Xəbər lenti
10/08/2020 [00:38]:
“Qarabağ” “Sileks”i keçsə… - Potensial rəqibləri AÇIQLANDI
10/08/2020 [00:31]:
Bu şəxslər rayonlara gedib-gələ biləcək
10/08/2020 [00:30]:
Bir sıra sahələrdə işçi sayı məhdudiyyətləri ləğv olundu
09/08/2020 [23:48]:
Türkiyə ekskavator buraxdı - Ərdoğan sükan arxasında - VİDEO
09/08/2020 [23:40]:
Azərbaycanda zəlzələ oldu
09/08/2020 [23:34]:
Türkiyədə koronavirusa yoluxanların sayı 240,8 mini ötdü
09/08/2020 [23:12]:
Yevlaxda gənc Kür çayında boğulub
09/08/2020 [23:02]:
"Müdafiə Nazirliyində onunla bir yerdə uzun illər çiyin-çiyinə xidmət etdiyimdən qürur duyuram"
09/08/2020 [22:59]:
"Əminik ki, Kəlbəcər adını uca tutduğunuz kimi bizi doğma torpaqlarımıza qovuşduracaqsınız"
09/08/2020 [22:55]:
Ekstrasens Kaşpirovski Putinə müraciət etdi: “Bill Qeytsin planıdır, çox sayda adam öləcək...”
09/08/2020 [22:39]:
Lukaşenkonun təyyarəsi Minski tərk etdi, şəhərə qoşun yeridildi
09/08/2020 [22:34]:
Bu da Sevdanın toy - Fotosessiyası
09/08/2020 [22:18]:
İcra başçısının müavinini avtomobil vurdu
09/08/2020 [22:14]:
"Elçibəy mənə xüsusi tapşırmışdı ki, kontraktdakı payların bölünməsində 2 şirkətin razı qalmasına çalışım"
09/08/2020 [22:04]:
Madəm, vətən xaini idim, nəyə görə bu çirkin iftiranı 4 il sonra əleyhimə irəli sürdülər..?!"
09/08/2020 [21:59]:
Güləşçilərə bəd xəbər: İki Avropa çempionatı ləğv olundu
09/08/2020 [21:55]:
İsraildə Azərbaycana dəstək aksiyası keçirilib - YENİLƏNİB
09/08/2020 [21:12]:
Lukaşenko seçkilərdə qalib gəlib - "Exit poll"
09/08/2020 [20:09]:
Sabahdan Rusiyadan Türkiyənin turizm mərkəzlərinə aviareyslər başlayır
09/08/2020 [20:05]:
Livan üzərində beynəlxalq çəkişmə güclənir - Ölkə proksi müharibənin bir addımlığındadır
09/08/2020 [19:55]:
Belarus seçki məntəqələrində görünməmiş növbələr: “Həbslərə hazırıq, səsimizi oğurlaya bilməyəcəklər”
09/08/2020 [19:50]:
«Dağlıq Qarabağ» problemində istifadə olunmuş beynəlxalq prinsiplər...
09/08/2020 [19:16]:
Zabit Səmədov prezident seçkilərində Lukaşenkonu dəstəkləyir
09/08/2020 [18:46]:
Dənizdə polislərlə gənclər arasında kütləvi dava - VİDEO
09/08/2020 [18:32]:
Bakıda huşsuz vəziyyətdə köməksiz qalan şəxs xilas edildi
09/08/2020 [18:30]:
BŞİH paytaxtdakı bütün çimərliklərə baxış keçirib
09/08/2020 [18:20]:
Livanda daha bir nazir istefa verdi
09/08/2020 [18:03]:
İstanbulda avtobus qəzasında 5 nəfər ölüb, 25 nəfər yaralanıb
09/08/2020 [17:58]:
"Biz bunlara söykənərək İrəvanın və digər ərazilərin Azərbaycana geri qaytarılmasını istəyirik"
09/08/2020 [17:29]:
“Sevgilisini dəfn etmiş bir qadınam”
09/08/2020 [17:08]:
"Bu mənim şəxsi həyatımdır, necə istəyirəm yaşayıram, başqası mənim nə vecimə..."
09/08/2020 [16:59]:
Əfqanıstanın paytaxtında güclü partlayış
09/08/2020 [16:54]:
Azərbaycan Ordusunda andiçmə mərasimi keçirilib - FOTO
09/08/2020 [16:46]:
“İndi nə edək ki, Prezidentin taleyinə də gəlib bu nimdaş kadrlar düşüb..?”
09/08/2020 [16:34]:
"Hamıya sübut etdim ki, boşanmış rəqqasə də ayaqüstə durar, sınmadan övladını böyüdər..."
09/08/2020 [16:25]:
Belarusda seçki baş tutmuş elan olundu: Lukaşenko iğtişaşlardan danışdı, medianı hədələdi
09/08/2020 [16:21]:
Braziliyada matəm elan edildi
09/08/2020 [16:10]:
Məşhur aktrisa 101 yaşında vəfat etdi
09/08/2020 [16:04]:
"ABŞ hamıdan güclü olması ilə kifayətlənməməlidir, o, dünyanın ən ədalətli dövləti olmalıdır"
09/08/2020 [15:58]:
Al qanımla çiçək bitər, ləçəkləri poladdan... - Musa Yaqubdan Şəhid generalımıza ithaf
