Xəbər lenti
09/07/2020 [12:24]:
Azərbaycan kubokunun qalibi texniki zonada yuxulayıb
09/07/2020 [12:16]:
"Prezidentin məlum təşəbbüsü ölkəmizin beynəlxalq arenada mövqeyimizi gücləndirir"
09/07/2020 [12:14]:
Bakı sakini: “Pozitiv dedilər, müalicə aldıq, sonradan neqativ olduğunu bildirdilər”
09/07/2020 [12:12]:
"Nazim İbrahimov teatrda Ramiz Mehdiyevin qadınına salam vermədiyi üçün onu şərlədi və..."
09/07/2020 [12:12]:
Rəsmi Bakı Ermənistanın “faydalı düşmən” ittihamına cavab verdi
09/07/2020 [12:09]:
BDU-da Psixoloji yardım sektorunun növbəti onlayn maarifləndirmə tədbiri
09/07/2020 [12:09]:
“Adamlara azadlıq verəndə “Koroğlu” metrosunun üstündə körpüyə çıxıb özünü atmaq istəyir”
09/07/2020 [12:08]:
Zaqatalada musiqiçi intihar etdi
09/07/2020 [12:06]:
"İndi o sənət adamlarının da dolanacaq yeri yoxdur ki, kiməsə yardımlar etsin..."
09/07/2020 [12:05]:
Sabah 8370 nəfər abituriyent qəbul imtahanı verəcək
09/07/2020 [12:01]:
"Əks halda seçici deputatı deyil, başqasını öz maraqlarının təmsilçisi kimi görəcək..."
09/07/2020 [11:52]:
XİN-in vəzifəli şəxslərinin şikayəti təmin edilməyib
09/07/2020 [11:49]:
Vilayət Eyvazovdan yeni TƏYİNAT
09/07/2020 [11:48]:
Azərbaycanda daha bir kənd susuzluqdan əziyyət çəkir - VİDEO
09/07/2020 [11:46]:
Yüzlərlə nəqliyyat vasitəsi postlardan geri qaytarıldı - RƏSMİ
09/07/2020 [11:32]:
Koronavirusdan ölüm faizini azaldan üsullar tapıldı
09/07/2020 [11:26]:
Elton Conun şərəfinə sikkə hazırlandı
09/07/2020 [11:17]:
Sovet ordusunda üsyan edib almanlar tərəfə keçən azərbaycanlı - Amerikadan yazırlar...
09/07/2020 [11:17]:
AZAL Berlinə xüsusi reyslər həyata keçirəcək
09/07/2020 [11:06]:
İlham Əliyev Bakıda açılışda - FOTO
09/07/2020 [11:04]:
Müdafiə nazirinin yeni müavini kimdir - DOSYE
09/07/2020 [10:44]:
Polis İsmayıllıda istirahət mərkəzlərinin sahiblərinə xəbərdarlıq edib - FOTOLAR
09/07/2020 [10:40]:
Gürcüstanda koronavirusa yoluxanların sayı 968 nəfərə çatıb
09/07/2020 [10:37]:
Nizam Osmanov Müdafiə nazirinin müavini təyin edilib
09/07/2020 [10:34]:
Avtomobillə icazəsiz hərəkət edənlərin diqqətinə - Bu yolla cərimələnəcəksiniz - VİDEO
09/07/2020 [10:31]:
Almazbek Atambayev sağalıb həbsxanaya qayıtdı
09/07/2020 [10:29]:
Koronavirus xəstələri ən az və ən çox olan RAYONLAR - SİYAHI
09/07/2020 [10:21]:
Baş Prokurorluq bıçaqlanma hadisəsi barədə məlumat yaydı
09/07/2020 [10:12]:
İşğalçı Ermənistan ordusu atəşkəsi iriçaplı pulemyotlarla pozdu
09/07/2020 [10:12]:
İş adamlarının qətllərini sifariş verən rusiyalı qubernator saxlanıldı - VİDEO
09/07/2020 [10:00]:
Səhiyyə nazirinin arvadına təntənəli doğum günü keçirməsi hiddətlə qarşılandı…-FOTO
09/07/2020 [09:41]:
Fişəng zavodunda partlayış - VİDEO
09/07/2020 [09:39]:
Maksim Musayev və Fəzail Ağamalıdan AMEA rəhbərinə cavab gəldi
09/07/2020 [09:30]:
YAP Ramiz Mehdiyevi niyə müdafiə etmir - deputatdan açıqlama
09/07/2020 [09:25]:
Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 12 milyonu keçib
09/07/2020 [09:24]:
Azərbaycanda sahibkarlar üçün yeni imkanlar - güzəştli kreditləşmə
09/07/2020 [09:21]:
Marketin “qaydasızlığı” baha başa gəldi - VİDEO
09/07/2020 [08:55]:
Maşını etiraz aksiyası keçirən insanların üstünə sürdü - VİDEO
09/07/2020 [08:51]:
Rusiyada daha üç parlamentarinin koronavirus keçirdiyi bəlli olub
09/07/2020 [08:50]:
Koronavirus milyonlarla insanı bu zəruri tələbatdan imtinaya məcbur etdi
09/07/2020 [08:48]:
Rusiyada orta məktəblərdə ailə dəyərləri dərsi keçirilə bilər
09/07/2020 [08:04]:
ABŞ-da müsəlman polis  vətəndaşların dincliyi uğrunda həlak oldu...-FOTOLAR+VİDEO
