Xəbər lenti
03/06/2020 [10:26]:
Facebook-da yeni funksiya istifadəyə verildi
03/06/2020 [10:20]:
Türkiyə Azərbaycan vətəndaşları üçün viza müddətini 90 günədək uzadıb
03/06/2020 [10:17]:
Ali Hərbi Məktəbdə dövlət imtahanları başladı -FOTOLAR
03/06/2020 [10:15]:
Maskaya görə cərimələr qüvvəyə mindi - Artıq CƏRİMƏLƏNƏNLƏR VAR
03/06/2020 [10:06]:
Bundan sonra meyvələri bu dördəlli robot dərəcək...-FOTO 
03/06/2020 [10:00]:
“Nişanlım bura gəlsə, studiyanı tərk edəcəyəm” - Sevda Yəhyayeva
03/06/2020 [09:58]:
Səhiyyə Nazirliyinin vəzifələri ARTIRILDI
03/06/2020 [09:57]:
Bakıda 9 yaşlı uşaq cərrahiyyə əməliyyatından sonra ölüb
03/06/2020 [09:52]:
Cəlilabadda məktəbli çayda boğularaq öldü
03/06/2020 [09:51]:
Səhiyyə Nazirliyinin vəzifələri artırıldı
03/06/2020 [09:47]:
Milli Teleradio Şurasından müflis olmaq təhlükəsilə üzləşən Lider TV haqda AÇIQLAMA
03/06/2020 [09:45]:
Azərbaycanda koronavirusa yoluxmuş məhkumlardan xəbər var
03/06/2020 [09:42]:
Hansı qurumun nə qədər xarici borcu var? - SİYAHI
03/06/2020 [09:40]:
Neft sektorunda artım tempi ilə bağlı RƏSMİ AÇIQLAMA
03/06/2020 [09:37]:
İşğalçı Ermənistan ordusu atəşkəsi pozmaqda davam edir
03/06/2020 [09:36]:
Azərbaycanda koronavirusla bağlı təhlükə: pik hədd yaxınlaşır, reanimasiyalar dolub!
03/06/2020 [09:33]:
Kremldən İrəvana qəfil zəng – Putinlə Paşinyanın “ulduzları” barışdı?
03/06/2020 [09:32]:
Şəmkirdə qəza: Ər və arvad yaralandı
03/06/2020 [09:30]:
“Elə bildim, qaçqınlar “Qaçqınkom”un qarşısında  Qarabağın azadlığı tələbilə aksiya keçirir...”
03/06/2020 [09:26]:
Moskvadan Ankaraya inanılmaz təklif: Birgə hazırlayaq!
03/06/2020 [09:06]:
Koronavirusa görə dərisinin rəngi dəyişən həkim öldü
03/06/2020 [08:55]:
Sosial şəbəkələr qaraya büründü -FOTOLAR
03/06/2020 [08:53]:
Moskvada koronavirusdan daha 61 nəfər öldü
03/06/2020 [08:51]:
Rusiyada 500 jurnalist koronavirusa yoluxdu - 5-i vəfat etdi
03/06/2020 [08:49]:
Bu insanlara valerian dərmanı olmaz...
03/06/2020 [08:46]:
Neft bazarı odla-su arasında: yay “qızmar” keçəcək
03/06/2020 [08:46]:
Corc Floydla vida mərasiminin yeri və vaxtı məlum oldu
03/06/2020 [08:45]:
Avropa İttifaqından Ermənistana uçuş qadağası
03/06/2020 [08:42]:
Koronavirus özünü məhv edir?
03/06/2020 [08:41]:
“Belə davam etsə, rayonlara yol açılmayacaq”
03/06/2020 [08:40]:
Acun dəbdəbəli malikanənin sahibini açıqladı -FOTOLAR
03/06/2020 [08:38]:
Oğullarına Koroğlunun dəlilərinin adını qoyan ata...
03/06/2020 [08:35]:
Pentaqon Vaşinqtonun ətrafına yüzlərlə hərbçi göndərib
03/06/2020 [08:30]:
Türkiyədə 1 milyon lirə vəd verilmiş terrorçu zərərsizləşdirilib
03/06/2020 [08:28]:
Honkonqda koronavirusun “super yayılması” qeydə alındı
03/06/2020 [08:26]:
Günəşdə baş verən partlayışın NƏTİCƏLƏRİ
03/06/2020 [08:21]:
Siqaret çəkənlərin koronavirusa yoluxma ehtimalı azdır - İsrail alimləri
03/06/2020 [07:50]:
Ərdoğan polisin vətəndaşı öldürməsinə münasibətdə Trampa nümunə göstərildi... 
03/06/2020 [07:03]:
"Aqilliyin nişanəsi budur ki, insan nə zaman söz demək istəsə, düşünsün..."
03/06/2020 [07:00]:
“Mənə görə çox insan özündən gedib, amma bunu tək gözəlliyimlə əlaqələndirməzdim..." - VİDEO
03/06/2020 [06:37]:
"Xalqın sağlamlığının qorunması və pandemiyanın kütləvi yayılmaması Sizin əlinizdədir"
03/06/2020 [06:33]:
Putin pulu qara günə saxlayır, amma o qara gün artıq gəlib...
