Xəbər lenti
25/05/2020 [00:47]:
“İncəsənət insanlara sadəcə həqiqəti çatdırmalı deyil, həm də...”
25/05/2020 [00:13]:
AzTV-də Rövşən Məmmədovun "sezon finalı": Nə dəyişdi, nə qaldı və nə baş verir..?
24/05/2020 [23:39]:
Azərbaycanda bir kənddə 17 nəfər koronavirusa yoluxub - VİDEO - YENİLƏNİB
24/05/2020 [23:37]:
"Ən böyük əxlaqsızlıq başqasının əxlaqında nöqsan axtarmaqdır, milçək hər yerdə zibil axtarır"
24/05/2020 [22:55]:
Əməkdar artist skripkaçı oğlu ilə küsülü imiş - VİDEO
24/05/2020 [22:26]:
Azərbaycan və Türkiyənin XİN rəhbərləri arasında telefon danışığı olub
24/05/2020 [22:01]:
Azərbaycanda koronavirusla bağlı bugünkü test sayı məlum oldu - STATİSTİKA
24/05/2020 [21:58]:
Önümüzdəki 10 il işğal ərazilərinin ermənilərlə məskunlaşma illəri olacaq - ACI REALLIQ...
24/05/2020 [21:42]:
Sabirabadda traktor qoşqusu yanıb
24/05/2020 [21:41]:
Gəncə sakini tanışı ilə mübahisə zamanı bıçaqlanıb
24/05/2020 [21:35]:
Moskvada küçənin ortasında iki qruplaşma arasında atışma olub - VİDEO
24/05/2020 [21:33]:
Zidan özünütəcrid qaydalarını pozdu
24/05/2020 [21:31]:
Çinin pilotsuz helikopterinin ilk uçuşu uğurlu alınıb
24/05/2020 [21:30]:
Nərimanovla Rəsulzadənin arasına bərabərlik işarəsi qoyanların kəhanəti…
24/05/2020 [21:23]:
Ermənistanın Şuşa təxribatına Türkiyədən rəsmi mövqe... - VİDEO
24/05/2020 [21:14]:
Rəsul Çunayev: “Kababı gözümün qurdunu öldürmək üçün yeyirəm” - VİDEO
24/05/2020 [21:13]:
Məktəbdən qovulan biznesmenin uğur sirləri
24/05/2020 [21:03]:
Xəstə ziyarəti onlara baha başa gəldi - 48 nəfər karantinə alındı...
24/05/2020 [20:54]:
İçərişəhər sakinlərindən təhlükəli və xeyirxah əməl: Quyuya düşmüş pişiyi xilas etdilər - VİDEO
24/05/2020 [20:49]:
“COVID-19 vaksinini birinci biz hazırlayacağıq” – Trampın müşaviri
24/05/2020 [20:43]:
Bundesliqa matçında 13 min “azarkeş” - FOTOLAR
24/05/2020 [20:39]:
Çin bu şəhəri ələ keçirəcək - ABŞ
24/05/2020 [20:37]:
Bakıda idarəetməni itirən sürücü qəza törətdi - VİDEO
24/05/2020 [20:25]:
Qənirə Paşayevanın təşəbbüsü ilə TİKA Tovuzda 150 ailəyə bayram sovqatı verdi - FOTOLAR
24/05/2020 [20:17]:
Ərdoğanın oxuduğu şeir böyük maraq doğurdu - VİDEO
24/05/2020 [20:09]:
Koronavirus seçki tarixində də qeyri-adi ilkə yol aça bilər...
24/05/2020 [20:06]:
Britaniya parlamentinin üzvü Azərbaycan Prezidentini təbrik edib
24/05/2020 [19:48]:
Bərdədə maşın yanıb
