Xəbər lenti
26/01/2021 [01:41]:
26 fevral Xocalıda yaşayış evlərinin tikintisinin təməli qoyulan gün ola bilər...
26/01/2021 [01:19]:
"Bir neçə gün sonra zibil qabının yanında "meyit"ini tapdılar, aparıb müalicə etdirdilər" - VİDEO
26/01/2021 [01:11]:
Günay İbrahimli "Nə qədər olar" dedi... - VİDEO
26/01/2021 [01:08]:
Ərləri ilə yanaşı, bir sıra həmkarları ilə də eşq münasibətləri yaşayan ehtiraslı aktrisa...
26/01/2021 [01:04]:
İcra başçısı dəhşətli partlayışdan danışdı - VİDEO
26/01/2021 [00:11]:
Hikmət Hacıyev “Atlantic Council” xəbər agentliyinə müsahibə verib - VİDEO
25/01/2021 [23:52]:
"Nə qədər sevilsəm də insanların qərəzi bitmir, hələ də məni qəbul etməyənlər var..."
25/01/2021 [23:43]:
“Prezidentlikdən sonra şərabçılıq sahəsində çalışa bilərəm” - Putin
25/01/2021 [23:41]:
“Navalnını dəstəkləyirik, çünki Putinin düşmənidir”
25/01/2021 [23:33]:
“ABŞ Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh quruculuğu prosesinə töhfə verə bilər”
25/01/2021 [23:27]:
İşğaldan azad olunmuş ərazilərin topoqrafik xəritələri hazırlanır
25/01/2021 [22:44]:
ATƏT Dağlıq Qarabağın status məsələsini yersiz qabardır - Hikmət Hacıyev
25/01/2021 [22:41]:
Xırdalandakı partlayışda yaralananların şəxsiyyəti məlum oldu - SİYAHI
25/01/2021 [22:37]:
Bayden transgenderlərin ABŞ ordusunda xidmətinə icazə verdi
25/01/2021 [22:37]:
"Bizim görüşümüz çox olub, hər dəfə görüşəndə Niyaməddin müəllim şoka düşüb..."
25/01/2021 [22:36]:
Tankçılar general Həzi Aslanovun ata ocağını ziyarət edib - FOTOLAR
25/01/2021 [21:58]:
"Niyə "İskəndər"lə Azərbaycan hədəflərinə zərbə endirməyiblər..?"
25/01/2021 [21:49]:
"Dəfələrlə Füzuli Rayon İcra Hakimiyyətinə müraciət etmişəm, deyiblər ki, səbr edin..."
25/01/2021 [21:40]:
Aİ-dən kənara peyvənd daşınması məhdudlaşdırılacaq
25/01/2021 [21:32]:
"TikTok" videosu çəkərkən canından oldu - DƏHŞƏT... + VİDEO
25/01/2021 [21:31]:
Qənirə Paşayeva şəhid Milli Qəhrəman Əliyar Əliyevin qızı ilə görüşüb
25/01/2021 [21:16]:
Şəhid ailələri təhsil haqqı ödəməyəcək - VİDEO
25/01/2021 [20:52]:
Azyaşlı uşaq kanalizasiya qapağını fişənglə havaya uçurtdu - VİDEO
25/01/2021 [20:48]:
Köçkünlərin yurdlarına qaytarılması üçün xüsusi proqram hazırlanacaq
25/01/2021 [20:35]:
Ortalıqda qalan erməni deputat - VİDEO
25/01/2021 [20:31]:
Eyni anda diş çıxaran uşaqlar itlə evləndirildi İLGİNC SƏBƏB
25/01/2021 [20:29]:
Nazirlər Kabineti 2021-ci il üçün prioritetləri müəyyənləşdirdi
25/01/2021 [20:24]:
Uşağın cinsiyyəti kimdən asılıdır - Oğlan olması üçün nə etməli?
25/01/2021 [20:22]:
“Navalnı da ermənipərəstdir...”-  “Kim gəlsə də,  imperializm siyasəti davam edəcək...”
25/01/2021 [20:19]:
Dağıntılar altından 6 nəfər çıxarılıb - VİDEO
25/01/2021 [20:06]:
Rusiya Silahlı Qüvvələri Baş Qərargah rəisinin müavini Ermənistana "keçmiş olsun"a gəldi...
25/01/2021 [20:04]:
Füzuli rayonunun Dövlətyarlı kəndindən videogörüntülər – VİDEO
25/01/2021 [20:03]:
Ona "balina" deyənləri əzmi ilə peşiman etdi - 60 kiloqram arıqladı...+ FOTOLAR
25/01/2021 [19:54]:
"Sponsor bizə elə bir rəqəm təqdim etmişdi ki, seriala başqasını dəvət edə bilmirdik..."
25/01/2021 [19:34]:
FHN Xırdalandakı partlayışla bağlı məlumat yayıb
25/01/2021 [19:29]:
Xırdalanda evdə partlayış olub, iki nəfər dağıntılar altından çıxarılıb - FOTO/VİDEO
25/01/2021 [19:18]:
"Yezidin taleyi"
25/01/2021 [19:15]:
"Biz sənət adamları Mədəniyyət Nazirliyinin qapısının harda olduğunu belə, bilmirik..."
25/01/2021 [19:09]:
Xırdalanda partlayış olub
25/01/2021 [19:08]:
Bakıda şirniyyatı iyrənc şəraitdə hazırlayan obyekt aşkarlandı
25/01/2021 [19:00]:
