Xəbər lenti
03/04/2020 [00:18]:
Üçüncü Dünya müharibəsi alimlərin “savaşı” olacaqmı?!
02/04/2020 [23:44]:
Dünyanı yenidən bölmək üçün... - Lukaşenkodan şok
02/04/2020 [23:43]:
Milli Məclisin Toponimiya Komissiyasına sədr seçilib
02/04/2020 [23:42]:
Stallone ailəsinin karantin əyləncəsi - FOTOLAR
02/04/2020 [23:13]:
“O, Avropa Birliyini “ilanlar və çaqqallar mağarası”na bənzədib" - Yaqub Məmmədovdan ilginc FİKİRLƏR
02/04/2020 [23:10]:
"Qarabağdakı qarşıdurmalarda Azərbaycan həm hərbi, həm də siyasi sahədə qələbə qazandı"
02/04/2020 [23:05]:
ADNSU-da onlayn tədrisin əhatə dairəsi 90%-ə çatır
02/04/2020 [23:04]:
Kəlbəcərdə güllər yox, güllələr daha çox açılırdı, gözəl təbiətindən ölüm qoxusu gəlirdi
02/04/2020 [22:44]:
“Öz ayağı ilə gələn xəstə az sonra süni nəfəs aparatına qoşulur” - Almaniyadakı Azərbaycanlı həkimdən HƏYƏCAN TƏBİLİ
02/04/2020 [22:40]:
Evdən çıxmaq məqsədilə 8103-ə yanlış SMS göndərənlərə xəbərdarlıq edildi
02/04/2020 [22:39]:
Həkimlər İtaliyada COVID-19-dan “qəribə” ölüm halları müşahidə ediblər
02/04/2020 [22:35]:
Ermənistanda koronavirus qurbanlarının sayı artdı
02/04/2020 [22:33]:
Koronavirusa yoluxanların sayı bir milyonu ötdü
02/04/2020 [21:50]:
Azərbaycanda SMS sistemi ilə evdən çıxmağın təfərrüatı - CANLI
02/04/2020 [21:48]:
İtaliyada pandemiya qurbanlarının sayı 14 minə çatır
02/04/2020 [21:42]:
OPEC+ iclasının gündəmə gəlməsi neft qiymətlərini artırıb
02/04/2020 [21:20]:
“Şeirlərimi dərc etdirmək üçün Kəlbəcərin cökə balını, nehrə yağını redaksiyalara daşımamışam”
02/04/2020 [21:15]:
Xüsusi karantin dövründə fasiləsiz işləyəcək müəssisələr açıqlandı
02/04/2020 [21:13]:
"Qumara evlər, villalar qoyulanda virus yox idi..." - Demetlə Sərdar arasında qalmaqal
02/04/2020 [21:09]:
Çin anbarlarını doldurmaq üçün neft alışlarına başlayacaq
02/04/2020 [20:55]:
Əli Əsədov operativ qərargah üzvlərini topladı - Mühüm qərarlar verildi
02/04/2020 [20:52]:
Aprelin 5-dən Azərbaycanda hərəkətə məhdudiyyət qoyulur
02/04/2020 [20:39]:
Küçəyə bu nömrəyə SMS yazmaqla çıxacağıq - QAYDALAR
02/04/2020 [20:20]:
Azərbaycanda hərəkətə məhdudiyyət qoyulur - RƏSMİ
02/04/2020 [20:09]:
104 yaşlı müharibə veteranı koronavirusdan sağaldı - İNANILMAZ...
02/04/2020 [20:04]:
Azərbaycanda xüsusi karantin dövründə iş rejiminin tənzimlənməsi barədə qərar verilib
02/04/2020 [20:01]:
18 yaşlı tələbənin ölüm səbəbi AÇIQLANDI
02/04/2020 [19:51]:
İran parlamentinin spikeri koronavirusa yoluxub
02/04/2020 [19:50]:
Şagirdlər üçün “Azərbaycan dili” imtahanı onlayn keçirilə bilər
02/04/2020 [19:47]:
Azərbaycan və Rusiya arasında 15 sərhəd nişanı qoyulub
02/04/2020 [19:43]:
Rusiyada aprelin 30-na qədər iş olmayacaq
02/04/2020 [19:31]:
Ceyranlar Dubay küçələrinə  qayıtdı... -FOTOLAR
02/04/2020 [19:08]:
Politoloq: “Aprel döyüşlərinin təkrarlanması ehtimalı yüksəkdir”
02/04/2020 [19:05]:
Məleykə Abbaszadə abituriyentlərə müraciət etdi
02/04/2020 [18:59]:
Koronavirus ABŞ-ın hərbi gücünü özü nəhəngliyində yükə çevirir
02/04/2020 [18:59]:
Bakıda qanunsuz dayanmağa və durmağa görə cərimələr ləğv edilib
02/04/2020 [18:55]:
"Bu yükü dövlət və imkanı çatanlar öz üzərinə götürməlidir" - "Söhbət 70 min ailədən gedir"
02/04/2020 [18:48]:
Neftdən şok bahalaşma - Bir neçə dəqiqəyə...
02/04/2020 [18:43]:
Kəlbəcərsiz 27 il - Həyat Bayramova işğal günlərindən danışdı + VİDEO
02/04/2020 [18:40]:
"Bizim qıraqdan işğalçıya hərəkətlə yox, sözlə qıjanmağımız həqiqətən urvatsızlıqdır..."
02/04/2020 [18:30]:
SOCAR-ın prezidenti: “Ayın 10-dan başlayaraq növbələr tədricən dəyişiləcək”
02/04/2020 [18:12]:
Novak: “Neft bazarındakı vəziyyət hasilatın məhdudlaşdırılması ilə dəyişməyəcək"
02/04/2020 [18:10]:
Mehriban Əliyeva: "Aprel döyüşlərində həlak olmuş igid oğullarımızın əziz xatirəsi qəlbimizdə daim yaşayacaq"
02/04/2020 [18:06]:
Azərbaycan şahmatçıları superturnirdən kənarda qaldılar
02/04/2020 [18:03]:
Deputat: “Dəstək proqamları postkoronavirus dövründə sahibkarların xərclərini azaldacaq”
02/04/2020 [18:01]:
"Baxırsan ki, iki-üç il qız-oğlan bir yerdə olur, sevgi hissi yaranır və..."
02/04/2020 [18:00]:
Ronaldu Messini qabaqladı, tarixin ən yaxşı futbolçusu seçildi
02/04/2020 [17:58]:
Azərbaycan Ordusuna yeni peşəkar hərbçilər cəlb olundu - VİDEO
02/04/2020 [17:57]:
Heç kim özgə torpağında əbədi yurd sala bilməz!
02/04/2020 [17:55]:
Biləsuvarda 17 yaşlı tələbə qəfildən öldü - FOTO
02/04/2020 [17:47]:
Spiker parlamentdə islahatlara başladı - SƏRƏNCAM
02/04/2020 [17:45]:
Rusiya Qarabağ münaqişəsi tərəflərini təmkinli olmağa çağırıb
02/04/2020 [17:42]:
Koçaryan Sarkisyanı Aprel döyüşlərinə görə ittiham edib: “Məsuliyyəti üzərindən atır...”
02/04/2020 [17:40]:
Koronavirus müayinəsi etmək istəyən həkimləri daşa basdılar...
02/04/2020 [17:38]:
“Kəlbəcərin işğalı əslində həmin tarixdən bir il əvvəl Ağdaban faciəsi ilə başlamışdı...”
02/04/2020 [17:30]:
İngiltərədə koronavirusdan ölənlərin sayı 2 min 921 nəfərə çatdı...
02/04/2020 [17:14]:
UNEC Rusiya Ali İqtisad Məktəbinin onlayn kurslarına qatılacaq
02/04/2020 [17:13]:
Vikipediyada Nizami Gəncəvi haqqında özbək dilində bölmə yaradılıb
02/04/2020 [17:07]:
Rusiya Qarabağ münaqişəsi tərəflərini təmkinli olmağa çağırıb
02/04/2020 [16:58]:
Türkiyə Mərkəzi Bankının valyuta ehtiyatları artıb
02/04/2020 [16:54]:
“Urals” nefti 10 dollara düşüb
02/04/2020 [16:46]:
Milli Məclisin Aparatında və İşlər İdarəsində struktur islahatları aparılır
02/04/2020 [16:39]:
Vasif Talıbov Naxçıvan Koronavirusla Mübarizəyə Dəstək Fonduna 9 aylıq maaşını bağışladı
02/04/2020 [16:19]:
Rusiyada jurnalistlər Baş nazirə müraciət etdilər: "KİV-lər dövlətdən dəstək alacaq prioritet sahələr siyahısına salınsın"
02/04/2020 [16:17]:
ABŞ-ın Azərbaycana ayırdığı yardımın necə istifadə olunacağı açıqlandı
02/04/2020 [16:08]:
Azərbaycanda martda dövlət xətti ilə 332 ipoteka krediti verilib
02/04/2020 [16:05]:
Azərbaycana qarşı kəşfiyyat-pozuculuq fəaliyyəti aparanlarla bağlı statistika açıqlandı
02/04/2020 [16:01]:
Xüsusi karantin rejimini pozan 40 nəfər cərimələndi
02/04/2020 [15:59]:
İbn Sinadan min il əvvəlki epidemiya tövsiyələri – Günümüzlə səsləşir - MARAQLI
02/04/2020 [15:53]:
Türkiyəli nazir sosial məsafəni pozan əməkdaşa xəbərdarlıq etdi: “Mənə yaxınlaşma” - VİDEO
02/04/2020 [15:51]:
Azərbaycanda vahid bəyannamənin təqdim edilməsinə başlanılıb
02/04/2020 [15:49]:
Sahil Babayevə müavin təyin edildi - FOTO
02/04/2020 [15:41]:
"Heç bir rəqabət olmadığına görə, mobil operatorların məsuliyyət məsələsində problemlər yaşanır"
02/04/2020 [15:36]:
Təhsil Nazirliyindən yeni layihə - Virtual məktəb
02/04/2020 [15:32]:
Ağalar Vəliyevdən seçicilərinə müraciət: “Millət vəkili olaraq daim sizin yanınızdayam”
02/04/2020 [15:21]:
Koronavirus təhlükəsinə görə Həcc ziyarəti təxirə salınmayıb - QMİ-dən rəsmi AÇIQLAMA
02/04/2020 [15:10]:
“Mossad” rəhbəri də karantinə alındı –GÖZLƏNİLMƏZ…
02/04/2020 [15:07]:
Çin Azərbaycana 5 000 koronavirus test dəsti hədiyyə etdi
02/04/2020 [15:04]:
Bu ölkənin prezidenti hərbçilərə göstəriş verdi: “Karantinə əməl etməyənləri güllələyin”
02/04/2020 [15:02]:
"Ermənistan dərk etməlidir ki..." - XİN
Bütün arxiv bir sırada
26/03/2020 [18:17] - Cəmiyyət - ( 956 dəfə baxılıb)