02/06/2020 [23:28]:
Türklər 1,8 milyard dollara oyun şirkəti satdılar
02/06/2020 [23:21]:
Şoyqu Esperi parada dəvət etdi
02/06/2020 [23:01]:
Məşhur futbolçu Türkiyə polisini Amerika polisi ilə müqayisə etdi
02/06/2020 [22:57]:
Məsciddə güclü partlayış: İmam öldü
02/06/2020 [22:34]:
"Rusiyanın Bakını cilovladığını düşünmək Ermənistan ordusuna təhqirdir..."
02/06/2020 [22:30]:
Ermənistan Rusiyadan daxili qiymətlə aldığı silahı Liviyaya göndərib...
02/06/2020 [22:24]:
"İnomarka"lar və lüks mallar üçün yüsək aksizlər və vergilər nəzərdə tutulur - QARA XƏBƏR...
02/06/2020 [22:08]:
Qərb bölgəsinə dolu düşdü
02/06/2020 [22:04]:
Kəlbəcər rayon İcra Hakimiyyətində vətəndaşlarla növbəti onlayn qəbul keçirildi - FOTO
02/06/2020 [21:29]:
Türkiyədə daha 22 nəfər koronavirusdan ölüb
02/06/2020 [21:27]:
Dünyada bir ilk: Öz-özünü təmizləyən maska hazırlandı...
02/06/2020 [21:25]:
Samir Şərifov: "Büdcə xərclərinin təyinatını prioritetlər üzrə dəyişdirmişik"
02/06/2020 [21:03]:
Qadın senator iclas zamanı kamera qarşısında soyundu - MARAQLI... + FOTOLAR
02/06/2020 [20:58]:
“Sosial sığorta haqqında” qanuna dəyişiklik edildi
02/06/2020 [20:49]:
Prezident vergi güzəştləri ilə bağlı qərarı təsdiqlədi
02/06/2020 [20:46]:
Həkim-infeksionist: “Qaydalara riayət etməsək, hər birimiz koronavirusa yoluxacağıq”
02/06/2020 [20:42]:
Rusiyanı gözləyən böyük təhlükə - Koronavirusdan sonra...
02/06/2020 [20:38]:
Bu şəxslər Korrupsiyaya qarşı mübarizə üzrə Komissiyanın üzvləri olacaq - SİYAHI
02/06/2020 [20:36]:
Ailə məsləhət mərkəzləri yaradılacaq
02/06/2020 [20:35]:
ƏDV-dən azad olunan idxal məhsullarının yeni siyahısı hazırlanacaq
02/06/2020 [20:27]:
ABŞ-dakı polis zorakılığının bənzəri yaşandı - VİDEO
02/06/2020 [20:24]:
Nazirlik 191 obyektdə nöqsan aşkarladı
02/06/2020 [20:15]:
Vilayət Eyvazov yol polisinə yeni rəis müavini təyin etdi
02/06/2020 [20:10]:
Maska taxılmamasına görə cərimələr qüvvəyə mindi - MƏBLƏĞ
02/06/2020 [20:08]:
SDU-nun Elmi Şurasının növbəti iclasında tələbələri sevindirən qərarlar qəbul edildi
02/06/2020 [19:49]:
Ağdamda bütöv bir qəsəbə karantinə alınıb? – TƏBİB-dən AÇIQLAMA
02/06/2020 [19:47]:
Qadınlar istəyirlər ki… - Seksoloqdan kişilər üçün MARAQLI MƏSLƏHƏT
02/06/2020 [19:37]:
“Mütəllibov Qarabağda 33 kəndi erməni terrorçularından azad etmiş bir dövlət adamıdır...” 
02/06/2020 [19:24]:
“Riyakar adamların qiyafəti işıq, məzmunu kölgədir”
02/06/2020 [19:21]:
Keçmiş məmurun qızı vətəndaşı təhqir etdi – FOTOLAR
02/06/2020 [19:06]:
Prezident İlham Əliyev uşaqlara dair 2020-2030-cu illər üçün Strategiyanı təsdiqləyib
02/06/2020 [19:04]:
Milli Məclisin növbəti iclasının gündəliyi açıqlandı
02/06/2020 [19:01]:
"Heydər Əliyev Fondunun həyata keçirdiyi layihələrin mükəmməlliyini görməmək mümkün deyil"
02/06/2020 [18:54]:
Direktorun qanunsuz əməllərinə dair materiallar 4 il öncə hüquq-mühafizə orqanlarına təqdim edilib - AÇIQLAMA
02/06/2020 [18:51]:
“Nüvə tədqiqatları elə sahədir ki, ona Allahdan başqa təsir edəcək elə bir qüvvə yoxdur...”
02/06/2020 [18:47]:
Nyu-Yorkda etirazçılar 2,4 milyon dollarlıq saat oğurladılar
02/06/2020 [18:39]:
Bakıda ekspress xətt avtobuslarının fəaliyyəti dayandırılır - RƏSMİ
02/06/2020 [18:37]:
Azərbaycanın uşaqlara dair strategiyası təsdiqləndi
Bütün arxiv bir sırada
26/03/2020 [18:17] - Cəmiyyət - ( 1295 dəfə baxılıb)