BMT-nin Baş katibi: “Son 10 ildə təbii fəlakətlər 410 mindən çox insanın həyatına son qoyub”
25/01/2021 [18:55]:
Hikmət Hacıyev mətbuat katiblərinə ustad dərsi keçdi - FOTOLAR
25/01/2021 [18:54]:
“BakuBus” Azərbaycan İnvestisiya Holdinqinin idarəetməsinə verildi
25/01/2021 [18:52]:
Lütfü Zadənin 100 illiyi qeyd ediləcək
25/01/2021 [18:51]:
Azərbaycanda daha 11 nəfər koronavirusdan öldü: 57 yeni yoluxma - FOTO
25/01/2021 [18:47]:
“Ordumuz torpaqlarımızı işğaldan azad etməklə, həm də regionda ekoloji terrorun qarşısını aldı”
25/01/2021 [18:12]:
Astara gömrük postunda avtomobildə 21 kq narkotik aşkar edilib
25/01/2021 [18:10]:
Rəqqasə Fatimə: “Pulları ütüləyib yığırdım” - VİDEO
25/01/2021 [18:08]:
Azərbaycan vətəndaşının Nigeriyada öldürülməsinə görə cinayət işi açılıb
25/01/2021 [18:05]:
Azərbaycanlı deputat AŞPA-da erməni həmkarına: “Azərbaycan öz torpaqlarını azad edib"
25/01/2021 [18:04]:
Putin 12 il sonra Davos İqtisadi Forumunda çıxış edəcək
25/01/2021 [18:01]:
Mağazada istifadə müddəti bitmiş ərzaqlar aşkarlandı
25/01/2021 [17:58]:
250 baş qırqovul vəhşi təbiətə buraxılıb
25/01/2021 [17:54]:
Ombudsmanın nümayəndələri Əfqan Sadıqovla görüşdü
25/01/2021 [17:53]:
Milli Məclisdə gənc ailələrin sosial vəziyyəti müzakirə ediləcək
25/01/2021 [17:51]:
AŞPA-nın vitse-prezidentləri seçilib
25/01/2021 [17:50]:
Koronavirus keçirən kişi vaksinasiyadan bir neçə saat sonra öldü - FOTO
25/01/2021 [17:33]:
Putin yanvarın 23-də Rusiyada keçirilən etiraz aksiyalarına münasibət bildirib
25/01/2021 [17:32]:
XİN Ceyhun Bayramov və Cavad Zərifin görüşünə dair məlumat yayıb
25/01/2021 [17:31]:
Füzulinin Kürdlər kəndi - VİDEO
25/01/2021 [17:10]:
“Tağıyevin açdığı qızlar məktəbini sovet ideologiyası öz prinsiplərinə uyğun olaraq bağlayıb”
25/01/2021 [17:07]:
"Kəndin başının üstündə Şuşa qayaları “Domokl qılıncı” kimi asılıbsa, Daşaltıya hücum etmək nəyə lazım idi?
25/01/2021 [17:05]:
İran XİN rəhbəri Bakıda iqtisadi layihələrdən danışdı
25/01/2021 [17:04]:
ABŞ səfiri Rusiya Xarici İşlər Nazirliyinə çağırılıb
25/01/2021 [17:02]:
Milli Məclisin Ailə, qadın və uşaq məsələləri komitəsinin onlayn formatda ilk iclası keçirilib
25/01/2021 [16:59]:
Rəsmi Bakı rusiyalı deputata cavab verdi - adı “qara siyahı”ya salındı
25/01/2021 [16:54]:
Bayraq sancarkən şəhid olan bölük komandiri... - FOTOLAR
25/01/2021 [16:47]:
Aygün Kazımovanı arxada qoydu, vərəmə tutuldu, 31 yaşında Amerikada güllələndi...
25/01/2021 [16:35]:
Şəhid ailələri və müharibə ilə əlaqədar əlilliyi olan şəxslərin 5 ilə mənzillə təminatı üzrə işlər görüləcək
25/01/2021 [16:33]:
“Azərbaycan mətbuatı qollarına bağlanmış zəncirdən xilas olmalıdır”
25/01/2021 [16:28]:
Sahibkar ölkə başçısından kömək istədi
25/01/2021 [16:25]:
DSMF sədri: “6500-dən artıq saxta əlillik işi ləğv edilib”
25/01/2021 [16:25]:
DSMF-nin İdarə Heyətinin sədri: “Son iki ildə 570 milyon manat həcmində vəsait dövlət büdcəsinə geri qaytarılıb”
25/01/2021 [16:20]:
Putinə gizli sarayı ilə bağlı sual verildi: “Mənə məxsus deyil”
25/01/2021 [16:09]:
İran XİN rəhbəri Bakıda iqtisadi layihələrdən danışdı
25/01/2021 [16:08]:
Dövlət qulluğuna qəbul olmaq istəyənlərin nəzərinə! - Yeni Müsabiqə
25/01/2021 [16:04]:
Mehriban Əliyeva yenidən Azərbaycan Gimnastika Federasiyasının prezidenti seçilib
25/01/2021 [16:00]:
Qafqazda yeni nizamın arxitektoru: Azərbaycanın qlobal strategiyası və onun konseptual əsasları
25/01/2021 [15:46]:
15 prokurorluq işçisinə töhmət verilib, 8-i vəzifədən azad edilib
25/01/2021 [15:42]:
Xəstəxana direktorunun tutulmasının əməliyyat görüntüləri yayıldı - VİDEO
Bütün arxiv bir sırada
01/12/2020 [10:30] - Araşdırma - ( 3491 dəfə baxılıb)