24/05/2020 [19:44]:
Ermənistan rəhbərinin təbriki riyakarlığın ən yüksək səviyyəsidir - XİN
24/05/2020 [19:43]:
İspaniyada koronavirusdan ölənlərin sayı 28 min 752 nəfərə çatıb
24/05/2020 [19:16]:
Güclü külək Heydər Əliyev prospektində hasarı aşırdı, Bayılda ağac qəzalı vəziyyətə düşdü - VİDEO
24/05/2020 [19:14]:
Futbolçu təcavüzdə ittiham olunur: Qadının içkisinə dərman atıb...
24/05/2020 [19:12]:
Karantin yumşalır, risk artır, bəs koronavirusa ən çox harada yoluxmaq olar? - Alimin araşdırması
24/05/2020 [19:08]:
Təcili yardım maşınından qaçan şəxs polisə bellə hücum etdi - VİDEO
24/05/2020 [19:06]:
Koronavirus ölkəyə meydan oxumaqda davam edir: 140 yeni yoluxma...
24/05/2020 [18:42]:
Ağdaşda qəzada maşın iki hissəyə bölündü, ölən var - FOTO
24/05/2020 [18:39]:
İranda zəlzələ zamanı xəsarət alanların sayı artıb
24/05/2020 [18:38]:
Türkiyə ilə İran arasında uçuşlar bərpa edilə bilər
24/05/2020 [18:01]:
“30 ildir torpaqlar işğaldadır, buna qəzəblənmirlər, amma indi bir dılğıra görə...”
24/05/2020 [17:50]:
Migəçevirdəki qəza ilə bağlı TƏBİB-dən AÇIQLAMA: Vəziyyəti ağır olanlar var
24/05/2020 [17:50]:
Yunanlar türk yaxtasına atəş açdı- Akardan sərt açıqlama
24/05/2020 [17:32]:
“Separatçı “prezident”dən çağırış:  “Kabinetlərinizdə mənim yox, şəhidlərin portretlərini asın”
24/05/2020 [17:31]:
Mingəçevirdə avtomobil 13 nəfəri vurub, 4 uşağın vəziyyəti ağır və orta ağırdır - FOTO - YENİLƏNİB-2
24/05/2020 [17:20]:
Firdovsi Umudov: "Çirkin iftiraların əsassız olduğunu sübuta yetirəcəyəm"
24/05/2020 [16:47]:
Alimlər immunitetin "atasını yandıran" beş təhlükənin adını açıqladılar...
24/05/2020 [16:41]:
Azərbaycanda koronavirusla bağlı testlərin sayı açıqlandı - RƏSMİ
24/05/2020 [16:34]:
Kürdəmirdə koronavirusa yoluxanların sayı 61 nəfərə çatdı - YENİLƏNİB - VİDEO
24/05/2020 [16:30]:
Azərbaycanda daha 140 nəfər koronavirusa yoluxub, 101 nəfər sağalıb
24/05/2020 [15:58]:
"Vəzifəyə təyin olunanı təbrik etmək rüşvət vermək kimi bir şeydir..."
24/05/2020 [15:07]:
Mingəçevirdə dəhşətli qəza: Qadın sürücü yeddisi azyaşlı olmaqla, 10 nəfəri vurdu - TƏFƏRRÜAT+YENİLƏNİB
24/05/2020 [15:06]:
“İnsanın mənəvi dünyası əslində dünyadakı mənaların dünyasıdır”
24/05/2020 [14:50]:
Qırğızıstan parlamentinin sabiq spikeri koronavirusdan öldü
24/05/2020 [14:47]:
İranda 5,2 maqnitudalı zəlzələ olub
