Xəbər lenti
30/03/2020 [21:01]:
"Koronavirusa yoluxmanın sürəti sağalmanı dəfələrlə üstələyir"
30/03/2020 [20:59]:
İnsanlar yalnız yaxın market və apteklərə gedə bilər - Nazirlər Kabineti
30/03/2020 [20:57]:
Nazirlər Kabinetindən evdən çıxması yasaqlanan aşağı təminatlı vətəndaşlara bağlı AÇIQLAMA
30/03/2020 [20:54]:
Azərbaycan XİN Səudiyyə Ərəbistanında törədilən terror aktlarını pisləyib
30/03/2020 [20:52]:
Yasamalda yaşayan 8 km. bazarına gedə bilməz - Nazirlər Kabineti
30/03/2020 [20:48]:
Daxili Qoşunlar Sumqayıtda karantin rejiminə belə nəzarət edir - FOTO/VİDEO
30/03/2020 [20:37]:
Bakıda nəqliyyat vasitələrinin hərəkətinə məhdudiyyət qoyula bilər
30/03/2020 [20:35]:
Azərbaycanda insanlara yalnız bu hallarda evdən çıxmağa icazə verildi - RƏSMİ
30/03/2020 [20:20]:
Azərbaycanda vətəndaşlara evdən çıxmaq qadağan olundu - RƏSMİ
30/03/2020 [20:18]:
Azərbaycan və türkiyəli tarzəndən “evdə qal” çağırışına “musiqili dəstək” - FOTO+VIDEO
30/03/2020 [20:18]:
Netanyahu karantinə alınıb
30/03/2020 [20:16]:
UEFA prezidentindən bioloji bomba açıqlaması
30/03/2020 [19:49]:
Evdə qalan valideynlər “dəhşətli” görüntülər paylaşırlar - FOTOLAR
30/03/2020 [19:33]:
Moskvada özünütəcrid rejimi aprelin 14-ə kimi davam edəcək
30/03/2020 [19:24]:
Ermənilərin “Böyük Ermənistan” yaratmaq planları necə pozuldu?
30/03/2020 [19:17]:
Koronovirusu dərmansız sağaldan Azərbaycanlı həkim ortaya rəsmi sənəd qoydu
30/03/2020 [19:14]:
Azərbaycanda ərazilərin dezinfeksiya edilməsi üçün dron hazırlandı
30/03/2020 [18:59]:
Daxili yoluxma hallarının qarşısını almaqda çətinlik çəkirik - Səhiyyə Nazirliyi
30/03/2020 [18:49]:
Tailand kralı karantində: 20 qadından ibarət hərəmxanası ilə Alp dağlarında
30/03/2020 [18:47]:
Rusiya neftinin 1 bareli 16 dollara satılır
30/03/2020 [18:38]:
Ermənistan deputatları Azərbaycanda  “seçki” keçirməyə gəldi...
30/03/2020 [18:23]:
Brent bu axşam, ya sabah 20 dollar də ola bilər, ondan ucuz da...
30/03/2020 [18:23]:
Daxili Qoşunların hərbçiləri Bakı küçələrindədir - VİDEO
30/03/2020 [18:19]:
"Bir çox ölkələrdə Azərbaycanın atdığı addımlar hələ təzəlikcə atılır" - Tofiq Zülfüqarov
30/03/2020 [18:08]:
Fatih Terim koronavirusdan sağaldı – Evə buraxıldı
30/03/2020 [18:06]:
Koronavirusla bağlı regionlarda son durum... - Gəncə, Şəki, Şirvan, Qəbələ...
30/03/2020 [18:05]:
“İşğal edilmiş ərazilərdə keçirilən qondarma “seçkilər” siyasi tamaşadır” - BMTM
30/03/2020 [18:02]:
"Ermənilər insanları iyrəndirəcək dərəcədə addımlar atırlar" - POLİTOLOQ: Türk birliyinin yaranmasına ehtiyac var