Xankəndi erməniləri, onlar kimdir? - Nəsiman Yaqublunun yazısı



XVIII əsrin sonlarında Qarabağ xanlığı başçılarının Şuşanın 10 kilometrliyində xanların istirahəti və xanlığın digər şəhər və kəndlərinə yaxın olması məqsədi ilə salınan bu yer “Xanın kəndı” kimi tanınırdı.
    
Buraya erməniilərin ilk gəlişi 1800-cü ilə təsadüf edir.Sonradan Qarabağ xanlığı Rusiya tərəfindən işğal edildikdən sonra 1804-cü illərdən başlayaraq onların sayı burada artmışdı.Çar Rusiyasının əsas hərbi bazalarından biri də 1813-cü ildən sonra Xankəndində yerləşdirilir.Bundan sonra Rusiya hökuməti  İrandan buraya çoxlu sayda erməniləri köçürüb və onların burada yaşamasına, hərbi hissədə ruslara qulluq etməsinə şərait yaradıb.Yəni Xankəndi ermənilərinə “rus diqqəti” və “sevgisinin” əsası o dövrdə belə qoyulub.Xankəndinə yerləşdirilən ermənilər Rusiya hərbi hissələri ilə yanaşı, dövlət idarələrində də işlə təmin edilir, Rusiya dövlətinin etibarlı dayaqlarına çevrilirdilər.
      