09/07/2020 [07:22]:
"Başımıza gələn hər musibətdə bir çox xeyirlər gizlənir..."
09/07/2020 [03:42]:
“Fürsət tapan kimi şəhərdən uzaqlaşıb, təbiətə üz tuturam, çox sayda ağaclar, çiçəklər əkmişəm"
09/07/2020 [03:40]:
Koronavirus milyonlarla insanı bu zəruri tələbatdan imtinaya məcbur etdi
09/07/2020 [02:24]:
Ağdərili polisin öldürdüyü qaradərili Floydun saxta pulları nümayiş olundu...
09/07/2020 [01:57]:
ABŞ Pekinə qarşı sərt addımlara hazırlaşır: "Çin azad xalqın demokratik istəklərini boğur"
09/07/2020 [01:16]:
İran müttəfiqi Ermənistana xeyir-dua verdi: İsraildə səfirlik aça bilərsiniz...
09/07/2020 [01:09]:
Düşmən "Qaçqınlar üçün Erməni Platforması" yaradır: İrəvandan beynəlxalq səviyyədə növbəti həmlə...
09/07/2020 [00:55]:
AZAL-ın çarter reysi ilə 186 nəfər Dubaydan Azərbaycana gəldi
09/07/2020 [00:39]:
Rusiyada daha bir dərman koronavirusun müalicəsi üçün təsdiqləndi - KORONAVİR...
08/07/2020 [23:57]:
Koronavirusdan dünyasını dəyişən idarə rəisi Ramiz Mehdiyevin yaxın qohumu imiş...
08/07/2020 [23:40]:
"Bir qədər də ədəbsiz formada o dövrün hakimiyyətini söymək kişilikdən deyil..."
08/07/2020 [23:38]:
ABŞ-a məxsus təyyarə vuruldu
08/07/2020 [22:42]:
ARDNF-nin 2019-cu il büdcəsinin icrası təsdiq edildi
08/07/2020 [22:31]:
Türkiyədə koronavirusdan daha 22 nəfər ölüb
08/07/2020 [22:21]:
Sürət həddini aşan sürücü bu şəkildə cərimədən xilas oldu - VİDEO
08/07/2020 [22:16]:
Şou-biznesin öndə gedənləri karantin dövrünü necə yola verirlər...?
08/07/2020 [22:13]:
Gəncə sakini intihar edib
08/07/2020 [22:08]:
Azərbaycan koronavirusla savaşda uduzandan sonra xarici mütəxəssislər gətirildi... - VİDEO
08/07/2020 [22:05]:
"Mən həkim olaraq əsgərəm, Cavid Paşayevsə ön cəbhədəki general..." - Vasif İsmayıl
08/07/2020 [22:05]:
"Şahdağ" Milli Parkında yanğın olub
08/07/2020 [21:58]:
"Prezidentimizin çıxışındakı bu əminliyi, bu qətiyyəti çox bəyəndim..."
08/07/2020 [21:41]:
NATO öz əsas rəqibinin ətrafında “alov çənbəri”ni daraldır
08/07/2020 [21:38]:
Ekspress xətlər üzrə avtobusların iş qrafiki dəyişdirilib
08/07/2020 [21:31]:
Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 12 milyonu ötdü
08/07/2020 [21:30]:
"Zaman məni də övlad ağrısı ilə sınağa çəkdi..." - Qarabağ Qazisindən MÜRACİƏT
08/07/2020 [21:29]:
Türkiyə və Rusiyada koronavirus sahəsində çalışan bir qrup mütəxəssis Azərbaycana gəlib - VİDEO
08/07/2020 [21:21]:
İnsan boyda olan yarasa dünyanın gündəminə çevrildi - FOTOLAR
08/07/2020 [21:16]:
"ASAN xidmət"də ictimaiyyətlə əlaqələr daha da asanlaşacaq... - TƏYİNAT
08/07/2020 [20:38]:
Telefonla çox oynayan oğlunu boğaraq öldürdü - DƏHŞƏT...
08/07/2020 [20:30]:
Məktəbliləri daşıyan avtobus gölə düşdü - 21 nəfər öldü
08/07/2020 [20:28]:
Sahibə Qafarova ilə Mustafa Şentop arasında telefon danışığı olub
08/07/2020 [20:15]:
Koronavirusu məhv edən 2 sprey təstiqləndi
08/07/2020 [19:35]:
“Hakimiyyət institutuna qarşı elə bir nifrət yaratmısan ki, bu sözü eşidənlərin ürəyi bulanır...”
08/07/2020 [19:30]:
Sabirabadda iki nəfərin ölümünə səbəb olan sürücü həbs edildi
08/07/2020 [19:24]:
Mehriban Əliyeva şəhid ailələrinin ev problemi ilə bağlı göstəriş verdi
08/07/2020 [19:22]:
Baş Prokurorluq 10 yaşlı Nərmin Quliyevanın qətli ilə bağlı yayılmış məlumatlara münasibət bildirib
08/07/2020 [19:03]:
“Mossad” İranın kütləvi hücum planının qarşısını aldığını bildirir - FOTOLAR
08/07/2020 [19:00]:
Goranboy və Göygöl rayonlarında sərtləşdirilmiş xüsusi karantin rejimi tətbiq olunacaq
Bütün arxiv bir sırada
26/03/2020 [18:17] - Cəmiyyət - ( 1409 dəfə baxılıb)