30/03/2020 [18:02]:
Ukraynadakı soydaşlarımızın zəruri ehtiyacları təmin olunub - FOTO
30/03/2020 [17:59]:
Azərbaycan Prezidenti “Fövqəladə vəziyyət haqqında” Fərmanda dəyişiklik edib
30/03/2020 [17:45]:
"Millətimizin yaşadığı bu acı tarixi ona görə dövlət səviyyəsində qeyd etməliyik ki..."
30/03/2020 [17:36]:
Nədənsə deputatlar köçkünlərin üzləşdiyi aqibətdən narahat görünmürlər...
30/03/2020 [17:35]:
Belə karantin görülmədi - 20 qadınla birgə otel bağlatdırdı...
30/03/2020 [17:32]:
“Ağzında bir dişi var, mənə elçi düşüb” - VİDEO
30/03/2020 [17:25]:
Gürcüstanın bütün ərazisində karantin elan olundu
30/03/2020 [17:23]:
Tramp bu gün Putinə zəng edəcəyini AÇIQLADI
30/03/2020 [17:23]:
“Bəzi ərzaq məhsullarının qiyməti dondurulmalıdır” – Millət vəkilindən təklif!
30/03/2020 [17:21]:
Metro stansiyalarının girişində sərnişinlərin hərəkəti bir qədər də məhdudlaşdırılıb
30/03/2020 [17:18]:
Koronavirusa görə oğlunu qucaqlaya bilməyən həkimin duyğusal anları - VİDEO
30/03/2020 [17:15]:
Azərbaycanda koronavirusdan daha 11 nəfər sağaldı - RƏSMİ
30/03/2020 [17:11]:
Avropa Komissiyası Azərbaycana vəsait ayırır - koronavirusa görə
30/03/2020 [17:06]:
İndiyədək koronavirusla bağlı 30 minə yaxın test aparılıb, 4085 nəfər karantindədir
30/03/2020 [17:05]:
Koronavirus səbəbi ilə nəhəng xəstəxana erkən xidmətə başladı - MARAQLI... + VİDEO
30/03/2020 [17:05]:
Azərbaycanda indiyədək 273 nəfər koronavirusa yoluxub, onlardan 26-sı sağalıb, 4-ü ölüb
30/03/2020 [16:37]:
Azərbaycanda prokurorlara yeni səlahiyyətlər verildi
30/03/2020 [16:35]:
Koronavirusa görə Daxili Qoşunlar Bakı küçələrinə çıxarıldı - RƏSMİ AÇIQLAMA
30/03/2020 [16:20]:
Fatih Terim koronavirusa qalib gəldi
30/03/2020 [16:16]:
Vaksin hazırlanana qədər koronavirusa qalib gəlməyin yolu açıqlandı
30/03/2020 [16:12]:
“Həqiqi hərbi xidmətə çağırış müddətinin uzadılması indiki vəziyyətdə ən doğru qərardır”
30/03/2020 [16:06]:
Demet Akalın səhiyyə nazirinə müraciət etdi: "Övladım hər gecə ağlayır ki..."
30/03/2020 [15:46]:
"Təəssüf ki, yenə də ermənilərin nazı ilə oynayırlar” - Türkiyə məhz bu il münaqişənin həll edilməsini hədəfləyir
30/03/2020 [15:43]:
Koronavirus dəhşəti çinliləri ağıllandırmadı - Heyvan bazarları yenidən açıldı...
30/03/2020 [15:42]:
"Ona iradımı bildirib dedim ki, səni bura işə qoyan da, sən də qələt edirsən..."
30/03/2020 [15:34]:
Üç günlük körpədə koronavirus aşkar edildi -İranda...
30/03/2020 [15:23]:
Səhiyyə Nazirliyi spirtlə bağlı əhaliyə XƏBƏRDARLIQ ETDİ