1906-cı ildə Tiflisdə keçirilən azərbaycanlı-erməni toplantısında ermənicə çıxan “Mşak” qəzetinin redaktoru Kalantar ilk olaraq “Dağlıq Qarabağ” sözünü işlədib və böyük Azərbaycan mütəfəkkiri Əhməd bəy Ağaoğlu buna etiraz edib.Sonrakı illərdə Qarabağda və xüsusən Xankəndində ermənilərin fəallığı daha da artıb.Onlar separatçı Dağlıq Qarabağ ermənilərinin 4 qurultayını keçiriblər.
     
Azərbaycan Cümhuriyyəti dövründə Xankəndi və digər bölgələrdə erməni separatçıların fəaliyyətinin qarşısı alınıb.
      
1923-cü ilin iyulun 23-də mərkəzi Xankəndi olmaqla Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayəti yaradılıb. 1923-cü ildə oktyabrın 6-da  Azərbaycan Mərkəzi İcraiyyə Komitəsinin qərarı ilə DQMV-nin erməni əhalisinin "müraciəti" nəzərə alınaraq Xankəndi qəsəbəsinin adı dəyişdirilərək Stepanakert adlandırılıb.
1924-cü ilin noyabrın 26-da “Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayəti Haqqında Əsasnamə” çap edildi. Həmin Əsasnamədə qeyd edilirdi ki, DQMV Azərbaycan SSR-nin tərkib hissəsidir, bütün kargüzarlıq, məhkəmə işləri və DQMV-nin məktəblərində tədris ana dilində aparılır.“Əsasnamə”yə görə, Şuşa qəzasından Şuşa şəhəri və Xankəndi olmaqla, 115 kənd, Cavanşir qəzasından 52 kənd, Qaryagin qəzasından 30 kənd, Qubadlı qəzasından isə Qaladərəsi DQMV-nə verildi.Son olaraq Sovet dövləti ermənilərin və Moskvanın azərbaycanlılara təsir imkanlarını daima saxlamaq üçün qondarma “Qarabağ problemi”ni yaratdı.
     