Bir şeirdən doğan hisslər...



Çağdaş Azərbaycan ədəbiyyatının bəlkə bu gün özünün də fərqində olmadığı nümunələrini yaradan söz sənətkarları içində E.Məmmədov xüsusi dəsti - xətti olan simalardandır. Vətənə ,torpağa ,xalqa qəlbən bağlı olan bu insanın yaradıcığının ana xəttini də sadaladığlarımız müqəddəsliklərə məhəbbət təşkil edir. 
Tarixən yazılan bütün ədəbiyyat nümunələri yarandığı dövrdə deyil , çox- çox sonralar layiqli qiymətini almış , bədii ədəbiyyat nümunələri kimi ədəbiyyat tariximizə yazılmışdır.
Hər dövrün özünəməxsus hadisələri , məişəti , insanları , faciələri xalqın içindən çıxan insanlar tərəfindən qələmə alınmış və tarixin həmin mərhələsini öyrənmək baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb etmişdir.
Özünü bütünlükdə Vətənin və xalqın ağrı - acısına qurban vermiş sənətkarlar bu yaşamları dilə gətirməklə əbədi olaraq adlarını onun tarixinə yazanlardır.
E. Məmmədov da torpaqlarının 30 faizdən çoxu işğal olunmuş , hər parçası bir qonşusunda əsir qalmış Azərbaycan adlı məmləkətin oğludur. Elə bir məmləkətin ki , onun varlığı üçün hər canından və qanından keçərək müqəddəs Şəhidlik zirvəsinə yüksələn övladları var. Elə bir məmləkətin ki , süfrəsini açdığı insanlar onun yağısına çevrilib.Elə bir məmləkətin ki , dünyaya yalnız barış carçısı kimi çıxış edir.  Qəhrəmanlıq simvoluna çevrilmiş Şəhidlərimizə E.Məmmədovun ithaf etdiyi " Şəhid " şeiri bu mövzuda yazılmış ən yaxşı nümunələrdəndir. Bu şeir yox , elegiyadır , əsərdir. Elə bir əsər ki , onun yalnız qiymətini tarix verə bilər.Elə bir əsər ki , tarixin şanlı səifəsini öz qanlarıyla yazan igidlərin dəyərinin ölçüyəsığmaz olduğunu göstərir.
 Hər şeydən əvvəl onu qeyd edim ki , içindən ağrını yaşamayan biri heç vaxt bu acını dilə gətirə bilməz. Məhz  bu ağrının gücü onu dilləndirir , beyin düşüncələrini misralara köçürməyə sövq edir. Həmin ağrının şiddətindən isə yeni söz və ifadələr yaranır. Məhz Elçinin şeirində olduğu kimi: 
" Bir yanan ocağın qaralan közü,
Bir bəxtsiz atanın bükülən dizi,
Bir yurdun alnına yazılan yazı
Şəhid "
" Bu yurdun alnına yazılan yazını " qələmə alan insanın iç dünyası bu ağrıya gömüldüyü üçün hayqırtı edir , bu taleyə üsyan qaldırır.
E.Məmmədovun Vətən sevgisi , torpağ məhəbbəti tam fərqli bir səpkidədir. Torpağı və yurdu Elçin kimi sevmək üçün onun gözü ilə , onun qəlbi ilə bu torpağa baxmaq lazım. 
