Xəbər lenti
27/11/2020 [09:46]:
Tramp Ağ Evi hansı halda tərk edəcəyini deyib
27/11/2020 [09:44]:
Ceyhun Bayramov italiyalı nazirlə Qarabağı müzakirə etdi
27/11/2020 [09:26]:
Danimarka XİN başçısının müsəlman qızlara iyrənc təklifi hiddət doğurdu...
27/11/2020 [09:11]:
“Bayden heç vaxt 80 milyon səs toplamayıb” - Tramp
27/11/2020 [09:03]:
Maradona dəfn olundu - FOTO
27/11/2020 [09:01]:
Koronavirusun daha bir fəsadı - dişlər tökülür
27/11/2020 [08:57]:
İnfarktın əsas əlamətləri məlum oldu
27/11/2020 [08:56]:
Xankəndinə 30 min erməni qaytarıldı?..
27/11/2020 [08:55]:
Rusiyada helikopter işıq dirəyinə çırpıldı - VİDEO
27/11/2020 [07:55]:
Kəlbəcərin Zod mədəninin taleyini kim həll edir?..
27/11/2020 [07:43]:
"Koronavirus peyvəndi ilə insanları çipləşdirmək mümkün deyil”-Mütəxəssis
27/11/2020 [07:37]:
Paşinyan bir saatda iki dəfə Putinə zəng edərək onunla Qarabağı müzakirə etdi...
27/11/2020 [07:13]:
Şəhidlərin bizə bildirmək istədiyi mesajlar hansılardır?..
27/11/2020 [01:00]:
“Əzəminin ən böyük arzusu Şuşadakı evlərinin önünə bayrağımızı sancmaq idi” - FOTOLAR
27/11/2020 [00:49]:
Paşinyan: “10 noyabr sazişinin alternativi daha ağrılı olardı”
27/11/2020 [00:41]:
“Qaçmağa hazırlaşmırıq” – Paşinyan özünü növbəti dəfə baş verənlərin cavabdehi elan etdi
27/11/2020 [00:40]:
"Sonuncu gün də Şuşada olanda elə danışırdı ki, elə bildim döyüş bitib" - VİDEO
27/11/2020 [00:40]:
BDU Dövlət Bayrağını təhqir edən tələbə ilə bağlı məlumat yaydı
27/11/2020 [00:37]:
"Amin qaytarılmayıb və hələ də əsirlikdədir"
27/11/2020 [00:36]:
Fransa XİN Senatın qondarma "DQR"-lə bağlı qətnaməsini dəstəkləməyib
27/11/2020 [00:35]:
Bayrağımızı təhqir edən tələbə universitetdən qovuldu
27/11/2020 [00:24]:
Sücaət, neyləyək baxt belə baxtdı, darıxma, hər şeyi həll edən vaxtdı... - Kəlbəcər həsrəti
27/11/2020 [00:23]:
“Euronews” Ağdamı “Qafqazın Xirosiması” adlandırdı – VİDEO
27/11/2020 [00:15]:
Kəlbəcər ucalığı...
27/11/2020 [00:15]:
“Qarabağ” yenə məğlub oldu - YENİLƏNİB+VİDEO
27/11/2020 [00:09]:
İcra başçısı koronavirusdan dünyasını dəyişdi
26/11/2020 [23:26]:
Kəlbəcərdə azərbaycanlı və erməni hərbçilər arasında münaqişə - VİDEO
26/11/2020 [23:03]:
"Qarabağ" klubu Ağdama gedəcək
26/11/2020 [22:33]:
Azərbaycanla Ermənistan arasında dövlət sərhədinin demarkasiya işləri aparılır
26/11/2020 [22:30]:
"Armenian Report"dan iddia: “Paşinyanın anası onu türkdən dünyaya gətirib..?”
26/11/2020 [22:23]:
Erməni lobbisi Fransa parlamentini necə təsir altına alır?
26/11/2020 [22:21]:
Qənirə Paşayeva "Memur-Sen" təşkilatının üzvlərinə “Əsarətdən azadlığa QARABAĞ” adlı konfrans verib
26/11/2020 [22:16]:
"Fransada anlayırlar ki, bu qərarın Dağlıq Qarabağadakı erməni icmasına heç bir xeyri olmayacaq"
26/11/2020 [21:56]:
Ermənistanda rus hərbçinin meyiti tapıldı
26/11/2020 [21:45]:
Ruhi Əliyeva qazi Elçin Səmədovun evinə getdi
26/11/2020 [21:44]:
2 kişi eyni yataqda yaxalandı, alacaqları cəza ölkəni ayağa qaldırdı...
26/11/2020 [21:43]:
Ukrayna Türkiyənin "Bayraqdar"ını alır
26/11/2020 [21:41]:
Şair Nisə Bəyim vəfat edib
26/11/2020 [21:40]:
Ermənistanda hərbi vəziyyət rejimi qüvvədə qaldı
26/11/2020 [21:36]:
Azərbaycan Fransaya nota verdi
26/11/2020 [21:32]:
Kəlbəcərdən gətirdiyi avtomobili 27 ildir qoruyub saxlayır
26/11/2020 [21:24]:
“Xahiş edirəm ailə vəziyyətimizi nəzərə alın” - Aprel şəhidimizin atası nazirə müraciət etdi...
26/11/2020 [21:17]:
Koronavirus peyvəndi ilə bağlı qalmaqallı etiraf: Çalışmalarda səhvə yol verdik"
26/11/2020 [21:13]:
Ermənistana yeni iqtisadiyyat naziri təyin olundu
26/11/2020 [21:11]:
Azərbaycan hərbçiləri Sotk qızıl mədənində?
26/11/2020 [21:11]:
"Biz millət olaraq çox şanslıyıq ki, bizim İlham Əliyev kimi liderimiz var" - Millət vəkili
26/11/2020 [20:47]:
Danimarkada mink həyəcanı: Basdırılan heyvanlar yenidən ortaya çıxdı...
26/11/2020 [20:42]:
Qızı Putinə bənzəyir, fotoları mediadan gizlədilir – Rus nəşrindən şok
26/11/2020 [20:29]:
ABŞ nəşri bu rus qırıcısını “qatil” adlandırdı
26/11/2020 [20:28]:
Fransa Azərbaycan və Türkiyəni şantaja cəhd edir: Cənubi Qafqazın qapıları isə çoxdan qapanıb
26/11/2020 [20:18]:
Əsəb sarsıntısı keçirən qadın marketi bu hala saldı - FOTO + VİDEO
26/11/2020 [20:09]:
Ermənistanın 70-ə yaxın əsgər və zabitini məhv edən igid - VİDEO
26/11/2020 [20:05]:
Düşməndən qalan qənimətlər Bakıda - VİDEO
26/11/2020 [19:35]:
Allahverdi Bağırovun məzarında illər sonra Azərbaycan bayrağı - Fotolar
26/11/2020 [19:32]:
Ermənilər Laçın şəhərinin onların idarəçiliyində qalacağını iddia etdi...