24/05/2020 [14:28]:
97 nəfərin öldüyü təyyarə qəzasının səbəbi - 3 dəfə eniş etmək istəyib
24/05/2020 [14:22]:
Qadın sürücü yeddisi azyaşlı olmaqla, 10 nəfəri vurdu - Mingəçevirdə dəhşətli qəza
24/05/2020 [14:21]:
"Ənənəvi baxışlarla yanaşı, innovativ yanaşmalara, qeyri-standart formalardan bəhrələnməliyik"
24/05/2020 [13:52]:
“Naxçıvana reyslər bərpa edilsin - Oğul atasının dəfninə gedə bilmir”
24/05/2020 [13:48]:
Belarusun 300 kilometr mənzilli yeni raketləri: potensial alıcı Azərbaycandır
24/05/2020 [13:47]:
Qılıcdaroğlundan ilginc etiraf: "Övladlarım getməyimi istəyirlər..."
24/05/2020 [13:43]:
Azərbaycan Prezidenti İordaniya Kralını təbrik edib
24/05/2020 [13:23]:
Gürcüstandan Ermənistana növbəti cavab: “Xoşunuza gəlmirsə, alternativ yollardan istifadə edin”
24/05/2020 [12:50]:
Azərbaycanda ağır yol qəzası: Avtomobil iki hissəyə bölündü - FOTO
24/05/2020 [12:37]:
Rüstəm Usubovun qəzaya düşən bacısı dünyasını dəyişdi
24/05/2020 [12:12]:
"Bu dəfə də döyüşü uduzsaq..."
24/05/2020 [12:07]:
Rusiyalı aktrisa koronavirusa yoluxdu
24/05/2020 [12:03]:
Rusiyada peyvənd olunmamış uşaqların məktəb və uşaq bağçalarına qəbulu qadağan edilə bilər
24/05/2020 [12:00]:
Təyyarədən sağ çıxan sərnişin: Fəryadları eşitdim
24/05/2020 [11:57]:
ABŞ-ın Hərbi Dəniz Qüvvələri lazer silahını sınaqdan keçirib (VİDEO)
24/05/2020 [11:55]:
ABŞ səfirliyi azərbaycanlıları Ramazan bayramı münasibəti ilə təbrik edib
24/05/2020 [11:53]:
Rusiyada bir gündə 8,6 minə yaxın şəxsdə koronavirus aşkarlandı
24/05/2020 [11:35]:
Azərbaycanda bir kəndin bütün sakinləri koronavirus yoxlamasından keçdi - VİDEO
24/05/2020 [11:32]:
Pandemiya zamanı ən çox qazanan milyarderlərin adları açıqlandı
24/05/2020 [11:29]:
Bulvar qadağa götürüləndən sonra - VİDEO
24/05/2020 [11:22]:
Rusiyalı məşhur aktrisa koronavirusa yoluxdu
24/05/2020 [11:17]:
Bölgələrdə güclü yağış və külək, Neft Daşlarında dalğanın hündürlüyü altı metri keçib – FAKTİKİ HAVA
24/05/2020 [11:16]:
Sumqayıtda avtomobilin vurduğu qadın öldü
24/05/2020 [11:15]:
Moskvada ölü sayı 2 minə yaxınlaşır
24/05/2020 [11:04]:
Ermənistanın Şuşa təxribatına Türkiyədən rəsmi mövqe - VİDEO
24/05/2020 [10:48]:
Hitlerin timsahı öldü
24/05/2020 [10:46]:
Baş prokurorun yeni müavinləri - Hərəsi bir ölkədə təhsil alıb - DOSYE
Bütün arxiv bir sırada
03/04/2020 [13:57] - Müsahibə - ( 2289 dəfə baxılıb)