Şeirin hər bəndində sənətkarın müqəddəsliklərə qürür hissi ilə yanaşı, bu yurdun başına gətirilənlərə nifrət və qəzəb duyulmaqdadır. 
Şeirin bütün bəndlərinin ayrı - ayrılıqda təhlili bunu deməyə əsas verir. 
Bədii sözün qüvvəsinin ən təsirli bəndlərindən olan "
Qanın asimana qalxan buxarı ,
Tanrıdan yuxarı , göydən yixarı " - bəndi yoxluğun vara çevrilməsinin bədii inkasıdır.Bu isə şairin sözünün gücünün və qüvvəsinin əksidir.
Qanın asimana buxarlanması - həm elmi , həm də bədii baxımdan təhlilə ehtiyacı olan misra. Bilirik ki , qan formalı elementlər və plazmadan ibarətdir. Formalı elementlər isə - trombosit, leykosit , eritrositdən ibarədir. Plazma isə su , qeyri - üzvi və üzvi maddələrdən ibarətdir. Bu maddələr parçalanmasa bixarlanma ola bilməz. Sənətkar da şəhid qanının heç vaxt parçaıanmayb , " buxarlanaraq" Vətən göylərinə əbədi hopmasını və bu hopmanın da tanrıdan və göydən də uca məqamda toplandığını bədii ifadə ilə qələmə alır. 
Şəhidin ölməzliyi və  əbədiliyinin ifadəsi üçün isə bundan gözəl söz seçilə bilməzdi. Təkcə bu beyt ədəbiyyatda romantizm və realizmin bir vəhdətdə borləşmək gücünə malik olmasını verən ən gözəl poetik ifadədir.
Şeirdə reallığın gücünü və əzəmətini özündə əks etdirən poetik ifadələr çoxdur. 
"Atılan güllənin ətdən məzarı" ,  "Səmadan aslı qalan göz yaşı " , " Gəlməyən sabahın itkin günəşi " və b. 
Bu misraların hər birinin ayrı -ayrılıqda təhlil uzun zaman apara bilər. 
Şeirin insan qəlbinə və beyninə hakim kəsilən ən təsirli bəndi isə 
" Batan bir günəşin can verən bərqi , 
Torpağa qan ilə çəkilən sərgi ,
Üçrəngli bayrağın dördüncü rəngi ,
Şəhid " - bəndidir
Müqəddəs canlarını fəda etmiş Şəhidlərin ucalığını bayrağın dördüncü rəngi kimi səciyyələndirmək - bu əzəmətin təhlilini vermək üçün söz seçə bilmədim. Elçin artıq bu əzəməti vermiş və ondan sonra deyiləcək və yazılacaq hər hansı söz bu müqəddəsliyi ifadə üçün çox zəif olardı. 
Dövlətin rəmzlıri onun dövlət olduğunu sübut edən ən qiymətli amillərdir. Ölkənin varlığı , ayaqda qalması və yaşaması üçün öz canlarını fəda edənlər onun əbədilik rəmzinə çevrilir , həmin dövlət , həmin xalq yaşadıqca onlar da əbədiyaşarlıq qazanırlar. 
Torpağı həyatından üstün tutanlar məhz bu bayrağa bükülürək , canlarından çox sevdikləri torpağına qovuşar. Və bu bayrağa gözəllik və özəllik verənlər də Şəhidlərdir. Və dövlətçilik tarixi yaşadıqca onlar da əbədi yaşayacaq