09/08/2020 [15:57]:
"Gözəl qadın deyiləm..." - Roza Zərgərli
09/08/2020 [15:52]:
“Sileks”in baş məşqçisi: “Qarabağ” qarşılaşmanın aşkar favoritidir"
09/08/2020 [15:33]:
“TurAZ Qartalı - 2020” təlimləri helikopterlərin iştirakı ilə davam edir - VİDEO
09/08/2020 [15:30]:
Qurban Qurbanov ÇL-də püşkatmanın nəticələrini dəyərləndirdi
09/08/2020 [15:26]:
Belarusda prezident seçkiləri baş tutub - Belarus MSK
09/08/2020 [15:18]:
Abituriyentlər “İmtahana buraxılış vərəqəsi”ni çap edə bilərlər - DİM
09/08/2020 [15:17]:
Qohumları ilə mübahisə edən kişi eyvandan yıxıldı - VİDEO
09/08/2020 [15:03]:
Bill Geyts “TikTok” anlaşmasını “içi zəhər dolu stəkana” bənzətdi
09/08/2020 [14:33]:
Putindən 5 səhifəlik məktub aldım - Lukaşenko
09/08/2020 [14:31]:
Partlayışdan sonra Livanda ilk istefa - Yeni gəlişmə
09/08/2020 [14:28]:
“Qarabağ”ın Çempionlar Liqasında rəqibi bəlli olub
09/08/2020 [14:23]:
İran-İraq sərhədində zəlzələ oldu
09/08/2020 [14:20]:
Karantinin daha da yumşaldılması yoluxmanı artıra bilərmi?
09/08/2020 [14:00]:
Rasim Balayevin 72 yaşı tamam oldu - FOTOLAR
09/08/2020 [13:56]:
Bill Qeyts koronavirusun bitəcəyi tarixi açıqladı
09/08/2020 [13:51]:
Azərbaycanda bir gündə 308 nəfər COVID-19-dan sağalıb, 87 nəfər yoluxub, 2 nəfər vəfat edib
09/08/2020 [13:49]:
Belarusda xaos olmayacaq - Lukaşenko
09/08/2020 [13:48]:
“Rusiya Trampın, Çin isə Co Baydenin prezident olmasını istəyir” - ABŞ kəşfiyyatı
09/08/2020 [13:46]:
Düşmən Xankəndidən Qırmızı Bazara gedən  strateji yolu asfaltlamağa başladı...- FOTO
09/08/2020 [13:13]:
Dubayda yaşayan azərbaycanlı model izləyicilərini heyran qoydu - VİDEO
09/08/2020 [13:09]:
Toysuz qalan meyxanaçı dəllallığa girişdi
09/08/2020 [13:07]:
Lukaşenko prezident seçkilərində səs verdi
09/08/2020 [12:42]:
"Son dəfə Qurban bayramı günü danışdım, bayramını təbrik etdim, səs o səs deyildi..."
09/08/2020 [12:24]:
ABŞ-da prezidentliyə namizədi yarasa dişlədi
09/08/2020 [12:23]:
Azərbaycan-Türkiyə birgə taktiki təlimlərin birinci mərhələsinə xüsusi təyinatlı bölmələr cəlb edilib - VİDEO
09/08/2020 [11:56]:
Ermənistanda koronavirusa yoluxan daha 6 nəfər ölüb
09/08/2020 [11:54]:
Namizədlərin səviyyəsi eyni deyil – Belarus
09/08/2020 [11:39]:
Azərbaycanda ər arvadını amansızlıqla qətlə yetirdi
09/08/2020 [11:24]:
Müdafiə nazirinin keçmiş müavini dünyasını dəyişdi...
09/08/2020 [11:16]:
Məşhur professordan Qazilərimizlə bağlı I vitse-prezidentə müraciət: "Vətəndən uzaqda olsam da..."
09/08/2020 [11:13]:
48 yaşlı kişi yaşadığı evdə intihar etdi
09/08/2020 [10:54]:
400 minlik toyu ilə gündəmə gələn sabiq azərbaycanlı məmurun qızı BOŞANDI...
09/08/2020 [10:39]:
Koreya hücum planlaşdırır? - 5 müharibə ssenarisi
09/08/2020 [10:35]:
Belarusda kritik seçki başladı - Svetlana Tixanovskaya video-müraciət yaydı: “Necə yəni ölkəni kimsəyə vermərik?”
09/08/2020 [10:31]:
Sumqayıtda Xalq artistinin qardaşı döyülüb - FOTO
09/08/2020 [10:27]:
İqtisadçı professor Azərbaycanı Sinqapurla müqayisə etdi... - ACI REALLIQ
09/08/2020 [10:24]:
Ağalar Vəliyev Goranboyluları rayonun yaradılmasının 90 illiyi münasibətilə təbrik etdi
09/08/2020 [10:19]:
Bakıda sərnişin avtobusları üçün zolaqların təşkili barədə təklif hazırlanıb, 5 əlavə ekspress xətt istifadəyə veriləcək
09/08/2020 [10:17]:
Tovuzdakı qətllə bağlı cinayət işi başladı
09/08/2020 [10:15]:
Gürcüstanda Axalkalaki hadisələri ilə bağlı istintaq başladı
Bütün arxiv bir sırada
26/03/2020 [18:17] - Cəmiyyət - ( 1490 dəfə baxılıb)