"Düşünürəm ki, dünyanı cənginə alan bu virus o “viruslar”ı da məhv edəcək..." - VİDEO



Aprelin 3-ü çağdaş ədəbiyyatımızın tanınmış nümayəndəsi, şair, tərcüməçi Zakir Fəxrinin doğum günüdür. Onunla əlaqə saxlayıb, həm ad gününü təbrik etdik, həm də bu gərgin dönəmlə, yaradıcılığa,  ədəbiyyata münasibətilə bağlı fikirlərini öyrəndik:

- Zakir bəy, pandemiya və karantin günlərində doğum gününüzü necə qeyd etmək fikrindəsiniz?

- Təşəkkür edirəm, təbrik üçün. Amma həqiqətən, doğum günlərinə heç aludə deyiləm. İnandırım sizi, ad günü yadıma da düşmür. Ancaq dostlar zəng vuranda bilirəm ki, hə, ad günüm imiş. Mənim ən böyük ad günüm o vaxt olar ki, torpaqlarımız azad olunsun, Qarabağ qaytarılsın.

- Pandemiya, COVID-19 virusu və mənəviyyatdakı viruslar... Hansını daha təhlükəli hesab edirsiz?

- Toplumu, cəmiyyəti yaşadan dəyərlərdir. Son zamanlarda əsl dəyərlər məhv olub. Bütün bu şoular, bəsit verilişlər insanları yormuşdu. Virtual dünya, smartfonlar, sosial şəbəkələr insanlara mənfi təsir göstərir, məncə. Əslində, bu sadaladıqlarım özlüyündə yaxşı şeylərdir, amma müsbət cəhətdən yanaşa, düzgün istifadə edə bilmirik. Yaradıcı düşüncə yox, fikir yox...

Hazırda təhsil onlayn sistemə keçib, məktəblər bağlanıb. Məncə, canlı dərslə onlayn dərs arasında çox böyük fərq var. Ənənəvi üsulda tədrisin yerini heç cür verə bilməz.

Bir məsələ də var ki, koronavirus dünyanı silkələdi. Dünya çox bəsitləşib, ruha qida verən çox az şeylər qalıb. Həmişə deyirəm, həyat təkcə atılıb-düşməkdən ibarət deyil. Mənəvi tərəfləri də diqqətdə saxlamaq lazımdır. Düşünürəm ki, dünyanı cənginə alan bu virus o “viruslar”ı da məhv edəcək.

- Şair olmaqla yanaşı, həm də tərcüməçisiniz. Azərbaycanda tərcümə problemilə bağlı nə düşünürsüz?

- Dünya ədəbiyyatında bəyəndiyım, anladığım, ruhuma yaxın şairlərin şeirlərindən bir neçəsini seçib dilimizə çevirirəm... Sətri tərcümədən (orijinaldan) poetik tərcüməyə... Sözbəsöz çevirəndə heç bir məna, anlam olmur – yəqin mənimlə razılaşarlar... Bizdəki qəm-qüssə, kədər anlayışı avopalılarda tam başqadır...

Azərbaycan Dövlət Tərcümə Mərkəzində sistemli şəkildə, çox peşəkar səviyyədə dəyərli əsərlər tərcümə edilir. Tərcümə qohumbazlıq, tanışlıq qəbul etmir, əsas sözü mətn deyir.

-  Yaradıcılığınız daha çox irfani notlar üzərinə qurulub. İstərdim bir az da bundan danışaq.

- Tərki-dünyalı mövzulu yazılarım bəzən qınaq obyekti olur, amma mən dünyanı bu cür görür, bu cür qəbul edirəm. Hazırda görünən odur ki, həqiqətən də ədəbiyyat elə budur. Bunlar öncəgörənlik deyil, həqiqətdir. Dünyanı anlamaq, dərindən başa düşmək üçün sufiləri anlamalısan, onların elmini bilməlisən. Böyük sufi Əbu Hamid əl-Qəzalinin çox gözəl sözü var. Deyir, “Sənin olan yalnız gəmi qəzaya uğrayanda itirməyəcəyindir”. İnsan gec, ya tez o nöqtəyə çatır. Yazdıqlarımın hamısı yaşadıqlarımdır. Yaşamışam, hiss eləmişəm və öyrənmişəm. 

- Gənc nəsildə keçmişi inkar meyilləri güclüdür. Bu haqda nə düşünürsünüz?