30/03/2020 [15:12]:
"İnterneti olmayan tələbələrlə bağlı addım atılacaq" - Cəsarət Valehov
30/03/2020 [14:59]:
Yeni koronavirus yarasalardan insanlara necə keçdi?
30/03/2020 [14:54]:
11-ci siniflərin may ayındakı blok imtahanı təxirə salınacaq? -RƏSMİ
30/03/2020 [14:52]:
Rezidentlər üçün də sınaq imtahanı pulsuz oldu
30/03/2020 [14:51]:
Dövlət qulluğu üzrə onlayn sınaq imtahanları iyul ayınadək ödənişsiz olacaq
30/03/2020 [14:50]:
Universitet tələbələri bu üsulla dərs keçəcəklər -Ekspert aydınlıq gətirdi
30/03/2020 [14:47]:
Uhan qəhrəmanı ilə göz yaşlarıyla vidalaşdı - Biz də birlikdə güclüyük! - VİDEO
30/03/2020 [14:36]:
Türkiyədən çağırış: “Dağlıq Qarabağda keçiriləcək seçkiləri boykot edin!”
30/03/2020 [14:32]:
Ermənilər torpağımızda abadlıq işlərini davam etdirir -  Sabah da yeni “prezident” seçəcəklər...
30/03/2020 [14:27]:
Gəncəyə giriş-çıxışa belə nəzarət edilir - FOTO
30/03/2020 [14:22]:
Təxliyyə olunanlar karantindən imtina edib, hava limanından qaçmağa çalışdılar
30/03/2020 [14:18]:
Ermənistanda koronavirusa yoluxanların sayı sürətlə artır
30/03/2020 [14:09]:
Minlərlə tələbəni oxudan, yüzlərlə imkansıza ev alan, yanına gələn hər kəsi işlə təmin edən...
30/03/2020 [14:06]:
Bayrağımız Cıdır düzündəki ən hündür yüksəkliyə sancalan gün o rütbələrin halallığı da verilər...
30/03/2020 [14:04]:
Qüdrət Həsənquliyev: “Parlament də bu məsuliyyətin altına girməlidir”
30/03/2020 [13:57]:
Rəşad Sadıqov 50 min manat… - İdman camiəsi də yardıma başladı
30/03/2020 [13:34]:
“Ev təsərrüfatlarına adambaşı yardım verilməlidir” – Sabit Bağırov hökuməti ləngiməməyə çağırdı
30/03/2020 [13:31]:
Neft 17 ilin ən aşaği səviyyəsinə düşüb – ABŞ-ın trilyonluq “xilas paketi” işə yaramaya bilər
30/03/2020 [13:29]:
“Nəvəmə “Doğrul” adını qoymaq istədim, imkan vermədilər” - Deputat
30/03/2020 [13:23]:
Orta əsrlərdə bütün dünyanı heyrətə gətirən Azərbaycan tibb elmi - ARAŞDIRMA
30/03/2020 [13:22]:
"Yaranmış tarixi fürsətdən o ölkələr istifadə edir ki, strateji plan, dərin dövlətçilik düşüncəsi olsun"
30/03/2020 [13:20]:
Bu imtahanlar ödənişsiz keçiriləcək -SİYAHI
30/03/2020 [13:08]:
Arif Rəhimov: “Bakıda “Formula-1”in yeni tarixi üçün məktəbləri nəzərə almalıyıq”
30/03/2020 [13:05]:
“Dərs vaxtı”nın “Peşə təhsili” üzrə buraxılışının 30 mart cədvəli -FOTO
30/03/2020 [13:03]:
Nazirlər Kabineti və Təhsil Nazirliyinin online dərslərlə bağlı qərarı yoxdur, amma universitetlər... - Ekspertdən irad
Bütün arxiv bir sırada
21/02/2020 [18:32] - Cəmiyyət - ( 2410 dəfə baxılıb)