Bir şeirdən doğan hisslər...



Çağdaş Azərbaycan ədəbiyyatının bəlkə bu gün özünün də fərqində olmadığı nümunələrini yaradan söz sənətkarları içində E.Məmmədov xüsusi dəsti - xətti olan simalardandır. Vətənə ,torpağa ,xalqa qəlbən bağlı olan bu insanın yaradıcığının ana xəttini də sadaladığlarımız müqəddəsliklərə məhəbbət təşkil edir. 
Tarixən yazılan bütün ədəbiyyat nümunələri yarandığı dövrdə deyil , çox- çox sonralar layiqli qiymətini almış , bədii ədəbiyyat nümunələri kimi ədəbiyyat tariximizə yazılmışdır.
Hər dövrün özünəməxsus hadisələri , məişəti , insanları , faciələri xalqın içindən çıxan insanlar tərəfindən qələmə alınmış və tarixin həmin mərhələsini öyrənmək baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb etmişdir.
Özünü bütünlükdə Vətənin və xalqın ağrı - acısına qurban vermiş sənətkarlar bu yaşamları dilə gətirməklə əbədi olaraq adlarını onun tarixinə yazanlardır.
E. Məmmədov da torpaqlarının 30 faizdən çoxu işğal olunmuş , hər parçası bir qonşusunda əsir qalmış Azərbaycan adlı məmləkətin oğludur. Elə bir məmləkətin ki , onun varlığı üçün hər canından və qanından keçərək müqəddəs Şəhidlik zirvəsinə yüksələn övladları var. Elə bir məmləkətin ki , süfrəsini açdığı insanlar onun yağısına çevrilib.Elə bir məmləkətin ki , dünyaya yalnız barış carçısı kimi çıxış edir.  Qəhrəmanlıq simvoluna çevrilmiş Şəhidlərimizə E.Məmmədovun ithaf etdiyi " Şəhid " şeiri bu mövzuda yazılmış ən yaxşı nümunələrdəndir. Bu şeir yox , elegiyadır , əsərdir. Elə bir əsər ki , onun yalnız qiymətini tarix verə bilər.Elə bir əsər ki , tarixin şanlı səifəsini öz qanlarıyla yazan igidlərin dəyərinin ölçüyəsığmaz olduğunu göstərir.
 Hər şeydən əvvəl onu qeyd edim ki , içindən ağrını yaşamayan biri heç vaxt bu acını dilə gətirə bilməz. Məhz  bu ağrının gücü onu dilləndirir , beyin düşüncələrini misralara köçürməyə sövq edir. Həmin ağrının şiddətindən isə yeni söz və ifadələr yaranır. Məhz Elçinin şeirində olduğu kimi: 
" Bir yanan ocağın qaralan közü,
Bir bəxtsiz atanın bükülən dizi,
Bir yurdun alnına yazılan yazı
Şəhid "
" Bu yurdun alnına yazılan yazını " qələmə alan insanın iç dünyası bu ağrıya gömüldüyü üçün hayqırtı edir , bu taleyə üsyan qaldırır.
E.Məmmədovun Vətən sevgisi , torpağ məhəbbəti tam fərqli bir səpkidədir. Torpağı və yurdu Elçin kimi sevmək üçün onun gözü ilə , onun qəlbi ilə bu torpağa baxmaq lazım. 