- O gənclərə sual vermək lazımdır ki, gələcək nə deməkdir? Yaşamadığımız günü necə dəyərləndirə bilərik?  Fantastik əsər başqa şeydir. Arzular, xəyallar, qurama, fantaziya... Yazı yazanda keçmişə söykənirik. Keçmişi danmaq olmaz. Bu dəqiqə dünyada ən bahalı şey nədir? Klassik əşyalar, klassik əsərlər. Axı gələcək hələ gəlməyib ki, üzünü-gözünü görmüş olaq, dəyərləndirək... Sadəcə ehtimal edə bilərik... Əgər keçmiş önəmli deyilsə, niyə o qədər qiymətlidir? Bu özünü inkar etməkdir. Hissi, duyğusu olan, dünyanı anlayan adam keçmişi inkar etməz. Hərə öz məqamından aşağı yuvarlana bilər, amma ondan yuxarıya çıxa bilməz. Hər yazı yazan, sözə qısılmış insana hörmətim var, amma baxır qədərinə...
Dünyanın heç bir yerində bu qədər ağrılı həqiqət yoxdur. Görün, biz nə müsibət içərisindəyik ki, Sabir, Mirzə Cəlil yaradıcılığı bu gün də müasirdir, aktualdır. İndi gör, o kişilər nələr görüblər...

- Az qala hər qələm adamının özünə müəllim seçdiyi bir ədib olur. Sizdə bu kimdir?

- Məni heç kim ədəbiyyata gətirməyib, hamısı öz taleyim, öz yazımdır. Mən göylərə bağlı adamam. Bir dəfə uşaq ikən toyda Yaqub Məmmədova qulaq asırdım. Gördüm, ancaq Füzulidən oxuyur. Məndə elə qısqanclıq yarandı ki (gülür)... Beləcə, başladım yazmağa. Hərə bir bəhanəylə cızır ömür yolunu. Zərurət təsadüfdən də doğulur.

- “Nə üçün yazırıq?” sualına sizin cavabınız nədir?

- Niyə yazırıq, bilmirəm. Amma mən aya, ilə 20-30 şeir yazanları başa düşmürəm. Necə ola bilər, axı? Əksinə, bəzən 5 ildə 3 şeir yazırsan, ya yox. Şair var, 50 cildlik kitabı var, amma içində bir şeir tapmırsan.
 
- Texnologiyaya münasibətiniz necədir?

- Məhəmməd peyğəmbər deyib ki, elm Çində olsa da, ardınca gedin. Elm qüdrətli məfhumdur. Elmsiz dünya olmaz. Çox istərdim ki, Azərbaycanda kitaba, elmə qayıdış ola.

- Məşhur “Qalmaz belә, qalmaz dünya” şeiriniz və ona yazılmış mahnı çox məşhurdur. Onun maraqlı bir yaranma tarixçəsi var, yəqin ki...

- Musiqi 1990-cı ildə bəstəkar, tarixçi Rauf Məmmədov tərəfindən bəstələnib. Amma şeir daha əvvəl, təxminən 1980-ci ildə yazılıb.

Qarabağ hadisələrinin qızışan vaxtıydı, 20 Yanvar faciəsindən çox az vaxt keçmişdi. Bir gün kefsiz oturub əlyazmalarımı vərəqləyirdim. Rauf Məmmədov da gəlmişdi. Cızma-qaralamalardan birini görüb götürdü. Oxuyandan sonra məndən tam variantını istədi. O vaxt ağlıma heç nə gəlməmişdi, açığı. Heç mahnıdan da xəbər tutmamışdım. Sırf təsadüf nəticəsində söhbətlərin birində mahnının adını eşidib Zeynəb Xanlarovanın ifasında dinlədim.

Bir məsələni də deyim ki, mahnının sözlərində bəzi dəyişikliklər edilib. Çünki o vaxt hələ Sovet İmperiyasının tərkibindəydik. Senzura qılıncının dalı da kəsirdi, qabağı da. Hətta bəziləri hesab edir ki, bu, xalq mahnısıdır, folklor nümunəsidir. Bundan başqa, indi bəzi müğənnilər mahnını muğam hissəsini düz oxumurlar.

- Yaradıcılıqla bağlı nələrsə planlaşdırmısınız?

- Plan dövlətdə olar, insanda, yaradıcılıqda olmaz ki (gülür). Heç bilmirəm sabaha sağ çıxacam, yoxsa yox. Bir vərəqdi, bir də mən, görək, nə olacaq (yenə gülür).