“Boloniya prosesinə qoşulmaq - sistemi olduğu kimi kopyalamaq demək deyil...”



Bu sistemə ehkam kimi baxmaq olmaz, o ayrılıqda götürülən hər bir ölkə üçün etalon sayıla bilməz.

Təhsilin statistikası ilə az-çox maraqlananlar, bu və ya digər səviyyədə bilməmiş deyillər ki, ümumiyyətlə, boloniya sisteminə gedən yol 1998-ci il mayın 25-də Fransada Paris Universitetinin 800 illiyinə həsr olunan konfransda 4 ölkə Almaniya, İtaliya, Böyük Britaniya və Fransa təhsil nazirləri tərəfindən Sarbona Bəyənnaməsinin qəbulundan sonra başlandı.

Daha sonra 1999-cu ildə Avropanın 29-dan çox ölkəsinin təhsil nazirləri İtaliyaya yığışaraq Boloniya Bəyannaməsini qəbul etdi. Hazırda bu prosesə 45 ölkə qoşulub. Sənəddə iki pilləli təhsil, təhsilin keyfyyətinin gücləndirilməsi, kredit sisteminin tətbiqi, diplomların qarşılıqlı tanınması və digər müddəalar öz əksini tapıb. 2001-ci ildən ölkəmizin Avropa Şurasına üzv olması Azərbaycanın Avropa məkanına inteqrasiyasını daha da sürətləndirdi, o cümlədən Azərbaycan ölkə təhsilimizin avropa təhsil məkanında gedən proseslərə inteqrasiya olunması məsələsini müəyyənləşdirdi.

Onu da xatırlatmaq yerinə düşər ki, ölkədə bu sistemə qoşulmaq üçün ilk addımlar 2004-cü ildə atıldı. Həmin ildə Avropa Şurasının Baş Direktorluğunun təşəbbüsü ilə Strasburq şəhərində Qafqaz ölkələrinin təhsil nazirlərinin konfransı keçirildi və həmin tədbirdə xüsusi bəyannamə qəbul olundu. Həmin bəyənnaməyə əsasən, 2004-cü ildə Azərbaycanda boloniya sisteminə qoşulmaq məqsədilə Təhsil Nazirliyi tərəfindən hesabat hazırlanaraq Avropa Komissiyasına təqdim edildi.

Nəticə olaraq 2005-ci il mayın 19-da Norveçin Berqen şəhərində keçirilən konfransda təhsil naziri M. Mərdanov boloniya prosesinə qoşulmaqla bağlı rəsmi sənəd imzaladı. Bu sənəddən sonra Azərbaycan boloniya prosesinə qoşuldu. Beləliklə də ölkəmiz boloniya sisteminə qoşulmaqla ölkədə təhsilin keyfiyyətinin daha artmasını təmin etmək, təhsilimizin avropa ölkələrinin təhsilinə uyğunlaşdırmaq kimi bir sıra öhdəlikləri öz üzərinə götürdü.

Boloniya sisteminin şübhəsiz ki, müəyyən üstünlükləri var. Məsələn daha opreativ, muasir biliklər almaq, eyni zamanda təlimin, tədrisin keyfiyyətini yaxşılaşdırmaq və digər baxımdan bu sistemin geniş imkanlar açdığını görmək mümkündür. Sistemin o cümlədən bir neçə pillələləri də var ki, bura diplomların tanınması, tələbələrin bir universitetdən digərinə problemsiz köçürülməsi və digərləri daxildir.

Boloniya prosesinin digər əsas tələblərindən biri ali təhsildə kredit sisteminin tətbiqi idi. Bu sistem iki əsas funksiyanı özündə birləşdirirdi. Bura tələbələrin öz mobilliyini təmin etmək, və təhsilalma trayektoriyasını müstəqil müəyyənləşdirmək imkanları daxil idi. Bu sistemin əsas vəzifələrinin yerinə yetirmək üçün ölkədə "Ali təhsil müəsisələrində kredit sistemləri ilə tədrisin təşkili barədə nümunəvi əsasnamə" hazırlanıb təsdiq olundu.