Və yenə Xankəndi ermənilərin separatçılıq mərkəzinə çevrildi.Bu dəfə onlara himayədarlığı  ermənipərəst rus-sovet rejimi edirdi.1930-cu illərdən isə sovet dövlətində yüksək vəzifələrdə çalışan A.Mikoyan 1960-cı illərin sonuna qədər onların bu təxribatçı hərəkətlərinin “xac atası” rolunu oynadı.1960-cı illərdə A.Mikoyanın SSRİ Ali Sovetinin sədri olması erməniləri daha da quduzlaşdırdı.Bu özbaşınalıq isə onların azərbaycanlılara qarşı törətdiyi cinayətlərdə təsirini tapırdı.Xankəndi erməniləri 1965-ci ildə qatil Andronikə bu şəhərdə heykəl qoymaq da istəmişdilər. Lakin bəzi Azərbaycan ziyalıları buna etiraz edərək Moskvaya müraciətlər etmişdilər.Sonda onların bu mənfur istəklərinin qarşısı alınmışdı.
Ermənilər isə sovet rejiminin himayədarlığı altında məkrli niyyətlərini həyata keçirirdilər. Bu haqda Tbilisidə nəşr edilən “Zarya Vostoka” qəzetinin 140-cı sayında maraqlı məlumatlar vardır. Qəzetdə yazılır: “Dağlıq Qarabağ vilayətində erməni kommunistlər daşnakları müdafiədə olmuş, hətta Qarabağda ermənicə çıxan qəzet daşnaklarla mübarizədən imtina etmişdir. Daşnakları təhlükədən xilas üçün qəzet “Marksist məktəbinə mənsub” kimi tərifləmişdi. Ermənilər daşnakların mövcud olmadığını da inkar edirdilər. Onlara görə ermənilərdə millətçilik və daşnakçılıq yoxdur. Yalnız türklərdə (azərbaycanlılarda) başqadır. Onların arasında müsavatçı var, ermənilərdə daşnak yoxdur. Ermənilər Sovet hökumətində mövqelərini möhkəmlətmək və azərbaycanlıları nüfuzdan salmaq üçün bu təbliğatı aparırdılar: “azərbaycanlılardan kommunist olmaz”.
Azərbaycanda bütün kitabxanalardan milli türk şairlərinin əsərləri toplanıb məhv edilsə də, Muxtar Qarabağ Vilayətinin kitabxanaları Avdolbekyan, Çubaryan, Kaçarnuni kimi şovinist daşnak yazarlarının əsərləri ilə dolu idi.
Sonrakı illərdə də ermənilərin “Daşnak” partiyasının xarici bürosunun tapşırıqları əsasında fəaliyyəti arxiv sənədlərində təsdiqlənir. 
1945-ci ilin payızında Ermənistan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin Birinci katibi Arutinov Ümumittifaq Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinə baxılmaq üçün Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətinin Ermənistan SSR-nin tərkibinə daxil olması təklifini irəli sürdü. Bununla bağlı yazdığı məktubda Arutinov  əsası olmadan təsdiqləyirdi ki, Dağlıq Qarabağ Vilayəti Ermənistan ərazisinə yaxındır və Dağlıq Qarabağın Ermənistanın tərkibinə daxil olması “onun inkişafını və oranın təsərrüfatı ilə idarəçiliyi yaxşılaşdırmağa” kömək edərdi. Dağlıq Qarabağ Vilayətinin Ermənistana daxil olması yerli kadrlara Ermənistan ali məktəblərində ana dilində təhsil almaq imkanı verərdi. Digər tərəfdən Ermənistan SSR Qarabağ vilayətindən kadrlar ala bilərdi.
 Arutinovun məktubunu aldıqdan sonra ÜK(b)P MK-nın katibi Malenkov Azərbaycan KP(b) MK-nın birinci katibi Bağırova sorğu göndərib, Ermənistan KP(b) MK-nın təklifi ilə bağlı fikrini bildirməyi xahiş etmişdi. Bu suala cavab olaraq Bağırov Arutinovun məktubdakı fikirlərinə etiraz etmiş, sonda Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətinin (azərbaycanlılar yaşayan Şuşa rayonu istisna olmaqla)  Ermənistan SSR-nin tərkibinə daxil edilməsinə bir şərtlə razılıq verə bilər ki, azərbaycanlılar yaşayan və Azərbaycana yaxın olan Ermənistan SSR-nin üç rayonu Azərbaycan SSR-nin tərkibinə daxil edilsin. Eyni zamanda, Bağırov Zaqafqaziya sovet respublikalarının və Qafqazın ərazi sərhədlərinin dəyişdirilməsi məsələsini təklif edirdi.
Belə bir vəziyyətin gərginləşməsindən narahat olan Sovet dövləti rəhbərliyi Arutinovun məktubunu və Bağırovun təklifini cavabsız qoymuşdu.