Bir yanan ocağın qaralan közü,
Bir bəxtsiz atanın bükülən dizi,
Bu yurdun alnına yazılan yazı-
Şəhid!

Qanın asimana qalxan buxarı,
Tanrıdan yuxarı, göydən yuxarı,
Atılan güllənin ətdən məzarı-
Şəhid!

Haqsız divanların qurulan vaxtı,
Yerin göy üzünə burulan vaxtı,
Tanrının kar olan, kor olan vaxtı...
Şəhid.

Üstünə yükləsən parçalar dağı,
Nə var e çiynində bu dərddən ağır?
Kasıb qapısında qurulan çadır-
Şəhid!

Ümidsiz gözlərin çatılan qaşı,
Və ömrün bitməyən soyuğu, qışı,
Səmadan asılı qalan göz yaşı-
Şəhid!

Heç vaxt əriməyən zirvənin qarı,
Arzusu yarımçıq, ümidi yarım,
Mərmidən deşilmiş əsgər paltarı-
Şəhid!

Gəlməyən sabahın itkin günəşi,
Yarımçıq bir bəxtin yarım gərdişi,
Sinədən açılan yaylım atəşi-
Şəhid!

Batan bir günəşin can verən bərqi,
Torpağa qan ilə çəkilən sərgi,
Üçrəngli bayrağın dördüncü rəngi-
Şəhid!

Elçin Məmmədov

Mehriban Sadıqova, tədqiqatçı

"İnomarka"lar və lüks mallar üçün yüsək aksizlər və vergilər nəzərdə tutulur - QARA XƏBƏR...
Qadın senator iclas zamanı kamera qarşısında soyundu - MARAQLI... + FOTOLAR
Rusiyanı gözləyən böyük təhlükə - Koronavirusdan sonra...
ABŞ-dakı polis zorakılığının bənzəri yaşandı - VİDEO
İraq ordusu İŞİD-in hücumlarına cavab olaraq Kərkükdə əməliyyata başladı...
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika

Maraqlı
Bundan sonra meyvələri bu dördəlli robot dərəcək...-FOTO 
Cəmiyyət
“Nüvə tədqiqatları elə sahədir ki, ona Allahdan başqa təsir edəcək elə bir qüvvə yoxdur...”
Cəmiyyət
“Azəriqaz” Kürdəxanıda smart-kart tipli sayğacları ləğv etdi - FOTO
Gündəm
Azərbaycan torpağındakı erməni “prezident”ə  Rusiyadan “cip” hədiyyə gəldi...-FOTO
Dünya
“Tramp qorxaq, təsirsiz və təhlükəlidir” - Senator
Yazar
Seymur Verdizadə
"Donuza güllə atan adamın başını donuz kimi kola soxub, şalvarını əynindən çıxarırdılar..."
Sultan Laçın
“Elə bildim, qaçqınlar “Qaçqınkom”un qarşısında  Qarabağın azadlığı tələbilə aksiya keçirir...”
Həftənin ən çox oxunanları
İranda pulun üzərinə Azərbaycan haqda görün nə yazıldı - FOTO
Azərbaycan Respublikasıının 20 faizində  təhlükəsizlik atası azərbaycanlı olan generala tapşırıldı... 
Valentina Tereşkova ilə Vilyam Hacıyevi nə bağlayır?
Ramil Səfərov kimin əmisi oğlunu öldürüb?
Elçibəyin Klintona Kəlbəcərlə bağlı yazdığı məxfi məktub: Prezident amerikalı həmkarından nə istəyib?
Rusiyanın yalanı üzə çıxdı...
ABŞ hər iki ölkəni “bombalayacaq”: Pentaqon sülhə “razı deyil”!
"Ay it uşaqları, Ramil Markaryanı yatdığı yerdə öldürməyib..."
Niyə Əbülfəs Qarayevin işdən qovulmasına ən çox sevinən Bərdə camaatıdır...?
“Heç biriniz məndən nə ağıllı, nə də tərbiyyəli ola bilməzsiniz...”
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247