Boloniya sistemi ixtisas seçilməsi, dərinləşdirilən biliklərin verilməsi baxımından da üstünlüklərə malikdir. Yəni, bu sistem məzunlar üçün dünyanın hər yerində təhsil almaq və ya işləmək üçün əlavə şərait yarada, ölkədən kənar təhsil alıb, işləmək istədikdə əvvəllər qarşılaşdığı problemlərlə qarşılaşmamaq kimi imkanlar aça bilər və s.

Bütün bunlarla yanaşı Boloniya sistemi bir sıra nöqsanlardan və ziddiyətlərdən də xali olmayıb, onun şərtləri heç də bütün üzv ölkələr tərəfindən birmənalı qarşılanmır. Belə ki, Təşkilat komitəsi tərəfindən qəbul edilmiş Əsasnaməyə əsasən sistemin yaradılmasında məqsəd Avropada ortaq təhsil məkanı yaratmaqdır. Boloniya bəyannaməsinə üzv dövlətlərin hamısı üçün tətbiqi zəruri olan prinsiplərin həyata keçirilməsini nəzərdə tutulur. Digər maddədə isə deyilir ki, Boloniya prosesinin Rəyasət heyəti kiməsə zor tətbiq etmir, sadəcə müəyyən tövsiyələr verir.

Boloniya prosesinin şərtləri tövsiyə xarakteri daşıdığından, məsələn, bakalavriatı və magistraturanı başa vurmaq müddətləri, qayiblərin nəzərə alınıb-alınmaması, kreditlərin sayı, yay imtahanlarının təşkili, ödənişli kreditlərin tətbiqi və s. məsələlərdə bu prosesin şərtlərinə əməl olunması istiqamətində istər-istəməz müəyyən kənarçıxmalara yol verilir, dünyanın ayrı-ayrı ölkələrində problemə fərqli yanaşma tətbiq edilir. Hansısa ölkə ilkin bazaya - attestata önəm verir, digər ölkə dil bilgiləri ilə yanaşı, ixtisas biliklərinin də yoxlanılması üçün əlavə imtahan keçirir, başqa bir ölkə isə diplom alınan universitetin nüfuzuna, beynəlxalq reytinqinə önəm verir. Elə ölkələr də var ki, çıxış yolunu fərdi şəkildə müqavilə bağlamaqda görürlər. Bu məsələdə ixtisaslara, onlara olan tələbata da diqqət yetirilir.

Bununla belə, istər Azərbaycan universitetlərinin diplomlarının xaricdə, istərsə də xarici universitet diplomlarının ölkəmizdə tanınması hələ də təhsillə bağlı başlıca problemlərdən biri olaraq qalmaqdadır. 1997-ci ilin aprelində dövlətimiz “Avropa regionunda ali təhsil sahəsində ixtisasların tanınması haqqında Lissabon Konvensiyası”na imza atıb. Konvensiyanın icrası Təhsil Nazirliyinə həvalə olunub.

Dünyanın bir sıra ölkələrində, o cümlədən Azərbaycanda bu sistemin elementlərindən hələ ki, kredit sisteminə önəm verilir. Diplomların qarşılıqlı tanınmaması ucbatından Azərbaycanın ali məktəblərinin təhsil verdiyi məzunlar hələ də xarici ölkələrdə diplomlarının tanınması və işə düzəlməkdə çətinlik çəkirlər. Belə bir vəziyyəti xaricdə ali təhsil alanların Azərbaycanda işə düzəlməsi imkanlarına da şamıl etmək olar.

Yəqin, təhsil sahəsi ilə yaxından-uzaqdan maraqlananlar xatırlamış olarlar ki, bir müddət əvvəl M.V Lomonosov adına MDU-nun rektoru, Rusiya Rektorlar İttifaqının prezidenti V. Sadovniçiy Boloniya sisteminə qoşulmağı səhv addım kimi qiymətləndirmiş, yenidən 5 illik ali təhsilə qayıdılması barədə çağırış etmişdi. Maraqlıdır ki, Rusiya Federasiyasının Elm və Təhsil naziri, professor Olqa Vasilyeva da bu təklifi dəstəkləmişdi. Eyni sistemli Almaniya və Fransa kimi iki qonşu dövət isə fərqli təhsil modellərindən istifadə edirlər. Belə misalların sayını bir qədər də artırmaq olar.