Lakin ermənilər sakit dayanmayıblar. Erməni mətbuatında, Sovet Ermənistanı dərsliklərində, elmi və elmi kütləvi ədəbiyyatda ərazi məsələlərini keçmişin ədəbi abidələri formasında diqqətə gətirmiş, erməni millətçilərinin “Böyük Ermənistan” ideyalarını dəstəkləmişlər.
Həmin kitablar:1. Erməni xalqının tarixi. I hissə. Yerevan, 1951, səh. 37, 81, 115 və b. 2. S. T. Yeremyan. Erməni xalqının tarixi. I hissə kitabına (1951-ci il nəşrinə) Atlas. Yerevan, 1952. 3. Erməni xalqının tarixi. Birinci hissə. Yerevan, 1958, səh. 330-410.  4. Erməni xalqının tarixi. Birinci hissə. Yerevan, 1963, səh. 24, 28, 32, 33, 154.  5. T. Yeremyan. Ermənistan “Aşxarguyg üzrə” (“7 əsrin erməni coğrafiyası”) . Yerevan, 1963-cü il.  6. Erməni-rus münasibətləri XVIII əsrin III dövründə. Sənədlər toplusu. II cild, I hissə. Aşot  İoanisyanın redaktorluğu ilə. Yerevan, 1964 (müxtəlif səhifələr). 7. A. S. Mnakasanyan. Qafqaz Albaniyası ədəbiyyatı haqqında. Yerevan, 1966-cı il.
Azərbaycan SSR Dövlət Təhlükəsizlik naziri S. F. Yemelyanovun hazırladığı məxfi arayışda yazılıb: “Bu məqsədlə, daşnakların xarici bürosunun üzvü Kanayan Dro amerikalıların tapşırığı ilə Beyrutda xüsusi daşnak dağıdıcı mərkəzini yaradıb ki, onun vəzifəsi SSRİ-yə qarşı casusluq işi təşkil etməkdir”.
S.F.Yemelyanovun arayışında bir məqam doğru olaraq vurğulanır: “Onların əsas üsulu terror və təxribatdır”.
Arayışdan məlum olur ki, 1951-ci ilin martında Dağlıq Qarabağın Mardakert rayonunun Talış kəndində düşmənçilik məqsədi ilə hətta heyvanları güllələyirlər. Bu işləri isə daşnak təşkilatının üzvü A. K. Abramyan həyata keçirir.
Şaumyan rayonunun Buzluk kəndinin feldşeri S.U.Verdiyan (1896 təvəllüdlü) ona yaxın insanlar arasında bu təbliğatı aparmışdır: “Yazıq erməni xaqlı, o, həmişə azərbaycanlıların zülmü altında inləmişdir. O, indi də ona görə əziyyət çəkir ki, bu respublika Azərbaycandır və onun rəhbərləri azərbaycanlıdır”.
DQMV-nin Hadrut rayonunun Tuğ kənd sakini, Lenin adına Azərbaycan Pedaqoji İnstitutunun dosenti Ruben Zorabyan (1896 təvəllüdlü) narazılıq edib belə fikirlər söyləyirdi: “Azərbaycanda yaxşı çalışan ermənilərin sıxışdırılması davam edir. Bu, açıq millətçilik siyasətidir”.
Şamxor (Şəmkir) rayonunun Borsunlu kənd sakini, ÜIK(b)P üzvü, yazıçı Qurgen Şahnazarov (1914 təvəllüdlü) isə belə təbliğat aparırdı: “Biz ermənilər böyük şəxsiyyətlərimizi dəyərləndirmirik. Lakin bizim qonşularımız fars şairini azərbaycanlaşdırıblar. Məgər Nizami Azərbaycan yazıçısıdır? Axı o, fars şairidir və hər addımda allahsızcasına insanlıq tarixini təhqir edir. Bizim yazıçımız, tarixçi-linqivist Antonyan azərbaycanlılar qarşısında yaltaqlıq edir və bir qədər əvvəl 1919-1920-ci illər Azərbaycan ədəbiyyatının ermənilərə təsiri haqqında broşura yazıb. Antonyan həyasızcasına yalan danışır və tarixi təhrif edir. Antonyanın sözlərindən belə çıxır ki, Xaçatur Abovyan hərtərəfli olaraq Mirzə Fətəli Axundovun təsiri altında olub. Onda bu tamam əksinədir”.
Ermənilər yalnız bu əhvalda qalmırdılar, DQMV-dəki ərazi iddialarını da davam etdirirdilər. Məsələn: 1950, 1960, 1970-ci illərdə petisiyalar hazırlayır, azərbaycanlıların Qarabağ bölgəsindən çıxıb getməsini tələb edən yazıları evlərə verirdilər.
Ermənilər 1950-ci illərdə də fəallaşmış, Dağlıq Qarabağın Ermənistana birləşdirilməsi təklifi ilə çıxış etmişdilər. 1958-ci ildə Bakıya səfəri zamanı erməni katalikosu II Vazgen Dağlıq Qarabağın Ermənistana verilməsini, Bakıda erməni ruhani seminariyasının açılmasını, hər səhər şəhərin mərkəzində yerləşən erməni kilsəsinin zəng vurmasına icazə verilməsini təklif etmişdi, rədd cavabı almışdı.
1960-cı illərdə isə Stepanakertdə (Xankəndində) bir neçə azərbaycanlını onlar qətlə yetirmişdilər .
   