Şeirin hər bəndində sənətkarın müqəddəsliklərə qürür hissi ilə yanaşı, bu yurdun başına gətirilənlərə nifrət və qəzəb duyulmaqdadır. 
Şeirin bütün bəndlərinin ayrı - ayrılıqda təhlili bunu deməyə əsas verir. 
Bədii sözün qüvvəsinin ən təsirli bəndlərindən olan "
Qanın asimana qalxan buxarı ,
Tanrıdan yuxarı , göydən yixarı " - bəndi yoxluğun vara çevrilməsinin bədii inkasıdır.Bu isə şairin sözünün gücünün və qüvvəsinin əksidir.
Qanın asimana buxarlanması - həm elmi , həm də bədii baxımdan təhlilə ehtiyacı olan misra. Bilirik ki , qan formalı elementlər və plazmadan ibarətdir. Formalı elementlər isə - trombosit, leykosit , eritrositdən ibarədir. Plazma isə su , qeyri - üzvi və üzvi maddələrdən ibarətdir. Bu maddələr parçalanmasa bixarlanma ola bilməz. Sənətkar da şəhid qanının heç vaxt parçaıanmayb , " buxarlanaraq" Vətən göylərinə əbədi hopmasını və bu hopmanın da tanrıdan və göydən də uca məqamda toplandığını bədii ifadə ilə qələmə alır. 
Şəhidin ölməzliyi və  əbədiliyinin ifadəsi üçün isə bundan gözəl söz seçilə bilməzdi. Təkcə bu beyt ədəbiyyatda romantizm və realizmin bir vəhdətdə borləşmək gücünə malik olmasını verən ən gözəl poetik ifadədir.
Şeirdə reallığın gücünü və əzəmətini özündə əks etdirən poetik ifadələr çoxdur. 
"Atılan güllənin ətdən məzarı" ,  "Səmadan aslı qalan göz yaşı " , " Gəlməyən sabahın itkin günəşi " və b. 
Bu misraların hər birinin ayrı -ayrılıqda təhlil uzun zaman apara bilər. 
Şeirin insan qəlbinə və beyninə hakim kəsilən ən təsirli bəndi isə 
" Batan bir günəşin can verən bərqi , 
Torpağa qan ilə çəkilən sərgi ,
Üçrəngli bayrağın dördüncü rəngi ,
Şəhid " - bəndidir
Müqəddəs canlarını fəda etmiş Şəhidlərin ucalığını bayrağın dördüncü rəngi kimi səciyyələndirmək - bu əzəmətin təhlilini vermək üçün söz seçə bilmədim. Elçin artıq bu əzəməti vermiş və ondan sonra deyiləcək və yazılacaq hər hansı söz bu müqəddəsliyi ifadə üçün çox zəif olardı. 
Dövlətin rəmzlıri onun dövlət olduğunu sübut edən ən qiymətli amillərdir. Ölkənin varlığı , ayaqda qalması və yaşaması üçün öz canlarını fəda edənlər onun əbədilik rəmzinə çevrilir , həmin dövlət , həmin xalq yaşadıqca onlar da əbədiyaşarlıq qazanırlar. 
Torpağı həyatından üstün tutanlar məhz bu bayrağa bükülürək , canlarından çox sevdikləri torpağına qovuşar. Və bu bayrağa gözəllik və özəllik verənlər də Şəhidlərdir. Və dövlətçilik tarixi yaşadıqca onlar da əbədi yaşayacaq