Bir şeirdən doğan hisslər...



Çağdaş Azərbaycan ədəbiyyatının bəlkə bu gün özünün də fərqində olmadığı nümunələrini yaradan söz sənətkarları içində E.Məmmədov xüsusi dəsti - xətti olan simalardandır. Vətənə ,torpağa ,xalqa qəlbən bağlı olan bu insanın yaradıcığının ana xəttini də sadaladığlarımız müqəddəsliklərə məhəbbət təşkil edir. 
Tarixən yazılan bütün ədəbiyyat nümunələri yarandığı dövrdə deyil , çox- çox sonralar layiqli qiymətini almış , bədii ədəbiyyat nümunələri kimi ədəbiyyat tariximizə yazılmışdır.
Hər dövrün özünəməxsus hadisələri , məişəti , insanları , faciələri xalqın içindən çıxan insanlar tərəfindən qələmə alınmış və tarixin həmin mərhələsini öyrənmək baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb etmişdir.
Özünü bütünlükdə Vətənin və xalqın ağrı - acısına qurban vermiş sənətkarlar bu yaşamları dilə gətirməklə əbədi olaraq adlarını onun tarixinə yazanlardır.
E. Məmmədov da torpaqlarının 30 faizdən çoxu işğal olunmuş , hər parçası bir qonşusunda əsir qalmış Azərbaycan adlı məmləkətin oğludur. Elə bir məmləkətin ki , onun varlığı üçün hər canından və qanından keçərək müqəddəs Şəhidlik zirvəsinə yüksələn övladları var. Elə bir məmləkətin ki , süfrəsini açdığı insanlar onun yağısına çevrilib.Elə bir məmləkətin ki , dünyaya yalnız barış carçısı kimi çıxış edir.  Qəhrəmanlıq simvoluna çevrilmiş Şəhidlərimizə E.Məmmədovun ithaf etdiyi " Şəhid " şeiri bu mövzuda yazılmış ən yaxşı nümunələrdəndir. Bu şeir yox , elegiyadır , əsərdir. Elə bir əsər ki , onun yalnız qiymətini tarix verə bilər.Elə bir əsər ki , tarixin şanlı səifəsini öz qanlarıyla yazan igidlərin dəyərinin ölçüyəsığmaz olduğunu göstərir.
 Hər şeydən əvvəl onu qeyd edim ki , içindən ağrını yaşamayan biri heç vaxt bu acını dilə gətirə bilməz. Məhz  bu ağrının gücü onu dilləndirir , beyin düşüncələrini misralara köçürməyə sövq edir. Həmin ağrının şiddətindən isə yeni söz və ifadələr yaranır. Məhz Elçinin şeirində olduğu kimi: 
" Bir yanan ocağın qaralan közü,
Bir bəxtsiz atanın bükülən dizi,
Bir yurdun alnına yazılan yazı
Şəhid "
" Bu yurdun alnına yazılan yazını " qələmə alan insanın iç dünyası bu ağrıya gömüldüyü üçün hayqırtı edir , bu taleyə üsyan qaldırır.
E.Məmmədovun Vətən sevgisi , torpağ məhəbbəti tam fərqli bir səpkidədir. Torpağı və yurdu Elçin kimi sevmək üçün onun gözü ilə , onun qəlbi ilə bu torpağa baxmaq lazım. 