Sovet İttifaqının son illərində Xankəndi ermənilərin terrorçu və separatçı fəaliyyətinin mərkəzinə çevrilirdi.Artıq bu bölgədə separatçı İqor Muradyanın təxribatçı çağırışları eşidilirdi.
  
XANKƏNDİNDƏ  ABİDƏLƏR (erməniləşdirilən şəhər)

Xankəndinin Azərbaycana aid olmasına baxmayaraq, Sovet hakimiyyəti illərində şəhər tamamilə erməniləşdirilmişdi. Küçə adları ermənicə yazılır (sonradan rusca da yazıldı), Azərbaycan dilində sənədləşmə və dövlət yazışmaları getmir, bu bölgə demək olar ki, Ermənistanın bir əyalətinə çevrilmişdi. Azərbaycan rəhbərliyi isə Moskvadan ehtiyatlanıb, bu haqda susmağa üstünlük verirdi.
Sovet dövründə Xankəndində yalnız bir yerdə M. Əzizbəyovun büstü var idi. Şəhərdə kimlərə abidələr, büstlər, qorelyeflər qoyulmuşdu?
S.Şaumyan; 2. Boqdan Knunyants; 3. Aleksandra Myasnikova; 4. A. Akopyan; 5. Muradyan; 6. A. Saturyan.  V.İ.Leninə və XI Orduya qoyulan heykəllərin də tarix və mədəniyyət baxımından bizə aidiyyatı yox idi.  Şəhərdə əsas küçə adları da ermənilərə aid idi: S. Şaumyan, Atarbəyov (Atarbekyan) və s.
  Erməni dilində olan “Sovetakan Karabax” qəzeti 1923-cü ilin iyunundan, onun materiallarının tərcüməsi olaraq nəşr edilən “Sovetskiy Karabax” isə rus dilində 1980-ci ilin yanvarından çap edilirdi.
      
ERMƏNİLƏR  QARABAĞDA  FƏALLIĞI  GÜCLƏNDİRİR 

1987-ci ildə Dağlıq Qarabağda və Ermənistanda Dağlıq Qarabağın Ermənistanın tərkibinə daxil edilməsi tələbi ilə kütləvi şəkildə əhalidən imza toplamağa başladılar. Bu işin təşkilatçıları həmin kampaniyanı “referendum” adlandırırdılar. 1987-ci ilin dekabrın 1-də Qarabağ ermənilərinin nümayəndələri toplanan imzaları, məktub və tələblərini Moskvada Sov. İKP MK-nın qəbul otağına çatdırdılar. Bəzi mənbələrdə həmin müraciət üçün 75-80 min imzanın toplandığı qeyd olunur. 1988-ci ilin yanvarında yazıçı Zori Balayanın və İqor Muradyanın fəallığı ilə Qarabağ ermənilərinin yeni nümayəndəsi Qarabağ ermənilərinin müraciəti ilə yanaşı Dağlıq Qarabağın tarixinə, etnoqrafiyasına, iqtisadiyyatına və mədəniyyətinə aid 84 sənədi də özləri ilə Moskvaya apardılar. Nümayəndə heyətinin üzvləri Sov. İKP MK-nın qəbul şöbəsinin müdiri A. Kriqinlə, Sov. İKP MK Siyasi Bürosu üzvlüyünə namizəd P.M.Demiçevlə, Sov. İKP MK Millətlərarası Əlaqələr Şöbəsinin bölmə müdiri V.A.Mixaylovla görüşdülər.
1988-ci ilin fevralın əvvəlində isə Qarabağdan olan daha bir nümayəndə heyəti   Moskvada yenidən V.A.Mixaylovla, sonra isə SSRİ  Xarici İşlər Naziri A.A.Qromıko ilə görüşdülər.
1988-ci ilin yanvarında ermənilər DQMV-də aşağıdakı məzmunda vərəqələr yaymışdılar: “Vaxt gəlib çatıb ki, Qarabağın Ana-Vətənlə birləşdirilməsi məsələsi vilayətin aparıcı müəssisələrində, kolxoz və sovxozların ümumi partiya , həmkarlar və komsomol yığıncaqlarında gündəlik məsələyə daxil edilsin. Aşkarlıq və demokratiya ruhlu bu məsələ açıq şəkildə müzakirənin impulsuna çevrilməlidir. Bu yığıncaqların qərarlarından çıxarışları müvafiq möhürlərlə təsdiqləyib Sov. İKP MK-ya göndərmək lazımdır”.
1988-ci ilin fevralın 13-də Stepanakertdə (Xankəndi) kütləvi mitinq təşkil edildi. Həmin mitinqin təşkilatçılarından biri İqor Muradyan idi. Fevralın 14-də isə şairə Silva Kaputikyan Ermənistan Yazıçılar İttifaqının yığıncağında çıxış edib Qarabağ ermənilərini  dəstəklədi. Fevralın 16-dan martın 2-nə qədər Stepanakertin Mərkəzi Meydanında mitinqlər fasiləsiz olaraq davam etdi.
Fevralın 20-də Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayəti Xalq Deputatları Sovetinin Stepanakertdə keçirilən növbədənkənar sessiyasında “DQMV-nin Azərbaycan SSR tərkibindən çıxarılıb Ermənistan SSR-nin tərkibinə daxil edilməsi ilə bağlı Azərbaycan və Ermənistan SSR Ali Sovetləri qarşısında öhdəlik  haqqında” qərar qəbul edildi.
Elə həmin gün Yerevanda həmin öhdəliyin dəstəklənməsi ilə bağlı mitinq keçirildi.
Ermənistan DQMV-nin Azərbaycanın tərkibindən çıxarılması qərarından sonra Bakıda vəziyyət gərginləşdi.