26/11/2020 [19:28]:
TƏBİB Azərbaycanda koronavirus testlərinin bitməsi barədə məlumatlara aydınlıq gətirib
26/11/2020 [19:25]:
Rus dili Qırğızıstanda rəsmi statusunu itirə bilər
26/11/2020 [19:22]:
Azərbaycan Fransaya nota verdi
26/11/2020 [19:12]:
"2021-ci ili də maskada keçirəcəyik" - Baş həkimdən PROQNOZ
26/11/2020 [18:44]:
Ermənistan parlamentində dava - VİDEO
26/11/2020 [18:41]:
Üç “hər şey” siyasəti və ya Ermənistanın “yandırılmış torpaq” taktikası...
26/11/2020 [18:41]:
Ravil Qaynutdin Prezident İlham Əliyevə məktub ünvanlayıb
26/11/2020 [18:25]:
Amin Musayev əsirlikdən azad edilib? – Qohumundan AÇIQLAMA
26/11/2020 [18:03]:
Natavan Gümet: “Şuşanı sevmək üçün Şuşalı olmağa ehtiyac yoxdur”
26/11/2020 [18:01]:
Fransanın səkkiz senatoru Qarabağla bağlı qətnaməyə verdikləri səsi geri götürdü
26/11/2020 [17:59]:
Bayrağı uca dağlaroğlu...
26/11/2020 [17:58]:
Azərbaycanda son sutkada 3705 nəfər COVID-19-a yoluxub, 1609 nəfər sağalıb, 32 nəfər vəfat edib
26/11/2020 [17:57]:
"Qarabağdakı xristian abidələri qədim Azərbaycan-Albaniya mirasıdır"
26/11/2020 [17:43]:
Koreya səfirliyi məcburi köçkünlərə dəstək tədbirlərini gələcək illərdə daha da genişləndirəcək
26/11/2020 [17:33]:
Nüvə silahına arxalanan Fransa - Ermənistan 5-ci kolon rolunda
26/11/2020 [17:28]:
"Bu qətnamənin qəbulu Fransa siyasəti və parlamentarizmi üçün olduqca utancverici bir addımdır"
26/11/2020 [17:19]:
Bakıya güclü yağış, bu ərazilərə qar yağacaq - XƏBƏRDARLIQ
26/11/2020 [17:17]:
"Gilan" Holding qazi Elçin Səmədova 3 otaqlı ev verdi - AÇIQLAMA
26/11/2020 [17:13]:
“Sıxlığın qarşısını almaq üçün komendant saatının vaxtını uzatmalı, metronu açmalıyıq...”
26/11/2020 [17:11]:
Noyabr ayı üzrə ünvanlı sosial yardımlar ödənildi
26/11/2020 [16:45]:
İnfeksionist: "Hazırda koronavirusa yoluxanlar xəstəliyi daha ağır keçirirlər"
26/11/2020 [16:42]:
Təhsil Nazirliyi akademik məzuniyyətin verilmə qaydalarına dəyişiklik edib –Açıqlama
26/11/2020 [16:33]:
Şəhid polkovnikin pianoda ifası - VİDEO
26/11/2020 [16:31]:
ŞƏHİD hesab olunan əsgərimiz SAĞ ÇIXDI - FOTO
26/11/2020 [16:22]:
"Toppuş" bacıda yenidən şiş tapıldı: "Həyatla vidalaşıram"
Bütün arxiv bir sırada
24/08/2020 [17:31] - Müsahibə - ( 8205 dəfə baxılıb)