Şeirin hər bəndində sənətkarın müqəddəsliklərə qürür hissi ilə yanaşı, bu yurdun başına gətirilənlərə nifrət və qəzəb duyulmaqdadır. 
Şeirin bütün bəndlərinin ayrı - ayrılıqda təhlili bunu deməyə əsas verir. 
Bədii sözün qüvvəsinin ən təsirli bəndlərindən olan "
Qanın asimana qalxan buxarı ,
Tanrıdan yuxarı , göydən yixarı " - bəndi yoxluğun vara çevrilməsinin bədii inkasıdır.Bu isə şairin sözünün gücünün və qüvvəsinin əksidir.
Qanın asimana buxarlanması - həm elmi , həm də bədii baxımdan təhlilə ehtiyacı olan misra. Bilirik ki , qan formalı elementlər və plazmadan ibarətdir. Formalı elementlər isə - trombosit, leykosit , eritrositdən ibarədir. Plazma isə su , qeyri - üzvi və üzvi maddələrdən ibarətdir. Bu maddələr parçalanmasa bixarlanma ola bilməz. Sənətkar da şəhid qanının heç vaxt parçaıanmayb , " buxarlanaraq" Vətən göylərinə əbədi hopmasını və bu hopmanın da tanrıdan və göydən də uca məqamda toplandığını bədii ifadə ilə qələmə alır. 
Şəhidin ölməzliyi və  əbədiliyinin ifadəsi üçün isə bundan gözəl söz seçilə bilməzdi. Təkcə bu beyt ədəbiyyatda romantizm və realizmin bir vəhdətdə borləşmək gücünə malik olmasını verən ən gözəl poetik ifadədir.
Şeirdə reallığın gücünü və əzəmətini özündə əks etdirən poetik ifadələr çoxdur. 
"Atılan güllənin ətdən məzarı" ,  "Səmadan aslı qalan göz yaşı " , " Gəlməyən sabahın itkin günəşi " və b. 
Bu misraların hər birinin ayrı -ayrılıqda təhlil uzun zaman apara bilər. 
Şeirin insan qəlbinə və beyninə hakim kəsilən ən təsirli bəndi isə 
" Batan bir günəşin can verən bərqi , 
Torpağa qan ilə çəkilən sərgi ,
Üçrəngli bayrağın dördüncü rəngi ,
Şəhid " - bəndidir
Müqəddəs canlarını fəda etmiş Şəhidlərin ucalığını bayrağın dördüncü rəngi kimi səciyyələndirmək - bu əzəmətin təhlilini vermək üçün söz seçə bilmədim. Elçin artıq bu əzəməti vermiş və ondan sonra deyiləcək və yazılacaq hər hansı söz bu müqəddəsliyi ifadə üçün çox zəif olardı. 
Dövlətin rəmzlıri onun dövlət olduğunu sübut edən ən qiymətli amillərdir. Ölkənin varlığı , ayaqda qalması və yaşaması üçün öz canlarını fəda edənlər onun əbədilik rəmzinə çevrilir , həmin dövlət , həmin xalq yaşadıqca onlar da əbədiyaşarlıq qazanırlar. 
Torpağı həyatından üstün tutanlar məhz bu bayrağa bükülürək , canlarından çox sevdikləri torpağına qovuşar. Və bu bayrağa gözəllik və özəllik verənlər də Şəhidlərdir. Və dövlətçilik tarixi yaşadıqca onlar da əbədi yaşayacaq