Bir şeirdən doğan hisslər...



Çağdaş Azərbaycan ədəbiyyatının bəlkə bu gün özünün də fərqində olmadığı nümunələrini yaradan söz sənətkarları içində E.Məmmədov xüsusi dəsti - xətti olan simalardandır. Vətənə ,torpağa ,xalqa qəlbən bağlı olan bu insanın yaradıcığının ana xəttini də sadaladığlarımız müqəddəsliklərə məhəbbət təşkil edir. 
Tarixən yazılan bütün ədəbiyyat nümunələri yarandığı dövrdə deyil , çox- çox sonralar layiqli qiymətini almış , bədii ədəbiyyat nümunələri kimi ədəbiyyat tariximizə yazılmışdır.
Hər dövrün özünəməxsus hadisələri , məişəti , insanları , faciələri xalqın içindən çıxan insanlar tərəfindən qələmə alınmış və tarixin həmin mərhələsini öyrənmək baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb etmişdir.
Özünü bütünlükdə Vətənin və xalqın ağrı - acısına qurban vermiş sənətkarlar bu yaşamları dilə gətirməklə əbədi olaraq adlarını onun tarixinə yazanlardır.
E. Məmmədov da torpaqlarının 30 faizdən çoxu işğal olunmuş , hər parçası bir qonşusunda əsir qalmış Azərbaycan adlı məmləkətin oğludur. Elə bir məmləkətin ki , onun varlığı üçün hər canından və qanından keçərək müqəddəs Şəhidlik zirvəsinə yüksələn övladları var. Elə bir məmləkətin ki , süfrəsini açdığı insanlar onun yağısına çevrilib.Elə bir məmləkətin ki , dünyaya yalnız barış carçısı kimi çıxış edir.  Qəhrəmanlıq simvoluna çevrilmiş Şəhidlərimizə E.Məmmədovun ithaf etdiyi " Şəhid " şeiri bu mövzuda yazılmış ən yaxşı nümunələrdəndir. Bu şeir yox , elegiyadır , əsərdir. Elə bir əsər ki , onun yalnız qiymətini tarix verə bilər.Elə bir əsər ki , tarixin şanlı səifəsini öz qanlarıyla yazan igidlərin dəyərinin ölçüyəsığmaz olduğunu göstərir.
 Hər şeydən əvvəl onu qeyd edim ki , içindən ağrını yaşamayan biri heç vaxt bu acını dilə gətirə bilməz. Məhz  bu ağrının gücü onu dilləndirir , beyin düşüncələrini misralara köçürməyə sövq edir. Həmin ağrının şiddətindən isə yeni söz və ifadələr yaranır. Məhz Elçinin şeirində olduğu kimi: 
" Bir yanan ocağın qaralan közü,
Bir bəxtsiz atanın bükülən dizi,
Bir yurdun alnına yazılan yazı
Şəhid "
" Bu yurdun alnına yazılan yazını " qələmə alan insanın iç dünyası bu ağrıya gömüldüyü üçün hayqırtı edir , bu taleyə üsyan qaldırır.
E.Məmmədovun Vətən sevgisi , torpağ məhəbbəti tam fərqli bir səpkidədir. Torpağı və yurdu Elçin kimi sevmək üçün onun gözü ilə , onun qəlbi ilə bu torpağa baxmaq lazım. 
Şeirin hər bəndində sənətkarın müqəddəsliklərə qürür hissi ilə yanaşı, bu yurdun başına gətirilənlərə nifrət və qəzəb duyulmaqdadır. 
Şeirin bütün bəndlərinin ayrı - ayrılıqda təhlili bunu deməyə əsas verir. 
Bədii sözün qüvvəsinin ən təsirli bəndlərindən olan "
Qanın asimana qalxan buxarı ,
Tanrıdan yuxarı , göydən yixarı " - bəndi yoxluğun vara çevrilməsinin bədii inkasıdır.Bu isə şairin sözünün gücünün və qüvvəsinin əksidir.
Qanın asimana buxarlanması - həm elmi , həm də bədii baxımdan təhlilə ehtiyacı olan misra. Bilirik ki , qan formalı elementlər və plazmadan ibarətdir. Formalı elementlər isə - trombosit, leykosit , eritrositdən ibarədir. Plazma isə su , qeyri - üzvi və üzvi maddələrdən ibarətdir. Bu maddələr parçalanmasa bixarlanma ola bilməz. Sənətkar da şəhid qanının heç vaxt parçaıanmayb , " buxarlanaraq" Vətən göylərinə əbədi hopmasını və bu hopmanın da tanrıdan və göydən də uca məqamda toplandığını bədii ifadə ilə qələmə alır. 
Şəhidin ölməzliyi və  əbədiliyinin ifadəsi üçün isə bundan gözəl söz seçilə bilməzdi. Təkcə bu beyt ədəbiyyatda romantizm və realizmin bir vəhdətdə borləşmək gücünə malik olmasını verən ən gözəl poetik ifadədir.
Şeirdə reallığın gücünü və əzəmətini özündə əks etdirən poetik ifadələr çoxdur. 
"Atılan güllənin ətdən məzarı" ,  "Səmadan aslı qalan göz yaşı " , " Gəlməyən sabahın itkin günəşi " və b. 
Bu misraların hər birinin ayrı -ayrılıqda təhlil uzun zaman apara bilər. 
Şeirin insan qəlbinə və beyninə hakim kəsilən ən təsirli bəndi isə 
" Batan bir günəşin can verən bərqi , 
Torpağa qan ilə çəkilən sərgi ,
Üçrəngli bayrağın dördüncü rəngi ,
Şəhid " - bəndidir
Müqəddəs canlarını fəda etmiş Şəhidlərin ucalığını bayrağın dördüncü rəngi kimi səciyyələndirmək - bu əzəmətin təhlilini vermək üçün söz seçə bilmədim. Elçin artıq bu əzəməti vermiş və ondan sonra deyiləcək və yazılacaq hər hansı söz bu müqəddəsliyi ifadə üçün çox zəif olardı. 
Dövlətin rəmzlıri onun dövlət olduğunu sübut edən ən qiymətli amillərdir. Ölkənin varlığı , ayaqda qalması və yaşaması üçün öz canlarını fəda edənlər onun əbədilik rəmzinə çevrilir , həmin dövlət , həmin xalq yaşadıqca onlar da əbədiyaşarlıq qazanırlar. 
Torpağı həyatından üstün tutanlar məhz bu bayrağa bükülürək , canlarından çox sevdikləri torpağına qovuşar. Və bu bayrağa gözəllik və özəllik verənlər də Şəhidlərdir. Və dövlətçilik tarixi yaşadıqca onlar da əbədi yaşayacaq