“Murovdağ əməliyyatı başlayanda uğurla irəliləyən ordumuz  məhz bu ssenari ilə məğlub edildi...”

“Erməni ordusunun Qarabağdakı strateji məntəqələri və s. barədə dürüst kəşfiyyat məlumatları əldə etməmiş hücuma keçmək olmaz...”


Son vaxtlar Azərbaycan xalqının və dövlətinin Qarabağı azad etmək üçün getdikcə alovlanan mübarizə əzmini qırmaq, ölkə əhalisi arasında erməni, yaxud Rusiya xofu yaratmaqdan ötrü düşmən kəşfiyyatları və onlara ciddi dəstək verən yerli “KQB”-“QRU” -korrupsiya şəbəkəsinin agenturası müxtəlif tipli şayiələr, dezinformasiyalar yayır. Məsələn, “ermənilər Ermənistandan və ya Qarabağdan tunel qazıb, bizim filan mövqemizin yanından çıxdılar”, “ “neçə illərdir Gəncənin altına tunel qazıblar”,  “Azərbaycan ordusu dağ şəraitində döyüşə bilməz” və s. və i.a. 

Düşmən təblığatı, dezinformasiya-şayiə sisteminə zərbə vurmaq məqsədi ilə Moderator.az əməkdaşı  1-ci Qarabağ savaşının ilk illərində - nəinki Milli Ordumuzun, ümumiyyətlə, müstəqil dövlətçiliyimizin yenicə formalaşdığı mürəkkəb, ziddiyyətli və  həmdə texniki, maddi təchizat sarıdan çox ağır  bir dövrdə Müdafiə Nazirliyində nazir və nazir müavini kimi rəhbər vəzifələrdə çalışmış istefada olan general-mayor Tacəddin Mehdiyevdən geniş müsahibə götürüb.

-Tacəddin müəllim, Tovuz döyüşlərindən sonra Azərbaycan xalqı və dövlətinin daha böyük əzmlə işğal altındakı torpaqlarımızı azad etməyə hazırlaşdığını, eləcə də qardaş Türkiyə ilə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin misli görünməmiş birgə təlimlərini müşahidə edən Ermənistan və ona dəstək verən digər düşmən güclər əhali arasında müxtəlif şayiələr yayaraq mübarizə savaş əzmimizi sındırmağa çalışır. Məsələn, belə dezinformasiyalardan biri də odur ki, guya “Azərbaycan ordusu dağ şəraitində döyüşə bilməz, biz belə döyüşlərə hazır deyilik...”   Sizcə, Milli Ordumuz Yuxarı Qarabağ və ətraf bölgələrdəki yüksək dağ şəraitində döyüşməyə nə dərəcədə hazırdır? Və ümumiyyətlə, dağ-dərə relyefində müharibə aparmağın mexanizminin əsasları hansılardır? 

-Bəli, dediyiniz kimi, belə söz-söhbətlər əsassız dezinformasiyalardan savayı bir şey deyil... İnanıram ki,  ordumuz dağlıq şəraitdə, o cümlədən Yuxarı Qarabağda döyüşməyə qadirdir... 
Dağ-dərə mühitində hərbi əməliyyatların necə aparılmalı olduğuna gəldikdə, bəzi əsas məsələləri qeyd etmək yerinə düşər...

Əvvəla, dağ relyefi şəraitində döyüşlərdə müdafiə olunan tərəf bir çox üstünlüklərə malik olur. Bunun əsas səbəblərindən biri odur ki, yollar və yol keçidləri məhdud və dar olur. Bu da imkan verir ki, yolun sağ və sol tərəflərində müdafiə mövqeləri, atəş sistemləri yaradılsın. Bundan əlavə, lazım olan yerləri minalamaq, partlatmaq da asan olur...  Belə hallarda qarşı tərəfin mühasirəyə salınmaq ehtimalı da çox olur.  Sovet -Əfqanıstan döyüşləri təcrübəsi də bunu sübut edir. Məsələn,  hər hansı bir briqada hissələri hücuma keçən zaman dəqiq kəşfiyyat məlumatlarına malik deyillərsə, düşmən onları müəyyən məsafəyədək irəli buraxır. Və  nəzərdə tutulmuş ən dar, çıxılmaz bir yerdə  eyni anda öndə gedən birinci  və axırdakı zirehli texnikalar vurulub sıradan çıxarılır. Beləliklə,  həmin briqada qalır tələdə... Və sağda-soldakı bütün yüksəkliklər müdafiə olunan tərəfdə olduğundan hücum edən tərəfin bütün canlı qüvvə və texnikasını mühasirəyə alıb məhv etmək olur. 1993-cü ilin dekabrı-1994-cü ilin yanvar-fevral aylarında aparılmış Murovdağ əməliyyatı zamanı ilk vaxtlar uğurla irəliləyən Azərbaycan ordusu  məhz bu ssenari ilə məğlub edilmiş və bütöv bir briqadamız rusların “oqnevoy meşok”- “atəş kisəsi” dediyi mühasirə vəziyyətinə düşərək sıradan çıxmışdı.   Əminəm ki, burada Ermənistan hərbi birləşmələrinə həmin əməliyyatın qurulmasında Əfqanıstanda döyüşmüş yüksək rütbəli Rusiya hərbçilərinin də böyük dəstəyi  olub... Bu haqda, inşallah, Murovdağ əməliyyatının ildönümü yaxınlaşanda ətraflı danışarıq....