Bir yanan ocağın qaralan közü,
Bir bəxtsiz atanın bükülən dizi,
Bu yurdun alnına yazılan yazı-
Şəhid!

Qanın asimana qalxan buxarı,
Tanrıdan yuxarı, göydən yuxarı,
Atılan güllənin ətdən məzarı-
Şəhid!

Haqsız divanların qurulan vaxtı,
Yerin göy üzünə burulan vaxtı,
Tanrının kar olan, kor olan vaxtı...
Şəhid.

Üstünə yükləsən parçalar dağı,
Nə var e çiynində bu dərddən ağır?
Kasıb qapısında qurulan çadır-
Şəhid!

Ümidsiz gözlərin çatılan qaşı,
Və ömrün bitməyən soyuğu, qışı,
Səmadan asılı qalan göz yaşı-
Şəhid!

Heç vaxt əriməyən zirvənin qarı,
Arzusu yarımçıq, ümidi yarım,
Mərmidən deşilmiş əsgər paltarı-
Şəhid!

Gəlməyən sabahın itkin günəşi,
Yarımçıq bir bəxtin yarım gərdişi,
Sinədən açılan yaylım atəşi-
Şəhid!

Batan bir günəşin can verən bərqi,
Torpağa qan ilə çəkilən sərgi,
Üçrəngli bayrağın dördüncü rəngi-
Şəhid!

Elçin Məmmədov

Mehriban Sadıqova, tədqiqatçı

loading...
“Fürsət tapan kimi şəhərdən uzaqlaşıb, təbiətə üz tuturam, çox sayda ağaclar, çiçəklər əkmişəm"
Rusiyada daha bir dərman koronavirusun müalicəsi üçün təsdiqləndi - KORONAVİR...
Sürət həddini aşan sürücü bu şəkildə cərimədən xilas oldu - VİDEO
Telefonla çox oynayan oğlunu boğaraq öldürdü - DƏHŞƏT...
Koronavirusu məhv edən 2 sprey təstiqləndi
Clean City Company
N.Tusi adına Klinika

Cəmiyyət
"İndi o sənət adamlarının da dolanacaq yeri yoxdur ki, kiməsə yardımlar etsin..."
Dünya
ABŞ-da müsəlman polis  vətəndaşların dincliyi uğrunda həlak oldu...-FOTOLAR+VİDEO
Dünya
Ağdərili polisin öldürdüyü qaradərili Floydun saxta pulları nümayiş olundu...
Cəmiyyət
“Həmrəylik, xeyirxahlıq bizim ruh halımız, ənənəmiz, mədəni-mənəvi irsimizdir...”
Cəmiyyət
Bakıda Çin ştrixkodlarıyla satılan soyulmuş şabalıdlar hansı ölkə istehsalıdır? -ŞİKAYƏT...
Yazar
İlham İsmayıl
Hansı qüvvələr Azərbaycanla İran arasında gərginlik yaratmaq istəyir?
Sultan Laçın
"Siyasi leksikonumuzdan “Dağlıq Qarabağ” və “münaqişə” məhfumlarını birdəfəlik çıxarmalıyıq"
Həftənin ən çox oxunanları
HƏKİM FƏRYAD ETDİ: "Sağ qalsam, heç bir azərbaycanlıya pulsuz xidmət etməyəcəyəm"
COVİD-19 mutasiyaya uğrayır və yox olacaq- ŞAD XƏBƏR
"82 yaşınız var, ömrünüz boyu nə Heydər Əliyevi, nə də İlham Əliyevi gözünüz götürüb"
ÜST-dən dünyanı ayağa qaldıracaq ETİRAF
"Onun gəlişi ilə həmin şəbəkələşmiş korrupsiya piramidası da sökülməyə başladı..."
"Bakının 12 rayonunun icra başçılarından 5-i Şərurdandır, 5-i (Qarakilsə) Sisyandan..."
“Azərbaycanın üçdə ikisini su altında qoyacağıq” – Düşmən yenə Mingəçeviri vurmaqla hədələdi...
"Elmar Məmmədyarovun erməni lobbisi tərəfindən ələ alınmasını istisna etmirəm..."
Maksim Musayev "boz kardinal"ın paxırını açdı: "Ramizi Elyanora Petrosova tapıb gətirmişdi"
“Koronavirusa yoluxmuşam, ölüm ayağındayam, Qənirə Paşayeva xəstəxanaya yerləşdirdi”
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247