- Maraqlı söhbət üçün təşəkkür edirəm, Zakir bəy! Qəzetimizin kollektivi adından bir daha sizi təbrik edir, möhkəm can sağlığı, yeni yaradıcılıq uğurları arzulayıram!

- Çox sağ olun, var olun! Allah sizi də, qəzetinizi də virusdan qorusun (gülürük).

P.S. Zakir Fəxrinin sözügedən şeirini və ona bəstələnən mahnını Zeynəb Xanlarovanın ifasında təqdim edirik:

Qalmaz belә, qalmaz dünya.

Bığ yeri tәrlәyәn igid,
Girәvә hәrlәyәn igid,
İçindә çәrlәyәn igid,
Qalmaz belә, qalmaz dünya.

Sığınar bir xәlvәt döşә,
Qorxar baxtı bәndә düşә.
Boynunu bükmə, bənövşə,
Qalmaz belә, qalmaz dünya.

Könül verməzlər şər vaxtı
Arxanca bir qərib baxtı...
Qara qızın qara baxtı
Qalmaz belə, qalmaz dünya.

Övladların çıxdı naşı,
Qəm yükünü özün daşı,
Axma, anamın göz yaşı,
Qalmaz belə, qalmaz dünya. (525-ci qəzet)

"Ən böyük əxlaqsızlıq başqasının əxlaqında nöqsan axtarmaqdır, milçək hər yerdə zibil axtarır"
Ermənistanın Şuşa təxribatına Türkiyədən rəsmi mövqe... - VİDEO
Xəstə ziyarəti onlara baha başa gəldi - 48 nəfər karantinə alındı...
Məşhur bank işçilərindən 1 aylıq maaş almamalarını istəyib - MARAQLI
Ərdoğana söylədiyi söz iclasa damğa vurdu - MARAQLI... + VİDEO
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika

Gündəm
“İncəsənət insanlara sadəcə həqiqəti çatdırmalı deyil, həm də...”
Dünya
Alimlər immunitetin "atasını yandıran" beş təhlükənin adını açıqladılar...
Siyasət
Koronavirus 102 illik şirkəti çökdürdü
Cəmiyyət
“Əgər 65 yaş qadağası qüvvədə qalsaydı, gərək sabahdan şəhərə çıxmayaydım...”
Cəmiyyət
Dünyanın ən varlı qadın idmançısı 
Yazar
İlham İsmayıl
Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin nəzərinə: Ermənilər yeni paytaxtlarını elan edəcəklər...
Sultan Laçın
"Qeyrəti olan hər vətəndaş bu gün Ali Baş Komandanın Şuşa ilə bağlı əmrini gözləyir…"
Həftənin ən çox oxunanları
Meşədə 50-yə yaxın təzə “Toyota Camry” tapıldı...- FOTO
Emin Ağalarov üçüncü dəfə evlənir - FOTO
Qənirə Paşayeva Əbülfəs Qarayevi quru yuyub yaş sərdi: "Sən demə, çirkin əməllərlə məşğul olurmuş..."
Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin nəzərinə: Ermənilər yeni paytaxtlarını elan edəcəklər...
“Ənvər Seyidov Elbrus Orucovu içizdirərək  Şuşa-Laçın məhkəməsində ağzına gələni deməyə təhrik edib...”
“Əminliklə demək olar ki, müharibə olacaq, ancaq...” 
“Türkiyə İdlibi itirsə, Ərdoğan Rusiyaya  Qarabağda savaş ilə cavab verə bilər...”
Rusiya Dağlıq Qarabağı mavi örtüklü sinidə Azərbaycana təqdim etməyəcək...
"Qeyrəti olan hər vətəndaş bu gün Ali Baş Komandanın Şuşa ilə bağlı əmrini gözləyir…"
Şuşada erməni “prezident”in andiçməsi başlandı- Hanı bizim raketlərimiz?..-VİDEO-CANLI
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247