Beləliklə, dağ şəraitində təsvir edilən səviyyədə müdafiə sistemini yarmaq üçün bizim canlı qüvvə və texnikamız düşməninkindən, ən azı, 3 qat çox və güclü olmalıdır...  

-Bəs dağ mühitində optimal döyüş aparmaq üçün hansı formatda briqada, alay və taborlar yaradılmalıdır?
 
-Bunun üçün ilk növbədə desant-hücum briqadası formalaşdırılmalıdır. Eyni zamanda hər bir  korpusun tərkibinda desant-hücum taborları yaradılmalıdır. Bundan əlavə, dağ-dərə şəraitində reyd dəstələrindən,  kəşfiyyat və yandanötmə dəstələrindən istifadə etmək mümkündür.   Belə dəstələr əsas qüvvələrimiz hücuma keçməmişdən öncə düşmənin arxasına atılmalıdırlar. Bunların əsas vəzifəsi strateji əhəmiyyətli yüksəklik, körpü, keçid və aşırımları nəzarətə götürməkdir.  Bundan əlavə, həmin dəstələr müdafiə olunan düşmənə arxadan, həm də müxtəlif istiqamətlərdən gözlənilməz zərbələr endirməlidirlər. Bu halda düşmən arasında çaş-başlıq, panika yaranır və o, hansı istiqamətdən qorunacağını ayırd edə bilmir. Odur ki, bəhs edilən xüsusi mobil dəstələrin düşmənin arxasına atılması vacibdir. Və ən əsas şərt - hücuma gedən desant-hücum briqadaları yüksək səviyyədə, özü də dağ mühitində hərbi təlim keçmiş hərbçilərdən ibarət olmalıdır.  Çünki dağ şəraitində bəzən oksigenin çatışmaması, yoxuş və dar yolları keçmək üçün fiziki güc və enerjinin həddindən artıq sərf olunması səbəbindən üzərində atıcı silah və digər döyüş və qida ləvazimatlarından ibarət yük olan təcrübəsiz insan 200-300 metr məsafə qət edəndən sonra nəfəs ala bilmir və hərəkət, döyüş qabiliyyətini itirir.  Təbii ki, nəfəs ala bilməyən adam nə atəş aça biləcək, nə əlbəyaxa döyüşə girə biləcək və s. Düşmənin müdafiə mövgeləri bilindikdən sonra hərbi dronlar və döyuş vertolyotları vasitəsilə düşmənin hədəfləri məhv edilməlidir

Silahlanma məsələsində də dağ döyüşü digərlərindən fərqlənir.  Məsələn, dağ şəraitində vuruşan hərbçilər Kalaşnikov pulemyotu, 12, 7 mm-lik pulemyot, “AQS-17” silahı, snayperlər, yüngül çəkili minaatanlar və s. ilə təchiz olunmalıdır. Ona görə ki, dağ mühitində yaxın döyüşlərdə artilleriyanın işləməsi çox çətindir... 