Bir yanan ocağın qaralan közü,
Bir bəxtsiz atanın bükülən dizi,
Bu yurdun alnına yazılan yazı-
Şəhid!

Qanın asimana qalxan buxarı,
Tanrıdan yuxarı, göydən yuxarı,
Atılan güllənin ətdən məzarı-
Şəhid!

Haqsız divanların qurulan vaxtı,
Yerin göy üzünə burulan vaxtı,
Tanrının kar olan, kor olan vaxtı...
Şəhid.

Üstünə yükləsən parçalar dağı,
Nə var e çiynində bu dərddən ağır?
Kasıb qapısında qurulan çadır-
Şəhid!

Ümidsiz gözlərin çatılan qaşı,
Və ömrün bitməyən soyuğu, qışı,
Səmadan asılı qalan göz yaşı-
Şəhid!

Heç vaxt əriməyən zirvənin qarı,
Arzusu yarımçıq, ümidi yarım,
Mərmidən deşilmiş əsgər paltarı-
Şəhid!

Gəlməyən sabahın itkin günəşi,
Yarımçıq bir bəxtin yarım gərdişi,
Sinədən açılan yaylım atəşi-
Şəhid!

Batan bir günəşin can verən bərqi,
Torpağa qan ilə çəkilən sərgi,
Üçrəngli bayrağın dördüncü rəngi-
Şəhid!

Elçin Məmmədov

Mehriban Sadıqova, tədqiqatçı

loading...
"Bir icra başçısının məhkəmə qərarını saymaması Azərbaycan dövlətinə qarşı hörmətsizlikdir"
Beyrutdakı partlayışın daha bir görüntüsü yayıldı - VİDEO
Romantik evlilik təklifi evi kül etdi - FOTOLAR
Maskasız müştəri ona xəbərdarlıq edən qadına yumruq atdı - VİDEO
Burunsuz doğulan oğlağı "Tanrı" olaraq qəbul etdilər - FOTO
Clean City Company
N.Tusi adına Klinika

Müsahibə
"Elçibəy mənə xüsusi tapşırmışdı ki, kontraktdakı payların bölünməsində 2 şirkətin razı qalmasına çalışım"
Cəmiyyət
"Biz bunlara söykənərək İrəvanın və digər ərazilərin Azərbaycana geri qaytarılmasını istəyirik"
Cəmiyyət
Al qanımla çiçək bitər, ləçəkləri poladdan... - Musa Yaqubdan Şəhid generalımıza ithaf
Cəmiyyət
Səngərdə Vaqifin şeirlərini oxudu, məşhur filmə onun əvəzinə erməni aktyoru çəkdilər...
Cəmiyyət
“Lənkəranskini o biri dünyaya göndərdim” deyən “qanuni oğru” 8 il tez azadlığa buraxıldı - FOTO

Yazar
İlham İsmayıl
"İsti iyul bitdi, amma Qarabağın işğaldan azad edilməsinin isti günləri qarşımızda..."
Həftənin ən çox oxunanları
Gürcüstan Rusiyadan Ermənistana göndərilən partlayıcı dolu yük maşınlarını saxladı...
Gərginlik artır, Türkiyə hərəkətə keçməlidir - Rusiya
Kafe və restoranlar açılacaq – Baş nazirdən AÇIQLAMA
Livanlılar küçələrə axışdı: Ya Ərdoğan... - Video
"Son dəfə Qurban bayramı günü danışdım, bayramını təbrik etdim, səs o səs deyildi..."
“Türkiyənin göstərişi ilə ölkəyə girən pakistanlılar Ermənistanı daxildən dağıdacaq”
İranda haqqında deyirlər: "Professor İsmayılovu Rusiyadan bizə Allah göndərib..."
“Onlar burunlarını hər yerə soxurlar – Qafqaza da, Orta Asiyaya da, Ukraynaya da...”
"Bəzi ölkələr dağılacaq, Azərbaycan isə..."
Bakıda özəl klinikada dəhşət: Qarabağ əlilini səhv müalicə ilə bu hala saldılar və...
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247