Buna görə də belə bir yekun nəticəyə gəlmək ona əsas verir ki, beynəlxalq təhsil sisteminə inteqrasiya “Məhz dünyada mövcud olduqları üçün, köçürməyə başladıq” prinsipi ilə həyata keçirilə bilməz. Rabindranat Taqorun təbirincə desək, ”Bütün ölkələr üçün vahid universitet modeli ola bilməz. Hər bir universitet öz ölkəsinin ictimai həyatının üzvi hissəsi kimi formalaşmalıdır.” Başqa sözlə, Boloniya sisteminə ehkam kimi baxmaq olmaz, o ayrılıqda götürülən hər bir ölkə üçün etalon sayıla bilməz. Çünki boloniya sistemi təhsildə olan problemləri həll etmir. Bu sistem sadəcə təhsilin inkişafına kömək etmək üçün müəyyən şərait yaradır, başqa sözlə, hansısa problemlərə təsir etmək imkanına malikdir.

Nadir İsrafilov, təhsil eksperti

Koronovirusu dərmansız sağaldan Azərbaycanlı həkim ortaya rəsmi sənəd qoydu
Brent bu axşam, ya sabah 20 dollar də ola bilər, ondan ucuz da...
Belə karantin görülmədi - 20 qadınla birgə otel bağlatdırdı...
Koronavirus səbəbi ilə nəhəng xəstəxana erkən xidmətə başladı - MARAQLI... + VİDEO
Əsrin bəlasının gözlənilən qurbanlarının sayı barədə BƏDBİN PROQNOZLAR...
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika

Cəmiyyət
Nədənsə deputatlar köçkünlərin üzləşdiyi aqibətdən narahat görünmürlər...
Dünya
Üç günlük körpədə koronavirus aşkar edildi -İranda...
Şou-biznes
Minlərlə tələbəni oxudan, yüzlərlə imkansıza ev alan, yanına gələn hər kəsi işlə təmin edən...
Gündəm
Koronavirus dərmanı 7 ölkədə sınanmağa başlandı -300 xəstə üzərində testlər həyata keçirilir...
Gündəm
Əməkdar artist ölkə başçısına müraciət etdi – “Bu, mənim sizə yalvarışımdır” + VİDEO
Yazar
Oqtay Qorçu
Koronavirusun siyasi coğrafiyası...
İlham İsmayıl
Onlar həmişə gözəgörünməzlərlə mübarizə aparıb...
Şahin Quliyev
Qaz və işıq limitinin ləğvinə ehtiyac var
Sultan Laçın
“Pulunu al – evdə qal!."
Həftənin ən çox oxunanları
Koronavirus əsasən Azərbaycanın bu bölgəsində yayılıb - RƏSMİ
Rus yazıçıdan sensasion iddia - virus yoxdur, bu, xüsusi əməliyyatdır, məqsəd…
"Elə insanlar var ki, 1-2 gün işləməyəndə evlərinə ərzaq ala bilmirlər, ona görə də..."
Azərbaycanda şok hadisə: yadplanetlilər 69 yaşlı kişini eyvandan götürüb apardı - VİDEO
Koronavirusdan ölən Diləyin sosial media paylaşımı təhlükəni gözlər önünə sərdi - FOTOLAR
Orqazm koronavirusun qarşısını alan bir vasitə adlandırıldı - "SEKSİN ANTİVİRUS EFFEKTİ..."
"Mənim kim olduğumu bilirsiniz, tanıyırsınız" - Mübariz Mənsimovdan Ərdoğana müraciət...
Koronavirusa görə Azərbaycan vətəndaşlarına pul veriləcəkmi?
Türk professor: “Virusa hamı yoluxacaq”
Cazibədar aparıcı: "Bəzi məmurlar mənə seks hədəfi kimi baxır"
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247