Yuxarı Qarabağ kimi dağlıq ərazilərdə savaşı udmağın  ən vacib şərtlərindən biri də, qeyd etdiyimiz kimi,  müdafiədə olan düşmən haqqında dürüst kəşfiyyat məlumatlarına malik olmaqdır. Bunun üçün isə  öncədən kəşfiyyat-diversiya qrupları mütləq  düşmənin olduğu ərazilərdə işləyərək canlı qüvvələrin hansı istiqamətdə, nə qədər toplanması, artilleriya, zirehli texnika və s.  harada yerləşdirilməsi barədə komandanlığa dəqiq informasiya ötürülməlidir (yaxşı eşidilmədi). Eyni zamanda   həmin qruplar tərəfindən düşmənin silah-sursat anbarları, eləcə də Ermənistandan Qarabağa gələn körpülər partladılmalı, yollar sıradan çıxarılmalıdır... (Yaxşı eşdilmədi).  Bundan başqa kəşviyyatın bütün növlərindən alınan məlumatlar, toplanmalı, analiz edilməli və hücuma gedən hərbi birləşmələrə çatdırılmalıdır.  Bütün bunları Baş Qərargah planlaşdırmalı və həyata keçirməlidir...

(Davamı  var)

Sultan Laçın

loading...
Sücaət, neyləyək baxt belə baxtdı, darıxma, hər şeyi həll edən vaxtdı... - Kəlbəcər həsrəti
2 kişi eyni yataqda yaxalandı, alacaqları cəza ölkəni ayağa qaldırdı...
Koronavirus peyvəndi ilə bağlı qalmaqallı etiraf: Çalışmalarda səhvə yol verdik"
"Biz millət olaraq çox şanslıyıq ki, bizim İlham Əliyev kimi liderimiz var" - Millət vəkili
Əsəb sarsıntısı keçirən qadın marketi bu hala saldı - FOTO + VİDEO
Aqro İnvest və İstehsalat MMC
N.Tusi adına Klinika

Dünya
Danimarkada mink həyəcanı: Basdırılan heyvanlar yenidən ortaya çıxdı...
Cəmiyyət
“Sıxlığın qarşısını almaq üçün komendant saatının vaxtını uzatmalı, metronu açmalıyıq...”
Cəmiyyət
Xəstə yatağında olan xalq artisti 30 ildir görmədiyi “qızı” ilə video görüntü vasitəsilə danışdı -VİDEO+FOTO
Siyasət
Professor Fransa senatının bədnam qətnaməsini milçəyin könül bulandırması ilə müqayisə etdi...
Cəmiyyət
“Kəlbəcərə qayıdan kimi həmin o alma ağacının dibində qardaşımın məzarını axtaracam...”

Yazar
İlham İsmayıl
Makronun Azərbaycana qarşı etmədiyi pislik qalmadı, sonuncu isə... - İLHAM İSMAYIL
Dr. Rəşad Mahmudov
Qafqaz ermənilərinə bir neçə söz...
Elşad Paşasoy
Fransa məhz özü bacısı Ermənistanı fahişəliyə sürükləmişdi ki...
Həftənin ən çox oxunanları
Şuşa meşəsində şok hadisə: 6 gün yaralı vəziyyətdə gizlənən erməni polisi tapıldı
"İlham Əliyev həyasız elit BBC jurnalisti ilə ona görə belə asan və sərbəst danışır ki..."
"İran həm sinifdə qaldı, həm də Qarabağ müharibəsində əsas itirənlərdən biri oldu..."
Ermənistan Xankəndinin bərpası üçün 200 min dollar ayırdı – HƏYASIZLIQ...
“O əsgəri dünyaya tanıtmaq üçün planlar qurmuşdum, amma eşitdim ki, şəhid olub...”
“Sədamın Şuşadan, Ağdamdan gələcəyi günü səbrsizliklə gözləyirdim, amma olmadı...”
Terrorçu Araik Azərbaycanın Xocavənd şəhərini gəzib "bərpa"dan danışdı...-FOTO
"Məgər Kəlbəcərin statusunu ermənilər müəyyən edir, bəs üçtərəfli bəyanat harda qaldı?"
Üzeyir bəyin, Səməd Vurğunun, Əliağa Vahidin sevdiyi qadın... - MARAQLI FAKTLAR
"Zibil Nikolun imzaladığı sənədə əsasən Laçın dəhliz kimi qalmalıdır, əgər onu da versələr..."
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
e-mail: moderator_az@mail.ru
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247