan biri haqda – özümlə körpəlik xatirəsi kimi Ağdamdan Bakıya, Bakıdakı köçhaköçlərdə neçə ünvana daşıdığım bir şəkildən danışmaq istəyirəm sizə. İndi İsveçdə göz qabağında saxladığım bir fotodan.

İntim söhbəti məhrəm adamlara danışarlar. Oxucu da yazı-pozu adamın məhrəmidir. Sizə deməyib, kimlə bölüşəcəm ki.

Bu fotonun sovet vaxtı Ağdamda nəşr olunan “Lenin yolu” qəzetində çıxdığını anam danışmışdı bizə. Amma hansı səbəbdən dərc olunduğunu deməmişdi. Onu bu yay bizə qonaq gələn dayım danışdı. Çərçivəyə salıb yazı masamın üstünə qoyduğum bu fotonu görəndə üzünə qəribə bir təbəssüm qondu.

O vaxt dayım on iki-on üç yaşlarında imiş.

***

Bazar günləri Qarabağın dörd bir tərəfindən camaat Ağdama axışardı. Kimi satmağa nəsə gətirər, kimi başqa yerlərdə tapmadığını burada axtarardı. Bir sözlə, təkcə bazar yox, bütün şəhər qaynaşardı.

Anam Bakıda Sovet Ticarəti Texnikumunu bitirib el dilində “Qorpo” deyilən ticarət idarəsində işə başlayacaqdı. Hələlik məscidin yanındakı sıra dükanlarından birində – Tavad xalanın parça mağazasında işləyirdi.

Qələbəlik günlərdən biriymiş. Tavad xalanın da dükanı alıcılarla doluymuş. Anam da hər alıcının istəyinə uyğun parçalardan biçib kəsirmiş. Birdən gözü piştaxtanın üstündəki parça topların arasında bir düyünçəyə sataşır. Kimsə unudubmuş. Anam düyünçəni açır, dəsmala bükülmüş pulları sayır, sonra piştaxtanın altına qoyur. O dövr üçün (dayımın dediyinə görə hadisə 1960-cı illərin ortalarında olub) xeyli böyük məbləğ imiş – 769 manat.

Axşama doğru yaşlı bir kimi hövlnak dükana girir. Təlaşdan səsi titrəyə-titrəyə:

– Bala, səhər səndən xeyli parça aldım, qəstumluq “kişi atrezi”, gəlinlik neçə parça. Pul düyünçəmi itirmişəm, bəlkə burda qalıb?

– Nə rəngdəydi dəsmalın, dayı, nə qədər pul vardı içində?

– Uşağın toyudu, iki dana, beş qoyun gətirmişdim satdığa. Satdım, toya bəzi şey-şüy aldım, hardasa bir yeddi yüs əlli manat qalardı.

Bundan sonra pul yiyəsinin bu nurani kişi olmasına şübhə eləməyən anam çıxarıb pulu qaytarır. Sevincdən az qala gözü yaşaran kişi nə illah eləsə də, anam onun verdiyi “şirinliyi” götürmür. Kişi alqış eləyə-eləyə gedir.

İki gün keçir. Dükana “Lenin yolu” qəzetinin müxbirləri gəlib, anamı soraqlayırlar. Sən demə, pulunu tapan kişi tənbəllik eləməz, səhəri gün şəhərə qayıdıb birbaş qəzetə gedər, hadisəni redaktora danışar. Redaktor da sovet ticarətində dürüstlük nümunəsi kimi müxbirlərə anamdan bir oçerk yazmağı tapşırar.

***

Bilirəm, balaların gözündə bütün analar mələk kimidilər. Mənim də gözümdə anam elədir.

Qış səhəri yenə obaşdan durmuşam, evdə hamı yatıb, bircə anam oyaqdı.