Bir yanan ocağın qaralan közü,
Bir bəxtsiz atanın bükülən dizi,
Bu yurdun alnına yazılan yazı-
Şəhid!

Qanın asimana qalxan buxarı,
Tanrıdan yuxarı, göydən yuxarı,
Atılan güllənin ətdən məzarı-
Şəhid!

Haqsız divanların qurulan vaxtı,
Yerin göy üzünə burulan vaxtı,
Tanrının kar olan, kor olan vaxtı...
Şəhid.

Üstünə yükləsən parçalar dağı,
Nə var e çiynində bu dərddən ağır?
Kasıb qapısında qurulan çadır-
Şəhid!

Ümidsiz gözlərin çatılan qaşı,
Və ömrün bitməyən soyuğu, qışı,
Səmadan asılı qalan göz yaşı-
Şəhid!

Heç vaxt əriməyən zirvənin qarı,
Arzusu yarımçıq, ümidi yarım,
Mərmidən deşilmiş əsgər paltarı-
Şəhid!

Gəlməyən sabahın itkin günəşi,
Yarımçıq bir bəxtin yarım gərdişi,
Sinədən açılan yaylım atəşi-
Şəhid!

Batan bir günəşin can verən bərqi,
Torpağa qan ilə çəkilən sərgi,
Üçrəngli bayrağın dördüncü rəngi-
Şəhid!

Elçin Məmmədov

Mehriban Sadıqova, tədqiqatçı

Üçüncü Dünya müharibəsi alimlərin “savaşı” olacaqmı?!
Neftdən şok bahalaşma - Bir neçə dəqiqəyə...
Kəlbəcərsiz 27 il - Həyat Bayramova işğal günlərindən danışdı + VİDEO
Koronavirus müayinəsi etmək istəyən həkimləri daşa basdılar...
Milli İstiqlalçılardan Etibar Məmmədova doğum günü təbriki: "Böyük Dövlət adamı..."
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika

Hadisə
İngiltərədə koronavirusdan ölənlərin sayı 2 min 921 nəfərə çatdı...
Gündəm
“Hökumətin koronavirusla bağlı atdığı addımlar adekvatdır, amma...”
Dünya
Dünya koronavirusla mübarizə apararkən yeni virus 21 nəfərin həyatına son qoydu...
Gündəm
Rusiya koronavirusa qarşı peyvəndin prototipi hazırladı – Dünya yenidən ümidləndi...
Hadisə
“O, məni koronavirusa yoluxdurdu” - Sevgilisini boğaraq öldürən həkim...
Yazar
İlham İsmayıl
KTMT Baş katibinin hər cümləsi Azərbaycana xəbərdarlıqdır...
Bəsti İsmayıl
"QARABAĞDA səs Var!..
Sultan Laçın
“Pulunu al – evdə qal!."
Həftənin ən çox oxunanları
"Elə insanlar var ki, 1-2 gün işləməyəndə evlərinə ərzaq ala bilmirlər, ona görə də..."
Dünya bu xəbərdən çalxalanır: Koronavirusla bağlı gizli sənədlər yayıldı...
Bill Geyts və masonların kirli oyunları haqqında: Karantindən sonra nə olacaq...?
Koronavirusa görə Azərbaycan vətəndaşlarına pul veriləcəkmi?
"Mənim kim olduğumu bilirsiniz, tanıyırsınız" - Mübariz Mənsimovdan Ərdoğana müraciət...
Hökumət əhalinin 3 aylıq kommunal xərcini üzərinə götürdü - İBRƏTAMİZ...
"Çox qısa bir zamanda yaramaz erməni snayperi düz alnından vuruldu..."
“Pulunu al – evdə qal!."
Koronavirus bizi nələrdən məhrum edir və nəyə doğru aparır? - AYIQ OLUN!..
Azərbaycanda vəzifəli şəxsdə koronavirus aşkarlandı
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247