loading...
"Bir neçə gün sonra zibil qabının yanında "meyit"ini tapdılar, aparıb müalicə etdirdilər" - VİDEO
Ərləri ilə yanaşı, bir sıra həmkarları ilə də eşq münasibətləri yaşayan ehtiraslı aktrisa...
"TikTok" videosu çəkərkən canından oldu - DƏHŞƏT... + VİDEO
Azyaşlı uşaq kanalizasiya qapağını fişənglə havaya uçurtdu - VİDEO
Eyni anda diş çıxaran uşaqlar itlə evləndirildi İLGİNC SƏBƏB
N.Tusi adına Klinika

Cəmiyyət
"Bizim görüşümüz çox olub, hər dəfə görüşəndə Niyaməddin müəllim şoka düşüb..."
Cəmiyyət
"Sponsor bizə elə bir rəqəm təqdim etmişdi ki, seriala başqasını dəvət edə bilmirdik..."
Cəmiyyət
Hikmət Hacıyev mətbuat katiblərinə ustad dərsi keçdi - FOTOLAR
Köşə
"Kəndin başının üstündə Şuşa qayaları “Domokl qılıncı” kimi asılıbsa, Daşaltıya hücum etmək nəyə lazım idi?
Cəmiyyət
“Ermənilər kim olub ki, onları qapımızda işlədib, ciblərinə pendir-çörək qoyurduq...”

Yazar
İlham İsmayıl
"Moskvada ermənilər restorana getməyə utanırlar ki, azərbaycanlılarla rastlaşmasınlar"
Ədalət Verdiyev
"Kəndin başının üstündə Şuşa qayaları “Domokl qılıncı” kimi asılıbsa, Daşaltıya hücum etmək nəyə lazım idi?
Elgün MƏNSİMOV
İdeal olmaq üçün deyil, normal olmaq üçün səylərimizi əsirgəməməliyik...
Seymur Verdizadə
İnsanlar vaksinə deyil, Oqtay Şirəliyevə inanmır...
Həftənin ən çox oxunanları
"Təyyarəyə, yaxşı kı, bomba yüklənməmişdi, yoxsa Sumqayıta bomba da ata bilərdim..."
"Moskvada ermənilər restorana getməyə utanırlar ki, azərbaycanlılarla rastlaşmasınlar"
"Bakıda qətlə yetirilən günahsız insanların ruhları qarşısında baş əyirəm" - Paşinyan
"Bəylər Eyyubovun və Ramil Usubovun Pirşağıdakı bağlarında pilləkən və qapı hazırlamışam"
Ermənilər Kəlbəcərdə Azərbaycan maşınlarının yolunu bağladı- Əraziyə ordu yeridildi...-VİDEO
"Bu peyvəndin həmin şəxslərə vurulması yolverilməzdir və..." - XƏBƏRDARLIQ
Pərvindən yayılan porno videoya REAKSİYA - "Sənin nəslini "stroy"a düzəcəm..." + VİDEO
"Mən müdir zad hərləmirəm, birinci və axırıncı dəfə olsun ki, mənimlə bu tonda danışırsan...”
"Hər ilana görə Zooparka 70 manat cərimə ödənildi" - “Qaraca qız” filminin Xədicəsi...
"Oqtay Şirəliyevə vurulan iynənin ucu dəyişdirilib yarısı da mənə vurulsaydı..." - FOTOLAR
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2021
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
e-mail: moderator_az@mail.ru
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247
X 1xbet
{literal} {/literal}