Bir gözüm çərçivədən mənə baxan anamda, o biri kompüterin monitorunda – bu yazını qaralayıram. Qəribədi, bu sabah anamı uzun illər gördüyüm üzündən çox məndən əvvəlki, fotolardakı qız vaxtının simasıyla xatırlayıram. Elə bilirəm, onu tələbəliyindən, gəncliyindən tanıyıram. Sanki əlindən tutub atamla tanış olmağa da mən aparmışam. Səhər-səhər ağla gələnə bax…

Anam çoxdan o biri dünyaya köçüb. Bir dəfə yazmışdım ki, analar ölmürlər, yan otağa uşaqlarına yer açmağa keçirlər. Döşək salıb balalarının yorğun-ağrın gəlişini gözləyirlər. Bilirsiniz, cənnət dini kitabların təsvir elədiyi kimi deyil! Nə bilim, “bakirə hurilər”, “şərab çayları”. O kitabları kişilər yazıblar, şirnikləndirici təsvirlərlə. Mənim təsəvvürümdə cənnət ana qucağıdır! Analar o dünyada huri-mələk surətində balaları qoynuna almağa, bu dünyanın ağrı-acısını çıxarmağa, ovutmağa hazır dururlar.

Köçmək hələ ayrılmaq deyil. Analar köçsələr də, balalardan ayrılmırlar. Bax, bu sabah da mənimlədir!

Analar hər üç dünyada balalarıyla qalan tək varlıqdılar!

***

80 yaşını təbrik edirəm, ana! Hər gün gözümün önündə parça biçən qadın! Sevgilərimin ən böyüyü!

Bu şaxtalı qış səhəri ilıq Novruz sabahı kimi açılır – Sənlə açılır deyə!

Vahid Qazi

Helsinqborq, İsveç

Dekabr, 2019

"Sözümüz Akademiyanın və digər əlaqədar qurumların rəhbərlərinədir" - Professor iradı...
"Onların yardımından imtina etdik, yalnız 2-3 nəfər siyasətçi gəlib atamla maraqlanıb" - VİDEO
Türkiyədə “Xocalı həftəsi” çərçivəsində silsilə tədbirlər keçiriləcək - FOTOLAR
Çinli elm adamından qorxuducu koronavirus xəbərdarlığı - QALICI OLA BİLƏR...
Abort olunmağı istənən daun sindromlu qız model oldu - MARAQLI...+ FOTOLAR
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika

Cəmiyyət
Baş nazir yeni açılan xəstəxanaya Ərdoğanın adını verdi- FOTOLAR
Dünya
Bu kənddə on ildir oğlan uşağı doğulmur-Səbəbini heç kim bilmir - FOTOLAR
Cəmiyyət
Qandallanan icra başçısının bacısı general imiş...
Dünya
David Tonoyan Hərbi Polis İdarəsinin bir neçə rəhbərini işdən çıxardı- SƏBƏB...
Gündəm
“Türk ordusu güclüdür, lakin Ankaranın müharibə üçün pulu yoxdur” – Kreml təsəlli axtarışında...
Yazar
Seymur Əliyev
Dostlarını da, düşmənlərini də haqlı çıxaran general...
İlham İsmayıl
Növbədənkənar məğlubiyyət...
Sultan Laçın
“Qarabağ leksikonumuzdan “münaqişə” və “müzakirə” sözlərini çoxdan çıxarmalıydıq!..”
Seymur Verdizadə
Ana-bacı söyüşləri havada uçuşur...
Həftənin ən çox oxunanları
“Türkiyə ilə oynamaq yanlış idi” – “Bütün rus diplomatlarını qovun!”
İcra hakimiyyəti başçıları "Qara siyahı"ya düşən rayonlar: PA rəsmisi açıqladı...
Viaqranı qadına içirdikdə nə baş verir? - Uroloqdan fəsadlarla bağlı xəbərdarlıq...
DTX-dən şok əməliyyat: Azərbaycanda icra başçısı rüşvət alarkən tutuldu - FOTO
Qorbaçovun tarixi müraciəti: Qarabağ Azərbaycanındır! – Video
İran islam inqilabı rəhbərinin xəstəxanada ölüm anını göstərən nadir kadrlar... - VİDEO
"Torpaqlar qaytarılır, Bakı ilə razılıq var" - Tarasov
“Suriyanın Qabbar Sinqxi”nin ölüm xofu: Türklər gəldi, ruslar “əkildi”
“Məni “küftəbaş” adlandıran aktrisa özü “xaş”dı, hansısa inəyin ayağıdı...”- Əməkdar artist əsəbiləşdi...
“Hamı bizim məhvimizi istəyir: İlk addımı yenə də çeçenlər və inquşlar atacaq”
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247